Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về bệnh thủy đậu ở trẻ nhỏ

Tình hình thời tiết nồm ẩm, mưa nhiều, nhiệt độ thường xuyên có sự thay đổi đột ngột như hiện nay là cơ hội tốt để các loại virus, vi khuẩn… gây bệnh phát triển. Một trong những bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ mà cha mẹ cần cảnh giác trong thời điểm này là bệnh thủy đậu.

Dưới đây là một vài điều cha mẹ cần biết về bệnh thủy đậu ở trẻ nhỏ để có thể chủ động phòng ngừa, có thể phát hiện sớm và biết hướng xử trí kịp thời nếu không may con mắc bệnh:

Bệnh thủy đậu là gì?

Thủy đậu là một bệnh nhiễm trùng do virus Varicella Zoster gây ra. Bệnh có thể gây sốt, phát ban, ngứa ngáy với các nốt mụn nước trên khắp cơ thể. Bệnh thủy đậu thường xảy ra ở trẻ em dưới 12 tuổi, nhưng người trưởng thành chưa từng bị thủy đậu lần nào, chưa tiêm vaccine vẫn có thể mắc bệnh.

Dấu hiệu, triệu chứng cảnh báo bệnh thủy đậu

Bệnh thủy đậu thường khởi phát với các triệu chứng như sốt cao (38,3 - 38,8oC), kèm nhức đầu, đau họng hoặc đau bụng trong vài ngày. Sau đó, cha mẹ có thể nhận thấy các nốt phát ban đỏ, ngứa trên da của bé, thường bắt đầu ở vùng bụng, lưng, mặt. Các nốt phát ban sau đó có thể lây lan ra khắp người, bao gồm cả ở đầu, miệng, cánh tay, chân và bộ phận sinh dục của trẻ.

Các nốt phát ban lúc đầu chỉ là những nốt mụn nhỏ, màu đỏ như vết côn trùng đốt. Chúng có thể xuất hiện từng đợt trong 2 - 4 ngày, sau đó phát triển thành mụn nước với thành mỏng, chứa đầy dịch. Các nốt mụn nước này thường gây ngứa rát, khi vỡ ra có thể để lại các vết loét hở, cuối cùng đóng vảy khô, màu nâu.

Cả 3 giai đoạn (phát ban đỏ, mụn nước, đóng vảy) có thể xuất hiện cùng lúc trên cơ thể. Trẻ có hệ miễn dịch kém, hoặc mắc các bệnh về da liễu khác (như eczema) có thể gặp phải tình trạng phát ban lan rộng, nghiêm trọng hơn.

Bệnh thủy đậu có lây không?

Bệnh thủy đậu rất dễ lây lan. Hầu hết trẻ nhỏ có anh/chị/em ruột bị thủy đậu cũng sẽ mắc bệnh này (nếu chúng chưa từng bị hoặc chưa được tiêm vaccine phòng ngừa). Các triệu chứng thường sẽ bắt đầu biểu hiện sau khoảng 2 tuần kể từ khi bé đầu tiên mắc bệnh.

Virus thủy đậu có thể lây lan qua các con đường sau:

- Qua đường hô hấp khi ho hoặc hắt hơi.

- Qua dịch nhầy, nước bọt hoặc qua dịch lỏng từ các nốt mụn nước.

- Qua tiếp xúc trực tiếp, dùng chung đồ dùng cá nhân với trẻ mắc bệnh.

Bệnh thủy đậu có thể lây lan ngay trong thời gian ủ bệnh (2 ngày trước khi bắt đầu phát ban) cho tới khi các nốt mụn đóng vảy.

Vì bệnh thủy đậu dễ lây như vậy nên trẻ mắc bệnh nên được cho nghỉ ở nhà tới khi hết phát ban, khô hết các nốt mụn nước. Giai đoạn này thường sẽ kéo dài khoảng 1 tuần.

Điều trị thủy đậu thế nào?

Bệnh thủy đậu là do virus gây nên, do đó uống thuốc kháng sinh không thể điều trị bệnh. Tuy nhiên, nếu vi khuẩn tấn công vào các vết loét hở (thường là khi trẻ gãi vào các nốt mụn nước), bác sỹ có thể cần kê thêm thuốc kháng sinh cho bé.

Nếu thủy đậu có nguy cơ gây biến chứng, bác sỹ có thể kê thuốc kháng virus cho trẻ. Nguy cơ biến chứng có thể phụ thuộc vào độ tuổi, tình trạng sức khỏe của bé; Mức độ nhiễm trùng; Thời gian điều trị.

Lưu ý khi chăm sóc trẻ bị thủy đậu tại nhà

Để giúp giảm ngứa ngáy, khó chịu cho bé, cha mẹ có thể thực hiện những điều sau:

- Cho bé chườm lạnh hoặc cho bé ngâm mình trong bồn nước ấm (có thể pha thêm bột yến mạch) mỗi 3 - 4 giờ/lần trong những ngày đầu mắc bệnh để giảm ngứa.

- Lấy khăn mềm vỗ nhẹ (không lau hay xoa mạnh) để làm khô người cho bé.

- Trao đổi với bác sỹ nếu bé cần uống thuốc trị ngứa, hoặc cần dùng kem bôi giảm đau tại các vết loét, nhất là ở vùng sinh dục.

Để tránh tình trạng bé gãi, làm vỡ các nốt mụn nước:

- Cho con đeo găng/bao tay khi ngủ.

- Cắt móng tay và giữ tay bé sạch sẽ.

Nếu trẻ bị rộp trong miệng:

- Cho bé ăn các món nguội, mềm, vị nhạt. Tránh nấu quá mặn, tránh các món có tính acid cao có thể khiến bé thấy đau đớn, khó ăn uống.

Khi nào cần đưa con đi khám?

Đa số trường hợp trẻ bị thủy đậu sẽ tự khỏi sau khoảng 1 tuần. Tuy nhiên, cha mẹ vẫn nên đưa bé đi khám nếu thấy con có các vấn đề sau:

- Bị sốt kéo dài hơn 4 ngày.

- Ho dữ dội hoặc khó thở.

- Có vùng phát ban rỉ mủ (dịch đặc, màu vàng) hoặc các nốt phát ban sưng đỏ, đau đớn.

- Trẻ bị đau đầu dữ dội.

- Trẻ rất buồn ngủ hoặc khó thức dậy.

- Trẻ khó chịu khi nhìn vào đèn sáng.

- Trẻ đi lại khó khăn.

- Nôn mửa.

- Trẻ bị cứng cổ.

Làm sao phòng ngừa bệnh thủy đậu cho con?

Tiêm vaccine là cách đơn giản nhất để phòng ngừa thủy đậu, cũng như giúp các triệu chứng nhẹ hơn nếu bé không may mắc bệnh.

Lịch tiêm chủng thủy đậu như sau:

- Mũi đầu khi trẻ được từ 12 - 15 tháng tuổi.

- Tiêm nhắc lại khi trẻ được 4 - 6 tuổi.

Thanh thiếu niên từ 13 tuổi trở lên (chưa tiêm chủng, chưa mắc bệnh thủy đậu lần nào) cũng nên tiêm đủ 2 mũi vaccine, cách nhau từ 4 - 8 tuần.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Cách chăm sóc và kiêng cữ khi bị thủy đậu.

Vi Bùi - Theo Healthplus
Bình luận
Tin mới
  • 02/08/2026

    Tác động của việc bổ sung Vitamin D trong thai kỳ đối với sự phát triển nhận thức của trẻ em

    Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí y khoa quốc tế cho thấy, việc bổ sung vitamin D3 liều cao trong thời kỳ mang thai có thể mang lại lợi ích vượt trội cho sự phát triển hệ thần kinh của trẻ.

  • 01/08/2026

    Cách uống nước chanh buổi sáng giúp giảm cân

    Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?

  • 01/08/2026

    Tắm nắng bằng dầu dừa liệu có thực sự an toàn?

    Dầu dừa từ lâu đã được ca ngợi như một "thần dược" tự nhiên với nhiều lợi ích cho sức khỏe, từ việc cải thiện chức năng não bộ đến hỗ trợ giảm cân. Đặc biệt trong làm đẹp, dầu dừa là thành phần quen thuộc trong các sản phẩm chăm sóc da.

  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

Xem thêm