Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bí quyết phòng tránh sốc nhiệt và cảm lạnh khi đi du lịch vùng cao vào mùa thu

Nhiều người thường chọn xu hướng rời xa vùng đồng bằng để tìm đến các vùng núi cao như một lựa chọn lý tưởng vào mùa thu nhằm tận hưởng không khí trong lành. Khí hậu se lạnh, mát mẻ tại các đỉnh núi cao luôn mang lại cảm giác dễ chịu và thư thái. Tuy nhiên, ẩn sau bức màn thời tiết lý tưởng đó là những cạm bẫy khí hậu có thể đe dọa trực tiếp đến hệ miễn dịch của du khách nếu không biết cách bảo vệ sức khỏe trước đặc trưng thời tiết miền núi vào mùa thu. Để giúp bạn có một chuyến đi an toàn và trọn vẹn, Viện Y học ứng dụng Việt Nam chia sẻ thông tin về những nguy cơ sức khỏe tiềm ẩn cùng cẩm nang thích nghi khoa học ngay dưới đây.

Hiểm họa từ hiện tượng sốc nhiệt vùng núi cao

Hiện tượng sốc nhiệt tại các vùng núi cao xảy ra do cơ thể bị hạ thân nhiệt đột ngột khi di chuyển từ vùng đồng bằng ấm áp lên đỉnh núi lạnh và lộng gió. Sự thay đổi nhiệt độ quá nhanh này khiến các mạch máu co lại tức thì, làm giảm lưu thông máu và suy giảm nghiêm trọng sức đề kháng. Đây là điều kiện thuận lợi cho vi-rút đường hô hấp tấn công, dẫn đến các triệu chứng như ngứa rát họng, hắt hơi liên tục, nghẹt mũi và đau đầu.

Bên cạnh đó, áp suất khí quyển giảm khi ở trên cao tạo ra môi trường không khí loãng, làm giảm nồng độ oxy. Tình trạng thiếu oxy đóng vai trò như một tác nhân cộng hưởng, kích hoạt các phản ứng như tim đập nhanh, chóng mặt, buồn nôn, cơ thể uể oải và gây rối loạn giấc ngủ. 

Nguyên tắc mặc trang phục nhiều lớp để cản gió và chống ẩm

Để chống lại sự biến đổi thất thường của thời tiết mùa thu miền núi, việc mặc trang phục nhiều lớp được xem là giải pháp tối ưu nhất. Thay vì mặc một chiếc áo thật dày gây bức bối và cản trở vận động, việc kết hợp nhiều lớp áo mỏng sẽ tạo ra các tầng không khí ở giữa. Các lớp không khí này có đặc tính dẫn nhiệt kém, hoạt động như một hệ thống cách nhiệt tự nhiên giúp ngăn chặn hơi lạnh xâm nhập và giữ lại nhiệt lượng của cơ thể.

  • Lớp trong cùng: Ưu tiên các chất liệu sợi tổng hợp có khả năng thấm hút mồ hôi tốt và khô nhanh. Khi vận động đường dài, cơ thể sinh nhiệt và đổ mồ hôi. 
  • Lớp giữa:  nên chọn áo nỉ để tăng cường khả năng giữ ấm.
  • Lớp ngoài cùng: Nên là một chiếc áo khoác gió có tính năng chống thấm nước tốt nhằm đối phó với sương mù hoặc các cơn mưa rào bất chợt.
  • Bảo vệ các vùng nhạy cảm: Không được bỏ qua việc bảo vệ các vùng nhạy cảm dễ thoát nhiệt như đầu, cổ, cổ tay và bàn chân bằng mũ len, găng tay, tất  và khăn quàng để duy trì dòng máu lưu thông ổn định.

Đọc thêm tại: Du lịch vùng núi cần thận trọng với chứng say độ cao có thể gây tử vong

Điều chỉnh tốc độ di chuyển để cơ thể thích nghi

Hệ thống điều nhiệt của cơ thể người cần có thời gian để thích nghi với môi trường mới, vì vậy sai lầm lớn nhất của nhiều người khi lên vùng cao là di chuyển quá nhanh hoặc vận động mạnh ngay lập tức. Để phòng tránh hội chứng say độ cao, du khách nên áp dụng nguyên tắc thích nghi từ từ bằng cách thiết kế các chặng dừng nghỉ ngắn. Tại mỗi điểm dừng, việc nghỉ ngơi và đi lại nhẹ nhàng sẽ giúp phổi cùng hệ tim mạch dần làm quen với áp suất không khí giảm.

Song song đó, việc bổ sung năng lượng liên tục cũng rất quan trọng vì cơ thể phải tiêu tốn nhiều calo hơn để duy trì thân nhiệt ổn định trong môi trường lạnh. Du khách nên liên tục nhấp từng ngụm nước ấm, kết hợp bổ sung các loại thực phẩm giàu năng lượng và dễ chuyển hóa như kẹo gừng hoặc các loại hạt để sưởi ấm cũng như duy trì sức khỏe cho cơ thể suốt hành trình.

Chăm sóc cơ thể vào ban đêm tại khách sạn để tránh bẫy nhiệt độ phòng

Khu vực lưu trú và phòng nghỉ tại các vùng núi cao tưởng chừng là nơi an toàn nhất, nhưng lại chứa đựng nguy cơ gây cảm lạnh rất cao vào ban đêm do nhiệt độ giảm sâu và độ ẩm thay đổi thất thường. Sau ngày dài di chuyển, du khách tuyệt đối không nên tắm ngay hoặc bật sưởi quá cao vì sự thay đổi nhiệt độ đột ngột dễ gây mất cân bằng nhiệt.

Để tránh sốc nhiệt khi từ phòng sưởi bước ra không gian lạnh bên ngoài, bạn cần đứng lại ở cửa vài phút, mặc thêm áo khoác và che chắn kỹ vùng đầu cổ giúp cơ thể kịp thích nghi. Trước khi đi ngủ, thay trang phục khô ráo để ngăn mồ hôi ban ngày thấm ngược vào người gây nhiễm lạnh.

Đồng thời, nên hạn chế đồ ăn thức uống lạnh nhằm bảo vệ niêm mạc họng, thay vào đó, uống một ly trà gừng sẽ giúp làm ấm cơ thể từ bên trong. Việc sử dụng kem dưỡng ẩm nhiều dầu lên da trước khi ngủ sẽ tạo màng chắn hiệu quả, giúp ngăn chặn hơi lạnh tác động xấu đến sức khỏe suốt đêm dài.

Đọc thêm tại: Mẹo cho những người bị viêm ruột muốn đi du lịch

Lời khuyên của chuyên gia

Việc tận hưởng một chuyến du lịch vùng cao là phương pháp tuyệt vời để giải tỏa áp lực tinh thần, ngắm cảnh sắc thiên nhiên thơ mộng và thanh lọc cơ thể. Tuy nhiên, để chuyến đi thực sự trọn vẹn, mỗi người cần phải tự trang bị cho mình kiến thức khoa học về y học khí hậu. Bằng cách tuân thủ nghiêm ngặt quy tắc mặc trang phục nhiều lớp, điều tiết vận động để cơ thể thích nghi với áp suất, và duy trì các biện pháp giữ ấm khoa học khi sinh hoạt tại khách sạn, chúng ta hoàn toàn có thể chủ động bảo vệ sức khỏe trước những biến động bất lợi của thời tiết miền núi.

Bình luận
Tin mới
  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

  • 31/10/2026

    Thời tiết nồm ẩm và nguy cơ bệnh tiêu hóa: Triệu chứng và cách phòng ngừa

    Độ ẩm không khí tăng cao không chỉ gây khó khăn cho sinh hoạt mà còn biến môi trường thuận lợi cho các loại mầm bệnh như vi khuẩn, virus và nấm mốc phát triển mạnh mẽ. Điều này khiến thực phẩm dễ hỏng, thức ăn thừa nhanh ôi thiu, dẫn đến nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa, gây đau bụng, nôn mửa thậm chí nguy hiểm đến tính mạng. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin hữu ích giúp bạn nhận biết sớm triệu chứng và áp dụng các biện pháp bảo vệ sức khỏe hiệu quả trong giai đoạn này.

  • 30/10/2026

    Interferon là gì và những điều bạn cần biết khi điều trị bằng interferon

    Interferon là một loại protein được sản xuất trong phòng thí nghiệm, có khả năng hỗ trợ hệ miễn dịch chống lại một số bệnh nhiễm trùng và bệnh lý nhất định. Các loại thuốc interferon hoạt động tương tự như interferon tự nhiên do cơ thể sản xuất. Các bác sĩ thường sử dụng interferon để điều trị các bệnh nhiễm virus, một số loại ung thư và các tình trạng sức khỏe khác. Cùng tìm hiểu về interferon qua bài viết sau!

Xem thêm