Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Nguy cơ bị kí sinh trùng tấn công

Cũng như nhiều loại virut và vi khuẩn có thể gây ra đủ loại bệnh từ cảm thông thường đến nhiễm trùng đe dọa tính mạng, có rất nhiều loại kí sinh trùng khác nhau có mức độ nguy hiểm tùy thuộc vào hoàn cảnh cụ thể.

Nói cách khác, kí sinh trùng có thể chỉ gây khó chịu (như chấy rận) hoặc thật sự đáng sợ (như amip ăn não). Chúng đều có đặc điểm chung là các cá thể sẽ cần một “vật chủ” để tồn tại: Một kí sinh trùng có thể tấn công bạn hoặc sống trong cơ thể bạn, lấy dinh dưỡng và bào mòn sức khỏe của bạn.

Bạn có thể nhiễm kí sinh trùng ở khắp mọi nơi, nhưng một số hoàn cảnh cụ thể sễ có nguy cơ cao hơn. Dưới đây là 4 dấu hiệu cho thấy bạn nhiều khả năng đã bị nhiễm kí sinh trùng.

Bạn vừa tới, hoặc trở về từ vùng lưu hành kí sinh trùng

Đó có thể là nơi xảy ra dịch sốt rét do một loại kí sinh trùng truyền sang người khi bị muỗi cắn mang mầm bệnh. Trong tất cả các loại nhiễm kí sinh trùng, sốt rét gây ra nhiều ca tử vong toàn cầu nhất. 

Tất nhiên, điều này không có nghĩa là bạn phải tránh tuyệt đối di chuyển đến vùng lưu hành bệnh. Thay vào đó, bạn hãy áp dụng các biện pháp phòng bệnh. Chẳng hạn, hãy dùng thuốc chống sốt retws trước, trong khi, và sau khi đến địa phương, sử dụng chất chống côn trùng chứa DEET, mắc màn khi ngủ hoặc ngủ trong phòng có điều hòa, mặc quần áo dài tay vào bình minh và hoàng hôn. Nếu bạn thấy ốm sau khi trở về, hãy đi khám ngay để được xét nghiệm phù hợp.

Nhà có trẻ nhỏ đang học mẫu giáo hoặc trường tiểu học

Chấy (chí) dễ dàng lây lan ở trẻ nhỏ: nó có thể nhảy từ đầu trẻ này sang đầu trẻ khác, bò trên thảm, đệm, trú ẩn ở mũ hoặc lược chải. Một khi trẻ mang chấy về nhà, không lâu sau cả nhà sẽ bị lây chấy.

Trong khi chải trứng chấy có thể khiến bạn đau và xước, chấy không phải là loài nguy hiểm. Dầu gội đặc hiệu có thể là phương án tốt để diệt chấy.

Bạn nuôi mèo

Mèo có thể làm lây lan bệnh toxoplasma, đặc biệt khi bạn thường thả cho chúng săn chuột hoặc chim. Mèo có thể truyền kí sinh trùng từ phân. Vì vậy, khi bạn dọn phân mèo, bạn có thể nhiễm kí sinh trùng. Toxoplasma không phải lúc nào cũng nguy hiểm – nhiều người đang có mầm bệnh mà không biết. Nhưng nếu hệ miễn dịch của bạn đang có vấn đề thì bạn sẽ gặp rắc rối. Đặc biệt nguy hiểm với người mang thai: toxoplasma có thể lây sang bào thai, trong một số ít trường hợp có thể tổn hại đến mắt và não bộ.  

Cách tốt nhất để tránh toxoplasma là rửa tay sau khi dọn phân mèo, trước khi làm bất cứ việc gì khác (đặc biệt khi chạm tay vào mặt!). Với người đang có thai, nhờ người thân dọn phân mèo và nuôi mèo trong nhà. Mèo sẽ không ăn chim và động vật gặm nhấm có bệnh.

Tiêu thụ thực phẩm hoặc nguồn nước nhiễm bẩn

Chúng ta hi vọng rằng không ai sẽ uống nước ở cùng nguồn với nơi xả thải, ăn rau và hoa quả rửa bằng nguồn nước đó, hoặc ăn cá bơi trong đó. Tuy nhiên, điều đó vẫn xảy ra. Kí sinh trùng như Giardia hoặc sán dây có thể tấn công cơ thể người.

Khi đi du lịch, cần đặc biệt lưu ý là không uống trực  tiếp từ nước vòi. Nếu bạn vô tình ăn thực phẩm nhiễm khuẩn, bạn sẽ nhận thấy triệu chứng rối loạn đường tiêu hóa (nôn hoặc tiêu chảy) xảy ra đột ngột. Nhưng kí sinh trùng đường ruột lại là “kẻ” xảo quyệt – các triệu chứng đến từ từ và tiến triển dần – và đôi khi không có triệu chứng đường tiêu hóa. Tổn thương da, nhầm lẫn và các triệu chứng khác có thể xảy ra; phụ thuộc vào loại kí sinh trùng.  

Tất nhiên, bất cứ khi nào bạn nhận thấy dấu hiệu lạ, không quan trọng nó xuất hiện như thế nào, cần thiết phải đến khám bác sĩ. Nếu bác sĩ nghi ngờ bạn bị nhiễm kí sinh trùng, bạn sẽ làm một số xét nghiệm chẩn đoán cần mẫu phẩm từ các dịch cơ thể như máu, phân và nước tiểu.Ví dụ, nếu kí sinh trùng sống trong đường ruột, trứng hoặc nang bào có thể thấy trong mẫu phân khi soi kính hiển vi. Nhưng đôi khi cần sinh thiết mô phổi, da hoặc ruột.

Trong khi phần lớn kí sinh trùng có thể chữa bằng thuốc, dự phòng luôn luôn là phương án tốt nhất. Rửa tay bằng xà phòng và nước sạch sau khi đi vệ sinh, sau khi thay tã, chăm sóc cho người ốm, trước khi ăn và sau khi dọn chất thải động vật. Và hiển nhiên, bạn phải rửa tay trước khi chuẩn bị đồ ăn. Tránh uống nước từ hồ và sông suối, bể bơi hay công viên nước. Nếu bạn đi đến nơi có lưu hành dịch qua đường nước và thực phẩm thì nên luộc, nấu, hoặc bóc vỏ thực phẩm trước khi ăn.

Bình luận
Tin mới
  • 31/07/2026

    Mỗi ngày nên uống bao nhiêu nước để chống chọi với nắng nóng mùa hè?

    Những đợt nắng nóng ngày càng xuất hiện dày đặc và gay gắt hơn, khiến nhu cầu bù nước của cơ thể tăng lên đáng kể. Không ít người vẫn đợi đến khi khát mới uống nước, trong khi đó lại là dấu hiệu cho thấy cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

  • 31/07/2026

    Biện pháp phòng tránh sốc nhiệt, đột quỵ do nắng nóng

    Mùa hè năm nay ghi nhận những đợt nắng nóng kỷ lục, làm tăng mạnh nguy cơ đột quỵ, tai biến và suy kiệt do mất nước - đặc biệt ở người già và người có bệnh nền. Trước tình hình này, chuyên gia khuyến cáo người dân cần chủ động thực hiện ngay các biện pháp phòng bệnh để bảo vệ sức khỏe bản thân và gia đình.

  • 30/07/2026

    Có nên ngâm trứng vào nước lạnh sau khi luộc?

    Ngâm trứng vào nước lạnh ngay sau khi luộc là thói quen của nhiều người giúp vỏ trứng dễ bóc hơn. Tuy nhiên lại có một số thông tin cho rằng ngâm nước như vậy trứng dễ bị nhiễm khuẩn. Thực hư thế nào?

  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Loại đồ uống làm tăng nguy cơ ung thư hơn cả đồ ăn ngọt

    Nhiều chuyên gia khẳng định đồ uống này là mối lo ngại lớn làm tăng nguy cơ ung thư, đồng thời gợi ý những món ngọt thay thế lành mạnh.

  • 29/07/2026

    Uống trà đá có thể thay thế nước lọc không?

    Trà đá (trà pha để nguội rồi thêm đá) là thức uống giải khát quen thuộc. Nhiều người cho rằng uống trà đá cũng giống như uống nước lọc vì đều giúp bổ sung nước cho cơ thể. Quan niệm này có hoàn toàn đúng không?

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Ăn quá nhiều đậu bắp có hại gì? Những tác hại ít ai ngờ tới

    Đậu bắp giàu dưỡng chất nhưng ăn quá nhiều có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe hệ tiêu hóa, thận và xương khớp.

Xem thêm