Nguyên nhân trào ngược axit ở trẻ sơ sinh

Nguyên nhân tiềm ẩn của trào ngược axit ở trẻ sơ sinh

Cơ thắt thực quản dưới chưa trưởng thành

Cơ thắt thực quản dưới là một vòng cơ ở đáy thực quản của em bé mở ra để đưa thức ăn vào dạ dày và đóng lại để giữ thức ăn ở đó. Cơ này có thể chưa trưởng thành hoàn toàn ở trẻ nhỏ, đặc biệt nếu trẻ sinh non. Khi cơ thắt thực quản dưới mở ra, thức ăn trong dạ dày có thể trào ngược lên thực quản, khiến trẻ phải khạc nhổ hoặc nôn trớ. Như bạn có thể tưởng tượng, tình trạng này có thể gây khó chịu nhưng thông thường, sẽ không gây hại gì cả. Tuy nhiên, tình trạng nôn trớ liên tục do trào ngược axit đôi khi có thể gây tổn thương niêm mạc thực quản. Điều này ít phổ biến hơn nhiều. Nếu trẻ nôn trớ đi kèm với các triệu chứng khác, thì đó có thể được gọi là bệnh trào ngược dạ dày thực quản.

Thực quản ngắn hoặc hẹp

Các chất trong dạ dày trào ngược có quãng đường di chuyển ngắn hơn nếu thực quản ngắn hơn bình thường. Và nếu thực quản hẹp hơn bình thường, lớp niêm mạc có thể dễ bị kích thích hơn.

Chế độ ăn

Thay đổi thực phẩm mà trẻ ăn có thể giúp giảm nguy cơ trào ngược axit. Và nếu bạn cho trẻ bú sữa mẹ, việc thay đổi chế độ ăn uống của bạn có thể giúp ích cho trẻ. Một số nghiên cứu đã chỉ ra rằng giảm lượng sữa và trứng ăn vào có thể hữu ích, mặc dù vẫn cần nghiên cứu thêm để xác định mức độ ảnh hưởng của điều này đến tình trạng bệnh. Một số loại thực phẩm có thể gây trào ngược axit, tùy thuộc vào độ tuổi của trẻ. Ví dụ, trái cây họ cam quýt và các sản phẩm từ cà chua làm tăng sản xuất axit trong dạ dày. Các loại thực phẩm như sô cô la, bạc hà và thực phẩm giàu chất béo có thể khiến cơ vòng thực quản dưới mở lâu hơn, khiến các chất trong dạ dày bị trào ngược.

Liệt dạ dày

Liệt dạ dày là một chứng rối loạn khiến dạ dày mất nhiều thời gian hơn để làm rỗng. Bình thường dạ dày co bóp để di chuyển thức ăn xuống ruột non để tiêu hóa. Tuy nhiên, cơ dạ dày không hoạt động bình thường nếu dây thần kinh phế vị bị tổn thương vì dây thần kinh này điều khiển sự di chuyển của thức ăn từ dạ dày qua đường tiêu hóa. Trong bệnh liệt dạ dày, thành phần dạ dày lưu lại trong dạ dày lâu hơn bình thường, gây ra tình trạng trào ngược. Điều này hiếm gặp ở trẻ sơ sinh khỏe mạnh.

Thoát vị khe hoành

Thoát vị khe hoành là tình trạng một phần của dạ dày dính qua một lỗ trong cơ hoành. Một khối thoát vị nhỏ không gây ra vấn đề gì, nhưng một khối lớn hơn có thể gây ra chứng trào ngược axit và chứng ợ nóng. Thoát vị khe hoành rất phổ biến, đặc biệt là ở những người trên 50 tuổi, nhưng hiếm gặp ở trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, nguyên nhân vẫn chưa được biết rõ. Thoát vị khe hoành ở trẻ em thường là bẩm sinh (xuất hiện khi mới sinh) và có thể khiến axit dịch vị trào ngược từ dạ dày lên thực quản.

Vị trí trong khi cho ăn

Tư thế đặc biệt là trong và sau khi bú là nguyên nhân thường bị bỏ qua của trào ngược axit ở trẻ sơ sinh. Tư thế nằm ngang dễ khiến các chất trong dạ dày trào ngược lên thực quản. Chỉ cần giữ trẻ ở tư thế thẳng đứng trong khi bạn cho trẻ bú và trong 20 đến 30 phút sau đó có thể làm giảm trào ngược axit. Tuy nhiên, các dụng cụ định vị giấc ngủ và đệm lót không được khuyến khích khi đang cho con bú hoặc khi ngủ. Những dụng cụ nâng đỡ có đệm này nhằm mục đích giữ đầu và cơ thể của con bạn ở một vị trí, nhưng không được Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm khuyên dùng do nguy cơ hội chứng đột tử ở trẻ sơ sinh (SIDS).

Góc mà đáy thực quản nối với dạ dày được gọi là "góc His". Sự khác biệt về góc độ này có thể góp phần gây ra trào ngược axit. Góc này rất có thể ảnh hưởng đến cơ thắt thực quản dưới để giữ cho các chất trong dạ dày không bị trào ngược. Nếu góc quá nhọn hoặc quá dốc, nó có thể gây khó khăn cho việc giữ thức ăn trong dạ dày.

Cho ăn quá mức

Cho trẻ bú quá nhiều một lúc có thể gây trào ngược axit. Cho trẻ bú quá thường xuyên cũng có thể gây ra trào ngược axit. Trẻ bú bình thường bị bú quá nhiều so với trẻ bú mẹ. Thức ăn dư thừa có thể gây áp lực quá lớn lên cơ thắt thực quản dưới khiến trẻ sơ sinh bị ọc sữa. Áp lực không cần thiết đó sẽ được loại bỏ khỏi cơ thắt thực quản dưới và trào ngược giảm khi bạn chia nhỏ bữa ăn của trẻ và cho trẻ ăn thường xuyên hơn. Tuy nhiên, nếu bé ọc sữa thường xuyên nhưng vẫn vui vẻ và phát triển tốt, bạn có thể không cần thay đổi thói quen cho ăn của mình. Nói chuyện với bác sĩ nếu bạn lo lắng rằng bạn đang cho con bú quá mức.

Khi nào cần gọi cho bác sĩ?

Trẻ sơ sinh thường sẽ có khả năng tự vượt qua tình trạng trào ngược axit. Tuy nhiên, hãy gọi cho bác sĩ ngay lập tức nếu bạn nhận thấy trẻ:

• không tăng cân
• gặp khó khăn khi cho ăn
• nôn trớ
• có máu trong phân
• có dấu hiệu đau như cong lưng
• cáu kỉnh bất thường
• khó ngủ

Mặc dù không dễ để xác định chính xác nguyên nhân gây trào ngược axit ở trẻ sơ sinh, nhưng thay đổi lối sống và chế độ ăn uống có thể giúp loại bỏ một số yếu tố.

Nếu tình trạng trào ngược axit không biến mất với những thay đổi này và trẻ có các triệu chứng khác, bác sĩ có thể muốn thực hiện các xét nghiệm để loại trừ rối loạn tiêu hóa hoặc các vấn đề khác với thực quản.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Các yếu tố làm tăng nguy cơ gây dị ứng thức ăn ở trẻ mà cha mẹ cần biết