Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ bị kí sinh trùng tấn công

Cũng như nhiều loại virut và vi khuẩn có thể gây ra đủ loại bệnh từ cảm thông thường đến nhiễm trùng đe dọa tính mạng, có rất nhiều loại kí sinh trùng khác nhau có mức độ nguy hiểm tùy thuộc vào hoàn cảnh cụ thể.

Nói cách khác, kí sinh trùng có thể chỉ gây khó chịu (như chấy rận) hoặc thật sự đáng sợ (như amip ăn não). Chúng đều có đặc điểm chung là các cá thể sẽ cần một “vật chủ” để tồn tại: Một kí sinh trùng có thể tấn công bạn hoặc sống trong cơ thể bạn, lấy dinh dưỡng và bào mòn sức khỏe của bạn.

Bạn có thể nhiễm kí sinh trùng ở khắp mọi nơi, nhưng một số hoàn cảnh cụ thể sễ có nguy cơ cao hơn. Dưới đây là 4 dấu hiệu cho thấy bạn nhiều khả năng đã bị nhiễm kí sinh trùng.

Bạn vừa tới, hoặc trở về từ vùng lưu hành kí sinh trùng

Đó có thể là nơi xảy ra dịch sốt rét do một loại kí sinh trùng truyền sang người khi bị muỗi cắn mang mầm bệnh. Trong tất cả các loại nhiễm kí sinh trùng, sốt rét gây ra nhiều ca tử vong toàn cầu nhất. 

Tất nhiên, điều này không có nghĩa là bạn phải tránh tuyệt đối di chuyển đến vùng lưu hành bệnh. Thay vào đó, bạn hãy áp dụng các biện pháp phòng bệnh. Chẳng hạn, hãy dùng thuốc chống sốt retws trước, trong khi, và sau khi đến địa phương, sử dụng chất chống côn trùng chứa DEET, mắc màn khi ngủ hoặc ngủ trong phòng có điều hòa, mặc quần áo dài tay vào bình minh và hoàng hôn. Nếu bạn thấy ốm sau khi trở về, hãy đi khám ngay để được xét nghiệm phù hợp.

Nhà có trẻ nhỏ đang học mẫu giáo hoặc trường tiểu học

Chấy (chí) dễ dàng lây lan ở trẻ nhỏ: nó có thể nhảy từ đầu trẻ này sang đầu trẻ khác, bò trên thảm, đệm, trú ẩn ở mũ hoặc lược chải. Một khi trẻ mang chấy về nhà, không lâu sau cả nhà sẽ bị lây chấy.

Trong khi chải trứng chấy có thể khiến bạn đau và xước, chấy không phải là loài nguy hiểm. Dầu gội đặc hiệu có thể là phương án tốt để diệt chấy.

Bạn nuôi mèo

Mèo có thể làm lây lan bệnh toxoplasma, đặc biệt khi bạn thường thả cho chúng săn chuột hoặc chim. Mèo có thể truyền kí sinh trùng từ phân. Vì vậy, khi bạn dọn phân mèo, bạn có thể nhiễm kí sinh trùng. Toxoplasma không phải lúc nào cũng nguy hiểm – nhiều người đang có mầm bệnh mà không biết. Nhưng nếu hệ miễn dịch của bạn đang có vấn đề thì bạn sẽ gặp rắc rối. Đặc biệt nguy hiểm với người mang thai: toxoplasma có thể lây sang bào thai, trong một số ít trường hợp có thể tổn hại đến mắt và não bộ.  

Cách tốt nhất để tránh toxoplasma là rửa tay sau khi dọn phân mèo, trước khi làm bất cứ việc gì khác (đặc biệt khi chạm tay vào mặt!). Với người đang có thai, nhờ người thân dọn phân mèo và nuôi mèo trong nhà. Mèo sẽ không ăn chim và động vật gặm nhấm có bệnh.

Tiêu thụ thực phẩm hoặc nguồn nước nhiễm bẩn

Chúng ta hi vọng rằng không ai sẽ uống nước ở cùng nguồn với nơi xả thải, ăn rau và hoa quả rửa bằng nguồn nước đó, hoặc ăn cá bơi trong đó. Tuy nhiên, điều đó vẫn xảy ra. Kí sinh trùng như Giardia hoặc sán dây có thể tấn công cơ thể người.

Khi đi du lịch, cần đặc biệt lưu ý là không uống trực  tiếp từ nước vòi. Nếu bạn vô tình ăn thực phẩm nhiễm khuẩn, bạn sẽ nhận thấy triệu chứng rối loạn đường tiêu hóa (nôn hoặc tiêu chảy) xảy ra đột ngột. Nhưng kí sinh trùng đường ruột lại là “kẻ” xảo quyệt – các triệu chứng đến từ từ và tiến triển dần – và đôi khi không có triệu chứng đường tiêu hóa. Tổn thương da, nhầm lẫn và các triệu chứng khác có thể xảy ra; phụ thuộc vào loại kí sinh trùng.  

Tất nhiên, bất cứ khi nào bạn nhận thấy dấu hiệu lạ, không quan trọng nó xuất hiện như thế nào, cần thiết phải đến khám bác sĩ. Nếu bác sĩ nghi ngờ bạn bị nhiễm kí sinh trùng, bạn sẽ làm một số xét nghiệm chẩn đoán cần mẫu phẩm từ các dịch cơ thể như máu, phân và nước tiểu.Ví dụ, nếu kí sinh trùng sống trong đường ruột, trứng hoặc nang bào có thể thấy trong mẫu phân khi soi kính hiển vi. Nhưng đôi khi cần sinh thiết mô phổi, da hoặc ruột.

Trong khi phần lớn kí sinh trùng có thể chữa bằng thuốc, dự phòng luôn luôn là phương án tốt nhất. Rửa tay bằng xà phòng và nước sạch sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã, chăm sóc cho người ốm, trước khi ăn và sau khi dọn chất thải động vật. Và hiển nhiên, bạn phải rửa tay trước khi chuẩn bị đồ ăn. Tránh uống nước từ hồ và sông suối, bể bơi hay công viên nước. Nếu bạn đi đến nơi có lưu hành dịch qua đường nước và thực phẩm thì nên luộc, nấu, hoặc bóc vỏ thực phẩm trước khi ăn.

Bình luận
Tin mới
  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

  • 14/03/2026

    5 thói quen uống cà phê sai cách phổ biến nên tránh

    Uống cà phê sai cách như thêm nhiều đường, uống quá sớm hoặc quá nhiều có thể gây mất ngủ và cản trở giảm cân. Chỉ cần vài điều chỉnh nhỏ trong thói quen hàng ngày sẽ giúp bạn tối ưu hóa lợi ích sức khỏe từ thức uống này.

  • 14/03/2026

    Các vận động viên thể thao có uống nước ngọt tăng lực không?

    Trong thế giới thể thao hiện đại, từ những tay đua trên các chặng đua rực lửa, những trận bóng đá đỉnh cao cho đến các giải đấu Thể thao điện tử (Esports) triệu đô, hình ảnh các hãng đồ uống tăng lực khổng lồ hay xuất hiện trên mọi phương diện. Chúng ta thường thấy các vận động viên hàng đầu cầm trên tay những lon nước đặc trưng, uống một ngụm đầy sảng khoái trước ống kính truyền hình. Tuy nhiên, đằng sau những chiến dịch truyền hình và hình ảnh đầy năng lượng đó là một sự thật mà không phải ai cũng biết.

  • 13/03/2026

    Lý do phụ nữ sau 30 tuổi nên ăn đu đủ chín

    Sau tuổi 30, khi hệ nội tiết bắt đầu có những dấu hiệu 'lỗi nhịp', đu đủ chín không chỉ là món tráng miệng ngọt ngào mà còn là giải pháp tự nhiên giúp chị em cân bằng nội tiết từ sâu bên trong.

  • 13/03/2026

    Những mùi lạ thầm lặng gây hại sức khỏe của bạn

    Khứu giác không chỉ giúp chúng ta thưởng thức hương vị cuộc sống mà còn là một hệ thống cảnh báo sớm quan trọng của cơ thể. Tuy nhiên, nhiều người thường phớt lờ những mùi lạ trong môi trường sống mà không biết rằng ô nhiễm mùi có thể gây ra những tác động tiêu cực ngay lập tức hoặc lâu dài đến sức khỏe thể chất và tinh thần.

  • 12/03/2026

    Flavonoids và lợi ích trong phòng ngừa bệnh Alzheimer

    Alzheimer là dạng sa sút trí tuệ phổ biến nhất ở người cao tuổi, đặc trưng bởi sự thoái hóa dần dần của tế bào thần kinh và synap trong não. Hậu quả là trí nhớ, tư duy, ngôn ngữ và khả năng sinh hoạt hàng ngày của người bệnh suy giảm nghiêm trọng.

  • 12/03/2026

    Những ai nên tránh ăn rau cải bẹ xanh?

    Dù có nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng rau cải bẹ xanh vẫn tiềm ẩn nguy cơ có hại cho sức khỏe với một số người. Nếu ăn uống thiếu kiến thức, loại rau này có thể khiến bệnh tình trở nên tồi tệ hơn.

  • 12/03/2026

    Cách giảm mỡ mặt - 8 mẹo hiệu quả giúp khuôn mặt thon gọn tự nhiên

    Bạn đang cảm thấy tự ti với đôi má bánh bao, nọng cằm hay vùng cổ kém thon gọn? Bạn không đơn độc. Mặc dù trên thị trường có rất nhiều loại đai định hình hay thiết bị massage được quảng cáo là "thần dược" giúp mặt thon gọn, nhưng thực tế có rất ít bằng chứng khoa học ủng hộ các phương pháp này.

Xem thêm