Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những chất hóa học làm sụt giảm mức vitamin D

Có thể bạn đã biết vitamin D quan trọng với sức khỏe như thế nào. Nếu bạn bị thiếu vitamin D, bạn sẽ bị tăng nguy cơ trầm cảm, đãng trí, bệnh tim, ung thư và rất nhiều những vấn đề sức khỏe khác có thể khiến bạn lo lắng cả đêm.

Tin tồi tệ là, một số chất hóa học rất phổ biến – thành phần trong mĩ phẩm, sản phẩm tẩy rửa, bao bì thực phẩm – có thể làm giảm lượng vitamin D của bạn – đặc biệt nếu bạn là nữ. 

Khảo sát mẫu nước tiểu của hơn 4.000 người trưởng thành cho thấy những người có mức phthalate và bisphenol A (BPA) cao nhất thì có mức vitamin D thấp. Cụ thể, phụ nữ có BPA hay phthalate tăng trong nước tiểu có nhiều nguy cơ thiếu hụt vitamin D hơn.

Trong khi cơ chế tác động của những chất này với vitamin D chưa rõ ràng thì có nhiều giả thuyết đưa ra.

Cả BPA và phthalate có thể làm gián đoạn enzyme tiêu hóa và chuyển hóa giúp thay đổi vitamin D sang dạng cơ thể dễ tiêu thụ. Cũng có thể những chất hóa học này làm mất cân bằng canxi trong cơ thể, từ đó hạn chế tác động của vitamin D. Tuy nhiên cần có nhiều nghiên cứu hơn nữa để đánh giá kĩ hơn mối quan hệ nhân quả - bao gồm tại sao những chất hóa học này ảnh hưởng đến phụ nữ làm giảm vitamin D nhiều hơn nam giới.  

Phthalates và BPA gần đây hay được truyền thông nhắc đến. Cả hai chất này đều làm gián đoạn nội tiết, tức là chúng gây cản trở đến cơ chế sản xuất hay điều hòa hormon.

Phthalates là dòng hóa học được sử dụng để tăng tính dẻo dai của những vật chứa bằng nhựa và các vật liệu khác. Chúng cũng được bổ sung vào các sản phẩm chăm sóc cá nhân để lưu hương. Nghiên cứu đã tìm thấy mối liên quan giữa phthalate với tiểu đường, ung thư vú và béo phì.

BPA được sử dụng trong thành lon hoặc hộp đựng thực phẩm bằng nhựa cũng như ở trong nhiều đồ nhựa cứng. Nó liên quan đến bệnh tim, chứng bồn chồn và một loạt các bệnh khác.  

Vậy cho dù những chất này không làm lượng vitamin D bị thiếu hụt, bạn vẫn nên cẩn thận với chúng. Để có thể kiểm soát phơi nhiễm với các chất này không dễ. Những chất này có ở mọi nơi. Tuy nhiên, có thể giảm tiếp xúc bằng cách hạn chế sử dụng sản phẩm chứa trong đồ nhựa, hãy tìm những nguyên liệu tự nhiên thay thế cho sản phẩm chăm sóc cá nhân, hạn chế tiêu thụ thức ăn chế biến quá nhiều và thức ăn đống hộp.

Điều cơ bản là cố gắng mua và tiêu thụ những thực phẩm tươi không đóng hộp khi có thể (thậm chí lon hoặc đồ nhựa không chứa BPA cũng không tốt cho sức khỏe của bạn). Có nhiều sản phẩm lau chùi nhà cửa ‘xanh’ không độc hại có thể giúp giảm tiếp xúc nhiều với chất hóa học. Lựa chọn mĩ phẩm và các sản phẩm chăm sóc cơ thể không hương liệu cũng giúp bạn tránh phthalates. 

Mặc dù bạn có thể bổ sung vitamin D qua việc tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, nhưng chế độ ăn và thuốc bổ có thể khắc phục việc thiếu vitamin. Hiện chưa rõ nếu tăng lượng vitamin D thì tình trạng phthalate và BPA cản trở tổng hợp vitamin có được cải thiện hay không. Cách tốt nhất là vẫn nên giảm tiếp xúc với những chất hóa học này.

Ngọc Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Prevention
Bình luận
Tin mới
  • 20/10/2026

    Hiểu đúng về cholesterol

    Từ lâu, cholesterol trong thực phẩm như trứng, tôm bị coi là "thủ phạm" hàng đầu gây tăng cholesterol máu.

  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

Xem thêm