Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phẫu thuật thoát vị: từ chẩn đoán đến điều trị

Thoát vị xảy ra khi có một lỗ hoặc một điểm yếu tại cơ cho phép các cơ quan hoặc mô chui qua điểm yếu này. Các loại thoát vị có mức độ từ rất nhẹ cho đến có thể đe dọa tính mạng , tùy thuộc vào kích thước của khiếm khuyết và các cơ quan có liên quan.

Phẫu thuật thoát vị: từ chẩn đoán đến điều trị

Trong một số trường hợp, phẫu thuật thoát vị được thực hiện để loại bỏ các khối mô/cơ quan chui ra gây khó chịu hoặc khó coi; trong trường hợp khác, tổn thương cơ quan nghiêm trọng có thể xảy ra nếu phẫu thuật không được thực hiện ngay.

Các loại thoát vị

Thoát vị có thể xảy ra ở nhiều vùng khác nhau của cơ thể. Tuy nhiên, phổ biến nhất là ở vùng bụng và vùng bẹn.

  • Thoát vị bẹn là một trong hai loại thoát vị hình thành ở bẹn.
  • Thoát vị vết mổ hình thành theo vị trí của một vết rạch phẫu thuật.
  • Thoát vị thượng vị là một trong những loại thoát vị ổ bụng, hình thành giữa rốn và ngực.
  • Thoát vị rốn hình thành quanh rốn hoặc tại rốn.
  • Thoát vị đùi là một trong hai loại thoát vị hình thành ở bẹn.
  • Thoát vị cơ hoành bẩm sinh (CDH) là một hình thoát vị xuất hiện khi sinh ra có thể cho phép các cơ quan ở bụng xâm nhập vào khoang ngực.
  • Thoát vị gián đoạn cho phép dạ dày trượt vào khoang ngực.

Thuật ngữ chung

Có rất nhiều thuật ngữ được sử dụng khi chẩn đoán thoát vị để mô tả mức độ nghiêm trọng và nguyên nhân thoát vị.

Một số loại thoát vị thay đổi kích thước khi áp lực bụng tăng lên.

Áp lực vùng bụng tăng lên cùng với các hoạt động, như ho hay hắt hơi, khóc (trẻ em) và rặn. Khối thoát vị hình thành do áp lực bụng sẽ chui trở lại bên trong cơ thể khi áp lực biến mất hoặc với áp lực nhẹ nhàng từ bên ngoài, được gọi là thoát vị đẩy lên được.

Thoát vị vẫn ở vị trí "ngoài" được gọi là thoát vị "không đẩy lên được."

Thoát vị không đẩy lên được còn được gọi là thoát vị "nghẹt". Thoát vị nghẹt có thể trở thành một trường hợp khẩn cấp nếu nó bắt đầu "bóp nghẹt", có nghĩa là mô phình to lên và cản trở dòng máu. Thoát vị nghẹt là một trường hợp khẩn cấp.

Thoát vị có thể là tình trạng mắc phải, có nghĩa là nó phát triển theo độ tuổi, hoặc do phẫu thuật hoặc thủ thuật. Một thoát vị bẩm sinh có mặt khi sinh, còn được gọi là khuyết tật bẩm sinh.

Khi nào cần gọi bác sĩ

Thoát vị trở thành một trường hợp cấp cứu khi người bệnh bị đau nghiêm trọng tại chỗ, thường do thiếu máu chảy vào mô thoát vị. Sự thay đổi màu sắc của khối thoát vị cũng có thể chỉ ra một vấn đề nghiêm trọng. Khối thoát vị có thể trở nên sẫm màu hơn, có nghĩa là nó có màu xám hoặc màu tro, hoặc nó có thể trở thành màu đỏ đậm hoặc tím. Những thay đổi màu sắc này có thể cho thấy rằng dòng máu đã được cắt bỏ và tình trạng thoát vị là thoát vị nghẹt.

Sau phẫu thuật

Một số loại thoát vị có thể được ngăn ngừa. Một trong những cách đơn giản nhất để ngăn ngừa thoát vị là để bảo vệ một vết rạch phẫu thuật trong khi nó đang lành lại. Điều này có nghĩa là nếu bạn đang đứng lên từ tư thế ngồi, phải hắt hơi hoặc ho hoặc đi vệ sinh, bạn nên tạo áp lực nhẹ nhàng lên vết rạch cho đến khi hoạt động kết thúc.

Một cách quan trọng khác để ngăn ngừa thoát vị là phải tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ phẫu thuật, về khoảng thời gian chờ đợi trước khi nhấc bất cứ vật gì, đặc biệt là đồ vật nặng.

Khi nâng vật nặng

Một số loại thoát vị có thể có nguyên nhân hoặc làm tồi tệ hơn khi nâng vật nặng với tư thế không đúng. Hãy áp dụng tư thế đứng, như sử dụng cơ bắp chân để nâng thay vì sử dụng cơ lưng, có thể giúp ngăn ngừa một số loại thoát vị.

Phục hồi

Không có phục hồi tiêu chuẩn từ phẫu thuật thoát vị vì có nhiều loại thoát vị khác nhau.

Một số ca phẫu thuật thoát vị là những ca phẫu thuật lớn và rộng, trong khi một số khác có thể được thực hiện trên bệnh nhân ngoại trú và bệnh nhân trở về nhà trong cùng một ngày.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Thoát vị sau sinh mổ

Bình luận
Tin mới
  • 24/05/2026

    4 loại rau xanh hỗ trợ giải độc và bảo vệ gan

    Rau xanh cung cấp chất xơ, vitamin và chất chống oxy hóa giúp giảm gánh nặng cho gan. Một số loại rau phổ biến có thể hỗ trợ chức năng gan giải độc, nên ăn luân phiên hàng ngày.

  • 24/05/2026

    Phòng tránh ung thư: Những thói quen nhỏ tạo nên sự khác biệt lớn

    Ung thư hiện là một trong những nguyên nhân gây tử vong hàng đầu tại Việt Nam và trên thế giới. Tuy nhiên, khoảng 30–50% các trường hợp ung thư có thể phòng ngừa được thông qua thay đổi lối sống.

  • 23/05/2026

    Điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

    Nhiều người lo ngại việc ăn tinh bột sẽ làm tăng đường huyết nhưng gạo lứt lại mang đến một phản ứng hoàn toàn khác biệt. Vậy điều gì xảy ra với đường huyết khi ăn gạo lứt?

  • 23/05/2026

    Bệnh thủy đậu - Nỗi nguy hiểm cho trẻ nhỏ

    Thủy đậu tuy là bệnh lành tính ở đa số trường hợp, nhưng nếu không được chăm sóc và điều trị đúng cách, bệnh có thể gây ra nhiều tác hại nghiêm trọng. Các nốt phỏng nước dễ bị vỡ, dẫn đến nhiễm trùng da, để lại sẹo hoặc biến chứng viêm mô tế bào. Ở những người có hệ miễn dịch yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người lớn tuổi, thủy đậu có thể gây viêm phổi, viêm não hoặc nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

Xem thêm