Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

"Ngộ độc thực phẩm - Mối lo ngại không thể bỏ qua vào mùa hè

Ngộ độc thực phẩm rất phổ biến, có thể xảy ra ở bất kì ai và bất kì lứa tuổi nào, đặc biệt gia tăng vào mùa hè. Nguyên nhân do đâu và làm thế nào để phòng tránh ngộ độc thực phẩm, bài viết dưới đây sẽ giúp bạn trả lời những câu hỏi này.

Tại sao ngộ độc thực phẩm hay xảy ra vào mùa hè?

Vào mùa này, thời tiết nóng ẩm chính là điều kiện lý tưởng để các vi khuẩn gây bệnh phát triển và tấn công mạnh mẽ hơn bình thường. Việc lựa chọn thực phẩm, cách sơ chế, chế biến, bảo quản thực phẩm không đúng cách, hoặc thậm chí là sử dụng nguồn nước không hợp vệ sinh cũng đều tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển, gia tăng nguy cơ bị ngộ độc thực phẩm.

Tiêu thụ các loại thực phẩm chế biến sẵn, các món ăn đường phố không đảm bảo vệ sinh cũng tiềm ẩn nhiều khả năng bị ngộ độc thực phẩm.

Ẩm thực đường phố: Có nên ăn món vỉa hè hay không?

Triệu chứng khi bị ngộ độc thực phẩm

Triệu chứng của ngộ độc thực phẩm có thể xuất hiện sau vài phút hoặc vài giờ, hoặc cũng có thể là từ 1-2 ngày sau khi ăn loại thực phẩm đó. Người bị ngộ độc sẽ cảm thấy buồn nôn, nôn nao, đau bụng khi bị ngộ độc. Đi ngoài phân lỏng nhiều lần trong ngày (trên 4 lần/ngày), đau bụng quặn từng cơn, mất nước và rối loạn điện giải gây mệt mỏi.  Một số trường hợp có thể bị sốt nhẹ.

Tùy theo nguyên nhân gây ngộ độc mà các triệu chứng gặp phải có thể khác nhau:

  • Ngộ độc do vi sinh vật: đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, mất nước (khát nước, khô môi), dấu hiệu nhiễm trùng (sốt, vã mồ hôi liên tục).
  • Ngộ độc do thực phẩm nhiễm hóa chất: ngoài các triệu chứng xảy ra ở hệ tiêu hóa thì người bị ngộ độc có thể bị đau đầu, chóng mặt, nhịp tim nhanh, trụy mạch…
  • Ngộ độc do thực phẩm chứa độc tố tự nhiên: một số thực phẩm chứa độc tố như sắn, măng, cá nóc, cóc… Các loại thực phẩm này nếu không được chế biến đúng cách sẽ làm xuất hiện các triệu chứng bất thường.

Đọc thêm tại bài viết: Những dấu hiệu ngộ độc thực phẩm mỗi chúng ta cần biết

Nên làm gì khi bị ngộ độc thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như rối loạn thần kinh, rối loạn tim mạch, phân có dính máu và chất nhầy, đau bụng dữ dội hơn, đau cổ, đau họng, đau ngực, và suy giảm sức đề kháng.

Để không gặp phải các biến chứng nguy hiểm sau này, khi nhận thấy các dấu hiệu của ngộ độc thực phẩm, cần thực hiện một số biện pháp sau:

  • Nên nôn hết thức ăn ra khỏi dạ dày để tránh các độc tố tiếp tục ngấm và hấp thu vào cơ thể. Nếu người bị nhiễm độc chưa cảm thấy buồn nôn thì cần phải tìm cách để kích thích gây nôn như dùng ngón trỏ (đã rửa sạch) đưa vào họng hoặc uống nước muối loãng, ấm để nôn hết thức ăn gây độc ra ngoài. Tránh để bị sặc hoặc ngạt thở khi kích thích nôn, riêng với trẻ em thì cần cẩn thận để không bị xước cổ họng. Giữ lại loại thực phẩm nghi ngờ là nguyên nhân gây ngộ độc hoặc mẫu thức ăn người bệnh vừa nôn để tìm ra nguyên nhân và hướng điều trị phù hợp.
  • Nôn và tiêu chảy nhiều lần trong ngày gây mất nước, rối loạn điện giải. Điều quan trọng nhất lúc này là cần bù đủ lượng nước và điện giải cho cơ thể. Lưu ý, đối với dung dịch oresol thì cần đọc kĩ hướng dẫn sử dụng, liều pha trước khi dùng.
  • Nếu thấy các triệu chứng của bệnh không thuyên giảm hoặc xuất hiện các bất thường khác thì cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời.

Nguyên tắc phòng tránh ngộ độc thực phẩm

Phòng ngừa ngộ độc thực phẩm là một kỹ năng mà mọi người cần nắm vững. Một số nguyên tắc quan trọng giúp mọi người tránh bị ngộ độc thực phẩm:

  • Đảm bảo nguyên tắc ăn chín, uống sôi, hạn chế ăn đồ sống hoặc tái. Không ăn thức ăn ôi thiu, đã hết hạn sử dụng.
  • Lựa chọn thực phẩm an toàn, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
  • Tách biệt đồ sống với đồ chín, sử dụng các vật dụng chế biến thức ăn chín và thức ăn sống riêng, nếu dùng chung phải rửa sạch sau mỗi lần chế biến thức ăn sống.
  • Đậy kín thức ăn, thức ăn cần được che đậy cẩn thận để tránh bụi, ruồi muỗi.
  • Đun lại thức ăn thừa ở nhiệt độ hơn 70 độ C trước khi ăn.
  • Bảo quản thức ăn trong tủ lạnh, không nên để quá 2 giờ ở nhiệt độ thường.
  • Rửa tay bằng xà phòng trước khi tiếp xúc với thực phẩm, trong và sau khi chế biến món ăn, sau khi đi vệ sinh.
  • Vệ sinh bếp, vệ sinh các dụng cụ làm bếp sạch sẽ.

Ngộ độc thực phẩm nếu không được điều trị sẽ vô cùng nguy hiểm, tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể phòng tránh bằng nhiều biện pháp. Hãy tuân thủ các nguyên tắc phòng tránh ngộ độc để luôn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và bảo vệ sức khỏe của cả gia đình.

Mừng Tết thiếu nhi, Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM gửi tới cha mẹ chương trình VIAM Kids's Day - Dinh dưỡng đong đầy với vô số phần quà ý nghĩa và giúp trẻ phát triển khả năng tư duy, sáng tạo. Cùng VIAM clinic tìm hiểu chi tiết về chương trình Tại đây

Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 07/06/2026

    Nắng nóng và sức khỏe

    Mùa hè mới bắt đầu nhưng nhiều khu vực trên cả nước đã phải đối mặt với những đợt nắng nóng gay gắt, đe dọa sức khỏe cộng đồng.

  • 07/06/2026

    Ăn nhiều nhãn, vải thiều có gây mụn nhọt, hại cho da không?

    Nhiều người cho rằng ăn nhiều nhãn, vải dễ gây 'nóng trong', nổi mụn hay nhiệt miệng. Thực tế, điều này có liên quan đến hàm lượng đường cao và cách cơ thể phản ứng với chế độ ăn, đặc biệt khi tiêu thụ quá mức.

  • 07/06/2026

    Bệnh hắc lào – Bệnh da liễu nguy hiểm

    Hắc lào là bệnh nhiễm trùng da do vi nấm nhóm Dermatophytes gây ra, biểu hiện bằng các mảng đỏ, ngứa, có vảy, hình vòng hoặc tròn như đồng tiền, thường xuất hiện ở vùng da ẩm ướt (bẹn, kẽ chân, mông) và có thể lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp, đồ dùng cá nhân, động vật hoặc đất bẩn, phát triển mạnh trong thời tiết nóng ẩm

  • 06/06/2026

    Sau tuổi 50, nhịn ăn để giảm cân gây ảnh hưởng gì cho cơ thể?

    Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

  • 06/06/2026

    Bí quyết ngăn ngừa mất cơ ở tuổi già

    Sau tuổi 30, cơ thể chúng ta bắt đầu một quá trình hao mòn thầm lặng: cứ mỗi thập kỷ, khoảng 3% - 5% khối lượng cơ bắp sẽ biến mất. Nếu không có biện pháp can thiệp, sự suy giảm này sẽ dẫn đến hội chứng mất cơ, khiến những việc đơn giản như mở nắp lọ hay đứng dậy khỏi ghế cũng trở thành một thử thách với người cao tuổi.

  • 05/06/2026

    3 lợi ích bất ngờ khi tăng số bước đi bộ mỗi ngày trong 3 tháng

    Đi bộ là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ duy trì nhất. Chỉ cần tăng số bước mỗi ngày và duy trì đều đặn trong vài tháng, cơ thể đã có nhiều thay đổi tích cực từ vóc dáng, năng lượng đến tinh thần.

  • 05/06/2026

    5 mùi hương có thể giúp tăng cường năng lượng và sự tỉnh táo của bạn trong mùa thi

    Việc ăn uống rõ ràng có thể giúp tăng cường năng lượng nhưng chỉ cần ngửi mùi một số loại thực phẩm cũng có tác dụng tương tự. Những thực phẩm này chứa các hợp chất giúp não bộ tỉnh táo hơn, cải thiện tâm trạng và khả năng nhận thức trong mùa thi cử. Tuy nhiên, tác dụng này không giống như caffeine hay việc tiêu thụ calo.

  • 04/06/2026

    Bữa sáng với trứng luộc và cà phê có giúp giảm cân?

    Trứng luộc và cà phê là bữa sáng quen thuộc trong thực đơn giảm cân nhờ cảm giác gọn nhẹ, ít calo, tiện lợi. Tuy nhiên, liệu bộ đôi này có thực sự giúp kiểm soát cân nặng hiệu quả hay không?

Xem thêm