Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Khi nào cần sử dụng kháng sinh?

Lạm dụng kháng sinh có thể dẫn đến tình trạng kháng thuốc của vi khuẩn- một vấn đề rất đáng bào động hiện nay. Vậy khi nào bạn nên sử dụng kháng sinh?

Khi nào cần sử dụng kháng sinh?

Mặc dù trong thời gian gần đây, nhận thức của cộng đồng nói chung về việc kháng sinh không thể tiêu diệt virus và việc lạm dụng kháng sinh có thể gây nhiều rủi ro cho sức khỏe cá nhân cũng như cộng đồng ngày càng được cải thiện, nhưng tình trạng lạm dụng kháng sinh vẫn xảy ra, từ cả phía người dân và các bác sĩ. Nhiều người dân tự ý mua và sử dụng kháng sinh theo kinh nghiệm hoặc hướng dẫn không chính thức, trong khi một số bác sỹ lại chỉ định kháng sinh khi không cần thiết. Điều này có thể dẫn đến sự xuất hiện của một loại “siêu vi khuẩn” kháng đa kháng sinh và gây ra những hậu quả hết sức nghiêm trọng.

Hàng năm, siêu vi khuẩn kháng kháng sinh - MRSA và những lọa vi khuẩn kháng kháng sinh khác ảnh hưởng tới ít nhất 2 triệu người Mỹ và giết chết khoảng 23.000 người. Tổ chúc Y tế thế giới đã lên tiếng cảnh báo về hiểm họa từ việc kháng kháng sinh trên toàn cầu trong tương lại gần.

Đứng trước tình hình phức tạp về kháng kháng sinh, nhiều cơ quan y tế, trong đó có Hiệp hội bác sĩ gia đình Mỹ và Viện Hàn lâm Nhi khoa Mỹ, gần đây đã đưa đa nhiều giải pháp hạn chế việc lạm dụng kháng sinh, trong đó có các hướng dẫn khi nào cần sử dụng kháng sinh. Hãy tham khảo những thông tin cần thiết dưới đây để biết những bbeenhj nào và những lúc nào bạn cần sử dụng kháng sinh:
Viêm tai
Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Hầu hết các trường hợp viêm tai có thể cải thiện mà không cần dùng thuốc, đặc biệt là ở trẻ từ 2 tuổi trở lên. Các triệu chứng có thể giảm đi sau 2-3 ngày.

Khi nào cần sử dụng: Kháng sử có thể cần được sử dụng ngay lập tức ở trẻ dưới 6 tháng bị đau tai; trẻ từ 6 tháng đến 2 tuổi bị đau tai mức độ vừa phải đến nặng và ở những trẻ từ 2 tuổi trở lên có những triệu chứng nặng.

Eczema

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Kháng sinh không làm giảm hầu hết các nguyên nhân gây ngứa và đỏ da. Thay vào đó, việc giữ ẩm da hoặc sử dụng các kem bôi, thuốc mỡ theo hướng dẫn của bác sĩ, mang lại những hiệu quả đáng kể.

Khi nào cần sử dụng: Nếu xuất hiện các dấu hiệu của nhiễm khuẩn như các nốt mủ, sưng, lở loét, chảy dịch màu mật ong, da rất đỏ và nóng, kèm theo sốt.

Viêm mắt

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Các bác sĩ thường kê các thuốc nhỏ mắt kháng sinh phòng nhiễm trùng sau khi điều trị một số bệnh về mắt như thoái hóa điểm vàng. Nhưng các kháng sinh nhỏ mắt hiếm khi cần thiết sau các thủ thuật này và có thể gây kích ứng mắt.

Khi nào cần sử dụng: Nếu bạn bị viêm mắt do vi khuẩn, với các triệu chứng đỏ mắt, sưng, chảy nước mắt, chảy mủ, ảnh hưởng đến thị lực.

Viêm đường hô hấp

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Cảm lạnh, cảm cúm, và hầu hết các trường hợp bị ho, viêm phế quản có thể gây ra bởi virus. Viêm họng do liên cầu chỉ chiếm 1/3 các trường hợp viêm đường hô hấp ở trẻ em. Nếu bạn bị nghi ngờ nhiễm liên cầu, bác sĩ sẽ cần kiểm tra để có những bằng chứng chắc chắn.

Khi nào cần sử dụng: Nếu ho kéo dài trên 14 ngày hoặc xét nghiệm liên cầu dương tính.

Viêm xoang

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Viêm xoang thường do virus gây ra. Viêm xoang do vi khuẩn thường khỏi sau 1 tuần, thậm chí không cần điều trị gì.

Khi nào cần sử dụng: Nếu các triệu chứng của bạn ở mức độ nặng, không cải thiện sau 10 ngày, hoặc tốt lên sau đó lại trở nặng.

Viêm đường tiết niệu

Khi nào không cần sử dụng kháng sinh: Ở người già, đặc biệt là những người nằm lâu, các bác sĩ thường chỉ định kháng sinh hàng ngày khi các xét nghiệm nước tiểu xuất hiện vi khuẩn. Nhưng nếu những bệnh nhân này không có các triệu chứng của viêm đường tiết niệu, các thuốc này sẽ không mang lại lợi ích gì.

Khi nào cần sử dụng: Nếu bạn có các triệu chứng như cảm giác bỏng rát khi đi tiểu và tiểu gấp (thường xuyên cảm thấy cần đi tiểu ngay lập tức).

Điều bạn cần nhớ:

Khuyến cáo trên đây không phải chỉ dành cho bác sỹ. Bạn nên tìm hiểu kỹ về việc này để tránh việc sử dụng kháng sinh khi không cần thiết. Bất cứ khi nào bạn có những băn khoăn khi được kê đơn kháng sinh cho bản thân, con của bạn hay người thân trong gia đình, hãy đừng ngần ngại trao đổi thẳng thắn với bác sỹ để có được những điều trị kháng sinh phù hợp nhất.

Không bao giờ tự ý mua thuốc kháng sinh theo kinh nghiệm, theo lời khuyên của những người quen hoặc những người không phải y bác sỹ. Chỉ sử dụng kháng sinh theo đơn của bác sỹ.

Khi được kê đơn kháng sinh, hãy tuân thủ tuyệt đối về cách dùng, hàm lượng, số lượng và thời gian sử dụng kháng sinh mà bác sỹ đã hướng dẫn bạn, không tự ý thay đổi liều lượng và thời gian dùng thuốc.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Khi nào bạn không nên dùng kháng sinh?

Ths.Bs.Trần Thu Nguyệt - Viện Y học ứng dụng Việt Nam
Bình luận
Tin mới
  • 12/10/2026

    Cách giúp đậu dễ ​​tiêu hóa hơn

    Mọi người thường tránh ăn đậu vì chúng được biết là gây đầy hơi và chướng bụng. Điều này xảy ra vì đậu chứa một loại đường phức tạp gọi là galacto-oligosaccharide (GOS), một dạng carbohydrate mà các enzyme tiêu hóa của con người không thể phân giải hoàn toàn. Thay vào đó, GOS được vi khuẩn trong ruột già lên men, và sinh ra sản phẩm phụ là khí, gây đầy hơi. Mặc dù không có loại thực phẩm nào có thể ngăn ngừa hoàn toàn tình trạng đầy hơi do đậu gây ra, nhưng việc kết hợp đậu với một số loại thực phẩm cụ thể có thể cải thiện tiêu hóa.

  • 11/10/2026

    Thói quen đọc sách giúp giảm nguy cơ bệnh Alzheimer

    Làm thế nào để giữ cho trí óc luôn minh mẫn và nhạy bén khi tuổi tác ngày một tăng? Câu trả lời có thể đơn giản nằm ngay trên những trang sách. Đọc sách không chỉ là một hình thức giải trí tuyệt vời mà còn là bài tập hoàn hảo cho não bộ, giúp duy trì sức khỏe tinh thần, bảo vệ trí nhớ và đặc biệt là giảm nguy cơ mắc bệnh Alzheimer.

  • 11/10/2026

    Ăn mỡ lợn giảm cân hay tăng cân?

    Mỡ lợn lâu nay bị coi là 'thủ phạm' gây tăng cân. Tuy nhiên nghiên cứu cho thấy chuột ăn mỡ lợn tích lũy mỡ thấp hơn dầu thực vật. Đâu là sự thật?

  • 11/10/2026

    Cảnh giác bệnh đường hô hấp mùa giao mùa

    Giao mùa là thời điểm chuyển giao giữa hai mùa trong năm, khi nhiệt độ, độ ẩm, và hướng gió thay đổi thất thường. Đây cũng chính là giai đoạn mà cơ thể con người dễ bị “sốc nhiệt” – khi chưa kịp thích nghi với điều kiện thời tiết mới. Chính vì vậy, thời điểm này luôn là “cao điểm” của các bệnh lý về đường hô hấp, đặc biệt là ở trẻ em, người cao tuổi và người có hệ miễn dịch yếu. Nếu không chuẩn bị kỹ, các bệnh này không chỉ ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe mà còn có thể bùng phát thành dịch, lây lan nhanh trong cộng đồng.

  • 10/10/2026

    5 thói quen giúp giảm nguy cơ ung thư hiệu quả

    Ung thư luôn là nỗi lo lớn của nhiều gia đình, nhưng căn bệnh này hoàn toàn không phải do "may rủi" quyết định. Chúng ta hoàn toàn có thể chủ động phòng ngừa từ 30-50% nguy cơ mắc bệnh chỉ nhờ việc điều chỉnh thói quen hằng ngày. Việc duy trì một lối sống lành mạnh chính là "lá chắn" tự nhiên giúp củng cố hệ miễn dịch và bảo vệ tế bào hiệu quả. Trong bài viết dưới đây, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ 5 cách ngăn ngừa ung thư đơn giản nhưng mang lại lợi ích lâu dài cho sức khỏe của bạn và gia đình.

  • 10/10/2026

    Mướp đắng tốt cho sức khỏe thế nào?

    Mướp đắng là thực phẩm phổ biến nhưng được nhiều người ưa chuộng vì những công dụng tốt cho sức khỏe.

  • 10/10/2026

    Bệnh ho gà - Mối nguy hiểm cho trẻ nhỏ trong mùa đông

    Ho gà là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do vi khuẩn Bordetella pertussis gây ra, lây lan chủ yếu qua đường hô hấp. Bệnh đặc trưng bởi những cơn ho kéo dài, dữ dội và dai dẳng, thường kết thúc bằng tiếng “rít” đặc trưng khi hít vào. Ho gà có thể gây biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người già và những người có hệ miễn dịch yếu. Việc tiêm vắc xin đầy đủ và phát hiện sớm đóng vai trò quan trọng trong phòng ngừa và kiểm soát căn bệnh này.

  • 09/10/2026

    Teo cơ bắp chứ không phải loãng xương khiến người cao tuổi dễ vấp ngã

    Chúng ta thường khuyên người lớn tuổi uống sữa Canxi để phòng gãy xương, nhưng chính lớp cơ bắp yếu mới là nguyên nhân khiến họ dễ vấp ngã. Hội chứng teo cơ tuổi già đang tàn phá sức khỏe người có tuổi. Ngay cả khi ăn rất nhiều thịt cá, cơ bắp của họ vẫn cứ teo dần vì một sai lầm phân bổ dinh dưỡng vô cùng phổ biến.

Xem thêm