Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phẫu thuật thoát vị: từ chẩn đoán đến điều trị

Thoát vị xảy ra khi có một lỗ hoặc một điểm yếu tại cơ cho phép các cơ quan hoặc mô chui qua điểm yếu này. Các loại thoát vị có mức độ từ rất nhẹ cho đến có thể đe dọa tính mạng , tùy thuộc vào kích thước của khiếm khuyết và các cơ quan có liên quan.

Phẫu thuật thoát vị: từ chẩn đoán đến điều trị

Trong một số trường hợp, phẫu thuật thoát vị được thực hiện để loại bỏ các khối mô/cơ quan chui ra gây khó chịu hoặc khó coi; trong trường hợp khác, tổn thương cơ quan nghiêm trọng có thể xảy ra nếu phẫu thuật không được thực hiện ngay.

Các loại thoát vị

Thoát vị có thể xảy ra ở nhiều vùng khác nhau của cơ thể. Tuy nhiên, phổ biến nhất là ở vùng bụng và vùng bẹn.

  • Thoát vị bẹn là một trong hai loại thoát vị hình thành ở bẹn.
  • Thoát vị vết mổ hình thành theo vị trí của một vết rạch phẫu thuật.
  • Thoát vị thượng vị là một trong những loại thoát vị ổ bụng, hình thành giữa rốn và ngực.
  • Thoát vị rốn hình thành quanh rốn hoặc tại rốn.
  • Thoát vị đùi là một trong hai loại thoát vị hình thành ở bẹn.
  • Thoát vị cơ hoành bẩm sinh (CDH) là một hình thoát vị xuất hiện khi sinh ra có thể cho phép các cơ quan ở bụng xâm nhập vào khoang ngực.
  • Thoát vị gián đoạn cho phép dạ dày trượt vào khoang ngực.

Thuật ngữ chung

Có rất nhiều thuật ngữ được sử dụng khi chẩn đoán thoát vị để mô tả mức độ nghiêm trọng và nguyên nhân thoát vị.

Một số loại thoát vị thay đổi kích thước khi áp lực bụng tăng lên.

Áp lực vùng bụng tăng lên cùng với các hoạt động, như ho hay hắt hơi, khóc (trẻ em) và rặn. Khối thoát vị hình thành do áp lực bụng sẽ chui trở lại bên trong cơ thể khi áp lực biến mất hoặc với áp lực nhẹ nhàng từ bên ngoài, được gọi là thoát vị đẩy lên được.

Thoát vị vẫn ở vị trí "ngoài" được gọi là thoát vị "không đẩy lên được."

Thoát vị không đẩy lên được còn được gọi là thoát vị "nghẹt". Thoát vị nghẹt có thể trở thành một trường hợp khẩn cấp nếu nó bắt đầu "bóp nghẹt", có nghĩa là mô phình to lên và cản trở dòng máu. Thoát vị nghẹt là một trường hợp khẩn cấp.

Thoát vị có thể là tình trạng mắc phải, có nghĩa là nó phát triển theo độ tuổi, hoặc do phẫu thuật hoặc thủ thuật. Một thoát vị bẩm sinh có mặt khi sinh, còn được gọi là khuyết tật bẩm sinh.

Khi nào cần gọi bác sĩ

Thoát vị trở thành một trường hợp cấp cứu khi người bệnh bị đau nghiêm trọng tại chỗ, thường do thiếu máu chảy vào mô thoát vị. Sự thay đổi màu sắc của khối thoát vị cũng có thể chỉ ra một vấn đề nghiêm trọng. Khối thoát vị có thể trở nên sẫm màu hơn, có nghĩa là nó có màu xám hoặc màu tro, hoặc nó có thể trở thành màu đỏ đậm hoặc tím. Những thay đổi màu sắc này có thể cho thấy rằng dòng máu đã được cắt bỏ và tình trạng thoát vị là thoát vị nghẹt.

Sau phẫu thuật

Một số loại thoát vị có thể được ngăn ngừa. Một trong những cách đơn giản nhất để ngăn ngừa thoát vị là để bảo vệ một vết rạch phẫu thuật trong khi nó đang lành lại. Điều này có nghĩa là nếu bạn đang đứng lên từ tư thế ngồi, phải hắt hơi hoặc ho hoặc đi vệ sinh, bạn nên tạo áp lực nhẹ nhàng lên vết rạch cho đến khi hoạt động kết thúc.

Một cách quan trọng khác để ngăn ngừa thoát vị là phải tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ phẫu thuật, về khoảng thời gian chờ đợi trước khi nhấc bất cứ vật gì, đặc biệt là đồ vật nặng.

Khi nâng vật nặng

Một số loại thoát vị có thể có nguyên nhân hoặc làm tồi tệ hơn khi nâng vật nặng với tư thế không đúng. Hãy áp dụng tư thế đứng, như sử dụng cơ bắp chân để nâng thay vì sử dụng cơ lưng, có thể giúp ngăn ngừa một số loại thoát vị.

Phục hồi

Không có phục hồi tiêu chuẩn từ phẫu thuật thoát vị vì có nhiều loại thoát vị khác nhau.

Một số ca phẫu thuật thoát vị là những ca phẫu thuật lớn và rộng, trong khi một số khác có thể được thực hiện trên bệnh nhân ngoại trú và bệnh nhân trở về nhà trong cùng một ngày.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Thoát vị sau sinh mổ

Bình luận
Tin mới
  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

  • 18/11/2026

    Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế, Phó Chủ tịch Tổng hội Y học Việt Nam giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế

    Quyết định số 3366/QĐ-BGDĐT ngày 17/11/2026: Bổ nhiệm Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Quyền Giám đốc Đại học Huế, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế. Thời hạn giữ chức vụ là 05 năm.

  • 18/11/2026

    Bữa sáng ảnh hưởng thế nào đến trí nhớ và khả năng tập trung của trẻ?

    Sau một đêm ngủ, cơ thể trẻ đã trải qua nhiều giờ không được cung cấp năng lượng. Các nghiên cứu cho thấy việc ăn sáng có liên quan đến kết quả tốt hơn ở các bài kiểm tra trí nhớ và sự chú ý, đặc biệt ở những trẻ có tình trạng dinh dưỡng kém.

  • 17/11/2026

    Stress ảnh hưởng đến ham muốn tình dục như thế nào?

    Căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài là một trong những nguyên nhân thường gặp gây giảm ham muốn tình dục ở cả nam và nữ. Tác động này diễn ra đồng thời qua cơ chế nội tiết, thần kinh và hành vi, và có thể cải thiện nếu được nhận biết sớm và kiểm soát đúng cách.

  • 17/11/2026

    Những dấu hiệu cảnh báo phụ nữ cần đi khám phụ khoa sớm

    Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?

  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

Xem thêm