Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chức năng nhận thức có thể cải thiện theo độ tuổi không?

Các nhà khoa học thường tin rằng các chức năng nhận thức, bao gồm sự chú ý, chức năng điều chỉnh hành vi và lý luận suy giảm theo tuổi tác. Một nghiên cứu mới cho rằng chức năng định hướng và điều chỉnh hành vi được cải thiện theo độ tuổi.

Các nhà nghiên cứu cho rằng việc rèn luyện trí não có thể giúp cải thiện chức năng nhận thức. Trong nhiều năm, hầu hết các nghiên cứu chỉ ra rằng người lớn tuổi bị suy giảm chức năng não trên diện rộng. Tuy nhiên, một nghiên cứu quan sát mới cho thấy điều đó có thể không đúng. Các tác giả của nghiên cứu nhận thấy rằng thay vì suy giảm chức năng nhận thức, người lớn tuổi đã chứng minh sự cải thiện trong một số lĩnh vực khác.

Khả năng nhận thức

Chức năng nhận thức bao gồm các chức năng điều hành, chẳng hạn như tư duy linh hoạt, trí nhớ làm việc và tự kiểm soát. Những người mắc các bệnh về thần kinh, chẳng hạn như rối loạn tăng động giảm chú ý có thể bị thiếu hụt các chức năng này. Các tác giả nghiên cứu mô tả chức năng điều hành là: tập hợp các quy trình quan trọng cho phép não bộ tập trung vào chọn lọc thông tin theo cách hướng đến mục tiêu trong khi bỏ qua những thông tin không liên quan. Bộ chức năng này rất quan trọng đối với cuộc sống hàng ngày và hỗ trợ nhiều năng lực nhận thức ở cấp độ cao hơn. Các nhà nghiên cứu từ lâu đã nghĩ rằng có một điểm nào đó mà mọi người ngừng phát triển về chức năng nhận thức và bắt đầu suy giảm.

Nghiên cứu về các kỹ năng hoạt động

Nghiên cứu mới cho thấy người lớn tuổi có thể cải thiện ở một số lĩnh vực. Các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu 702 người tham gia ở độ tuổi 58–98. Họ đã kiểm tra những người tham gia về ba chức năng nhận thức sau:

  • Cảnh báo
  • Định hướng
  • Ức chế điều hành

Tác giả nghiên cứu mô tả cách thức hoạt động của ba quá trình này như sau: khi bạn đang lái xe ô tô, cảnh báo là khả năng sẵn sàng gia tăng khi bạn đến gần giao lộ. Định hướng xảy ra khi bạn chuyển sự chú ý sang một chuyển động bất ngờ, chẳng hạn như người đi bộ. Và chức năng điều hành cho phép bạn ngăn chặn sự phân tâm, chẳng hạn như chim hoặc biển quảng cáo, vì vậy bạn có thể tập trung vào việc lái xe. Trong khi các nghiên cứu trước đây cho rằng cả ba quá trình đều suy giảm theo tuổi tác, các nhà nghiên cứu nhận thấy rằng chỉ có khả năng cảnh báo mới suy giảm. Hai quá trình khác - định hướng và ức chế điều hành - được cải thiện. Những kết quả này thật đáng kinh ngạc và có quan trọng đối với cách chúng ta nhìn nhận sự lão hóa. Kết quả từ nghiên cứu chỉ ra rằng các yếu tố quan trọng của những khả năng này thực sự được cải thiện trong quá trình lão hóa.

Cải thiện chức năng nhận thức

Trong khi nghiên cứu chỉ ra rằng quá trình định hướng và điều hành có thể cải thiện theo độ tuổi, nó có thể giúp cải thiện hơn nữa khả năng nhận thức với một số hoạt động nhất định. Mặc dù nghiên cứu hiện tại không cố gắng xác định cách chúng ta có thể cải thiện chức năng nhận thức. Các nhà khoa học sẽ cần tiến hành nhiều nghiên cứu hơn để hiểu chính xác những hoạt động nào sẽ giúp giữ cho bộ não tốt nhất.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ba chế độ ăn giúp cải thiện chức năng nhận thức

 

Viện Y học ứng dụng Việt Nam (theo Medical News Today) -
Bình luận
Tin mới
  • 29/06/2026

    Chìa khóa giúp cải thiện sức khỏe tim thần trong 5 phút

    Trong bối cảnh hiện đại, những thông điệp về chăm sóc sức khỏe tim thần thường gắn liền với những thay đổi mang tính hệ thống như: cai nghiện mạng xã hội hoàn toàn, thiết lập chế độ tập luyện khắc nghiệt hay thay đổi toàn bộ nhịp sinh học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chính áp lực từ tư duy "tất cả hoặc không có gì" này lại trở thành rào cản tâm lý, khiến chúng ta dễ cảm thấy quá tải.

  • 28/06/2026

    Liệu các biện pháp tự nhiên có thể cải thiện sức khỏe túi mật?

    Các biện pháp tự nhiên, như sử dụng magie và bồ công anh, có thể hỗ trợ sức khỏe túi mật, trong khi chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Việc chú trọng bổ sung chất xơ và chất béo lành mạnh, đồng thời hạn chế tinh bột tinh chế và chất béo chuyển hóa là một cách tiếp cận chủ động để phòng ngừa bệnh túi mật.

  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

Xem thêm