Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những thói quen hàng ngày làm tăng nguy cơ mất trí!!!

Hai yếu tố nguy cơ chính của bệnh mất trí chính là tuổi tác và tiền sử gia đình. Đây là hai yếu tố nguy cơ không thể thay đổi được, nhưng các nhà khoa học đã nhận ra một vài yếu tố nguy cơ khác có thể thay đổi được và có thể làm giảm nguy cơ suy giảm trí nhớ hoặc mất trí của bạn.

Những thói quen hàng ngày làm tăng nguy cơ mất trí!!!

Chế độ ăn không đủ dinh dưỡng

Bạn chắc hẳn đã biết rằng một chế độ ăn dinh dưỡng, cân đối là rất cần thiết cho trái tim và cân nặng của bạn. Tuy nhiên, không nhiều người chú ý đến những loại thực phẩm tốt cho não bộ.

Não bộ cần được cung cấp các chất béo tốt cho sức khỏe, thịt nạc, vitamin và chất khoáng để có thể hoạt động bình thường. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, những người có chế độ ăn giàu chất béo bão hòa sẽ dễ phát triển chứng sa sút trí tuệ hơn. Loại dinh dưỡng tốt nhất cho não bộ là trái cây, rau xanh, các loại hạt và ngũ cốc. Nên thay thế bơ bằng các chất béo có lợi cho sức khỏe, ví dụ như dầu ôliu và hạn chế tiêu thụ thịt đỏ, thay vào đó, hãy lựa chọn các loại thịt nạc giàu protein khác như thịt gà hoặc cá.

Không điều trị các bệnh mạn tính

Tăng huyết áp hoặc tiểu đường không được điều trị là 2 yếu tố nguy cơ lớn nhất của các bệnh suy giảm nhận thức, ví dụ như Alzheimer. Bệnh tiểu đường có thể làm tăng 73% nguy cơ sa sút trí tuệ và thậm chí nguy cơ sa sút trí tuệ mạch máu còn tăng cao hơn, so với người không bị bệnh tiểu đường. Bị tăng huyết áp ở tuổi trung niên cũng làm tăng nguy cơ bị Alzheimer và sa sút trí tuệ mạch máu. Với cả 2 tình trạng bệnh này, việc kiểm soát bằng thuốc, chế độ ăn và luyện tập có thể làm giảm đáng kể nguy cơ sa sút trí tuệ của bạn.

Cách tốt nhất và lý tưởng nhất để tránh không mắc phải các bệnh mãn tính là đi khám sức khỏe định kỳ. Những người thường xuyên đi khám sẽ ít có nguy cơ sa sút trí tuệ hơn, vì những bệnh mạn tính như tiểu đường, tăng huyết áp sẽ được kiểm soát dưới sự theo dõi của bác sỹ.

Uống quá nhiều rượu bia

Uống quá nhiều rượu bia có thể làm tăng nguy cơ mắc phải rất nhiều vấn đề sức khỏe của bạn, bao gồm cả tăng huyết áp, đột quỵ, và sa sút trí tuệ. Uống quá nhiều có thể sẽ khiến não bị teo lại và suy giảm hoạt động, dẫn đến tình trạng mất trí sớm. Rất nhiều nghiên cứu đã chứng minh được mối quan hệ giữa việc sử dụng rượu trong thời gian dài và các triệu chứng suy giảm nhận thức. Ngoài ra, uống rượu bia trong nhiều năm còn có thể gây ra một dạng mất trí hiếm gặp là hội chứng Wenicke-Korsakoff.

Do vậy, nếu muốn bảo vệ sức khỏe và và não bộ của mình, bạn chỉ nên uống một cách vừa phải, một ly/ngày với nữ giới và hai ly/ngày với nam giới. Nếu loại rượu bạn uống là rượu vang đỏ, thì việc này còn rất tốt cho não bộ nữa, vì flavonoid có trong rượu vang đỏ có liên quan đến việc giảm nguy cơ mất trí ở người cao tuổi.

Hút thuốc lá

Thuốc lá và khói thuốc lá có chứa hơn 4700 chất hóa học, bao gồm cả những chất hóa học rất độc hại. Ngoài ra, các nghiên cứu đã chứng minh rằng, những người hút thuốc lá có nguy cơ mắc phải tất cả các dạng sa sút trí tuệ cao hơn, đặc biệt, nguy cơ mắc Alzheimer sẽ cao hơn 79%. Tin tốt là, những người đã từng hút thuốc (hiện nay đã cai thuốc) có nguy cơ mắc bệnh thấp hơn so với những người hiện đang hút thuốc. Do vậy, hãy cai thuốc lá càng sớm càng tốt.

Lối sống thụ động

Có hơn 1 triệu ca bệnh Alzheimer ở Mỹ có liên quan đến việc ít vận động, tuy vậy vẫn có gần 1/3 số người Mỹ ít hoạt động thể thao. Các bằng chứng rất mạnh mẽ đã cho thấy rằng luyện tập có thể làm giảm nguy cơ té ngã, giảm nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến tuổi già và thậm chí còn giảm cả nguy cơ tử vong của bạn nữa. Khi bạn luyện tập, khí oxy và máu sẽ được bơm tới trái tim và các cơ bắp, não của bạn nhờ vậy mà cũng được hưởng lợi.

Tổ chức Y tế Thế giới khuyến nghị rằng, người trưởng thành nên dành ít nhất 150 phút luyện tập cường độ trung bình (hoặc 75 phút luyện tập cường độ cao) mỗi tuần. Việc này tương đương với luyện tập 30 phút mỗi ngày, 5 ngày/tuần.

Thiếu luyện tập trí não

Luyện tập trí não cũng quan trọng như luyện tập thể dục thể thao vậy. Dành quá nhiều thời gian nằm dài ở nhà, lướt facebook mà không tham gia và các hoạt động trí não cũng có thể làm tăng nguy cơ sa sút trí tuệ của bạn. Các nghiên cứu đã gợi ý rằng, giữ não bộ luôn hoạt động linh hoạt sẽ làm tăng sức sống của não và có thể xây dựng được các kết nối giữa các tế bào não.

Bạn có thể chơi các game như giải ô chữ hay sudoku, đơn giản hơn là chơi các trò chơi cần chiến thuật như chơi bài. Một cách khác là đăng ký một khóa học online về lĩnh vực mà bạn yêu thích.

Sống cô lập

Năm ngoái, các nhà nghiên cứu tại bệnh viện phụ nữ tại Brigham đã xuất bản một nghiên cưu chỉ ra mối liên hệ giữa cảm giác cô đơn và sự cô lập xã hội với việc hình thành amyloid – một loại protein trong não liên quan đến bệnh Alzheimer. Kết quả này tương tự như những kết quả trước đó cho rằng những người cô đơn sẽ có nguy cơ bị Alzheimer cao hơn những người có nhiều bạn. Kể cả bạn rất lạc quan và thích cảm giác ở một mình thì bạn cũng nên cố gắng tham gia vào các hoạt động xã hội, ví dụ như tham gia một câu lạc bộ, làm tình nguyệt hoặc tham gia chơi một một thể thao.

Không ngủ đủ giấc

Các vấn đề về giấc ngủ, ví dụ như mất ngủ và ngưng thở khi ngủ, có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh Alzheimer của bạn. Ngoài ra, một nghiên cứu mới đây ước tính rằng 15% số trường hợp bị Alzheimer có thể có liên quan đến các vấn đề về giác ngủ. Một nghiên cứu khác xuất bản trên tạp chí Alzheimer& Sa sút trí tuệ khảo sát 7500 phụ nữ chỉ ngủ trung bình 6 tiếng mỗi ngày sẽ có nguy cơ bị sa sút trí tuệ tăng 36%.

Để làm giảm nguy cơ của bạn, nên hình thành thói quen đi ngủ đúng giờ, duy trì thời gian biểu khi đi ngủ và điều trị các rối loạn về ngủ. Bạn cũng không nên luyện tập hoặc ăn uống trong vòng 2-3 tiếng trước khi đi ngủ vì những việc làm này có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ của bạn.

Ngủ quá nhiều

Thói quen ngủ sẽ thay đổi dần theo tuổi của bạn. Ví dụ, mỗi giấc ngủ của trẻ sơ sinh chỉ kéo dài 3-4 tiếng, trong khi với những người cao tuổi, họ cần ngủ khoảng 9 tiếng mỗi đêm. Cũng trong nghiên cứu trên, các tác giả thấy rằng ngủ hơn 8 tiếng mỗi đêm sẽ làm tăng nguy cơ sa sút trí tuệ lên 35%. Việc sử dụng thuốc ngủ cũng có liên quan đến chứng sa sút trí tuệ, ví dụ như thuốc Benadryl. Do vậy, bạn nên trao đổi với bác sỹ để đảm bảo rằng các loại thuốc cũng như các thói quen ngủ của bạn là tốt và không ảnh hưởng đến nguy cơ mắc các bệnh khác.

Thông tin thêm trong bài viết: Chung sống với chứng mất trí nhớ ở người già

Liên Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Reader's Digest
Bình luận
Tin mới
  • 25/09/2026

    Bệnh thoái hoá điểm vàng do tuổi tác (AMD)

    Bệnh thoái hoá điểm vàng do tuổi tác thường gặp ở người già, bệnh gây nhiều khó chịu do thị lực của bạn bị kém đi, nhạy cảm với ánh sáng, gặp khó khăn khi phải đọc sách hay nhận diện khuôn mặt. Cùng tìm hiểu về bệnh thoái hoá điểm vàng do tuổi tác có triệu chứng gì và hiện nay đang có phương pháp nào điều trị bệnh qua bài viết sau!

  • 25/09/2026

    11 phương pháp điều trị lạc nội mạc tử cung tự nhiên

    Bệnh lạc nội mạc tử cung gây ra các triệu chứng đau đớn, nhưng các biện pháp tự nhiên có thể giúp giảm bớt các triệu chứng này. Tìm hiểu về các chất bổ sung, thảo dược và thay đổi lối sống có thể giúp giảm bớt sự khó chịu.

  • 24/09/2026

    4 lý do khiến đầu gối bạn luôn phát ra tiếng kêu răng rắc

    Nếu bạn cứ thắc mắc, “Tại sao đầu gối của tôi lại kêu răng rắc?”, dưới đây là bốn nguyên nhân phổ biến có thể giải thích tiếng kêu đó và cách nhận biết khi nào cần đến sự chăm sóc y tế.

  • 24/09/2026

    Bánh trung thu nào chứa nhiều calo nhất?

    Bánh nướng thập cẩm một trứng hay bánh nướng đậu xanh một trứng là hai loại được cho là có mức kcal và mức ảnh hưởng đường huyết cao, nên lưu ý khi ăn.

  • 24/09/2026

    Mẹ sau sinh có nên ăn kiêng để giảm cân? Góc nhìn và giải pháp khoa học

    Sở hữu một vóc dáng thon gọn sau kỳ sinh nở là khát khao chính đáng của mọi phụ nữ, nhưng áp lực phải "về dáng" thần tốc bằng các chế độ ăn kiêng nghiêm ngặt lại vô tình đẩy nhiều bà mẹ vào những hệ lụy sức khỏe trầm trọng.

  • 23/09/2026

    Gen quyết định tính cách con người nhiều hơn những gì chúng ta nghĩ

    Một nghiên cứu quy mô lớn mới đây đã phát hiện ra tính cách của con người có sự liên hệ chặt chẽ với hàng ngàn biến thể gen di truyền. Điều kinh ngạc hơn là những đặc điểm này không chỉ định hình con người mà còn ảnh hưởng đến sức khỏe, tuổi thọ và cả thu nhập của mỗi người.

  • 23/09/2026

    Lợi ích sức khỏe của Cà phê và Trà dưới góc nhìn khoa học

    Bên cạnh nước lọc, cà phê và trà là hai thức uống được yêu thích nhất trên toàn thế giới. Cả hai đều chứa những hợp chất có thể hỗ trợ đắc lực cho sức khỏe.

  • 23/09/2026

    Hội nghị khoa học "Nghiên cứu và ứng dụng trong y học"

    Tại Hội nghị khoa học năm 2026 với chủ đề “Nghiên cứu và ứng dụng trong y học” do Tổng hội Y học Việt Nam tổ chức, các chuyên gia đã cập nhật nhiều nghiên cứu, tiến bộ mới trong dự phòng và điều trị bệnh.

Xem thêm