Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Phân biệt viêm họng do vi rút và viêm họng do vi khuẩn?

Viêm họng có thể do vi rút hoặc vi khuẩn gây ra. Để có phương pháp điều trị thích hợp và hiệu quả, chúng ta cần nắm rõ tính chất của từng loại viêm họng. Có như vậy, việc viêm nhiễm không những được chữa khỏi mà còn tránh được tình trạng tái viêm nhiễm.

Viêm họng do vi rút:

80% trường hợp viêm họng là do virus

Viêm họng do vi rút chiếm tới 80% các trường hợp viêm họng. Các vi rút gây viêm họng chủ yếu là influenza virus, rhino virus và adeno virus. Viêm họng do vi rút thường nằm trong trường hợp bệnh nhân bị cảm, cúm.

Các triệu chứng thường thấy của viêm họng do vi rút là đau họng, sổ mũi, nghẹt mũi, khàn giọng, đỏ hoặc chảy nước mắt,… Ngoài ra người bệnh có thể bị sốt nhẹ.

Viêm họng do vi khuẩn

Viêm họng do vi khuẩn gây ra các biến chứng nặng hơn vi rút

Trong trường hợp vi khuẩn là tác nhân gây bệnh, liên cầu khuẩn tán huyết β nhóm A (Streptococcus) là tác nhân thường gặp nhất. Dạng viêm họng này nặng hơn so với viêm họng do vi rút vì có thể gây ra biến chứng nguy hiểm trên tim, khớp và thận. Viêm họng do vi khuẩn thường gặp nhất trong độ tuổi từ 5 đến 15, nhưng nó cũng ảnh hưởng đến mọi người thuộc mọi lứa tuổi.

Các triệu chứng của viêm họng do vi khuẩn bao gồm cổ họng bị sưng đau, nuốt nước miếng rất khó khăn, amiđan bị đỏ và có đốm trắng, người bệnh thường sốt cao hoặc sưng đau hạch ở phía trước cổ. Ở trẻ nhỏ, có trường hợp còn bị đau bụng và nôn mửa.

Các phương pháp điều trị viêm họng phổ biến hiện nay:

Dùng kháng sinh:

Kháng sinh không có tác dụng tiêu diệt vi rút

Người Việt Nam chúng ta thường có thói quen uống thuốc kháng sinh để điều trị bệnh viêm họng mà quên rằng kháng sinh không có tác dụng tiêu diệt vi rút. Trong khi đó, hầu hết các trường hợp viêm họng đều do vi rút gây ra vì thế việc sử dụng kháng sinh là không hiệu quả, chưa kể đến việc sử dụng nhiều kháng sinh sẽ gây ra những tác dụng phụ nguy hiểm.

Triệu chứng của viêm họng do vi rút thường tự thuyên giảm và cải thiện sau vài ngày. Chỉ có viêm họng do nhiễm vi khuẩn, như viêm họng do khuẩn Streptococcus mới cần kháng sinh để giải quyết nhiễm trùng. Lúc này, người bệnh cần đến gặp bác sĩ để có phác đồ điều trị thích hợp.

Súc họng bằng nước muối

Nước muối chỉ có tác dụng làm sạch niêm mạc họng

Đây là một phương pháp truyền thống rất quen thuộc với hầu hết người Việt Nam và cũng rất hiệu quả trong việc phòng ngừa viêm họng. Tuy nhiên, khi bị viêm họng, nhiều người bệnh thường có thói quen chỉ dùng nước muối để súc miệng, họng mà quên rằng nước muối chỉ có khả năng làm sạch vùng miệng gồm răng, lưỡi, lợi và niêm mạc họng bằng cách làm loãng dịch viêm và giúp chúng trôi đi chứ không có khả năng tiêu diệt vi khuẩn, vi rút gây viêm họng.

Bên cạnh đó, chúng ta cần lưu ý nước muối dùng để súc họng phải là nước muối sinh lý (bán tại các nhà thuốc) vì nước muối pha quá loãng sẽ không đạt hiệu quả làm sạch. Ngược lại, nước muối bị pha quá đặc sẽ gây rát và khô họng khi súc vì muối sẽ hút nước ra khỏi tế bào, làm khô và tổn thương niêm mạc họng. Trong khi đó, nước súc họng có tính sát khuẩn lại là một phương pháp điều trị viêm họng tại chỗ do thuốc được đưa trực tiếp đến vùng bị viêm để diệt vi sinh vật gây bệnh, tránh bệnh tiến triển nặng thêm.

Thêm nữa, chúng ta cần lưu ý, việc súc miệng khác với việc súc họng. Súc họng là động tác ngửa mặt lên, cho chất lỏng ở lại tại vùng họng, ép hơi từ phổi lên tạo ra tiếng khò khò khoảng 30 giây đến 2 phút để dung dịch có thể lan về phía sau của cổ họng xa hết mức có thể.

Dùng viên ngậm:

 

Viên ngậm có thành phần tự nhiên chỉ có tác dụng làm dịu cảm giác đau họng

Hiện nay trên thị trường có rất nhiều có rất nhiều thương hiệu viên ngậm giảm đau họng từ thành phần tự nhiên không cần toa bác sĩ như như tinh dầu bạc hà, gừng, chanh, mật ong… cho đến các sản phẩm viêm ngậm giảm đau họng tức thì cần toa bác sĩ như chứa thành phần anasthetics và các thuốc giảm đau chống viêm. Khi sử dụng, các viên ngậm sẽ được hòa tan trong miệng từ từ để bôi trơn cổ họng và ngăn chặn sự kích thích.

Những thành phần kích thích tuyến nước bọt để sản xuất nước bọt. Nước bọt trộn lẫn với các thành phần trong viên ngậm để giảm tình trạng khô và ngứa. Tuy nhiên, các thành phần khác nhau có thể có tác dụng khác nhau trên cổ họng.

Một điều cần lưu ý là các viên ngậm có thành phần tự nhiên không cần toa bác sĩ chỉ có tác dụng làm dịu cảm giác đau họng chứ không diệt được các tác nhân chính gây viêm họng như vi rút.

Súc họng bằng thuốc có hoạt chất povidone-iodine

Dùng thuốc súc họng có tính sát khuẩn như hoạt chất povidone-iodine là một phương pháp điều trị viêm họng tại chỗ lại có tác dụng triệt để do thuốc được đưa trực tiếp đến vùng bị viêm để diệt vi sinh vật gây bệnh bao gồm cả vi rút, vi khuẩn và vi nấm,… tránh bệnh tiến triển nặng thêm. Trong thành phần các nước súc họng thường phối hợp thêm với một số chất làm dịu, làm mềm niêm mạc họng, giảm đau, giảm viêm, chống dị ứng tại chỗ. Vì vậy, hiệu quả sát trùng của nước súc họng đạt được rất sớm.

Chỉ khoảng 15 đến 30 giây sau khi súc họng, lượng vi rút sống đã giảm đáng kể, giúp làm tăng khả năng tự hồi phục của bệnh nhân. Người bệnh sẽ có cảm giác cổ họng được làm sạch, mát và tình trạng viêm họng được cải thiện thấy rõ.

Theo SKGĐ
Bình luận
Tin mới
  • 23/03/2026

    Viêm và khả năng đáp ứng viêm của các dược chất trong trà thảo mộc

    Viêm là một đáp ứng sinh lý thiết yếu của hệ miễn dịch trước các tác nhân gây tổn thương như chấn thương, nhiễm trùng hoặc kích thích hóa học

  • 23/03/2026

    Tìm hiểu các phương pháp điều trị ung thư đại trực tràng hiện nay

    Ung thư đại trực tràng là một trong những loại ung thư phổ biến và gây tử vong cao trên toàn thế giới. Tuy nhiên, nhờ những tiến bộ vượt bậc trong y học, đặc biệt là trong thập kỷ qua, các phương pháp điều trị ung thư đại trực tràng ngày càng trở nên hiệu quả hơn, mang lại tiên lượng tốt hơn và cải thiện chất lượng cuộc sống cho bệnh nhân.

  • 22/03/2026

    3 thay đổi bất ngờ của cơ thể khi ăn dứa thường xuyên

    Không chỉ là loại trái cây giải nhiệt, dứa còn chứa những hợp chất có khả năng tác động tích cực đến hệ tiêu hóa. Dưới đây là 3 tác động bất ngờ xảy ra với cơ thể nếu bạn bổ sung dứa vào thực đơn hàng ngày.

  • 22/03/2026

    Sổ mũi và nghẹt mũi ở trẻ nhỏ: Những điều cần biết

    Phải làm gì khi trẻ thường xuyên bị nghẹt mũi hoặc sổ mũi và ảnh hưởng đến chất lượng bú, chất lượng giấc ngủ của trẻ? Cùng tìm hiểu nguyên nhân, triệu chứng và cách bạn có thể làm để giảm tình trạng nghẹt mũi, sổ mũi cho trẻ qua bài viết sau đây!

  • 21/03/2026

    Trà thảo mộc và cơ chế sinh học giúp thư giãn tinh thần

    Trong đời sống hiện đại, các trạng thái căng thẳng tinh thần mức nhẹ như mệt mỏi, khó tập trung, áp lực công việc hay rối loạn giấc ngủ thoáng qua ngày càng phổ biến. Phần lớn các tình trạng này chưa đến mức bệnh lý, nhưng nếu kéo dài có thể ảnh hưởng rõ rệt đến chất lượng sống và hiệu suất lao động.

  • 21/03/2026

    7 thức uống giúp thanh lọc phổi tự nhiên

    Thời tiết lạnh kèm ô nhiễm không khí gây ảnh hưởng không nhỏ tới phổi và hệ hô hấp. Bên cạnh tập luyện và dinh dưỡng nâng cao chức năng phổi, hãy tham khảo 7 loại thức uống dưới đây giúp hỗ trợ phổi khỏe mạnh tự nhiên.

  • 21/03/2026

    Khi cảm lạnh chuyển thành viêm xoang

    Bạn bị nghẹt mũi, ho, và có thể cả đau họng. Có vẻ như đó là cảm lạnh thông thường. Nhưng sau vài ngày, các triệu chứng của bạn không thuyên giảm. Liệu cảm lạnh có thể biến thành viêm xoang không?

  • 20/03/2026

    Đản hoa – Thảo mộc thường bị bỏ quên

    Trong kho tàng y học cổ truyền Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, nhiều loài thảo mộc đã được sử dụng lâu đời như kim ngân hoa, cam thảo, cúc hoa… Tuy nhiên, bên cạnh các vị thuốc quen thuộc, vẫn tồn tại những thảo dược ít được chú ý, dù có giá trị sinh học đáng kể.

Xem thêm