Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Người cao tuổi dễ mắc bệnh bởi “ngày nóng đêm lạnh”

Thời tiết thay đổi bất thường, sáng nắng chiều lạnh trong những ngày cuối năm khiến người già và trẻ nhỏ dễ bị mắc bệnh đường hô hấp, tim mạch và đau xương khớp.

Đau nhức xương khớp

Đây là bệnh lý xuất hiện nhiều nhất ở người lớn tuổi khi thời tiết thay đổi đột ngột theo kiểu cả ngày nắng nóng, chiều tối lại se se lạnh. Sự thay đổi nhiệt độ liên tục khiến các mạch máu nuôi dưỡng trở nên kém tuần hoàn máu, đây là một trong những nguyên nhân dẫn đến chứng viêm khớp, nhất là những người đã mắc chứng thoái hóa xương.

Bệnh bắt đầu từ cơn đau khớp gối, sưng khớp, người bệnh cảm thấy khó vận động khớp gối, khó co duỗi chân, ngồi xuống đứng dậy và lên xuống cầu thang cũng trở nên khó khăn. Cách làm giảm cơn đau là xoa bóp vùng đau bằng các loại rượu thuốc để làm tăng lượng máu lưu thông, ngoài ra cũng có thể tập thể dục bằng các động tác nhẹ nhàng như đi lại và co duỗi chân. Không nên dùng các loại thuốc giảm đau, nhất là những loại thuốc không nguồn gốc có công hiệu trị “bách bệnh”.

Ngoài đau khớp, uể oải toàn thân hoặc đau lưng cũng là những triệu chứng thường thấy. Với người có tuổi, chuyện đau lưng nhức mỏi đã không còn xa lạ, tuy nhiên bệnh sẽ rõ hơn khi thời tiết thay đổi đột ngột. Có nhiều nguyên nhân khiến đau lưng, song ở người già, tình trạng thoái hoá đốt sống là nguyên nhân chủ yếu. Chứng đau lưng vào thời khắc chuyển mùa thường chuyển từ âm ĩ sang đau dữ dội đến mức không thể nằm lâu, không thể ngồi lâu.

nguoi-cao-tuoi-de-mac-benh-boi-ngay-nong-dem-lanh-1

Ảnh minh họa

Xoa bóp cũng là một trong những cách tốt nhất giúp giảm cơn đau do giúp tăng lượng máu đến với vùng bị tổn thương của các đốt xương. Người nhà có thể dùng thuốc rượu hoặc dầu nóng xoa ở các đốt sống của cột sống, xoa tập trung nhiều hơn ở thắt lưng vì đây là khu vực gây đau nhiều nhất. Bệnh nhân không nên tự ý dùng thuốc giảm đau vì rất dễ gây tác dụng phụ. Muốn uống thuốc, cần đến bác sĩ để khám thật kỹ những bệnh kèm theo và uống theo liều cho phép.

Viêm phổi và viêm đường hô hấp

Ngoài đau nhức, các bệnh đường hô hấp như đau họng, ho, chảy nước mũi, viêm phế quản, giãn phế quản, hen suyễn và bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính là mối đe dọa đến tính mạng người cao tuổi trong những ngày thời tiết biến đổi khí hậu bất thường.

Viêm phổi là bệnh lý nguy hiểm mà người già dễ bị mắc phải khi thời tiết thay đổi đột ngột trong ngày. Không như người trẻ, cơ thể người già đã suy yếu, sức đề kháng không còn mạnh mẽ, thêm nữa một số người còn mắc một số bệnh mạn tính đường hô hấp như giãn phế quản, phổi tắc nghẽn mạn tính… Chính vì thế đôi khi chỉ cần ho vài cơn đã có thể trở nặng thành viêm phổi cấp tính rất nguy hiểm.

Thực tế điều trị vào những ngày cuối năm cho thấy nhiều bệnh nhân lớn tuổi bị viêm phổi cấp tính, nhập viện trong tình trạng mê man nhưng trước đó không hề bị sốt cao, người nhà cũng không thấy có những biểu hiện khác như ho kéo dài hoặc than mệt, than khó chịu. Thông thường những người cao tuổi bị viêm phổi nặng là những người quá ít vận động, nhiều hơn cả là nhóm bị bệnh mạn tính, hoặc nhóm sống thực vật do mắc bệnh lý khác. Trước cơn trở nặng, người bệnh thường thở gấp, ho liên tục, hoa mắt ù tai, khó thở tức ngực, miệng khô, lưỡi trắng.

Cách tốt nhất để ngăn các bệnh viêm đường hô hấp ở người già là đảm bảo sao cho cơ thể không được thay đổi nhiệt độ đột ngột: Khi ra đường nắng nóng cần được mặc kín, che chắn, không vào phòng máy lạnh ngay sau khi đi từ ngoài nắng nóng vào, tránh tắm bằng nước lạnh một cách đột ngột. Trong ăn uống, không nên dùng thức uống có nhiệt độ quá lạnh, cần ăn đủ chất trong đó phải có chất xơ, ăn nhiều rau quả để cung cấp đủ các loại vi chất có lợi cho sức đề kháng. Lưu ý cần phải uống đủ lượng nước cần thiết để tránh tình trạng cơ thể mất nước. Về giấc ngủ, tránh nằm ngay hướng quạt và máy điều hòa dù trong ngày nắng nóng. Đêm nên giữ ấm cơ thể nhưng không gian phòng ngủ nên thoáng không khí.

Bệnh tim mạch và chứng đột quỵ não

Bệnh lý huyết áp cùng sự xơ cứng mạch máu kết hợp với sự thay đổi thời tiết nhanh chóng trong ngày là những yếu tố nguy cơ khiến người lớn tuổi, đặc biệt là những người mắc bệnh lý tim mạch dễ bị chứng đột quỵ não do tai biến mạch máu não.

Sự thay đổi thời tiết đột ngột từ nóng sang lạnh có thể khiến lượng máu đến não giảm so với bình thường do mạch máu giảm tính đàn hồi, lòng mạch bị thu hẹp một cách đột ngột. Ngoài ra, huyết áp tăng cao đột biến cũng sẽ làm tăng áp lực trong lòng mạch, dẫn đến vỡ thành động mạch, đặc biệt, người đã có biến chứng xơ vữa động mạch hay cục máu đông.

Thông thường trong ngày, thời điểm dễ xảy tai biến là chiều tối và đêm. Triệu chứng đầu tiên là choáng váng, tê buốt cứng đờ hai bên thái dương, hoa mắt, tối sầm và quay cuồng. Một số người bị quỵ ngã, bất tỉnh, nửa người bị liệt, miệng bị giật méo sang một bên.

Để phòng chứng đột quỵ do tai biến mạch máu não, người lớn tuổi, đặc biệt là những người lớn tuổi có tiền căn mắc bệnh lý tim mạch, tránh để cơ thể thay đổi nhiệt độ đột ngột, không nên đi ra ngoài lúc nắng quá nóng, cũng không nên đang đi từ trời nắng vào phòng máy lạnh hoặc vì trời nóng mà tắm bằng nước quá lạnh. Về đêm hoặc sáng sớm khi trời se lạnh, cần giữ ấm cơ thể.

Với người bị bệnh tăng huyết áp,  tuyệt đối không bước ra khỏi nhà để đi tập thể dục vào những sáng trời chuyển lạnh đột ngột vì tai biến đột quỵ, nhồi máu cơ tim dễ xảy ra vào những thời điểm này. Người tăng huyết áp nên ngồi dậy chậm vài phút sau khi thức giấc. Trước khi tập thể dục, cần làm nóng cơ thể bằng cách bài tập nhẹ ở trong nhà.

Một trong những việc cần làm khi thời tiết thay đổi là tránh dùng các chất kích thích như rượu, bia, thuốc lá, cà phê…Riêng với người nhà, nếu thấy người thân có biểu hiện bất thường như đột ngột mất thăng bằng, than đau đầu dữ dội, nôn ói không rõ nguyên nhân phải đặc biệt lưu tâm và cần nên đưa đến bệnh viện để được theo dõi.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Mùa đông có nên cho trẻ đi dạo hay không?

 

BS. NGUYỄN QUỐC DUY - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

  • 14/03/2026

    5 thói quen uống cà phê sai cách phổ biến nên tránh

    Uống cà phê sai cách như thêm nhiều đường, uống quá sớm hoặc quá nhiều có thể gây mất ngủ và cản trở giảm cân. Chỉ cần vài điều chỉnh nhỏ trong thói quen hàng ngày sẽ giúp bạn tối ưu hóa lợi ích sức khỏe từ thức uống này.

  • 14/03/2026

    Các vận động viên thể thao có uống nước ngọt tăng lực không?

    Trong thế giới thể thao hiện đại, từ những tay đua trên các chặng đua rực lửa, những trận bóng đá đỉnh cao cho đến các giải đấu Thể thao điện tử (Esports) triệu đô, hình ảnh các hãng đồ uống tăng lực khổng lồ hay xuất hiện trên mọi phương diện. Chúng ta thường thấy các vận động viên hàng đầu cầm trên tay những lon nước đặc trưng, uống một ngụm đầy sảng khoái trước ống kính truyền hình. Tuy nhiên, đằng sau những chiến dịch truyền hình và hình ảnh đầy năng lượng đó là một sự thật mà không phải ai cũng biết.

Xem thêm