Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Giải phẫu thẩm mỹ mi mắt

Giải phẫu mi mắt được mô tả trong y văn thế giới từ thế kỷ thứ X. Avicenne (980-1036) người Á rập và sau đó Ibn Roshd (1126-1198) đã chú ý đến việc dư da mi trên làm mắt nhìn không rõ, hai tác giả nầy đã mô tả kỷ thuật cắt bớt da đi.

Giải phẫu thẩm mỹ mi mắt

Năm 1792 Beer (Áo) là người Âu châu đầu tiên mô tả các biến dạng của mi mắt.

Năm 1818 Von Graefe lần đầu tiên đã dùng từ Blépharoplastie để tả kỹ thuật tạo hình sau khi cắt bỏ u ở mi mắt.

Vào khoảng năm 1830 Mac Kenzie, Alibert (1832) Graf (1836) và Dupuytren (1839) đã xuất bản nhiều tài liệu về việc dư da ở mi mắt.

Holtz năm 1899 đã dùng từ Blépharochalasie lần đầu tiên để mô tả trường hợp thoái hóa da mi mắt với các nếp nhăn, dãn rộng tĩnh mạch da, phình các tổ chức mở hốc mắt ra da và đôi khi phù nề quanh mắt ở một phụ nữ trẻ. Đặc tính giống nhau của các người cùng gia đình về bất thường này đã được Paneton ( 1936 ) chú ý tới.

Giải quyết phẫu thuật thẩm mỹ các túi mở ở mi mắt được sự góp phần của nhiều tác giả: MILLER ( 1908) , KOLLE ( 1911), BETTMAN (1928), JOSPEH (1928), KAHN (1934), BARSKY (1938), ARRUGA (1952), và các người khác như CASTAGNARÈS (1952). Ở Pháp có các tác giả như BOURGUET ( 1921-1929), NOEL (1926), PASSOT (1919), CLAOUE (1921) . Đặc biệt BOURGUET từ năm 1921 đã mô tả các túi mở ở mi mắt trên, đề xuất cách mổ lấy mỡ, ông cũng là người đầu tiên đề xuất cách mổ lấy mỡ ở mi dưới qua đường mổ xuyên kết mạc.

Phẫu thuật thẩm mỹ mi mắt của người Châu Á được thực hiện nhiều từ sau thế chiến thứ hai

Các kiểu mắt

1. Mắt nai: là loại mắt đẹp lý tưởng của phương Tây:

- Chân mày đều, đẹp

- Mi mắt trên xếp li cao 8 mm cách bờ mi

- Mi trên che phủ giác mạc độ 1-2mm

- Khoé mắt ngoài cao hơn trong một chút

- Bờ mi dưới thẳng và sát giác mạc.

2. Mắt cocker: Khóe ngoài mắt bị hạ thấp xuống hơn so với bên trong. Do đó mắt có vẻ buồn.

3. Mắt lồi thường được gọi là mắt lộ, do hốc xương hẹp, cơ mi mắt co thắt mạnh hay nhiều mỡ ở hốc mắt.

4. Mắt sâu.

5. Mắt nhỏ thường được gọi là mắt lươn ( Blépharophimosis )

6. Mắt của người Á châu

Sơ lược giải phẫu mi mắt của người Á Châu

Mi mắt của người Châu Á có các đặc điểm:

- Mi trên xếp nhỏ, hay không xếp: thường gọi là mắt một mí.

- Góc ngoài mắt xếch lên trên .

- Dưới da mi trên có nhiều mỡ, làm da mi mắt sụp xuống.

- Lông mi hướng xuống dưới, thay vì cong lên trên.

Mắt người Âu Mỹ có cấu trúc đặc biệt, cơ nâng mi xuyên qua cơ vòng mắt đến sát dưới da, tạo thành nếp xếp mi trên. Ở người châu Á thiếu cấu trúc nầy mà thay bằng mỡ và mô liên kết lỏng lẻo. Sụn mi trên của người Á châu hẹp và mỏng hơn

Các loại phẫu thuật thẩm mỹ mi mắt

Phẫu thuật mi trên

- Giải quyết mi mắt bị lão hoá

- Tạo hai mí cho mắt người châu Á

Phẫu thuật mi dưới

- Đường phẫu thuật ngoài da

- Đường xuyên kết mạc

Săn sóc hậu phẫu

Hậu phẫu khá đơn giản, sau mổ có thể về ngay được, uống kháng sinh, giảm đau và nhỏ mắt bằng các dung dịch kháng sinh nhẹ như Chloramphénicol. Độ 5 ngày sau cắt chỉ.

Thường không cần băng lại nơi mổ, rất ít trường hợp mắt sưng bầm nhiều cần chườm nước đá.

Các biến chứng do phẫu thuật thẩm mỹ mắt

Biến chứng sớm

- Sưng bầm quanh mắt: do chảy máu nơi mổ, đôi khi cần mổ ra cầm máu lại. Để tránh biến chứng này, nên cầm máu kỹ khi phẫu thuật, sau khi mổ có thể đắp nước đá trong bao vô trùng vào nơi mổ độ vài giờ. Để đề phòng, bệnh nhân không nên phẫu thuật lúc đang có rối loạn đông máu (khi đang uống Aspirine, phụ nữ đang có kinh nguyệt...)

- Mi mắt hai bên xếp không đều có thể do kỹ thuật mổ hoặc do phù nề sau mổ.

- Chảy nước mắt nhiều: do phẫu thuật làm xáo trộn bộ máy bài tiết nước mắt, độ 2 tuần sau thì hết. Rất ít khi phẫu thuật mi mắt gây tắt lệ đạo cần phải giải quyết về sau.

- Song thị: Thường do máu tụ ở hốc mắt khi lấy mỡ hoặc do tổn thương các cơ mắt.

- Viêm kết mạc mắt: Ở người trên 50 tuổi, sự bài tiết nước mắt giảm, có thể bị viêm kết mạc và giác mạc mắt thể khô trước khi phẫu thuật. Mổ thẩm mỹ mi mắt rất ít khi gây viêm giác mạc.

- Sụp mi mắt trên: Thường do phù nề sau phẫu thuật, độ vài ngày sẽ hết. Nếu sụp mi kéo dài do cắt cơ nâng mi, phải phẫu thuật nối lại.

- Mắt lồi: Do chảy máu và tụ máu sau nhãn cầu cần mổ lại cầm máu

- Mù mắt: Biến chứng rất nặng, chiếm tỷ lệ 0,04% ( qua thống kê 98.000 ca phẩu thuật ), có thể do tụ máu sau nhãn cầu chèn ép thị thần kinh hay do cơ chế phản xạ gây co thắt động mạch trung tâm mắt.

Biến chứng muộn

- Sẹo xấu.

- Mắt bị khô nước mắt.

- Bờ mi mắt bị lật ngược ra ngoài ( Ectropion) do cắt da nhiều quá.

- Phù nề mắt kéo dài do phẫu thuật làm xáo trộn sự dẫn lưu bạch huyết

- Mắt bị lõm vào do lấy mỡ nhiều quá

Biến chứng của phẫu thuật mí đôi

1/ Hai mắt không đều: Có thể do hai mắt không đều nhau từ trước. Do đó, phải khám mắt kỹ trước khi phẫu thuật và giải thích cho khách rõ điều nầy.

Mi mắt xếp không đều do kỹ thuật mổ có thể tránh được bằng cách đo và vẽ kỹ trước khi gây tê. Ngoài ra, không nên dùng tiền mê sâu quá để khi phẫu thuật có thể cho khách mở mắt ra và so sánh nếp xếp bờ mi hai bên.

2/ Mi mắt không xếp ngay sau khi mổ do kỹ thuật cố định da vào sụn không hoàn chỉnh hoặc do phù nề sau mổ. Cần phẫu thuật lại khoảng 2 đến 3 tuần sau. Nếu sau mổ một thời gian, da mi không xếp, chỉ nên phẫu thuật lại sau 3-6 tháng

3/ Dư da trên nếp xếp bờ mi: Cần phẫu thuật lại và cắt bớt da, cơ vòng mắt

4/ Da mi mắt bị kéo lên trên, thường được gọi là mắt bị “trợn” do cố định da cao quá, phải mổ, cố định lại thấp hơn

5/ Sẹo mổ xấu: Rất ít xảy ra

6/ Mắt lõm vào do lấy nhiều mỡ quá. Biến chứng này điều trị khó, ngay cả ghép mỡ vào cũng không cho kết quả bao nhiêu.

7/ Phẫu thuật lại:

- Mi mắt xếp nhỏ quá, cần làm lớn hơn tương đối dễ.

- Mi mắt xếp cao quá, muốn thấp hơn: Khó thực hiện, nhất là đối với các trường hợp đã cắt bỏ nhiều da quá.

Kết luận

Phẫu thuật thẩm mỹ mi mắt là phẫu thuật đơn giản, làm cho mắt trẻ và đẹp lại, tuy nhiên cũng như tất cả các phẫu thuật khác, có tỷ lệ nguy hiểm cần phải biết và đề phòng trước.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Có nên nối mi không nhỉ?

BS. Trần Thiện Tư - Theo Hội Phẫu thuật thẩm mỹ TP.HCM
Bình luận
Tin mới
  • 04/10/2026

    FDA phê duyệt 4 loại vaccine cập nhật cho 2026-2027 nhắm vào biến thể XFG của COVID-19

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt bốn loại vaccine COVID-19 cập nhật cho năm 2026–2027. Các loại vaccine mới này đặc biệt nhắm vào biến thể XFG đang lây lan nhanh chóng, nhằm tăng cường bảo vệ cho những nhóm đối tượng có nguy cơ cao.

  • 04/10/2026

    Thời điểm tốt nhất để ăn quả óc chó tốt cho não bộ

    Ăn quả óc chó vào buổi sáng giúp tối ưu hóa hiệu suất nhận thức và hỗ trợ bảo vệ sức khỏe não bộ.

  • 04/10/2026

    Chăm sóc da mùa khô

    Thời tiết hanh khô với độ ẩm không khí giảm sâu là "kẻ thù" lớn nhất của làn da khỏe mạnh vì nó làm suy yếu hàng rào bảo vệ da và giảm hoạt động tuyến bã nhờn. Nếu không chăm sóc đúng cách, da sẽ mất độ ẩm, dẫn đến khô căng, bong tróc, xỉn màu và dễ kích ứng. Bài viết này sẽ cung cấp những hướng dẫn chi tiết, từ làm sạch da, dưỡng ẩm sâu đến bảo vệ da trước các tác nhân môi trường, giúp bạn tự tin với làn da căng mịn suốt mùa khô.

  • 03/10/2026

    Ánh sáng từ đèn ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch

    Thói quen bật đèn ngủ với ánh sáng yếu khi đi ngủ không phải là hiếm, bởi nhiều người cho rằng ngủ trong bóng tối hoàn toàn tạo một cảm giác khó chịu và bất an. Tuy nhiên, nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng khi tiếp xúc với ánh sáng yếu trong lúc ngủ có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý về tim mạch.

  • 03/10/2026

    Lưu ý khi dùng hà thủ ô hỗ trợ ngăn ngừa tóc bạc sớm

    Tóc bạc sớm ngày càng trẻ hóa, khiến nhiều người tìm đến các bài thuốc dân gian, trong đó có hà thủ ô.

  • 03/10/2026

    TÌnh trạng hạ thân nhiệt đột ngột

    Hạ thân nhiệt là tình trạng xảy ra khi nhiệt độ trong cơ thể con người giảm xuống dưới 35 độ C. Đây là một tình trạng y tế cực kỳ nguy hiểm. Khi cơ thể bị hạ thân nhiệt, các hệ thống như tim mạch, hệ thần kinh và các cơ quan khác sẽ không thể hoạt động bình thường. Nếu không được chữa trị kịp thời sẽ có thể dẫn tới hệ tim mạch và hô hấp dừng hoạt động, nặng nhất là tử vong.

  • 02/10/2026

    Chứng rối loạn cảm xúc theo mùa là gì?

    Thay đổi mùa có thể kéo theo những cảm giác hân hoan, tiếc nuối hoặc đôi khi là một chút lo lắng, nhưng với một số người, thay đổi mùa trong năm lại có thể gây ra những triệu chứng trầm cảm, điều này được gọi với tên là chứng rối loạn cảm xúc – seasonal affective disorder (SAD). Cùng tìm hiểu về tình trạng này qua bài viết sau đây!

  • 02/10/2026

    5 lợi ích sức khỏe hàng đầu của đậu lăng

    Đậu lăng giàu vitamin, khoáng chất và chất xơ, mà không có chất béo hay cholesterol như thịt đỏ.

Xem thêm