Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mối liên quan giữa viêm gan C và tiểu đường

Bệnh tiểu đường đang có xu hướng tăng lên. Theo số liệu của Tổ chức y tế thế giới (WHO) năm 2014, số người bị tiểu đường trên toàn cầu là 422 triệu và đang tăng nhanh, đặc biệt là ở các nước đang phát triển. Tại Việt Nam, theo điều tra năm 2001, tỷ lệ người mắc bệnh ĐTĐ tại khu vực nội thành của 4 thành phố lớn là 4%, đến năm 2008 tỷ lệ chung toàn quốc là 5,7% và đến nay đã hơn 6%.

Các thói quen sống tốt cho sức khỏe có thể giúp bạn dự phòng được bệnh tiểu đường typ 2. Nhưng, thói quen sống không phải là nguyên nhân duy nhất góp phần làm bệnh tiểu đường typ 2 phát triển.

Virus viêm gan C (HCV) cũng thường đi kèm với việc phát triển bệnh tiểu đường. Và một số người bị bệnh tiểu đường cũng sẽ thường bị viêm gan mãn tính.

Cách thông thường nhất khiến một người bị nhiễm virus viêm gan C là thông qua việc tiếp xúc với máu bị nhiễm virus. Việc này có thể xảy ra do:

  • Tiêm thuốc bằng kim tiêm đã từng dùng bởi người nhiễm bệnh
  • Dùng chung các đồ dùng cá nhân, ví dụ như dao cạo râu của người nhiễm bệnh
  • Xăm mình hoặc xỏ khuyên bằng kim tiêm có dính máu bị nhiễm virus.

Hiện chưa có vaccine để dự phòng hoặc điều trị viêm gan C. Do vậy, việc biết được các yếu tố nguy cơ cũng như ảnh hưởng của bệnh viêm gan C là vô cùng quan trọng.

Viêm gan C là gì?

Viêm gan là một loại bệnh do virus gây ra, khiến gan bị sưng phù, còn gọi là bị viêm. Dạng viêm gan phổ biến nhất bao gồm viêm gan A, viêm gan B và viêm gan C. Viêm gan C được coi là dạng viêm gan nguy hiểm nhất trong số 3 dạng viêm gan nói trên bởi hiện vẫn chưa có vaccine dự phòng.

Viêm gan C sẽ khiến gan không thể thực hiện được các chức năng cơ bản của gan, bao gồm:

  • Tiêu hóa thức ăn
  • Dự trữ chất dinh dưỡng và năng lượng
  • Dự phòng nhiễm trùng
  • Loại bỏ các chất hóa học ra khỏi dòng máu.
     

Mối liên quan giữa viêm gan C và bệnh tiểu đường

Vì bệnh viêm gan có thể ảnh hưởng đến rất nhiều chức năng gan, nên đây là căn bệnh có thể gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe. Viêm gan C có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh, bao gồm cả tiểu đường.

Bạn có thể sẽ bị tiểu đường nếu các tế bào trong cơ thể gặp khó khăn khi hấp thu đường (glucose). Glucose là một nguồn cung cấp năng lượng cho rất nhiều cơ quan và cơ bắp trong cơ thể.

Viêm gan C có thể làm tăng tình trạng kháng insulin của cơ thể - đây chính là yếu tố nguy cơ chính của bệnh tiểu đường typ 2. Các phương pháp trị liệu với bệnh viêm gan C cũng có thể dẫn đến bệnh tiểu đường typ 2. Các vấn đề xảy ra với hệ miễn dịch tự động thường xuất hiện trong bệnh viêm gan C cũng có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường typ 1.

Sức khỏe gan và bệnh tiểu đường

Viêm gan C có liên quan đến bệnh tiểu đường và ngược lại, bệnh tiểu đường cũng có liên quan tới viêm gan C. Bạn thậm chí cũng có thể mắc viêm gan C nếu bạn bị mắc bệnh tiểu đường từ trước đó. Hoặc bạn cũng có thể phát triển bệnh tiểu đường như một hậu quả của việc mắc viêm gan mãn tính từ trước.

Bị tiểu đường từ trước

Nếu bạn bị tiểu đường, bạn cũng có thể sẽ bị viêm gan C. Nguyên nhân của vấn đề này hiện vẫn chưa rõ, nhưng có thể là do gan sẽ dự trữ nhiều chất béo hơn hoặc do gan bị viêm. Bị tiểu đường cũng làm giảm khả năng chống lại các bệnh nhiễm trùng của gan, trong đó có bệnh viêm gan C.

Viêm gan mạn tính

Rất nhiều dạng nhiễm virus viêm gan C khởi đầu bằng những bệnh ngắn hạn. Khi không được điều trị, những căn bệnh ngắn hạn này sẽ không biến mất và diễn biến kéo dài hơn. Tình trạng này được gọi là viêm gan mãn tính. Viêm gan mãn tính thậm chí sẽ khiến gan còn khó thực hiện các chức năng của mình hơn. Tình trạng này, cùng với các yếu tố khác, ví dụ như tình trạng kháng insulin tăng lên, có thể sẽ dẫn đến bệnh tiểu đường.

Insulin và các phương pháp điều trị viêm gan C

Nếu bị bệnh tiểu đường, thì việc sử dụng insulin đúng như chỉ định của bác sỹ là vô cùng quan trọng. Nếu bạn bị viêm gan C, việc điều trị có thể sẽ rất khó khăn. Gan của bạn sẽ trở nên kháng insulin hơn khi bị nhiễm virus viêm gan C, do vậy, bạn có thể sẽ cần phải sử dụng insulin nhiều hơn để giữ lượng đường huyết luôn ổn định. Trị liệu bằng insulin cũng làm tăng nguy cơ ung thư gan và giảm khả năng chống lại bệnh nhiễm trùng tại gan.

Nguy cơ lâu dài

Bị cả bệnh tiểu đường và viêm gan C có thể gây ra nhiều biến chứng khác. Nguy cơ lớn nhất là các bệnh gan nặng, còn gọi là xơ gan.

Xơ gan cũng có thể làm tăng nguy cơ kháng insulin của gan, và do vậy, khiến việc kiểm soát bệnh tiểu đường trở nên khó khăn hơn. Các dạng bệnh gan nghiêm trọng hơn có thể sẽ dẫn đến suy gan và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng. Cấy ghép gan thường sẽ cần thiết để điều trị xơ gan, nhưng ảnh hưởng lâu dài của tình trạng xơ gan lên bệnh tiểu đường hiện vẫn chưa được nghiên cứu rõ.

Kiểm soát cả 2 tình trạng bệnh.

Mối liên quan giữa bệnh viêm gan C và bệnh tiểu đường là chưa chắc chắn. Nếu bạn bị viêm gan C thì chưa chắc bạn đã bị tiểu đường và ngược lại, bị tiểu đường không có nghĩa là bạn sẽ bị viêm gan C. Tuy nhiên, vẫn có những nguy cơ khiến bạn phát triển một trong hai bệnh nếu đã mắc phải bệnh còn lại. Do vậy, nếu bạn bị mắc một trong 2 tình trạng bệnh này, việc đi xét nghiệm bệnh còn lại là vô cùng quan trọng.

Mọi người bị tiểu đường nên được kiểm tra xét nghiệm viêm gan C. Bác sỹ có thể sẽ yêu cầu bạn tiến hành xét nghiệm kháng thể trong máu để đo lường nguy cơ nhiễm viêm gan C của bạn.

Nếu bạn mắc viêm gan C, bạn nên tiếp tục xét nghiệm máu định kỳ để được đo lường lượng glucose trong máu. Thường xuyên kiểm soát lượng glucose là cánh tốt nhất để dự phòng các biến chứng liên quan đến cả 2 tình trạng này.

Ts.Bs.Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 29/08/2026

    Sự khác biệt giữa chế độ ăn phương Đông và phương Tây

    Chế độ ăn Địa Trung Hải từ lâu đã được coi là chuẩn mực cho một sức khỏe tốt. Ăn uống là một hành trình mang tính cá nhân sâu sắc, gắn liền với các mối liên hệ văn hóa, niềm tin tâm linh, thói quen và tất nhiên là cả nguồn thực phẩm sẵn có. Chế độ ăn uống trực tiếp chịu trách nhiệm cho sức sống cũng như sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta, vì vậy không có gì ngạc nhiên khi có nhiều tranh luận về việc thế nào mới chính xác là một chế độ ăn lành mạnh; bởi đây là một vấn đề quan trọng và đầy thách thức.

  • 28/08/2026

    Huyết áp của bạn sẽ thay đổi như thế nào khi bạn tập thể dục mỗi ngày?

    Tập thể dục đều đặn hàng ngày có thể làm giảm huyết áp bằng cách tăng cường sức khỏe tim mạch và cải thiện độ đàn hồi cũng như chức năng của mạch máu. Tập thể dục với cường độ vừa phải hầu hết các ngày trong tuần có thể giúp giảm huyết áp bền vững và giảm nguy cơ mắc bệnh tim.

  • 27/08/2026

    Nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori và các bệnh lý liên quan

    Hơn 80% người trưởng thành tại Việt Nam nhiễm vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân chính gây viêm loét và ung thư dạ dày. Khám phá ngay cơ chế lây truyền, quá trình phát triển bệnh và thách thức kháng kháng sinh hiện nay để chủ động bảo vệ sức khỏe gia đình bạn

  • 26/08/2026

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia

    Hội chứng mất khả năng cảm nhận niềm vui – Anhedonia là tình trạng khiến bạn không thể trải nghiệm niềm vui hoặc sự thích thú. Bạn có thể cảm thấy tê liệt hoặc ít hứng thú hơn với những điều mà trước đây bạn từng yêu thích. Đây là một triệu chứng phổ biến của nhiều bệnh lý tâm thần như trầm cảm. Cùng tìm hiểu về hội chứng này qua bài viết sau đây!

  • 25/08/2026

    Bạn có thể ở dưới ánh nắng mặt trời bao lâu trước khi da bị tổn thương?

    Đối với hầu hết mọi người, tác hại của ánh nắng mặt trời đối với da bắt đầu trong vòng 15 phút sau khi tiếp xúc với ánh nắng mặt trời mà không sử dụng kem chống nắng. Tuy nhiên, thời gian có thể thay đổi tùy thuộc vào loại da và loại tia cực tím, chỉ số (UV), thời gian và địa điểm.

  • 24/08/2026

    Thức khuya thường xuyên làm hại sức khỏe như thế nào?

    Thức khuya đã trở thành thói quen phổ biến trong xã hội hiện đại, đặc biệt ở giới trẻ. Nhưng ít ai biết rằng, việc thiếu ngủ mãn tính không chỉ gây mệt mỏi mà còn âm thầm phá hủy sức khỏe từ bên trong — từ tim mạch, não bộ đến hệ miễn dịch và cân nặng.

  • 23/08/2026

    Bệnh ho gà

    Tìm hiểu mức độ nguy hiểm của bệnh ho gà đối với cộng đồng và khám phá lịch tiêm chủng thiết yếu cho mẹ bầu cùng trẻ sơ sinh nhằm tạo dựng hàng rào miễn dịch vững chắc.

  • 22/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống trà dâm bụt giúp hạ huyết áp

    Uống trà dâm bụt đều đặn suốt cả ngày có thể giúp hạ huyết áp, đặc biệt là đối với những người bị tăng huyết áp giai đoạn. Việc tạo thói quen uống hai tách trà trở lên mỗi ngày có thể tăng cường hiệu quả của nó .

Xem thêm