Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nhận biết nguyên nhân và triệu chứng của viêm da tiết bã nhờn

Viêm da tiết bã nhờn là bệnh da liễu mãn tính, có liên quan mật thiết với hoạt động rối loạn của tuyến bã nhờn và tác động từ nấm men Malassezia. Đây là một bệnh mạn tính thường gặp với hình ảnh đặc trưng là mảng hồng ban tróc vảy ở vùng tiết bã. Bệnh tuy không nguy hiểm nhưng dai dẳng và dễ tái phát

1. Bệnh viêm da tiết bã nhờn là gì?

Viêm da tiết bã nhờn còn được gọi là viêm da dầu, chàm da mỡ. Bệnh làm cho da của bệnh nhân khô và bong ra, làm da đỏ và tróc vảy. Viêm da tiết bã hay ảnh hưởng đến vùng da tiết dầu nhưng cũng có thể xuất hiện ở những khu vực da dày và khô.

Bệnh xảy ra ở trẻ nhỏ, dân gian thường gọi là bị cứt trâu. Tuy bệnh không lây nhiễm, không nguy hiểm đến sức khỏe nhưng ảnh hưởng đến vẻ bề ngoài và khiến bệnh nhân cảm thấy khó chịu, mất tự tin. Bệnh thường tồn tại khá lâu và cần điều trị nhiều lần.

2. Nguyên nhân gây bệnh viêm da tiết bã nhờn

Hiện chưa tìm được nguyên nhân chính xác gây bệnh viêm da tiết bã nhờn, tuy nhiên các nhà khoa học nhận thấy bệnh có quan hệ mật thiết với hoạt động bất thường của hệ miễn dịch cộng hưởng với tác động từ nấm men Malassezia. Bên cạnh đó, các vi khuẩn như: vi khuẩn P. Acne đóng vai trò quan trọng trong cơ chế sinh bệnh ở vùng da đầu.

Bệnh còn chịu ảnh hưởng của một số yếu tố:

-Có tính chất di truyền: Nếu có người thân trong gia đình mắc bệnh viêm da dầu hoặc vảy nến thì nguy cơ mắc bệnh này sẽ cao hơn

-Hoạt động bài tiết dầu quá mức ở những người da dầu có thể kích thích hoạt động của nấm men và bùng phát triệu chứng bệnh.

-Suy giảm sức đề kháng: ở người có hệ miễn dịch suy yếu, bệnh dễ khởi phát và tiến triển mạnh.

-Ăn thực phẩm nhiều đường, muối, dầu mỡ, gia vị cay nóng và rượu bia có thể kích thích da tiết nhiều dầu thừa, tạo điều kiện cho nấm men phát triển

-Dùng một số loại thuốc điều trị: kháng sinh, thuốc corticoid, thuốc ức chế miễn dịch,… có thể gây bệnh viêm da dầu và một số viêm da khác.

-Ngoài ra rối loạn nội tiết tố, vệ sinh da kém, trầm cảm, căng thẳng thần kinh kéo dài, sống trong môi trường ô nhiễm,… cũng là nguy cơ gây bệnh

Tinh thần căng thẳng cũng là nguyên nhân gây bệnh viêm da tiết bã nhờn.

3. Triệu chứng nhận biết viêm da tiết bã nhờn

Bệnh xảy ra từ từ, không diễn biến một cách đột ngột.

-Ngứa ngáy, khó chịu mức độ nhẹ hoặc vừa. Khi thời tiết nóng, ra mồ hôi thì cơn ngứa có thể tăng lên.

-Vùng tổn thương có màu đỏ cam, bên trên phủ vảy xám trắng, khô hoặc mỡ nhờn, đôi khi xuất hiện các sẩn vảy da có bờ rõ, thường bắt gặp ở ngực, lưng.

-Vùng ngực lưng cũng có thể biểu hiện các tổn thương hình đồng xu, hình nhẫn... làm người bệnh nghĩ rằng họ mắc các bệnh nấm da.

-Kẽ tai cũng có dát đỏ, vết nứt, trong ống tai cũng có thương tổn đỏ, vảy da làm dễ nhầm với bệnh nấm ống tai.

-Ở các vùng có lông như: đầu, lông mày, lông mi, râu... xuất hiện vảy da dính màu trắng.

-Ở mặt có các thương tổn như: hai má hình cánh bướm, rìa trán, kẽ mũi, giữa hai lông mày có lớp da màu đỏ, có vảy da.

-Các nếp gấp lớn như nách, bẹn, kẽ mông, nếp dưới vú, rốn... thường có ranh giới rõ, màu đỏ sẫm, da chợt, nứt kẽ và có thể tiết dịch khi bệnh nặng hoặc bị cọ xát nhiều.

-Bệnh hay gặp ở các vùng da có nhiều tuyến bã hoạt động mạnh, nhất là da mặt, đầu, ngực, lưng và các nếp gấp lớn. Trên đầu bong vảy nhiều mà ta gọi là gàu da đầu.

Viêm da tiết bã nhờn là bệnh xảy ra từ từ.

4. Chẩn đoán bệnh viêm da tiết bã nhờn

Bệnh viêm da tiết bã nhờn khá dễ chẩn đoán nhưng cần phân biệt với bệnh vảy nến, nấm nông da, nấm Candida kẽ, lupus đỏ bán cấp và một số bệnh da khác.

Đây là bệnh lý mãn tính trên da. Bệnh có liên quan mật thiết tới yếu tố cơ địa và hệ miễn dịch của người bệnh. Hầu hết viêm da tiết bã không thể tự hết nếu không được can thiệp bằng y khoa. 

Người bệnh không được chủ quan không điều trị kịp thời và đúng cách sẽ khiến bệnh nặng hơn và gây ra biến chứng khó lường và bệnh trở nên khó chữa. Do đó khi có dấu hiệu bệnh người cần thăm khám sớm để điều trị kịp thời

5. Các biện pháp điều trị viêm da tiết bã nhờn

Hiện chưa có biện pháp điều trị viêm da tiết bã nhờn triệt để. Các biện pháp điều trị hiện nay chỉ có tác dụng ngăn ngừa bệnh lan rộng, cải thiện thương tổn da và hạn chế tái phát.

Sử dụng thuốc bôi và thuốc uống

Bác sỹ sẽ chỉ định các loại thuốc bôi để làm giảm tổn thương và cải thiện sức đề kháng cho da:

-Thuốc kháng nấm dạng bôi: thường chứa hoạt chất nhóm azol như Ketoconazole, Ciclopirox,… Tuy nhiên với trường hợp chủng nấm Malassezia, bác sỹ có thể thay thế bằng thuốc kháng nấm chứa Selenium và Zinc pyrithion.

-Thuốc bạt sừng: có tác dụng làm sạch vảy bong trên da, giảm dầu thừa và hạn chế tình trạng tăng sinh tế bào sừng.

-Thuốc bôi chứa corticoid: được sử dụng trong giai đoạn bệnh bùng phát mạnh. Cần sử dụng theo chỉ định của bác sỹ

-Thuốc ức chế calcineurin: giúp làm giảm tổn thương da và ngăn ngừa tình trạng lan tỏa rộng đến các vùng khác

Tuy nhiên trong trường hợp bệnh phức tạp, bác sỹ có thể kết hợp cả thuốc bôi và thuốc uống.

-Thuốc kháng nấm dạng uống: có tác dụng ức chế nấm men, giảm triệu chứng trên da và ngăn ngừa biến chứng.

-Kháng sinh dạng uống để ngăn ngừa bội nhiễm da.

Việc điều trị uống thuốc và bôi thuốc cần theo sự chỉ định của bác sỹ chuyên khoa

Liệu pháp ánh sáng

Ngoài ra, liệu pháp ánh sáng được chỉ định với những trường hợp bệnh nặng, có xu hướng kéo dài và đáp ứng kém với thuốc. Biện pháp này sử dụng tia UVA hoặc UVB nhằm làm sạch vảy bong và cải thiện các triệu chứng trên da.

Nên vệ sinh và dùng kem dưỡng ẩm thường xuyên.

Chăm sóc để hỗ trợ cải thiện triệu chứng, tăng sức đề kháng cho da và hạn chế nguy cơ tái phát

-Dùng kem dưỡng ẩm dịu nhẹ 2 – 3 lần/ ngày

-Thay đổi xà phòng và các sản phẩm chăm sóc da nếu các sản phẩm này có độ pH cao và chứa nhiều thành phần kích ứng.

-Nên tắm nắng 5 – 10 phút trong thời gian từ 6 – 9 giờ sáng.

-Giữ vệ sinh và đảm bảo da thông thoáng.

-Nghỉ ngơi và ăn uống điều độ nhằm cải thiện sức khỏe tổng thể, nâng cao miễn dịch

-Bổ sung những nhóm thực phẩm đa chức năng: acid folic, omega 3, vitamin E và collagen...

Tham khảo thêm thông tin bài viết: Viêm da tiết bã nhờn và HIV.

BS Lan Anh - Theo suckhoedoisong.vn
Bình luận
Tin mới
  • 28/01/2023

    Phát ban tại dương vật

    Bạn có thể bị phát ban trên cánh tay hoặc chân, hoặc thậm chí trên mặt. Nhưng phát ban trên dương vật của bạn thì sao? Câu trả lời là phát ban vẫn có thể xảy ra trên dương vật và có nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng này.

  • 28/01/2023

    Làm thế nào để cấp ẩm cho da?

    Có rất nhiều cách để ngăn ngừa khô da và giữ cho làn da của chúng ta được dưỡng ẩm và khỏe mạnh. Cùng tham khảo thông tin trong bài viết dưới đây của Viện Y học ứng dụng Việt Nam:

  • 27/01/2023

    Châm cứu có an toàn khi mang thai không?

    Đây là những gì bạn cần biết về châm cứu cũng như những lợi ích, rủi ro và nghiên cứu đằng sau việc sử dụng liệu pháp châm cứu trong thai kỳ.

  • 27/01/2023

    Trẻ có cân nặng sơ sinh cao có nguy cơ mắc bệnh gì?

    Không phải cứ sinh con to là tốt. Tại sao lại như vậy? Cùng tìm hiểu nguyên nhân trong bài viết dưới đây của Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam:

  • 26/01/2023

    Lợi ích không ngờ của phương pháp đi bộ lùi

    Bài viết này giúp bạn biết được những lợi ích của việc đi lùi trên máy chạy bộ trong vật lý trị liệu cũng như hướng dẫn cho bạn cách đi lùi trên máy chạy bộ một cách an toàn.

  • 26/01/2023

    Tại sao bạn hay bị cảm cúm vào mùa lạnh?

    Mùa cảm lạnh và cúm đang bắt đầu ập đến, và chúng ta dường như không thể thoát khỏi những cơn ho và hắt hơi. Nhưng tại sao chúng ta dễ bị cảm cúm và nhiễm trùng hơn trong những tháng lạnh? Hầu hết chúng ta đều bị cảm lạnh ít nhất hai lần mỗi năm, tại sao lại vậy?

  • 25/01/2023

    Cánh mày râu dừng ngay uống nước ngọt nếu không muốn bị hói

    Ngoài cà phê, bia rượu thì các loại nước ngọt, nước trái cây, nước có gas... cũng là sở thích của rất nhiều chàng trai. Tuy nhiên ngoài các nguy cơ sức khỏe như tiểu đường, tim mạch,... thì nước ngọt còn có thể khiến chúng ta rụng tóc. Cùng tìm hiểu trong bài viết dưới đây:

  • 25/01/2023

    Chuyện ấy an toàn trong dịp Tết như thế nào?

    Khi các bữa tiệc, giao lưu và gặp gỡ diễn ra thường xuyên hơn rất nhiều và những tình huống đó đôi khi có thể dẫn đến phát sinh quan hệ tình dục. Đảm bảo tình dục an toàn là một phần trong đời sống tình dục của bạn nhất là trong dịp Tết, giúp cho bản thân bạn và những người xung quanh khỏe mạnh.

Xem thêm