Chế độ ăn thực phẩm thô chứa nhiều loại thực phẩm mà bạn có thể quen thuộc và cân nhắc lựa chọn bổ dưỡng, bao gồm trái cây, rau, quả hạch, hạt, các loại đậu nảy mầm, ngũ cốc nảy mầm và thực phẩm lên men.
1. Ăn thô giảm cân trào lưu thu hút nhiều người
Trên các trang mạng xã hội, có rất nhiều chia sẻ của những người thực hiện chế độ ăn thô với mục đích tự chữa lành hoặc để giảm cân nhanh chóng. Những người có chế độ ăn chủ yếu là thực phẩm thô tin rằng cách ăn này giúp cải thiện sức sống và năng lượng, cũng như làm giảm tác động của việc sản xuất thực phẩm đối với môi trường. Họ cho rằng nấu ăn phá hủy các enzym và chất dinh dưỡng tự nhiên của thực phẩm. Bởi vì sự lựa chọn thực phẩm rất hạn chế, hầu hết những người ăn kiêng thực phẩm thô chỉ tiêu thụ khoảng một nửa lượng calo mà họ sẽ nhận được nếu thức ăn của họ được nấu chín.
![]()
Nhiều người áp dụng chế độ ăn thô để giảm cân.
Chị N.T.H ở Tây Hồ, Hà Nội theo trường phái thứ nhất, ăn thuần chay không có động vật. Trước đó, chị H. cảm thấy sức khỏe kém hơn trước sau khi mắc COVID-19, tóc rụng nhiều, mệt mỏi khi thay đổi thời tiết… nên thay đổi chế độ ăn để khỏe mạnh hơn. Sau một tháng thực hiện, chị H. giảm tới 7kg. Chị cho biết cơ thể có cảm giác nhẹ nhàng hơn sau khi ăn theo chế độ thô. Tuy nhiên chị hay cảm thấy đói, choáng váng, da sạm đen…
Chị B.K.N ở Lý Nhân, Hà Nam thì không ăn thô hoàn toàn mà áp dụng tỷ lệ thô 60% theo kiểu thuần chay, kết hợp 35% thức ăn chay và 5% thức ăn mặn đã qua chế biến. Chị nhận thấy cơ thể hấp thu tốt hơn, người cũng nhẹ nhàng, tinh thần thì vui tươi, thoải mái.
2. Ưu điểm của chế độ ăn thực phẩm thô
Những lợi ích của chế độ ăn uống thực phẩm thô có liên quan đến loại thực phẩm mà chế độ ăn kiêng khuyến nghị. Tuy nhiên, những lợi ích này có thể đạt được bằng cách kết hợp những thực phẩm này vào một chế độ ăn uống cân bằng bao gồm tất cả các nhóm thực phẩm. Có những ưu điểm của chế độ ăn thực phẩm thô, nhưng chúng có thể không đáng có với những rủi ro sức khỏe.
Ưu tiên thực phẩm chưa qua chế biến
Chế độ ăn thực phẩm thô khuyến khích ăn thực phẩm chưa qua chế biến, có liên quan đến việc giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường type 2 và suy giảm nhận thức.
Ít đường bổ sung
Một chế độ ăn uống thực phẩm thô có thể có nhiều đường tự nhiên từ trái cây nhưng có thể ít đường bổ sung thường có trong thực phẩm chế biến.
Chính vì vậy, những người theo chế độ ăn thực phẩm thô có thể giảm nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến việc tiêu thụ nhiều đường bổ sung, chẳng hạn như béo phì, bệnh tim, đái tháo đường và bệnh gan nhiễm mỡ không do rượu.
Chứa nhiều chất xơ
Những thực phẩm chủ yếu trong chế độ ăn uống thực phẩm thô, như trái cây, rau, quả hạch, hạt, ngũ cốc và các loại đậu có nhiều chất xơ. Chế độ ăn giàu chất xơ có liên quan đến tiêu hóa khỏe mạnh và giảm nguy cơ mắc bệnh tim, đột quỵ, tăng huyết áp và một số bệnh ung thư.
Ít natri
Chế độ ăn uống thực phẩm thô không phải là nguồn cung cấp natri đáng kể. Chế độ ăn ít muối có thể giúp giảm nguy cơ tăng huyết áp, suy tim và bệnh thận mạn tính.
3. Dễ gây mất cân bằng dinh dưỡng
Phần lớn thực phẩm được tiêu thụ theo chế độ ăn thô là trái cây và rau quả. Những thực phẩm này có xu hướng ít calo. Khi lượng calo không được đáp ứng, cơ thể sẽ rất khó đạt được mục tiêu dinh dưỡng. Chế độ ăn uống cũng loại bỏ các nhóm thực phẩm như sữa và hầu hết các loại protein.
Một số biến thể của chế độ ăn thực phẩm thô làm giảm hoặc loại bỏ việc tiêu thụ muối và dầu, giảm lượng natri thiết yếu và chất béo lành mạnh trong chế độ ăn. Chính vì vậy, nếu áp dụng chế độ ăn thô lâu dài dễ dẫn đến tình trạng mất cân bằng dinh dưỡng.
![]()
Ăn thô kéo dài dễ gây mất cân bằng dinh dưỡng.
BSCKII. Đỗ Thị Ngọc Diệp (Hội Dinh dưỡng Việt Nam) cho biết, hiện chưa có nghiên cứu nào ghi nhận về chế độ ăn thô. Tương tự eat clean (chế độ ăn kiểm soát năng lượng) và keto (chế độ ăn giàu chất béo, ít tinh bột và có lượng protein vừa phải), ăn thô được xem là "một thuật ngữ không khoa học".
Muốn có một cơ thể khỏe mạnh cần cung cấp một chế độ dinh dưỡng đúng và đầy đủ bao gồm chất đạm, chất béo, tinh bột, vitamin và khoáng chất. Nếu áp dụng chế độ ăn kiêng, giảm cân thiếu khoa học bằng cách cắt giảm một trong những nhóm thực phẩm nêu trên sẽ khiến cơ thể mệt mỏi, hạ đường huyết, ngất xỉu... Ngoài ra còn tiềm ẩn nhiều hệ lụy lâu dài như cơ thể thiếu hụt vitamin, khoáng chất hay ảnh hưởng nhiều đến sức khỏe tinh thần.
Mặc dù các loại trái cây hay rau xanh đều tốt cho sức khỏe vì cung cấp nhiều chất xơ, vitamin… nhưng nếu ăn kéo dài với số lượng lớn thì có thể gây ra những tác dụng phụ. Nếu ăn quá nhiều quả có màu đỏ, vàng như cà rốt, ớt, bí đỏ... có thể bị vàng da. Bên cạnh đó, ăn thô dễ giảm chất lượng cơ bắp và xương vì bổ sung ít protein, đồng thời tăng tỷ lệ sâu răng vì tiêu hóa nhiều đường trái cây.
Một chế độ dinh dưỡng đầy đủ, cung cấp năng lượng cho hoạt động của một người trong một ngày bao gồm 45-65% carbonhydrate, 20-35% lipid, 10-15% protein cùng với các vitamin, chất khoáng khác. Nên cân nhắc lựa chọn thực phẩm và ăn theo một thực đơn phù hợp để tránh cơ thể thiếu chất dinh dưỡng. Nếu muốn áp dụng ăn thô cần có sự tư vấn của bác sĩ chuyên khoa dinh dưỡng với thực đơn và thời gian áp dụng phù hợp.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Ăn nhiều chất xơ để giảm cân hiệu quả.
Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.
Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.
Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.
Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.
Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.
Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.
Các thực phẩm chức năng từ nghệ, đặc biệt là những loại có thêm tiêu đen, có thể gây hại cho gan, với số ca tổn thương gan do nghệ gây ra ngày càng tăng trong những năm gần đây.
Một số thực phẩm chức năng có thể cải thiện sức bền hoặc hiệu suất thể thao. Tuy nhiên, một số loại thực phẩm chức năng có thể hứa hẹn kết quả quá mức hoặc đi kèm với rủi ro.