Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

8 sự thật về gây mê có thể bạn chưa biết

Các bạn thường nghe mọi người nhắc nhiều đến gây mê nhưng có những điều về chúng mà chưa chắc bạn đã biết. Bài viết dưới đây sẽ tiết lộ 8 sự thật về gây mê có thể khiến bạn phải ngạc nhiên.

Người hút thuốc có thể cần gây mê nhiều hơn người không hút thuốc

Các bác sĩ gây mê từ lâu đã nhận thấy rằng những người hút thuốc thường cần gây mê nhiều hơn. Nghiên cứu sơ bộ được trình bày tại hội thảo của Hiệp hội Gây mê Châu Âu cho thấy những phụ nữ hút thuốc cần gây mê nhiều hơn 33% trong quá trình phẫu thuật so với những phụ nữ không hút thuốc và những người tiếp xúc với khói thuốc thụ động cần gây mê nhiều hơn 20%. Cả hai nhóm hút thuốc đều cần dùng thêm thuốc giảm đau sau phẫu thuật.

Những người hút thuốc có đường hô hấp bị kích thích. Do đó, họ có thể cần liều thuốc giảm đau cao hơn để cải thiện khả năng chịu đựng của đường thở. Những người hút thuốc hoặc sử dụng cần sa hàng ngày hoặc hàng tuần có thể cần mức độ gây mê cao hơn gấp đôi đối với các thủ thuật thông thường như nội soi

Nếu bạn biết trước rằng mình sắp trải qua phẫu thuật, việc bỏ hút thuốc thậm chí chỉ vài ngày trước đó có thể giúp giảm nguy cơ biến chứng và giúp bạn nhanh lành vết thương.

Gây mê không phải lúc nào cũng làm bạn ngủ

Gây tê cục bộ chỉ làm tê một vùng nhỏ trên cơ thể để tránh đau khi thực hiện các thủ thuật như nhổ răng, khâu vết cắt sâu hoặc tẩy nốt ruồi. Gây tê vùng giúp giảm đau và cử động ở một vùng rộng hơn trên cơ thể nhưng giúp bạn hoàn toàn tỉnh táo, có thể nói chuyện và trả lời các câu hỏi. Gây tê ngoài màng cứng khi sinh con là một ví dụ.

Gây mê toàn thân ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể, khiến bạn bất tỉnh và không thể cử động. Thường được sử dụng cho các hoạt động lớn và tốn thời gian. Với liều lượng nhỏ hơn, thuốc gây mê toàn thân có thể được sử dụng để tạo ra "giấc ngủ chạng vạng", một loại thuốc gây mê ít mạnh hơn giúp bạn buồn ngủ, thư giãn và khó có thể di chuyển hoặc biết chuyện gì đang xảy ra.

Bị thức tỉnh trong khi phẫu thuật

Tình trạng này cực kỳ hiếm, xảy ra khi bạn nhận thức được môi trường xung quanh và các sự kiện xảy ra trong quá trình phẫu thuật. Những cơn tỉnh giấc như vậy thường diễn ra trong thời gian ngắn và thường không cảm thấy đau. Tình trạng này phổ biến hơn ở những người có nguy cơ cao mắc nhiều bệnh lý hoặc những người đang được điều trị cấp cứu, trong đó liều gây mê thông thường không thể được cung cấp một cách an toàn.

Thừa cân làm tăng nguy cơ biến chứng

Đối với những người thừa cân thì thường sẽ khó đưa ra liều lượng thuốc tốt nhất và truyền thuốc đó qua đường tĩnh mạch so với những người khác. Ngoài ra, thừa cân, béo phì làm tăng nguy cơ ngưng thở khi ngủ, một tình trạng gây ra tình trạng ngừng thở thường xuyên, ảnh hưởng đến quá trình nhận đủ oxy và luồng không khí, đặc biệt là trong quá trình gây mê toàn thân. Giảm cân trước khi phẫu thuật có thể làm giảm nguy cơ biến chứng.

Đọc thêm tại bài viết: Dị ứng thuốc mê

Tìm ra các cách khác nhau để quá trình gây mê hiệu quả hơn

Khi gần đây, gây mê đã trở thành một phần của quá trình phẫu thuật thông thường thì nhiều bác sĩ lại không biết nhiều về cách thức chúng hoạt động. Hiện nay, thuốc gây mê được cho là làm gián đoạn tín hiệu thần kinh bằng cách nhắm vào các phân tử protein đặc hiệu bên trong màng tế bào thần kinh. Theo các bác sĩ tiếp tục tìm hiểu thêm về gây mê, những loại thuốc này sẽ ngày càng hiệu quả hơn.

Những người tóc đỏ không cần gây mê nhiều 

Những người có mái tóc đỏ mang gen gọi là thụ thể melanocortin-1 (MC1R), được cho là làm giảm độ nhạy với thuốc gây mê. Một nghiên cứu cho thấy không có sự khác biệt về mức độ cần gây mê toàn thân, tốc độ hồi phục hoặc mức độ đau sau phẫu thuật giữa các bệnh nhân có mái tóc đỏ hoặc tóc sẫm màu hơn.

Thử áp dụng liệu pháp mùi hương

Một số mùi hương đã được chứng minh là giúp giảm cơn buồn nôn và nôn thường xảy ra sau khi gây mê. Hít tinh dầu gừng hoặc hoa oải hương trong 5 phút giúp giảm mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng đó tốt hơn so với dùng giả dược. Hít thở sâu ba lần trong khi bịt mũi bằng một miếng gạc thấm tinh dầu gừng hoặc kết hợp tinh dầu gừng, bạc hà với thảo quả, giúp bệnh nhân cảm thấy ít buồn nôn hơn sau khi làm thủ thuật và không cần nhiều thuốc để điều trị chứng buồn nôn.

Gây mê có thể ảnh hưởng đến trí nhớ

Gây mê toàn thân có thể gây mất trí nhớ kéo dài nhiều ngày, thậm chí nhiều tháng. Một số hiện tượng mất trí nhớ này có thể là do các yếu tố khác ngoài gây mê, chẳng hạn như viêm nhiễm hoặc căng thẳng do phẫu thuật gây ra. Một số trường hợp có thể là do tác dụng gây mê của các thụ thể gây mất trí nhớ trong não.

Ở bệnh nhân trên 70 tuổi, việc tiếp xúc với thuốc gây mê có thể gây ra sự suy giảm chức năng não.

Vì vậy, dù bạn ở độ tuổi nào, hãy ghi lại những hướng dẫn của bác sĩ sau khi gây mê toàn thân hoặc đi cùng gia đình, người thân để họ có thể đảm bảo những hướng dẫn đó được ghi lại tính chính xác và hỗ trợ bạn khi cần.

Tháng 4 này, Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam hân hoan chào mừng sinh nhật lần thứ 6 với vô vàn ưu đãi và quà tặng khi khám dinh dưỡng. Chương trình ưu đãi áp dụng từ ngày 01/04/2024 đến hết ngày 30/04/2024. Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline 0935.18.3939 / 024.3633.5678 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.

BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everyday Health
Bình luận
Tin mới
  • 06/03/2026

    Điều gì xảy ra với cơ thể nếu thường xuyên ăn tỏi sống?

    Điều gì thực sự diễn ra bên trong cơ thể khi chúng ta kiên trì ăn tỏi sống mỗi ngày? Liệu thói quen này có phải là 'chìa khóa' giúp tăng cường miễn dịch và bảo vệ sức khỏe tim mạch không?

  • 06/03/2026

    Bật mí những cách cải thiện miễn dịch đơn giản ngay tại nhà

    Trong những năm gần đây, nhiều người Việt có xu hướng sử dụng các loại thực phẩm và thức uống có nguồn gốc tự nhiên nhằm hỗ trợ sức khỏe và tăng cường sức đề kháng, như mật ong chanh sả, trà gừng mật ong, trà sả, chanh muối, hoặc các loại trà thảo mộc túi lọc và đồ uống thảo mộc đóng chai.

  • 06/03/2026

    Sức khỏe đường ruột: Chìa khóa của một hệ miễn dịch khỏe mạnh

    Hệ tiêu hóa, đặc biệt là đường ruột, không chỉ đảm nhận vai trò tiêu hóa thức ăn mà còn là trung tâm của hơn 70% hệ miễn dịch của cơ thể. Được ví như “bộ não thứ hai”, đường ruột đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe tổng thể, ảnh hưởng đến cả thể chất và tinh thần. Một hệ vi sinh đường ruột cân bằng giúp cơ thể hấp thụ dinh dưỡng hiệu quả, chống lại các tác nhân gây bệnh và cải thiện chất lượng cuộc sống. Trong bài viết này, chúng ta sẽ khám phá vai trò của sức khỏe đường ruột, mối liên hệ với hệ miễn dịch và các biện pháp thiết thực để duy trì đường ruột khỏe mạnh.

  • 05/03/2026

    Trục gan – ruột – miễn dịch: Nền tảng sinh học của sức khỏe và vai trò hỗ trợ từ thảo mộc

    Sự rối loạn của trục gan – ruột – miễn dịch không chỉ ảnh hưởng đến chức năng tiêu hóa mà còn liên quan đến nhiều bệnh mạn tính như gan nhiễm mỡ, đái tháo đường type 2, bệnh tim mạch, rối loạn miễn dịch và một số bệnh thoái hóa thần kinh.

  • 05/03/2026

    6 điều bạn nên làm để giảm mỡ nội tạng hiệu quả, bền vững

    Mỡ nội tạng là loại mỡ ‘ẩn’ nhưng ảnh hưởng lớn đến sức khỏe tim mạch, chuyển hóa và nguy cơ bệnh mạn tính. Tuy nhiên có thể giảm mỡ nội tạng nếu duy trì những thay đổi đúng đắn về ăn uống và lối sống.

  • 05/03/2026

    Những dấu hiệu ung thư vú ít ai ngờ tới

    Khi nhắc đến ung thư vú, đa số phụ nữ thường nghĩ ngay đến khối u bất thường.

  • 04/03/2026

    Cách sử dụng dưa chuột hỗ trợ hạ mỡ máu

    Dưa chuột được xem là thực phẩm có lợi cho người mỡ máu cao nhờ thành phần giàu nước và chất xơ. Tuy nhiên, để hỗ trợ kiểm soát mỡ máu hiệu quả, việc sử dụng dưa chuột đúng cách và hợp lý là điều không phải ai cũng nắm rõ.

  • 04/03/2026

    Đau lưng mãn tính: Nguyên nhân và giải pháp từ chuyên gia

    Đau lưng đã trở thành vấn đề sức khỏe nghiêm trọng, đặc biệt phổ biến ở dân văn phòng do thói quen ngồi làm việc lâu, dễ dẫn đến thoát vị đĩa đệm. Khi cơn đau kéo dài trên 3 tháng, đó là dấu hiệu của đau lưng mãn tính. Để kiểm soát và cải thiện tình trạng này, điều quan trọng là phải hiểu rõ căn nguyên và áp dụng các giải pháp phù hợp như thay đổi thói quen và thực hiện các bài tập chuyên biệt. Bài viết này sẽ đi sâu phân tích các nguyên nhân cốt gây ra chứng đau lưng mãn tính và các phương pháp khoa học giúp điều trị đau lưng hiệu quả.

Xem thêm