Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Một số nguyên tắc để không lây bệnh ở chốn đông người

Mùa xuân cũng là mùa cao điểm của các bệnh lây qua đường hô hấp như sởi, thủy đậu, cúm.

Do đặc trưng về cấu tạo và chức năng, đường hô hấp là cơ quan rất dễ bị tác động bởi các điều kiện bất lợi của môi trường như bụi bẩn, nóng ẩm, lạnh, hơi độc, các loại vi-rút, vi khuẩn, nấm, mốc… Đặc biệt, thời tiết ẩm ướt, ấm của những ngày đầu xuân năm mới chính là điều kiện thuận lợi để các loại vi-rút, vi khuẩn sinh sôi nảy nở và phát triển. Bên cạnh đó, các lễ hội trong dịp Tết với lượng người tham dự đông đúc càng tạo điều kiện cho việc lây lan bệnh trở nên dễ dàng hơn.

Để ngày Tết không bị mất vui vì những căn bệnh đáng ghét, hay quan trọng hơn là bảo vệ sức khỏe của chính bản thân mình, bạn nên lưu ý một số nguyên tắc phòng tránh lây bệnh ở những chỗ đông người sau đây:

1. Giữ ấm cơ thể

Những năm gần đây, do tác động của biến đổi khí hậu, nước ta thường phải hứng chịu những hình thái thời tiết bất thường, nóng, lạnh đột ngột. Điều này cũng là nguyên nhân khiến tỷ lệ mắc các bệnh về đường hô hấp gia tăng. Do đó, cần chú ý theo dõi tình hình thời tiết trước khi đi du xuân.

Nếu trời lạnh, nên mặc đủ ấm, quàng khăn, đội mũ, đeo gang tay, đi giầy để tránh bị cảm. Tránh đi đầu trần hoặc dầm mưa. Ngoài ra, nếu thời tiết không quá lạnh, vẫn nên mang theo khăn quàng mỏng hoặc áo khoác nhẹ đề phòng nhiệt độ thay đổi đột ngột hoặc xuống thấp khi trời tối.

Nếu trời lạnh, nên mặc đủ ấm, quàng khăn, đội mũ, đeo gang tay, đi giầy để tránh bị cảm

2. Rửa tay thường xuyên

Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng là phương pháp đơn giản, dễ thực hiện nhưng lại vô cùng hiệu quả trong việc phòng tránh các bệnh lây qua đường hô hấp. Đặc biệt, ở những nơi công cộng, đông người, nơi mà hàng ngày có đến hàng trăm, thậm chí hàng nghìn người chạm vào các vật dụng như bàn, ghế, cốc, chén, tay nắm cửa…, việc rửa tay càng trở nên quan trọng.

Theo nghiên cứu, bàn tay (chủ yếu ở kẽ tay và móng tay) là nơi trú ngụ của 4,6 triệu mầm bệnh gồm sinh vật thường trú và vãng lai. Thông thường, vi khuẩn thường trú có độc tính thấp nhưng khi xâm nhập vào cơ thể qua các vết trầy xước, chúng lại có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe. Trong khi đó, các vi sinh vật vãng lai như vi-rút cúm, MERS-CoV, vi khuẩn đường tiêu hóa… lại có thể lây lan nhanh tạo thành dịch bệnh.

3. Đeo khẩu trang

Khẩu trang không chỉ giúp chống nắng, che bụi bẩn, mùi khói xe mà còn góp phần quan trọng trong việc ngăn chặn sự lây lan của các bệnh lây qua đường hô hấp. Đối với người mắc bệnh, khẩu trang làm giảm khả năng phát tán vi-rút gây bệnh vào không khí. Đối với người khỏe mạnh, khẩu trang giúp hạn chế sự xâm nhập của các vi-rút, vi khuẩn có hại vào đường hô hấp.

Tuy nhiên, cần lưu ý, hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại khẩu trang vải được bán tràn lan. Các chuyên gia y tế khuyến cáo, khẩu trang vải thông thường đa phần chỉ có thể chống bụi, trừ khẩu trang than hoạt tính. Khi sử dụng khẩu trang vải, nên dùng loại có 2-3 lớp vải, phải thường xuyên giặt sạch, không nên đeo khẩu trang quá rộng hoặc quá chật. Đối với khẩu trang y tế, chỉ nên dùng một lần, dùng xong phải vứt vào sọt rác, không vứt bừa bãi.

Cần lưu ý, hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại khẩu trang vải được bán tràn lan

4. Hạn chế tiếp xúc với người bệnh

Nên hạn chế tiếp xúc trực tiếp với những người đang mắc các bệnh về đường hô hấp. Bởi vi-rút, vi khuẩn của các bệnh này ngoài khả năng lây lan qua đường không khí và còn có thể lây qua đường giọt bắn. Khi người bệnh ho, hắt hơi, những giọt li ti sẽ bắn ra ngoài không khí với tốc độ khá nhanh, lơ lửng trong không khí hoặc bám vào đồ vật xung quanh, văng vào mắt, mũi người lành và lây lan bệnh. Do vậy, không nên đứng quá gần người bệnh, khoảng cách an toàn là 1,5m trở lên và nên đứng vuông góc, không nên đứng đối diện, mặt đối mặt.

5. Tiêm phòng

Nên đi tiêm phòng đối với những bệnh lây qua đường hô hấp đã có vắc-xin. Riêng đối với vắc-xin phòng cúm, nên tiêm lại hàng năm bởi thời gian miễn dịch chỉ kéo dài trung bình 1 năm và vi-rút cúm cũng thay đổi liên tục. Thời điểm tiêm phòng cúm thích hợp nhất là tháng 10, 11 hàng năm (trước mùa cúm). Sau 2 tuần tiêm, vắc-xin bắt đầu có hiệu quả bảo vệ với tỉ lệ đạt 96-97%.

Hà Vân - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

  • 08/03/2026

    Kim ngân hoa với các tác dụng chống viêm

    Trong xu hướng tìm kiếm các hợp chất tự nhiên để hỗ trợ sức khỏe, Kim ngân hoa nổi lên như một nguyên liệu tiềm năng nhờ khả năng can thiệp vào các lộ trình tín hiệu liên quan đến stress oxy hóa và viêm.

Xem thêm