Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về hội chứng cơ tháp (cơ hình lê)

Khi bạn hoặc người thân cảm thấy đau xung quanh vùng mông khi leo cầu thang hoặc chạy nhảy, rất có thể đó là hội chứng cơ tháp. Hội chứng này tương tự với đau thần kinh tọa và đau thắt lưng, nhưng khác nhau về bản chất.

Những điều cần biết

  • Hội chứng cơ tháp là một nguyên nhân phổ biến gây đau và các vấn đề khác ở mông và lưng dưới, có thể lan tỏa đến chân và bàn chân.
  • Hội chứng cơ tháp thường do cơ tháp nén hoặc co vào những vùng cụ thể của thần kinh tọa ; yếu tố nguy cơ phổ biến nhất là vận cơ quá nhiều hoặc chấn thương do thể thao, tuy nhiên một số trường hợp khác cũng có thể dẫn đến triệu chứng tương tự.
  • Dấu hiệu và triệu chứng của hội chứng cơ tháp bao gồm:
    • đau,
    • ngứa ran,
    • tê,
    • đau lan từ lưng xuống chân,
    • đau liên tục,
    • đau nặng khi cố gắng làm một số động tác cụ thể (ví dụ leo cầu thang, đi bộ, chạy).
  • Chẩn đoán chủ yếu dựa vào tiền sử bệnh nhân và khám thể chất; các vấn đề tương tự phổ biến khác được chẩn đoán hoặc phát hiện bằng chụp cắt lớp, cộng hưởng từ, điện cơ đồ v.v…
  • Điều trị hội chứng cơ tháp phụ thuộc vào tính mạn tính của bệnh và có thể bao gồm vật lý trị liệu, tập thể dục, kéo giãn, và điều trị y tế chẳng hạn thuốc tiêm, thuốc kháng viêm không steroid, thuốc giảm đau nhóm opioid, và đôi khi cần phẫu thuật.
  • Bác sĩ và các chuyên gia y tế khác có thể chữa hội chứng cơ tháp bao gồm bác sĩ chấn thương chỉnh hình, bác sĩ nắn xương, chuyên gia vật lý trị liệu, chuyên gia sức khỏe nghề nghiệp, bác sĩ y học thể thao, và ít thường xuyên hơn là bác sĩ phẫu thuật và  bác sĩ sản/phụ khoa.
  • Một vài phương pháp hồi phục tại nhà (ví dụ tập thể dục, chườm túi lạnh, giãn cơ) được sử dụng để giúp giảm triệu chứng của hội chứng cơ tháp và giúp cơ phục hồi.
  • Chữa hội chứng cơ tháp cấp tính thường có tiên lượng tốt; tiên lượng sẽ xấu khi bệnh trở nên mãn tính.
  • Có thể phòng ngừa hội chứng cơ tháp với việc vận cơ phù hợp, tránh chấn thương vùng lưng dưới/mông; phòng tránh tái phát bằng việc tuân thủ chương trình phục hồi thiết kế riêng cho cá nhân.
  • Vị trí của cơ tháp (cơ hình lê)

Cơ chế

Hội chứng cơ tháp thường bắt đầu với cơn đau, ngứa ran và tê mỏi vùng lưng hoặc mông, lan xuống chân theo dây thần kinh tọa. Hội chứng cơ tháp được cho là do dây thần kinh bị chèn ép do co giật hoặc do cơ tháp co rút. Cơ tháp là một cơ phẳng nằm trong vùng mông, Nó giúp ổn định cơ hông và nâng, xoay đùi ra khỏi cơ thể. Hội chứng này cũng được gọi là giả đau thần kinh tọa, đau thần kinh tọa vùng ví, và đau thần kinh ổ hông. Nó thường liên quan đến những động tác lặp đi lặp lại trong thể thao (ví dụ, chạy, chơi quần vợt hoặc đá bóng làm chấn thương vùng mông).

Nguyên nhân và yếu tố nguy cơ của hội chứng cơ tháp

Nguyên nhân của hội chứng cơ tháp liên quan đến vị trí của thần kinh tọa đối với cơ tháp; dây thần kinh tọa đi qua xương chậu bằng bốn đường. Cơ tháp co giật hoặc sưng có thể gây ra các dấu hiệu và triệu chứng do lực nén lên các vùng các nhau của thần kinh tọa liền kề với cơ.

Yếu tố nguy cơ của hội chứng cơ tháp có thể bao gồm những vấn đề thường xảy ra do chấn thương thể thao như sau:

  • Viêm (chẳng hạn do hoạt động cơ quá mức, bong gân)
  • Chấn thương (thường chấn thương mông do vật cùn)
  • Tụ máu
  • Hình thành sẹo

Hoặc những người bị các vấn đề như sau:

  • Nang
  • U
  • Giả phình động mạch

Triệu chứng và dấu hiệu

Các dấu hiệu sớm của hội chứng cơ tháp thường xảy ra ở mông bao gồm:

  • Đau
  • Tê mỏi
  • Ngứa ran (chống kim châm vào da)
  • Đau thắt lưng

Các dấu hiệu muộn của hội chứng cơ tháp bao gồm:

  • Đau lan tỏa xuống theo chiều thần kinh tọa cho đến bàn chân.
  • Đau mông và/hoặc chân nặng

Các dấu hiệu và triệu chứng sớm và muộn có thể liên tục; tuy nhiên, chúng có thể tái phát, thường xảy ra khi ngồi, chạy, leo cầu thang hoặc thậm chí đặt áp lực vào cơ tháp.

Hội chứng cơ tháp thường rất giống các triệu chứng của đau thần kinh tọa và đau thắt lưng, vốn phổ biến hơn nhiều do thoát vị đĩa đệm.  

Bình luận
Tin mới
  • 04/10/2026

    Thời điểm tốt nhất để ăn quả óc chó tốt cho não bộ

    Ăn quả óc chó vào buổi sáng giúp tối ưu hóa hiệu suất nhận thức và hỗ trợ bảo vệ sức khỏe não bộ.

  • 04/10/2026

    Chăm sóc da mùa khô

    Thời tiết hanh khô với độ ẩm không khí giảm sâu là "kẻ thù" lớn nhất của làn da khỏe mạnh vì nó làm suy yếu hàng rào bảo vệ da và giảm hoạt động tuyến bã nhờn. Nếu không chăm sóc đúng cách, da sẽ mất độ ẩm, dẫn đến khô căng, bong tróc, xỉn màu và dễ kích ứng. Bài viết này sẽ cung cấp những hướng dẫn chi tiết, từ làm sạch da, dưỡng ẩm sâu đến bảo vệ da trước các tác nhân môi trường, giúp bạn tự tin với làn da căng mịn suốt mùa khô.

  • 03/10/2026

    Ánh sáng từ đèn ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch

    Thói quen bật đèn ngủ với ánh sáng yếu khi đi ngủ không phải là hiếm, bởi nhiều người cho rằng ngủ trong bóng tối hoàn toàn tạo một cảm giác khó chịu và bất an. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng khi tiếp xúc với ánh sáng yếu trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch.

  • 03/10/2026

    Lưu ý khi dùng hà thủ ô hỗ trợ ngăn ngừa tóc bạc sớm

    Tóc bạc sớm ngày càng trẻ hóa, khiến nhiều người tìm đến các bài thuốc dân gian, trong đó có hà thủ ô.

  • 03/10/2026

    TÌnh trạng hạ thân nhiệt đột ngột

    Hạ thân nhiệt là tình trạng xảy ra khi nhiệt độ trong cơ thể con người giảm xuống dưới 35 độ C. Đây là một tình trạng y tế cực kỳ nguy hiểm. Khi cơ thể bị hạ thân nhiệt, các hệ thống như tim mạch, hệ thần kinh và các cơ quan khác sẽ không thể hoạt động bình thường. Nếu không được chữa trị kịp thời sẽ có thể dẫn tới hệ tim mạch và hô hấp dừng hoạt động, nặng nhất là tử vong.

  • 02/10/2026

    Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa là gì?

    Thay đổi mùa có thể kéo theo những cảm giác hân hoan, tiếc nuối hoặc đôi khi là một chút lo lắng, nhưng với một số người, thay đổi mùa trong năm lại có thể gây ra những triệu chứng trầm cảm, điều này được gọi với tên là chứng rối loạn cảm xúc – seasonal affective disorder (SAD). Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 02/10/2026

    5 lợi ích sức khỏe hàng đầu của đậu lăng

    Đậu lăng giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, mà không có chất béo hay cholesterol như thịt đỏ.

  • 02/10/2026

    Thời tiết lạnh và nguy cơ gia tăng bệnh tim mạch

    Thời tiết lạnh không chỉ khiến cơ thể dễ cảm cúm mà còn là “kẻ thù thầm lặng” của hệ tim mạch. Khi nhiệt độ xuống thấp, mạch máu co lại, huyết áp tăng, tim phải làm việc nhiều hơn – đặc biệt nguy hiểm với người cao tuổi và người có bệnh nền như tăng huyết áp hay mạch vành. Vì vậy, mùa đông là thời điểm cần đặc biệt chú ý đến việc bảo vệ tim mạch, giữ ấm và duy trì lối sống lành mạnh để phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm có thể xảy ra.

Xem thêm