Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

"Ngộ độc thực phẩm - Mối lo ngại không thể bỏ qua vào mùa hè

Ngộ độc thực phẩm rất phổ biến, có thể xảy ra ở bất kì ai và bất kì lứa tuổi nào, đặc biệt gia tăng vào mùa hè. Nguyên nhân do đâu và làm thế nào để phòng tránh ngộ độc thực phẩm, bài viết dưới đây sẽ giúp bạn trả lời những câu hỏi này.

Tại sao ngộ độc thực phẩm hay xảy ra vào mùa hè?

Vào mùa này, thời tiết nóng ẩm chính là điều kiện lý tưởng để các vi khuẩn gây bệnh phát triển và tấn công mạnh mẽ hơn bình thường. Việc lựa chọn thực phẩm, cách sơ chế, chế biến, bảo quản thực phẩm không đúng cách, hoặc thậm chí là sử dụng nguồn nước không hợp vệ sinh cũng đều tạo điều kiện cho mầm bệnh phát triển, gia tăng nguy cơ bị ngộ độc thực phẩm.

Tiêu thụ các loại thực phẩm chế biến sẵn, các món ăn đường phố không đảm bảo vệ sinh cũng tiềm ẩn nhiều khả năng bị ngộ độc thực phẩm.

Ẩm thực đường phố: Có nên ăn món vỉa hè hay không?

Triệu chứng khi bị ngộ độc thực phẩm

Triệu chứng của ngộ độc thực phẩm có thể xuất hiện sau vài phút hoặc vài giờ, hoặc cũng có thể là từ 1-2 ngày sau khi ăn loại thực phẩm đó. Người bị ngộ độc sẽ cảm thấy buồn nôn, nôn nao, đau bụng khi bị ngộ độc. Đi ngoài phân lỏng nhiều lần trong ngày (trên 4 lần/ngày), đau bụng quặn từng cơn, mất nước và rối loạn điện giải gây mệt mỏi.  Một số trường hợp có thể bị sốt nhẹ.

Tùy theo nguyên nhân gây ngộ độc mà các triệu chứng gặp phải có thể khác nhau:

  • Ngộ độc do vi sinh vật: đau bụng, buồn nôn, tiêu chảy, mất nước (khát nước, khô môi), dấu hiệu nhiễm trùng (sốt, vã mồ hôi liên tục).
  • Ngộ độc do thực phẩm nhiễm hóa chất: ngoài các triệu chứng xảy ra ở hệ tiêu hóa thì người bị ngộ độc có thể bị đau đầu, chóng mặt, nhịp tim nhanh, trụy mạch…
  • Ngộ độc do thực phẩm chứa độc tố tự nhiên: một số thực phẩm chứa độc tố như sắn, măng, cá nóc, cóc… Các loại thực phẩm này nếu không được chế biến đúng cách sẽ làm xuất hiện các triệu chứng bất thường.

Đọc thêm tại bài viết: Những dấu hiệu ngộ độc thực phẩm mỗi chúng ta cần biết

Nên làm gì khi bị ngộ độc thực phẩm

Ngộ độc thực phẩm nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như rối loạn thần kinh, rối loạn tim mạch, phân có dính máu và chất nhầy, đau bụng dữ dội hơn, đau cổ, đau họng, đau ngực, và suy giảm sức đề kháng.

Để không gặp phải các biến chứng nguy hiểm sau này, khi nhận thấy các dấu hiệu của ngộ độc thực phẩm, cần thực hiện một số biện pháp sau:

  • Nên nôn hết thức ăn ra khỏi dạ dày để tránh các độc tố tiếp tục ngấm và hấp thu vào cơ thể. Nếu người bị nhiễm độc chưa cảm thấy buồn nôn thì cần phải tìm cách để kích thích gây nôn như dùng ngón trỏ (đã rửa sạch) đưa vào họng hoặc uống nước muối loãng, ấm để nôn hết thức ăn gây độc ra ngoài. Tránh để bị sặc hoặc ngạt thở khi kích thích nôn, riêng với trẻ em thì cần cẩn thận để không bị xước cổ họng. Giữ lại loại thực phẩm nghi ngờ là nguyên nhân gây ngộ độc hoặc mẫu thức ăn người bệnh vừa nôn để tìm ra nguyên nhân và hướng điều trị phù hợp.
  • Nôn và tiêu chảy nhiều lần trong ngày gây mất nước, rối loạn điện giải. Điều quan trọng nhất lúc này là cần bù đủ lượng nước và điện giải cho cơ thể. Lưu ý, đối với dung dịch oresol thì cần đọc kĩ hướng dẫn sử dụng, liều pha trước khi dùng.
  • Nếu thấy các triệu chứng của bệnh không thuyên giảm hoặc xuất hiện các bất thường khác thì cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời.

Nguyên tắc phòng tránh ngộ độc thực phẩm

Phòng ngừa ngộ độc thực phẩm là một kỹ năng mà mọi người cần nắm vững. Một số nguyên tắc quan trọng giúp mọi người tránh bị ngộ độc thực phẩm:

  • Đảm bảo nguyên tắc ăn chín, uống sôi, hạn chế ăn đồ sống hoặc tái. Không ăn thức ăn ôi thiu, đã hết hạn sử dụng.
  • Lựa chọn thực phẩm an toàn, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
  • Tách biệt đồ sống với đồ chín, sử dụng các vật dụng chế biến thức ăn chín và thức ăn sống riêng, nếu dùng chung phải rửa sạch sau mỗi lần chế biến thức ăn sống.
  • Đậy kín thức ăn, thức ăn cần được che đậy cẩn thận để tránh bụi, ruồi muỗi.
  • Đun lại thức ăn thừa ở nhiệt độ hơn 70 độ C trước khi ăn.
  • Bảo quản thức ăn trong tủ lạnh, không nên để quá 2 giờ ở nhiệt độ thường.
  • Rửa tay bằng xà phòng trước khi tiếp xúc với thực phẩm, trong và sau khi chế biến món ăn, sau khi đi vệ sinh.
  • Vệ sinh bếp, vệ sinh các dụng cụ làm bếp sạch sẽ.

Ngộ độc thực phẩm nếu không được điều trị sẽ vô cùng nguy hiểm, tuy nhiên, bạn hoàn toàn có thể phòng tránh bằng nhiều biện pháp. Hãy tuân thủ các nguyên tắc phòng tránh ngộ độc để luôn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm và bảo vệ sức khỏe của cả gia đình.

Mừng Tết thiếu nhi, Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM gửi tới cha mẹ chương trình VIAM Kids's Day - Dinh dưỡng đong đầy với vô số phần quà ý nghĩa và giúp trẻ phát triển khả năng tư duy, sáng tạo. Cùng VIAM clinic tìm hiểu chi tiết về chương trình Tại đây

Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 22/05/2026

    11 lợi ích sức khỏe của quả mận ít người biết

    Quả mận rất giàu dinh dưỡng và mang lại nhiều lợi ích sức khỏe. Giàu chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin và khoáng chất, quả mận có thể giúp giảm nguy cơ mắc các bệnh mạn tính.

  • 22/05/2026

    Sớm cải thiện chiều cao cho con để không bỏ lỡ “giai đoạn vàng”

    Chiều cao của trẻ từ lâu không còn là câu chuyện riêng của từng gia đình, mà đã trở thành một phần trong mục tiêu nâng cao tầm vóc thế hệ tương lai. Thông qua chiến dịch “Vì một kỷ nguyên cao khỏe” và từ góc nhìn chuyên môn, các chuyên gia cho rằng cha mẹ cần chú ý hơn đến việc phát triển chiều cao của con, chủ động kiểm tra sớm hơn để có giải pháp tối ưu kịp thời trong giai đoạn phát triển “vàng” của trẻ.

  • 22/05/2026

    5 nhóm thực phẩm làm tăng nguy cơ ung thư đại tràng

    Ung thư đại tràng, là một bệnh lý ác tính khởi phát từ ruột già hoặc đại tràng. Căn bệnh này thường bắt đầu một cách âm thầm dưới dạng những khối u nhỏ, lành tính được gọi là polyp mọc trên lớp niêm mạc bên trong đại tràng. Nếu không được tầm soát và can thiệp kịp thời, theo thời gian, một số polyp này có thể đột biến và tiến triển thành ung thư.

  • 21/05/2026

    5 loại thực phẩm nên ăn khi bị sốt

    Khi bị sốt, ăn các thực phẩm giàu dinh dưỡng, uống đủ nước là biện pháp khắc phục tại nhà hiệu quả giúp người bệnh cảm thấy dễ chịu hơn và hỗ trợ hệ miễn dịch khi cơn sốt giảm dần.

  • 20/05/2026

    7 loại trái cây giúp tăng cường sức khỏe đường ruột

    Trái cây giàu chất xơ và enzyme tự nhiên giúp cải thiện sức khỏe đường ruột. Thay vì phụ thuộc vào thuốc, việc bổ sung những thực phẩm này hàng ngày sẽ kích thích nhu động ruột, ngăn ngừa táo bón và bảo vệ hệ vi sinh bền vững.

  • 19/05/2026

    Giải pháp bổ sung Canxi cho trẻ không uống được sữa: Lựa chọn thông minh từ thực phẩm

    Sữa và các chế phẩm từ sữa vốn được coi là nguồn nguyên liệu tốt nhất để cung cấp canxi cho cơ thể. Tuy nhiên, với những trẻ bị dị ứng đạm sữa bò, bất dung nạp đường lactose hoặc đơn giản là không thích hương vị sữa, việc đảm bảo đủ 100% lượng canxi khuyến nghị hàng ngày trở thành một bài toán khiến nhiều phụ huynh lo lắng.

  • 19/05/2026

    Creatine là gì? Thời điểm tốt nhất để dùng Creatine nhằm tăng cơ

    Nếu bạn nghiêm túc xây dựng cơ bắp, hẳn bạn đã nghe về creatine – một trong những thực phẩm bổ sung được nghiên cứu nhiều nhất, có khả năng cải thiện sức mạnh, hiệu suất và tăng khối lượng cơ. Tuy nhiên, câu hỏi thường gặp là: Nên dùng creatine khi nào để tăng cơ hiệu quả nhất?

  • 18/05/2026

    5 lý do để ăn rau dền ngay hôm nay

    Rau dền không chỉ là món ăn quen thuộc mà còn chứa nhiều chất dinh dưỡng, hỗ trợ giải độc, bổ máu và bảo vệ hệ tim mạch một cách tự nhiên.

Xem thêm