Phẫu thuật ghép giác mạc và những điều cần lưu ý

Các phương pháp cấy ghép giác mạc

Cấy ghép giác mạc toàn phần

Toàn bộ giác mạc của bạn có thể cần phải được thay thế nếu cả hai lớp mặt trước và bên trong giác mạc bị hư hỏng. Đây được gọi là ghép giác mạc đầy đủ (Penetrating Keratoplasty – PK). Giác mạc bị tổn thương sẽ được gỡ bỏ, sau đó, giác mạc của người hiến tặng được khâu vào vị trí giác mạc. Cấy ghép giác mạc toàn phần có thời gian hồi phục dài hơn so với các loại cấy ghép giác mạc khác. Thời gian phục hồi hoàn toàn khoảng 1 năm sau phẫu thuật. Nguy cơ của loại phẫu thuật này là hệ thống miễn dịch sẽ tấn công giác mạc cấy ghép, vì thế cần tìm giác mạc phù hợp với bệnh nhân.

Ghép giác mạc lớp mỏng trước

Đây là phương pháp ghép các lớp trước và sau giác mạc. Phương pháp này được gọi là Ghép giác mạc nội mô (EK hay DSAEK). Chỉ duy nhất lớp trong cùng của giác mạc bị thay thế, và phương pháp này được thực hiện qua một vết rạch nhỏ (4-5mm) ở bên cạnh giác mạc. Phương pháp này tốt hơn phương pháp PK vì không có mũi khâu nên việc hồi phục thị lực nhanh hơn và bệnh nhân có thị lực tốt hơn và ít có nguy cơ mắc tật khúc xạ

Ghép giác mạc nội mô

Đôi khi chỉ lớp trong cùng giác mạc bị tổn thương. Trong trường hợp này, chỉ những lớp tổn thương mới bị gỡ bỏ. Cấy ghép này được gọi là phẫu thuật cắt lớp phiến trước (DALK) hoặc ghép giác mạc một phần. DALK thường được sử dụng để điều trị bệnh giác mạc hình nón hoặc phình to giác mạc. Thời gian phục hồi sau khi DALK ngắn hơn sau khi ghép giác mạc toàn phần, cũng có ít nguy cơ giác mạc cấy ghép bị đào thải.

Những lưu ý trước khi ghép giác mạc.

Trước khi cấy ghép giác mạc

Trước khi cấy ghép bệnh nhân nên có một buổi trao đổi trực tiếp với các bác sĩ nhãn khoa. Bác sĩ sẽ giải thích tại sao bạn cần phẫu thuật, hiệu quả mong muốn sau phẫu thuật, và những lưu ý sau khi phẫu thuật. Trước khi phẫu thuật, bác sĩ sẽ chuẩn bị giác mạc đã được hiến tặng. Trước khi ghép giác mạc, bệnh nhân nên nói với bác sĩ những loại thuốc đang sử dụng để bác sĩ quyết định có nên ngưng hay có thể tiếp tục sử dụng loại thuốc đó.

Trước khi phẫu thuật bệnh nhân cũng nên đi xét nghiệm sức khỏe tổng quát xem có đủ sức khỏe phẫu thuật hay không. Lưu ý không nên tự đi xe đến bệnh viên, tốt nhất nên đi ô tô hoặc taxi.

Trong khi phẫu thuật ghép giác mạc

Cấy ghép giác mạc được thực hiện như một thủ tục ngoại trú. Đây là những gì sẽ xảy ra ngay trước và trong quá trình phẫu thuật ghép giác mạc.

• Trước khi phẫu thuật bác sĩ sẽ sử dụng thuốc nhỏ mắt chuyên dụng để làm sạch mắt
• Bác sĩ sẽ gây mê toàn thân hoặc gây tê cục bộ để bạn không cảm thấy đau. Mắt bạn sẽ được đặt vào một thiết bị đặc biệt giúp mở to.
• Bác sĩ phẫu thuật sẽ tiến hành ghép giác mạc.

Sau khi cấy ghép giác mạc

Một ngày sau khi phẫu thuật ghép giác mạc, bệnh nhân sẽ cần quay trở lại phòng khám mắt để kiểm tra mắt. Băng sau phẫu thuật có thể được thay mới hoặc giữ nguyên, điều này phụ thuộc vào tốc độ hồi phục, sức khoẻ của mắt bạn và loại băng được sử dụng. Những lưu ý sau phẫu thuật ghép giác mạc:

• Sử dụng thuốc nhỏ mắt đúng như bác sĩ nhãn khoa đã kê toa.
• Không đụng hay dụi mắt
• Nếu cần, hãy dùng thuốc giảm đau theo chỉ dẫn của bác sĩ
• Mang kính để bảo vệ đôi mắt khi ra ngoài và trong nhà.
• Trước khi quay lại làm việc, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về sức khỏe và tốc độ hổi phục của mắt.

Tùy theo phương pháp cấy ghép bạn đã dùng có thể mất một năm hoặc lâu hơn để mắt hoàn toàn hồi phục sau phẫu thuật.

Biến chứng sau ghép giác mạc

Hệ thống miễn dịch sẽ tấn công giác mạc được cấy ghép. Tỷ lệ đào thải giác mạc sau cấy ghép là 3/10. Dấu hiệu cảnh báo giác mạc cấy ghép bị đào thải:

• đau mắt
• nhạy cảm với ánh sáng
• đỏ mắt
• tầm nhìn mờ giống sương mù

Cho bác sĩ biết ngay nếu bạn có bất kỳ dấu hiệu nào. Đôi khi ghép giác mạc có thể gây ra các vấn đề mắt khác như:

• nhiễm trùng
• chảy máu
• võng mạc tách ra (nơi mô lót phía sau mắt kéo ra khỏi mắt)
• tăng nhãn áp (tăng áp lực bên trong mắt)