Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Mối liên quan giữa viêm gan C và tiểu đường

Bệnh tiểu đường đang có xu hướng tăng lên. Theo số liệu của Tổ chức y tế thế giới (WHO) năm 2014, số người bị tiểu đường trên toàn cầu là 422 triệu và đang tăng nhanh, đặc biệt là ở các nước đang phát triển. Tại Việt Nam, theo điều tra năm 2001, tỷ lệ người mắc bệnh ĐTĐ tại khu vực nội thành của 4 thành phố lớn là 4%, đến năm 2008 tỷ lệ chung toàn quốc là 5,7% và đến nay đã hơn 6%.

Các thói quen sống tốt cho sức khỏe có thể giúp bạn dự phòng được bệnh tiểu đường typ 2. Nhưng, thói quen sống không phải là nguyên nhân duy nhất góp phần làm bệnh tiểu đường typ 2 phát triển.

Virus viêm gan C (HCV) cũng thường đi kèm với việc phát triển bệnh tiểu đường. Và một số người bị bệnh tiểu đường cũng sẽ thường bị viêm gan mãn tính.

Cách thông thường nhất khiến một người bị nhiễm virus viêm gan C là thông qua việc tiếp xúc với máu bị nhiễm virus. Việc này có thể xảy ra do:

  • Tiêm thuốc bằng kim tiêm đã từng dùng bởi người nhiễm bệnh
  • Dùng chung các đồ dùng cá nhân, ví dụ như dao cạo râu của người nhiễm bệnh
  • Xăm mình hoặc xỏ khuyên bằng kim tiêm có dính máu bị nhiễm virus.

Hiện chưa có vaccine để dự phòng hoặc điều trị viêm gan C. Do vậy, việc biết được các yếu tố nguy cơ cũng như ảnh hưởng của bệnh viêm gan C là vô cùng quan trọng.

Viêm gan C là gì?

Viêm gan là một loại bệnh do virus gây ra, khiến gan bị sưng phù, còn gọi là bị viêm. Dạng viêm gan phổ biến nhất bao gồm viêm gan A, viêm gan B và viêm gan C. Viêm gan C được coi là dạng viêm gan nguy hiểm nhất trong số 3 dạng viêm gan nói trên bởi hiện vẫn chưa có vaccine dự phòng.

Viêm gan C sẽ khiến gan không thể thực hiện được các chức năng cơ bản của gan, bao gồm:

  • Tiêu hóa thức ăn
  • Dự trữ chất dinh dưỡng và năng lượng
  • Dự phòng nhiễm trùng
  • Loại bỏ các chất hóa học ra khỏi dòng máu.
     

Mối liên quan giữa viêm gan C và bệnh tiểu đường

Vì bệnh viêm gan có thể ảnh hưởng đến rất nhiều chức năng gan, nên đây là căn bệnh có thể gây ra những ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe. Viêm gan C có thể làm tăng nguy cơ mắc một số bệnh, bao gồm cả tiểu đường.

Bạn có thể sẽ bị tiểu đường nếu các tế bào trong cơ thể gặp khó khăn khi hấp thu đường (glucose). Glucose là một nguồn cung cấp năng lượng cho rất nhiều cơ quan và cơ bắp trong cơ thể.

Viêm gan C có thể làm tăng tình trạng kháng insulin của cơ thể - đây chính là yếu tố nguy cơ chính của bệnh tiểu đường typ 2. Các phương pháp trị liệu với bệnh viêm gan C cũng có thể dẫn đến bệnh tiểu đường typ 2. Các vấn đề xảy ra với hệ miễn dịch tự động thường xuất hiện trong bệnh viêm gan C cũng có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh tiểu đường typ 1.

Sức khỏe gan và bệnh tiểu đường

Viêm gan C có liên quan đến bệnh tiểu đường và ngược lại, bệnh tiểu đường cũng có liên quan tới viêm gan C. Bạn thậm chí cũng có thể mắc viêm gan C nếu bạn bị mắc bệnh tiểu đường từ trước đó. Hoặc bạn cũng có thể phát triển bệnh tiểu đường như một hậu quả của việc mắc viêm gan mãn tính từ trước.

Bị tiểu đường từ trước

Nếu bạn bị tiểu đường, bạn cũng có thể sẽ bị viêm gan C. Nguyên nhân của vấn đề này hiện vẫn chưa rõ, nhưng có thể là do gan sẽ dự trữ nhiều chất béo hơn hoặc do gan bị viêm. Bị tiểu đường cũng làm giảm khả năng chống lại các bệnh nhiễm trùng của gan, trong đó có bệnh viêm gan C.

Viêm gan mạn tính

Rất nhiều dạng nhiễm virus viêm gan C khởi đầu bằng những bệnh ngắn hạn. Khi không được điều trị, những căn bệnh ngắn hạn này sẽ không biến mất và diễn biến kéo dài hơn. Tình trạng này được gọi là viêm gan mãn tính. Viêm gan mãn tính thậm chí sẽ khiến gan còn khó thực hiện các chức năng của mình hơn. Tình trạng này, cùng với các yếu tố khác, ví dụ như tình trạng kháng insulin tăng lên, có thể sẽ dẫn đến bệnh tiểu đường.

Insulin và các phương pháp điều trị viêm gan C

Nếu bị bệnh tiểu đường, thì việc sử dụng insulin đúng như chỉ định của bác sỹ là vô cùng quan trọng. Nếu bạn bị viêm gan C, việc điều trị có thể sẽ rất khó khăn. Gan của bạn sẽ trở nên kháng insulin hơn khi bị nhiễm virus viêm gan C, do vậy, bạn có thể sẽ cần phải sử dụng insulin nhiều hơn để giữ lượng đường huyết luôn ổn định. Trị liệu bằng insulin cũng làm tăng nguy cơ ung thư gan và giảm khả năng chống lại bệnh nhiễm trùng tại gan.

Nguy cơ lâu dài

Bị cả bệnh tiểu đường và viêm gan C có thể gây ra nhiều biến chứng khác. Nguy cơ lớn nhất là các bệnh gan nặng, còn gọi là xơ gan.

Xơ gan cũng có thể làm tăng nguy cơ kháng insulin của gan, và do vậy, khiến việc kiểm soát bệnh tiểu đường trở nên khó khăn hơn. Các dạng bệnh gan nghiêm trọng hơn có thể sẽ dẫn đến suy gan và có thể gây nguy hiểm đến tính mạng. Cấy ghép gan thường sẽ cần thiết để điều trị xơ gan, nhưng ảnh hưởng lâu dài của tình trạng xơ gan lên bệnh tiểu đường hiện vẫn chưa được nghiên cứu rõ.

Kiểm soát cả 2 tình trạng bệnh.

Mối liên quan giữa bệnh viêm gan C và bệnh tiểu đường là chưa chắc chắn. Nếu bạn bị viêm gan C thì chưa chắc bạn đã bị tiểu đường và ngược lại, bị tiểu đường không có nghĩa là bạn sẽ bị viêm gan C. Tuy nhiên, vẫn có những nguy cơ khiến bạn phát triển một trong hai bệnh nếu đã mắc phải bệnh còn lại. Do vậy, nếu bạn bị mắc một trong 2 tình trạng bệnh này, việc đi xét nghiệm bệnh còn lại là vô cùng quan trọng.

Mọi người bị tiểu đường nên được kiểm tra xét nghiệm viêm gan C. Bác sỹ có thể sẽ yêu cầu bạn tiến hành xét nghiệm kháng thể trong máu để đo lường nguy cơ nhiễm viêm gan C của bạn.

Nếu bạn mắc viêm gan C, bạn nên tiếp tục xét nghiệm máu định kỳ để được đo lường lượng glucose trong máu. Thường xuyên kiểm soát lượng glucose là cánh tốt nhất để dự phòng các biến chứng liên quan đến cả 2 tình trạng này.

Ts.Bs.Trương Hồng Sơn - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

  • 04/08/2026

    Lợi ích của việc tắm nước đá

    Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.

  • 03/08/2026

    Phòng ngừa đuối nước hiệu quả cho người lớn và trẻ em

    Cứ mỗi dịp hè đến với cái nắng oi ả, cũng là thời điểm số vụ tai nạn sông nước gia tăng đáng báo động, trở thành mối hiểm họa khôn lường cho cả người lớn và trẻ em. Để bảo vệ sự an toàn cho cộng đồng và giảm thiểu những thương tâm không đáng có, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cần thiết và khoa học dưới đây, giúp bạn chủ động trang bị các giải pháp bảo vệ toàn diện và bảo vệ bản thân cùng gia đình một cách hiệu quả nhất.

  • 02/08/2026

    Tác động của việc bổ sung Vitamin D trong thai kỳ đối với sự phát triển nhận thức của trẻ em

    Một nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí y khoa quốc tế cho thấy, việc bổ sung vitamin D3 liều cao trong thời kỳ mang thai có thể mang lại lợi ích vượt trội cho sự phát triển hệ thần kinh của trẻ.

  • 01/08/2026

    Cách uống nước chanh buổi sáng giúp giảm cân

    Nước chanh ấm buổi sáng là một phần trong thói quen chăm sóc sức khỏe của nhiều người. Tuy nhiên, nên sử dụng thức uống này như thế nào để vừa bảo vệ hệ tiêu hóa vừa hỗ trợ quá trình giảm cân hiệu quả?

Xem thêm