Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Căn bệnh ung thư nhiều người mắc nhất ở Việt Nam

Với 26.418 ca mới trong năm 2020, ung thư gan là căn bệnh có tỷ lệ người mắc cao nhất tại Việt Nam.

Theo thống kê của GLOBOCAN năm 2020, tại Việt Nam, ước tính có 182.563 ca mắc mới và 122.690 ca tử vong do ung thư. Cứ 100.000 người có 159 người chẩn đoán mắc mới ung thư và 106 người tử vong do ung thư.

Trong đó, căn bệnh ung thư phổ biến khiến nhiều người mắc nhất là ung thư gan (chiếm khoảng 14,5% tổng các loại ung thư), tính cả 2 giới. Ước tính có 26.418 ca mắc mới và 25.272 người tử vong do ung thư gan. Đối với nam giới, ung thư gan cũng đứng đầu nhóm 5 bệnh mắc nhiều nhất (cùng ung thư phổi, dạ dày, đại trực tràng và tiền liệt tuyến).

Theo Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), đa số bệnh nhân ung thư gan đều được phát hiện, chẩn đoán ở giai đoạn muộn, khó điều trị, khối u đã di căn sang nhiều cơ quan khác.

Ung thư gan là căn bệnh phổ biến ở Việt Nam năm 2020, tính chung cả 2 giới. Ảnh IARC.

Nguyên nhân

Ung thư gan là bệnh bắt nguồn tại các tế bào gan. Một số loại ung thư có thể hình thành trong gan, phổ biến nhất là ung thư biểu mô tế bào gan. Các loại khác, như ung thư đường mật trong gan và u nguyên bào gan, ít phổ biến hơn.

Ung thư gan xảy ra khi các tế bào gan phát triển những đột biến trong DNA của chúng. Các tế bào bắt đầu phát triển ngoài tầm kiểm soát, dần hình thành khối u, khối tế bào ung thư.

Nhiễm virus viêm gan B hoặc C mạn tính cũng có thể làm tăng nguy cơ ung thư gan. Một số yếu tố khác có thể dẫn đến ung thư gan như xơ gan, bệnh gan di truyền, tiểu đường, tiếp xúc aflatoxin (chất độc do nấm mốc sinh ra) và uống rượu quá mức.

Ở giai đoạn đầu, ung thư gan rất khó phát hiện. Vì ở thời điểm này, gan vẫn hoạt động tốt, chưa có triệu chứng lâm sàng cụ thể. Theo Mayo Clinic, bạn cần lưu ý nếu cơ thể có các triệu chứng sau đây:

- Ăn không ngon, sụt cân bất thường, buồn nôn, ói mửa, mệt mỏi, suy nhược.

- Đau bụng trên, chướng bụng bất thường.

- Da và niêm mạc mắt chuyển vàng, kèm theo các cơn ngứa.

- Nước tiểu sẫm màu và phân nhợt nhạt hơn bình thường.

- Sưng các tĩnh mạch có thể nhìn thấy dưới da bụng, bầm tím và chảy máu.

Ung thư gan phổ biến hơn ở nam giới. Ảnh: Mayoclinic

Ai có nguy cơ mắc ung thư gan?

Ung thư gan nguyên phát ngày càng phổ biến ở mọi lứa tuổi. Mặc dù vậy, bệnh thường gặp nhất ở người lớn tuổi. Hầu hết người được chẩn đoán mắc ung thư gan đều ở độ tuổi trên 60, tỷ lệ cao nhất là 85-89 tuổi.

Ung thư biểu mô tế bào gan thường gặp ở nam giới nhiều hơn phụ nữ. Nguyên nhân vẫn chưa được tìm ra. Trong nghiên cứu công bố trên Journal of Experimental Medicine ngày 3/4/2019, các tế bào mỡ ở phụ nữ tiết ra nhiều hơn. Hiện tượng này góp phần ngăn các tế bào gan hình thành khối u ác tính.

Khoảng 3-4% bệnh nhân bị xơ gan chuyển thành ung thư. Xơ gan là thương tổn tiến triển chậm, gây sẹo xơ trong nhu mô gan. Nguyên nhân của tình trạng này là rượu bia và viêm gan siêu vi C.

Những người hút thuốc lá có nguy cơ cao mắc nhiều bệnh ung thư, bao gồm cả ung thư gan. Rủi ro càng tăng lên nếu họ hút thuốc và uống rượu, hoặc bị nhiễm virus viêm gan B, C.

Thừa cân hoặc béo phì cũng là yếu tố khiến người bệnh mắc ung thư gan. Bệnh tiểu đường và gan nhiễm mỡ không do rượu phổ biến hơn ở những người thừa cân.

Cách phòng ngừa

Theo Medical News Today, không phải lúc nào cũng có thể ngăn ngừa được ung thư gan. Tuy nhiên, bạn có thể giảm nguy cơ mắc căn bệnh này bằng cách ngăn chặn sự phát triển của các rủi ro có thể dẫn đến ung thư gan.

- Tiêm vaccine viêm gan B: Vaccine viêm gan B thường được tiêm khi chúng ta còn nhỏ. Người lớn có nguy cơ nhiễm trùng cao, chẳng hạn lạm dụng thuốc tiêm tĩnh mạch, cũng cần được tiêm vaccine này.

- Phòng tránh viêm gan C: Virus viêm gan C lây qua đường máu và hiện không có thuốc chủng ngừa viêm gan C. Tuy nhiên, bạn có thể giảm nguy cơ bị nhiễm trùng bằng hạn chế việc tiêm chích không cần thiết và không an toàn; luôn quan hệ tình dục an toàn bằng cách sử dụng bao cao su; không xăm trổ và sử dụng ma túy.

- Giảm nguy cơ xơ gan: Mọi người cần uống rượu có chừng mực. Phụ nữ không nên uống nhiều hơn một ly mỗi ngày và nam giới là dưới 2 ly.

Duy trì cân nặng hợp lý cũng là cách giảm xơ gan, nguy cơ phát triển ung thư gan. Tập thể dục trong 30 phút, ít nhất 3 lần/tuần có thể giúp bạn duy trì cân nặng.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ung thư vòm hòng “đánh lừa” bạn như thế nào?

Phương Mai - Theo ZingNews
Bình luận
Tin mới
  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

  • 15/10/2026

    6 loại thực phẩm chức năng phổ biến gây hại cho gan

    Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.

  • 14/10/2026

    5 loại thực phẩm bổ sung có thể cải thiện hiệu suất tập luyện

    Một số thực phẩm chức năng có thể cải thiện sức bền hoặc hiệu suất thể thao. Tuy nhiên, một số loại thực phẩm chức năng có thể hứa hẹn kết quả quá mức hoặc đi kèm với rủi ro.

  • 14/10/2026

    U dây thần kinh thính giác

    U dây thần kinh thính giác là một loại u thần kinh ngoại biên hiếm gặp, u này thường lành tính nhưng có thể gây ra mất thính lực, ù tai và các vấn đề về thăng bằng. Cùng tìm hiểu về nguyên nhân, triệu chứng của bệnh u dây thần kinh thính giác qua bài viết sau đây!

Xem thêm