Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ung thư cổ tử cung là loại ung thư phổ biến thứ 4 ở phụ nữ. Ước tính năm 2018 cho thấy khoảng 570.000 phụ nữ được chẩn đoán mắc ung thư cổ tử cung trên thế giới. Khoảng 311.000 người tử vong vì căn bệnh này.
Tất cả phụ nữ đều có nguy cơ bị ung thư cổ tử cung, xảy ra phổ biến ở những người trên 30 tuổi. Bệnh này có thể được chữa khỏi nếu phát hiện sớm. Thậm chí, ung thư chẩn đoán ở giai đoạn muộn cũng được kiểm soát bằng cách điều trị và chăm sóc thích hợp.
Nguyên nhân
Theo Mayo Clinic, ung thư cổ tử cung bắt đầu khi các tế bào khỏe mạnh ở khu vực này bị đột biến ADN. Các tế bào đột biến phát triển và nhân lên không kiểm soát, đồng thời không bị chết. Khi đó, chúng sẽ tích tụ thành khối u. Tế bào ung thư xâm lấn các mô lân cận và có thể vỡ ra để di căn sang cơ quan khác trong cơ thể.
Virus gây u nhú ở người (HPV), lây truyền qua đường tình dục, là nguyên nhân phổ biến gây ung thư cổ tử cung. Hai loại thường gặp nhất là HPV-16 và HPV-18.
Khi tiếp xúc HPV, hệ thống miễn dịch của cơ thể ngăn chặn virus gây hại. Tuy nhiên, ở một số trường hợp, virus tồn tại trong nhiều năm, góp phần vào quá trình chuyển hóa các tế bào cổ tử cung thành ung thư.
Ung thư cổ tử cung là căn bệnh ung thư phổ biến thứ 4 ở phụ nữ. Ảnh: Medicalnewstoday.
Triệu chứng
Ung thư cổ tử cung giai đoạn đầu thường không có triệu chứng rõ ràng. Do đó, phụ nữ nên làm xét nghiệm phết tế bào cổ tử cung thường xuyên hoặc xét nghiệm Pap để phòng ngừa.
Các xét nghiệm này không nhằm mục đích phát hiện ung thư. Nó giúp bác sĩ kiểm tra bất kỳ thay đổi nào ở tế bào cho thấy khả năng phát triển thành ung thư.
Khi các triệu chứng ung thư xuất hiện, chúng dễ bị nhầm với tình trạng thông thường như kinh nguyệt và nhiễm trùng đường tiết niệu (UTIs).
Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), ở giai đoạn nặng, ung thư cổ tử cung có thể gây chảy máu âm đạo khi quan hệ tình dục, giữa các chu kỳ kinh hoặc sau mãn kinh.
Một số triệu chứng điển hình khác của căn bệnh này bao gồm dịch âm đạo chảy nước, máu và có mùi hôi; đau vùng chậu hoặc đau khi quan hệ tình dục; đi tiểu thường xuyên hơn.
Các triệu chứng này có thể do nhiều nguyên nhân khác, bao gồm cả nhiễm trùng. Vì vậy, khi gặp những triệu chứng này, bạn nên đi khám để xác định rõ nguyên nhân và có hướng điều trị chính xác.
Chảy máu âm đạo sau khi quan hệ tình dục có thể là dấu hiệu ung thư cổ tử cung. Ảnh: Netdoctor.
Yếu tố rủi ro
Một số yếu tố di truyền và lối sống có thể làm tăng nguy cơ nhiễm HPV, dẫn đến ung thư cổ tử cung. Chúng bao gồm:
Quan hệ tình dục
Tất cả phụ nữ đã quan hệ tình dục đều có nguy cơ mắc bệnh. Đặc biệt, "yêu" sớm, dưới 18 tuổi, khiến phụ nữ dễ mắc bệnh hơn. Nguyên nhân là cổ tử cung đang trong giai đoạn phát triển và còn thay đổi ở độ tuổi dậy thì. Những thay đổi này khiến cổ tử cung dễ bị tổn thương hơn.
Ngoài ra, một số hành vi tình dục cũng làm tăng nguy cơ nhiễm HPV ở phụ nữ. Quan hệ tình dục với nhiều bạn tình có thể làm tăng tiếp xúc virus HPV, lây truyền qua đường tình dục.
Nhưng phụ nữ có thể bị nhiễm HPV ngay cả khi họ chỉ quan hệ tình dục với một người. Điều này xảy ra khi bạn tình nam của họ có nhiều "đối tác" hoặc bạn tình nữ bị ung thư cổ tử cung.
Các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục (STIs)
Virus gây suy giảm miễn dịch ở người (HIV) làm yếu hệ thống miễn dịch. Điều này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh nhiễm trùng khác, bao gồm cả HPV. Virus HIV kích thích các tế bào trong cổ tử cung phát triển thành ung thư.
Phụ nữ dương tính với HIV dễ mắc ung thư cổ tử cung hơn. Đồng thời, khả năng tế bào tiền ung thư phát triển thành ung thư ở những phụ nữ này nhanh hơn so với người không mắc.
Bên cạnh đó, các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác như chlamydia, lậu, giang mai cũng làm tăng nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung. Các nhà nghiên cứu cho rằng tình trạng viêm nhiễm kéo dài do những virus này gây ra khiến cơ thể khó loại bỏ nhiễm trùng HPV, đặc biệt là khi bị tái nhiễm nhiều lần.
Quan hệ tình dục quá sớm có thể tăng nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung ở nữ giới. Ảnh: BBC.
Sử dụng thuốc tránh thai trong thời gian dài (từ 5 năm trở lên)
Nguy cơ này dường như không liên quan việc bị nhiễm trùng HPV. Người phụ nữ uống thuốc tránh thai trên 5 năm có nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung cao nhất. Nguy cơ này giảm dần theo thời gian sau khi bạn ngừng uống thuốc tránh thai. Sau 10 năm không dùng chúng, tỷ lệ mắc bệnh này không còn cao.
Sinh từ 3 con trở lên
Phụ nữ sinh càng nhiều con, nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung càng cao. Nguyên nhân khiến điều này xảy ra vẫn chưa được xác định rõ ràng. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu cho thấy đó có thể là do sự thay đổi của hormone khi mang thai hoặc tổn thương ở cổ tử cung trong lúc sinh con. Một số nghiên cứu phát hiện phụ nữ sinh mổ không có nguy cơ cao bị ung thư cổ tử cung.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những yếu tố nguy cơ gây ung thư cổ tử cung.
Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?
Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.
Ngủ đủ giấc là yếu tố vô cùng quan trọng đối với trẻ bởi nhiều lý do khác nhau, từ việc hồi phục năng lượng cho cơ thể hoạt động cho tới hoàn thiện các chức năng não bộ. Các bằng chứng khoa học còn chỉ ra rằng giấc ngủ giúp hỗ trợ cho quá trình tăng trưởng và phát triển của trẻ.
Mọi người thường nghe nhiều về canxi nhưng ít chú ý đến magie - khoáng chất liên quan đến hàng trăm phản ứng sinh hóa trong cơ thể như ổn định nhịp tim, thư giãn cơ bắp, củng cố hệ thần kinh, kiểm soát đường huyết. Tham khảo một số thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều.
Bệnh tay chân miệng là một bệnh phổ biến ở trẻ em, thường bùng phát trong những tháng giao mùa trời lạnh do điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển. Với tốc độ lây lan nhanh qua đường tiếp xúc và tiềm ẩn nguy cơ gây biến chứng nguy hiểm, việc hiểu rõ dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa bệnh tay chân miệng là điều cần thiết để bảo vệ sức khỏe trẻ nhỏ. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin khoa học, thực tiễn giúp phụ huynh nhận diện sớm bệnh và áp dụng các biện pháp phòng tránh hiệu quả.
Các nhà khoa học cho biết họ đã xác định được một chỉ số quan trọng giúp dự đoán tuổi thọ con người. Kết quả cho thấy yếu tố di truyền có thể đóng vai trò lớn hơn nhiều so với những gì từng ước tính. Tuy vậy, các chuyên gia nhấn mạnh rằng lối sống lành mạnh vẫn giữ vai trò thiết yếu trong việc sống lâu và sống khỏe.
Có giảm được mỡ bụng không nếu ngừng ăn đường?
Quả thanh long không chỉ giải nhiệt mà còn là 'siêu thực phẩm' với nhiều lợi ích cho sức khỏe. Khám phá cách loại quả này giúp hệ tiêu hóa khỏe mạnh, ngăn ngừa bệnh mạn tính và tăng cường sức đề kháng tự nhiên mỗi ngày.