Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phẫu thuật thoát vị: từ chẩn đoán đến điều trị

Thoát vị xảy ra khi có một lỗ hoặc một điểm yếu tại cơ cho phép các cơ quan hoặc mô chui qua điểm yếu này. Các loại thoát vị có mức độ từ rất nhẹ cho đến có thể đe dọa tính mạng , tùy thuộc vào kích thước của khiếm khuyết và các cơ quan có liên quan.

Phẫu thuật thoát vị: từ chẩn đoán đến điều trị

Trong một số trường hợp, phẫu thuật thoát vị được thực hiện để loại bỏ các khối mô/cơ quan chui ra gây khó chịu hoặc khó coi; trong trường hợp khác, tổn thương cơ quan nghiêm trọng có thể xảy ra nếu phẫu thuật không được thực hiện ngay.

Các loại thoát vị

Thoát vị có thể xảy ra ở nhiều vùng khác nhau của cơ thể. Tuy nhiên, phổ biến nhất là ở vùng bụng và vùng bẹn.

  • Thoát vị bẹn là một trong hai loại thoát vị hình thành ở bẹn.
  • Thoát vị vết mổ hình thành theo vị trí của một vết rạch phẫu thuật.
  • Thoát vị thượng vị là một trong những loại thoát vị ổ bụng, hình thành giữa rốn và ngực.
  • Thoát vị rốn hình thành quanh rốn hoặc tại rốn.
  • Thoát vị đùi là một trong hai loại thoát vị hình thành ở bẹn.
  • Thoát vị cơ hoành bẩm sinh (CDH) là một hình thoát vị xuất hiện khi sinh ra có thể cho phép các cơ quan ở bụng xâm nhập vào khoang ngực.
  • Thoát vị gián đoạn cho phép dạ dày trượt vào khoang ngực.

Thuật ngữ chung

Có rất nhiều thuật ngữ được sử dụng khi chẩn đoán thoát vị để mô tả mức độ nghiêm trọng và nguyên nhân thoát vị.

Một số loại thoát vị thay đổi kích thước khi áp lực bụng tăng lên.

Áp lực vùng bụng tăng lên cùng với các hoạt động, như ho hay hắt hơi, khóc (trẻ em) và rặn. Khối thoát vị hình thành do áp lực bụng sẽ chui trở lại bên trong cơ thể khi áp lực biến mất hoặc với áp lực nhẹ nhàng từ bên ngoài, được gọi là thoát vị đẩy lên được.

Thoát vị vẫn ở vị trí "ngoài" được gọi là thoát vị "không đẩy lên được."

Thoát vị không đẩy lên được còn được gọi là thoát vị "nghẹt". Thoát vị nghẹt có thể trở thành một trường hợp khẩn cấp nếu nó bắt đầu "bóp nghẹt", có nghĩa là mô phình to lên và cản trở dòng máu. Thoát vị nghẹt là một trường hợp khẩn cấp.

Thoát vị có thể là tình trạng mắc phải, có nghĩa là nó phát triển theo độ tuổi, hoặc do phẫu thuật hoặc thủ thuật. Một thoát vị bẩm sinh có mặt khi sinh, còn được gọi là khuyết tật bẩm sinh.

Khi nào cần gọi bác sĩ

Thoát vị trở thành một trường hợp cấp cứu khi người bệnh bị đau nghiêm trọng tại chỗ, thường do thiếu máu chảy vào mô thoát vị. Sự thay đổi màu sắc của khối thoát vị cũng có thể chỉ ra một vấn đề nghiêm trọng. Khối thoát vị có thể trở nên sẫm màu hơn, có nghĩa là nó có màu xám hoặc màu tro, hoặc nó có thể trở thành màu đỏ đậm hoặc tím. Những thay đổi màu sắc này có thể cho thấy rằng dòng máu đã được cắt bỏ và tình trạng thoát vị là thoát vị nghẹt.

Sau phẫu thuật

Một số loại thoát vị có thể được ngăn ngừa. Một trong những cách đơn giản nhất để ngăn ngừa thoát vị là để bảo vệ một vết rạch phẫu thuật trong khi nó đang lành lại. Điều này có nghĩa là nếu bạn đang đứng lên từ tư thế ngồi, phải hắt hơi hoặc ho hoặc đi vệ sinh, bạn nên tạo áp lực nhẹ nhàng lên vết rạch cho đến khi hoạt động kết thúc.

Một cách quan trọng khác để ngăn ngừa thoát vị là phải tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ phẫu thuật, về khoảng thời gian chờ đợi trước khi nhấc bất cứ vật gì, đặc biệt là đồ vật nặng.

Khi nâng vật nặng

Một số loại thoát vị có thể có nguyên nhân hoặc làm tồi tệ hơn khi nâng vật nặng với tư thế không đúng. Hãy áp dụng tư thế đứng, như sử dụng cơ bắp chân để nâng thay vì sử dụng cơ lưng, có thể giúp ngăn ngừa một số loại thoát vị.

Phục hồi

Không có phục hồi tiêu chuẩn từ phẫu thuật thoát vị vì có nhiều loại thoát vị khác nhau.

Một số ca phẫu thuật thoát vị là những ca phẫu thuật lớn và rộng, trong khi một số khác có thể được thực hiện trên bệnh nhân ngoại trú và bệnh nhân trở về nhà trong cùng một ngày.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Thoát vị sau sinh mổ

Bình luận
Tin mới
  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

Xem thêm