Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về mất thị lực

Bài viết này sẽ xem xét đánh giác các loại mất thị lực khác nhau, nguyên nhân gây mất thị lực đột ngột hoặc dần dần cũng như các phương pháp điều trị

Mất thị lực là tình trạng tương đối phổ biến. Theo thống kê tại Việt Nam hiện có khoảng 2 triệu người mù và thị lực kém. 1/3 trong số đó là những người nghèo không có tiền điều trị mang lại ánh sáng. Trên 80% tỷ lệ người mù ở Việt Nam có thể phòng, chữa được. Có nhiều nguyên nhân có thể gây mất thị lực một phần hoặc toàn bộ như các yếu tố y tế, chấn thương, chứng đau nửa đầu và lão hóa. 

Các loại mất thị lực

Mất thị lực là thuật ngữ chỉ việc mất khả năng nhìn rõ. Có nhiều loại mất thị lực khác nhau và nguyên nhân gây ra tình trạng này có thể đến từ các bệnh hoặc vấn đề sức khỏe khác nhau gây ra, bao gồm:

  • mất thị lực trung tâm, hoặc khó nhìn thấy những thứ ở trung tâm của tầm nhìn
  • mất thị lực ngoại biên, bạn sẽ cảm thấy những thứ ở trung tâm sáng và rõ ràng hơn so với những hình ảnh xung quanh
  • quáng gà khi một người gặp khó khăn khi nhìn trong ánh sáng yếu
  • tầm nhìn mờ khi tầm nhìn của một người cảm thấy mất tập trung hoặc giống như nhìn qua bộ lọc

Một người cũng có thể thấy mình không thể nhìn thấy hình dạng hoặc chỉ có thể nhìn thấy bóng.

Nguyên nhân gây mất thị lực đột ngột

Mất thị lực đột ngột xảy ra trong khoảng thời gian vài giây hoặc vài phút đến vài ngày. Một số vấn đề sức khỏe có thể gây ra tình trạng này:

Chứng đau nửa đầu 

Nhiều người bị chứng đau nửa đầu trải qua các triệu chứng thị giác, được gọi là chứng đau nửa đầu. Khoảng 25–30% những người bị chứng đau nửa đầu có các triệu chứng Aura thị giác - loại triệu chứng gây nhiều rối loạn trong tầm nhìn. Triệu chứng này ở mỗi người sẽ khác nhau, một số nhìn thấy các đường ngoằn ngoèo, lấp lánh hoặc đốm. Trong khi một số người gặp tình trạng tầm nhìn đường hầm, mất thị lực hoàn toàn hoặc mất thị lực ở bên trái hoặc bên phải.

Những rối loạn thị giác này không phải lúc nào cũng kèm theo đau đầu. Các rối loạn thị giác thường kéo dài chưa đầy một giờ và trung bình khoảng 10 - 30 phút. Một số trường hợp rối loạn thị giác chỉ diễn ra trong thời gian ngắn và có thể biến mất sau vài giây. Điều trị chứng đau nửa đầu bạn có thể sử dụng thuốc giảm đau, ở trong phòng tối, tránh ánh sáng quá chói và âm thanh lớn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những điều cần biết về lẹo ở mắt

Viêm giác mạc

Viêm giác mạc là tình trạng hay gặp ở những người đeo kính áp tròng hơn so với những người không đeo. Viêm giác mạc có thể do nhiễm trùng hoặc chấn thương mắt. Các triệu chứng viêm giác mạc, bao gồm: mờ mắt, đau, nhạy cảm với ánh sáng hoặc mất thị lực. Tình trạng viêm giác mạc là tạm thời và có thể được điều trị bằng thuốc dưới sự hướng dẫn của bác sĩ.

Viêm kết mạc

Viêm kết mạc còn được gọi là đau mắt đỏ, viêm kết mạc có thể gây giảm thị lực. Viêm kết mạc là tình trạng nhiễm trùng có thể khiến mắt bị mờ, đỏ, đau hoặc khó nhìn. Viêm kết mạc là tình trạng viêm tạm thời và thường tự khỏi. Đối với viêm kết mạc do vi khuẩn bạn có thể tra thuốc nhỏ mắt kháng sinh, tuy nhiên bạn cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng

Mỏi mắt

Nếu nhìn chằm chằm vào màn hình quá lâu thì thị lực của bạn có thể bị ảnh hưởng và nhận thấy dấu hiệu như nhìn mờ. Tình trạng nhìn mờ thường là tạm thời và bạn có thể cải thiện tình trạng này bằng cách rời khỏi màn hình máy tính điện thoại, để mắt được nghỉ ngơi. Bạn có thể áp dụng quy tắc 20-20-20 để ngăn ngừa mỏi mắt. Quy tắc này có nghĩa là cứ 20 phút bạn lại rời mắt khỏi màn hình, nhìn vào một vật cách xa 20 feet (khoảng 6 m) trong 20 giây.

Trầy xước giác mạc (trợt giác mạc)

Tổn thương mắt cũng có thể gây mất thị lực đột ngột. Tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của chấn thương, mà bạn có thể mất thị lực tạm thời hoặc vĩnh viễn và việc điều trị các tổn thương ở mắt có thể khác nhau tùy từng trường hợp. Tốt nhất là bạn nên đi khám bác sĩ nhãn khoa để được đánh giá mức độ nghiêm trọng của chấn thương mắt.

Đọc thêm bài viết: Bổ sung vitamin nào tốt nhất cho đôi mắt?

Nguyên nhân gây mất thị lực dần dần

Mất thị lực không phải lúc nào cũng xảy ra đột ngột. Đôi khi tình trạng này có thể xảy ra trong một thời gian dài.

Thoái hóa điểm vàng liên quan đến tuổi tác

Thoái hóa điểm vàng do tuổi tác là một bệnh về mắt có thể ảnh hưởng đến thị lực trung tâm của bạn. Thoái hóa điểm vàng do tuổi tác là nguyên nhân hàng đầu gây giảm thị lực ở những người từ 50 tuổi trở lên. Tình trạng giảm thị lực có thể diễn ra dần dần hoặc khá nhanh. Đối với nhiều người, họ bắt đầu nhìn thấy một vùng mờ gần trung tâm tầm sau đó vùng này có thể mở rộng kích thước theo thời gian.

Bệnh tăng nhãn áp

Bệnh tăng nhãn áp là một nhóm bệnh làm tổn thương dây thần kinh thị giác, nằm ở phía sau mắt. Các triệu chứng của bệnh tăng nhãn áp có thể xảy ra dần dần khiến bạn không biết mình mắc bệnh cho đến khi đi khám mắt. Bệnh tăng nhãn áp có thể xảy ra ở một hoặc cả hai mắt. Nếu không điều trị, bệnh tăng nhãn áp có thể ảnh hưởng đến tầm nhìn ngoại vi và gây mù lòa.

Bệnh tăng nhãn áp được điều trị bằng một số phương pháp như dùng thuốc (thường là thuốc nhỏ mắt), điều trị bằng laser và phẫu thuật. Điều trị không thể khôi phục lại những tổn thương mắt đã bị ảnh hưởng.

Bệnh võng mạc tiểu đường

Bệnh võng mạc tiểu đường là tình trạng giảm thị lực và mù lòa ở những người mắc bệnh tiểu đường. Bệnh gây ảnh hưởng đến các mạch máu ở võng mạc - lớp mô nhạy cảm với ánh sáng ở phía sau mắt. Bất kỳ ai mắc bệnh tiểu đường cũng có thể mắc bệnh võng mạc tiểu đường. Vì vậy, người bệnh tiểu đường phải đi khám mắt thường xuyên để phát hiện bệnh sớm là rất quan trọng.

Không phải lúc nào bạn cũng nhận ra được các triệu chứng của bệnh trong giai đoạn đầu. Điều trị bệnh võng mạc tiểu đường có thể dùng thuốc, điều trị bằng laser hoặc phẫu thuật. 90% trường hợp mù lòa liên quan đến bệnh tiểu đường có thể phòng ngừa được. Nếu không được điều trị, bệnh võng mạc tiểu đường có thể gây mù hoàn toàn và vĩnh viễn.

Khi nào bạn nên đi khám bác sĩ?

Nhiều loại suy giảm thị lực có thể ngăn ngừa được nếu được chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời. Nếu bạn nhận thấy mình đang bị mất thị lực, bạn nên đặt lịch hẹn với bác sĩ nhãn khoa để được kiểm tra. Đôi khi tình trạng suy giảm thị lực này không quá đáng ngại nhưng tốt nhất là nên đi khám để loại trừ các nguy cơ có thể xảy ra.

Nếu các triệu chứng mất thị lực đi kèm với bất kỳ triệu chứng nào sau đây thì bạn nên vào viện ngay lập tức:

  • đau đầu dữ dội
  • khó nói
  • yếu liệt mặt đột ngột một bên
  • mất kiểm soát cơ ở một bên cơ thể
  • đau mắt dữ dội

Đây có thể là dấu hiệu của đột quỵ hoặc một tình trạng bệnh lý nghiêm trọng khác.

Chẩn đoán

Nếu bạn bị mất thị lực đột ngột, bạn cần được cấp cứu càng sớm càng tốt. Để chẩn đoán mất thị lực, bác sĩ có thể tiến hành kiểm tra mắt, chiếu đèn vào mắt hoặc yêu cầu đọc các chữ cái trên biểu đồ để đo thị lực. Bên cạnh đó, bác sĩ có thể khám thần kinh để kiểm tra chức năng của mắt và não.

Đối phó với mất thị lực

Đôi khi tình trạng mất thị lực sẽ khó đối phó khắc phục, đặc biệt nếu tình trạng mất thị lực là vĩnh viễn.

Các cách để đối phó với mất thị lực một phần hoặc toàn bộ có thể bao gồm:

  • sắp xếp lại nhà cửa để đi lại dễ dàng hơn
  • nộp đơn xin trợ cấp An Sinh Xã Hội
  • tìm đến các liệu pháp trị liệu
  • tham gia nhóm hỗ trợ
  • học chữ nổi
  • sử dụng chó dẫn đường

Phòng ngừa

Không phải lúc nào cũng có thể ngăn ngừa mất thị lực, mặc dù mọi người có thể thực hiện các bước để chăm sóc sức khỏe của mắt. Mọi người có thể rèn luyện sức khỏe mắt tốt bằng cách thực hiện các bước sau:

  • Cho mắt nghỉ ngơi. Hãy ngừng nhìn chằm chằm vào màn hình cứ sau 20 phút để nhìn vào thứ gì đó cách xa khoảng 20 feet (6m) trong 20 giây.
  • Đeo kính bảo hộ. Đeo kính bảo hộ khi thực hiện một số hoạt động nhất định như chơi một số môn thể thao, xây dựng hoặc sửa chữa nhà cửa.
  • Đeo kính râm. Chọn kính râm bảo vệ mắt khỏi 99–100% cả bức xạ UVA và UVB.
  • Khám mắt thường xuyên, phát hiện những nguy cơ mắc các bệnh về mắt, ăn uống điều độ và bỏ thuốc lá cũng có thể giúp bảo vệ mắt.

Phòng khám Chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM cung cấp các dịch vụ tư vấn, thăm khám dinh dưỡng cho trẻ  em và người lớn với cam kết hỗ trợ nâng cao sức khỏe, tăng cường sức đề kháng và cải thiện các tình trạng như còi xương, suy dinh dưỡng, thừa cân,… Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline: 0935 18 3939 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.

Bác sĩ Nguyễn Hoài Thu - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Medical News Today
Bình luận
Tin mới
  • 15/05/2026

    6 cách đơn giản giúp giảm căng thẳng, lo âu trong mùa thi

    Khi kỳ thi đến gần, học sinh thường phải dồn toàn bộ sự tập trung cho việc ôn luyện nên cảm giác áp lực, mệt mỏi là điều khó tránh. Áp dụng những cách dưới đây sẽ giúp bạn cân bằng tinh thần và giảm bớt lo âu hiệu quả. Dưới đây là 6 phương pháp đơn giản nhưng hữu ích để hạn chế stress trong mùa thi:

  • 14/05/2026

    3 thời điểm uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe

    Nước dừa là thức uống tự nhiên ngon, mát, bổ và giàu điện giải nhưng thời điểm nào uống nước dừa tốt nhất cho sức khỏe thì không phải ai cũng biết.

  • 14/05/2026

    Nguyên nhân gây ra đốm trắng trên móng tay và cách phòng ngừa

    Đôi khi quan sát kỹ móng tay, bạn nhận thấy một vài đốm trắng xuất hiện. Có lẽ bạn đã nghe nói rằng những đốm trắng này là dấu hiệu của tình trạng thiếu vitamin hoặc khoáng chất. Nhưng thiếu dinh dưỡng không phải là tất cả, còn nhiều nguyên nhân khác có thể dây nên các đốm trắng. Mặc dù chúng thường vô hại, do các hoạt động hàng ngày hoặc chấn thương nhỏ gây ra nhưng có một số điều bạn nên biết.

  • 13/05/2026

    Uống matcha mỗi ngày có giúp giảm cân nhanh hơn?

    Matcha được biết đến như thức uống hỗ trợ giảm cân nhờ giàu chất chống oxy hóa và khả năng tăng chuyển hóa. Tuy nhiên, hiệu quả giảm cân nhanh hay chậm còn phụ thuộc vào cách dùng hợp lý và lối sống tổng thể.

  • 13/05/2026

    Nicotine tồn tại trong cơ thể bạn bao lâu?

    Nicotine tồn tại trong máu khoảng một đến ba ngày, mặc dù phần lớn thường được đào thải trong vòng một ngày. Tuy nhiên, cotinine (chất chuyển hóa của nicotine) có thể tồn tại trong cơ thể trong vài ngày .

  • 12/05/2026

    Cơ chế hiệp đồng của hệ vi khoáng và vitamin trong quá trình phát triển chiều cao ở trẻ em

    Tăng trưởng chiều cao là một quá trình phức tạp được điều biến bởi di truyền, nội tiết và dinh dưỡng. Trong đó, các vi chất dinh dưỡng đóng vai trò cốt yếu vào việc hình thành mật độ xương và kéo dài xương chi.

  • 12/05/2026

    Từ nghiên cứu đến giải pháp bổ sung vi chất cho trẻ em

    Chiều cao không chỉ là một chỉ số phát triển thể chất mà còn phản ánh tình trạng dinh dưỡng, sức khỏe và tiềm năng phát triển lâu dài của trẻ. Trong bối cảnh Việt Nam vẫn còn đối mặt với tình trạng suy dinh dưỡng thấp còi ở một bộ phận trẻ em, việc tìm kiếm các giải pháp dinh dưỡng phù hợp nhằm cải thiện tầm vóc đang trở thành một trong những ưu tiên quan trọng.

  • 12/05/2026

    Vai trò then chốt của giấc ngủ đối với trí nhớ và hiệu suất thi cử

    Trong bối cảnh áp lực thi cử ngày càng gia tăng, quan niệm hy sinh giấc ngủ để học tập thâu đêm vẫn còn khá phổ biến ở nhiều học sinh và phụ huynh. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của khoa học đây là một chiến lược phản tác dụng bởi não bộ cần thời gian nghỉ ngơi để xử lý và củng cố thông tin một cách trọn vẹn. Để giúp các sĩ tử hiểu rõ cơ chế này, Viện Y học ứng dụng Việt nam sẽ chia sẻ thông tin về vai trò của giấc ngủ đối với trí nhớ, giúp bạn không chỉ bảo vệ sức khỏe mà còn tối ưu hóa năng lực ghi nhớ và hiệu suất tư duy trong giai đoạn quan trọng.

Xem thêm