Mối liên kết giữa ngập lụt và sức khỏe hệ hô hấp

Tại sao ngập lụt lại gây nên vấn đề về sức khỏe?

Nước lũ lụt gây ảnh hưởng tới sức khỏe thông qua nhiều tác nhân khác nhau. Sau đây là một số vấn đề về sức khỏe trong mùa lũ:

• Nước bị ô nhiễm

Nước lũ kéo theo nhiều chất thải và chất ô nhiễm từ nhiều nguồn khác nhau như cống rãnh, chất thải tích tụ và các sản phẩm phụ của công nghiệp và nông nghiệp. Khi chảy, nó đi qua sông, đường xá và thậm chí vào nhà cửa, nơi nó mang theo những chất độc hại tích tụ. Đây là một sự kết hợp chết người của hóa chất, kim loại nặng, vi khuẩn và các mầm bệnh khác.

• Sự phát triển vi sinh vật và bệnh lây truyền qua đường không khí

Các khu vực lũ lụt là điều kiện thích hợp cho sự sinh sôi của các vi sinh vật như vi khuẩn, nấm mốc và nấm. Những sinh vật này sau đó giải phóng bào tử hoặc độc tố vào không khí, làm tăng nguy cơ phát triển các bệnh về đường hô hấp, hen suyễn và các loại dị ứng khác.

• Bệnh lây truyền qua đường nước

Nước lũ mang theo vi khuẩn, vi rút, ký sinh trùng và các mầm bệnh khác. Khi con người tiếp xúc với nguồn nước ô nhiễm này, họ có thể vô tình hít phải các chất gây ô nhiễm này, thậm chí có thể được hấp thụ qua da. Điều này làm tăng nguy cơ phát triển các bệnh nhiễm trùng đường tiêu hóa hoặc hô hấp nghiêm trọng.

• Ô nhiễm không khí

Nước lũ có thể tạo ô nhiễm không khí, bao gồm bụi, khí độc và các hợp chất hữu cơ. Những chất gây ô nhiễm này có thể bay vào không khí, góp phần làm cho chất lượng không khí kém hoặc nguy hiểm. Nguy cơ người hoặc động vật mắc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp sẽ tăng lên khi điều này xảy ra.

• Ô nhiễm hóa chất

Nước lũ làm hư hại các tòa nhà, khu công nghiệp, hộ gia đình và các đồn điền nông nghiệp. Điều này dẫn đến sự tích tụ các vật liệu nguy hiểm như amiăng và chì. Khi con người tiếp xúc với các chất gây ô nhiễm này, họ có thể phát triển các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp và các biến chứng sức khỏe nghiêm trọng khác.

• Sự phát triển của nấm mốc

Các tòa nhà và nhà cửa bị ngập lụt vẫn ẩm ướt trong thời gian dài. Điều này thúc đẩy sự phát triển của nấm mốc và nấm mốc. Bào tử nấm mốc và độc tố nấm mốc được giải phóng vào không khí, có thể gây ra các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp và gây ra nhiều loại dị ứng.

• Tràn nước thải.

Lũ lụt có thể làm hỏng hệ thống thoát nước thải, dẫn đến việc nước thải thô tràn vào nước lũ. Sự hiện diện của các mầm bệnh có hại, như E.coli, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng.

• Bệnh lây truyền qua đường vector

Nước lũ đọng lại cũng có thể trở thành nơi sinh sản của các vật trung gian mang bệnh, như muỗi. Các vật trung gian này có thể truyền các bệnh, như sốt rét hoặc sán máng.

Các loại bệnh hô hấp thường gặp:

• Viêm phổi

Nước lũ mang theo vi khuẩn, như Streptococcus pneumoniae, vi rút và nấm, có thể gây viêm phổi. Đây là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp nghiêm trọng, đe dọa tính mạng, trong đó các túi khí trong phổi bị viêm, khiến chúng chứa đầy chất lỏng. Các triệu chứng bao gồm khó thở cực độ, đau ngực và sốt cao.

• Viêm phế quản

Hít phải các mầm bệnh lây truyền qua đường nước bị ô nhiễm có thể làm tăng nguy cơ phát triển viêm phế quản. Đây là tình trạng viêm các ống phế quản mang không khí đến và đi từ phổi. Các triệu chứng có mức độ nghiêm trọng khác nhau từ khó thở, đau ngực, ho dai dẳng và sản xuất đờm.

• Cúm

Đây là một bệnh nhiễm trùng đường hô hấp truyền nhiễm do vi rút cúm gây ra. Các vi rút lây truyền qua lũ lụt có thể góp phần gây ra bệnh nhiễm trùng này. Cúm xuất hiện với các triệu chứng khởi phát đột ngột bao gồm sốt, ớn lạnh, đau cơ, đau họng và mệt mỏi toàn thân. Mặc dù cúm có thể kéo dài đến hai tuần, nhưng những đối tượng đặc biệt dễ bị tổn thương, như nạn nhân lũ lụt không được tiếp cận các cơ sở y tế hoặc đang sống trong môi trường nguy hiểm, có nguy cơ bị nhiễm trùng kéo dài, lâu dài có thể biến chứng sức khỏe khác.

• Virus Adenovirus

Loại vi rút truyền nhiễm này có thể dẫn đến cảm lạnh thông thường, viêm phế quản hoặc viêm phổi. Nó cũng có thể gây ra các bệnh nhiễm trùng thứ cấp, như viêm dạ dày ruột, nhiễm trùng đường tiết niệu và viêm kết mạc. Nước lũ bị ô nhiễm có thể mang vi rút này và lây nhiễm cho những người tiếp xúc với nó.

• Bệnh lao

Trong một số trường hợp cực đoan, điều kiện quá đông đúc sau lũ lụt có thể lây lan vi rút Mycobacterium tuberculosis có khả năng lây nhiễm cao. Bệnh nhiễm trùng đường hô hấp nghiêm trọng này ảnh hưởng đến phổi và các bộ phận khác của cơ thể. Lao phổi hoạt động bao gồm khó thở, đau ngực, ho dai dẳng, sốt cao, mệt mỏi và sụt cân.

Mẹo dọn dẹp & an toàn sau lũ lụt

Với những rủi ro sức khỏe nghiêm trọng liên quan đến nước lũ, điều cần thiết là phải thực hiện các biện pháp phòng ngừa để giảm thiểu nguy cơ nhiễm trùng. Dưới đây là một số mẹo tốt nhất để áp dụng nhằm phòng ngừa các bệnh và nhiễm trùng do lũ lụt:

• Tránh tiếp xúc trực tiếp, nếu có thể. Tốt nhất là tránh hoàn toàn nước lũ nếu bạn có thể, vì đây là cách tốt nhất để tránh tiếp xúc với các chất gây ô nhiễm và mầm bệnh.
• Sử dụng thiết bị bảo hộ cá nhân: Nếu bạn buộc phải tiếp xúc với nước lũ, nên sử dụng các thiết bị sẽ giảm nguy cơ nhiễm trùng, như đeo khẩu trang, ủng và găng tay.
• Vệ sinh sạch sẽ. Nếu bạn đã tiếp xúc với nước lũ, hãy đảm bảo vệ sinh đúng cách. Rửa tay thật kỹ bằng xà phòng, trong nước ấm sạch trước khi bạn chạm vào người khác hoặc xử lý thức ăn. Lau sạch các bề mặt bằng chất khử trùng gia dụng để tránh lây nhiễm.
• Uống nước sạch. Nên uống nước đóng chai sau lũ lụt. Nước lũ mang theo các bệnh lây truyền qua đường nước và gây ra rủi ro sức khỏe nghiêm trọng nếu nuốt phải.
• Giữ môi trường trong nhà khô ráo. Điều kiện ẩm ướt kéo dài dẫn đến sự phát triển của nấm mốc và mốc, gây nhiễm trùng. Cố gắng làm khô các khu vực bằng cách thông gió thích hợp hoặc sử dụng máy hút ẩm.

​

• Tiêm chủng đúng lịch: Ví dụ, vắc-xin cúm hàng năm có thể giúp giảm nguy cơ mắc bệnh cúm.
• Luôn cập nhật thông tin. Các quan chức địa phương và cơ quan y tế công cộng sẽ cung cấp các nguồn lực về các biện pháp an toàn và phòng ngừa được khuyến nghị.