Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Doping thể thao: có đáng để sử dụng? - Phần 1

Kể từ khi thể thao được coi là một cuộc đua ganh sức, ganh tài, người ta đã biết làm thế nào để có thành tích gian dối qua mặt được ban giám khảo.

Doping thể thao: có đáng để sử dụng?

Doping đã xuất hiện từ rất lâu. Kể từ khi người ta thấy một vận động viên trượt băng bị gãy chân, một  vận động viên điền kinh gục ngã trong đám đông, Doping đã được phát hiện  và tạo lên một loạt các vụ bê bối tai tiếng trong lịch sử thể thao.

Lance Armtrong, một  anh hùng đua xe đạp đã giải nghệ và sống sót sau khi mắc ung thư, đã bị tước bỏ hết tất cả các danh hiệu đạt được và bị cấm tham dự vào các trận đấu năm 2012 vì thừa nhận đã sử dụng doping khi thi đấu.

Tháng 12 năm 2015, một vận động viên điền kinh người Nga đã bị cấm ở một giải đấu quốc tế sau khi tuyên bố rằng Doping  làm lên sự sống còn của thể thao:

Các chất kích thích có lịch sử lâu đời  như lịch sử của thể thao

Theo ủy ban phòng chống doping thế giới (WADA), thuật ngữ “Doping”  bắt nguồn từ một từ trong tiếng Hà Lan “dop” một loại đồ uống có cồn được làm từ vỏ quả nho được các chiến binh Zulu sử dụng để tăng cường sức khỏe trong các trận chiến.

Các vận động viên  Hy lạp cổ  đã sử dựng những chế độ ăn uống đặc biệt để tăng thành tích thi đấu. Vào thế kỷ 19, nhiều vận động viên  có thành tích cao đều đắm chìm trong strychnine, caffein, cocaine và rượu mạnh.  

Thomas Hicks  ăn trứng sống, tiêm strychnine và sử dụng  một tá rượu brandy trong suốt  cuộc đua để giúp anh ta chiến thắng trong cuộc chạy thi marathon Olympic năm 1904.

Đến đầu thế kỷ 20, thuật ngữ "Doping" được ra đời nhằm mô tả sử dụng các chất bất hợp pháp trong thi đấu thể thao. Năm 1928,  IAAF trở thành  cuộc thi thể thao  quốc tế đầu tiên cấm sử dụng Doping

Kiểm tra Doping lần đầu tiên được sử dụng cho các cuộc thi đua xe đạp và bóng đá thế giới năm 1966 và đến năm 1968 được chính thức áp dụng ở Olympic. Đến  những năm 1970, hầu hết các cuộc thi thể thao  quốc tế đều áp dụng kiếm tra doping.

WADA: thiết lập tiêu chuẩn trong việc chống sử dụng doping

Năm 1999, WADA đã thiết lập đến tiêu chuẩn thường quy trong phòng chống doping,   dựa theo các chất đã gây ra những vụ bê bối ở giải Tour de France 1998.  Mục đích của tiêu chuẩn này là thúc đẩy, phối hợp và  giám sát  việc cấm sử dụng mọi loại chất doping trong thi đấu thể thao.

WADA cũng  thường xuyên update  danh sách các chất bị cấm hoặc những phương thức sử dụng doping. Để được coi là chất cấm trong danh sách đen trên, một chất phải đáp ứng 3 tiêu chí dưới đây:

  1. Tăng cường hoặc có thể tăng cường hiệu suất thi đấu
  2. Gây nguy hại ảnh hưởng đến sức khỏe của vận động viên
  3. Vi phạm đến tinh thần thể thao

Danh sách các chất bị cấm có trên website của WADA

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Doping máu trong thể thao: Những điều chưa biết

Đón đọc phần tiếp theo tại: vienyhocungdung.vn

PGS.TS.Nguyễn Xuân Ninh và Bs.Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Tổng hợp từ Medicalnewstoday
Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    Đo chức năng hô hấp (Spirometry): phương pháp đơn giản giúp phát hiện sớm tổn thương phổi

    Đo chức năng hô hấp bằng máy đo (Spirometry) là phương pháp thăm dò không xâm lấn, thực hiện nhanh chóng, dễ dàng chỉ trong 10-15 phút tại các cơ sở y tế. Phương pháp này có khả năng phát hiện chính xác các tổn thương tắc nghẽn đường thở từ sớm, trước khi người bệnh xuất hiện triệu chứng khó thở rõ rệt.

  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

Xem thêm