Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

8 sự thật về gây mê có thể bạn chưa biết

Các bạn thường nghe mọi người nhắc nhiều đến gây mê nhưng có những điều về chúng mà chưa chắc bạn đã biết. Bài viết dưới đây sẽ tiết lộ 8 sự thật về gây mê có thể khiến bạn phải ngạc nhiên.

Người hút thuốc có thể cần gây mê nhiều hơn người không hút thuốc

Các bác sĩ gây mê từ lâu đã nhận thấy rằng những người hút thuốc thường cần gây mê nhiều hơn. Nghiên cứu sơ bộ được trình bày tại hội thảo của Hiệp hội Gây mê Châu Âu cho thấy những phụ nữ hút thuốc cần gây mê nhiều hơn 33% trong quá trình phẫu thuật so với những phụ nữ không hút thuốc và những người tiếp xúc với khói thuốc thụ động cần gây mê nhiều hơn 20%. Cả hai nhóm hút thuốc đều cần dùng thêm thuốc giảm đau sau phẫu thuật.

Những người hút thuốc có đường hô hấp bị kích thích. Do đó, họ có thể cần liều thuốc giảm đau cao hơn để cải thiện khả năng chịu đựng của đường thở. Những người hút thuốc hoặc sử dụng cần sa hàng ngày hoặc hàng tuần có thể cần mức độ gây mê cao hơn gấp đôi đối với các thủ thuật thông thường như nội soi

Nếu bạn biết trước rằng mình sắp trải qua phẫu thuật, việc bỏ hút thuốc thậm chí chỉ vài ngày trước đó có thể giúp giảm nguy cơ biến chứng và giúp bạn nhanh lành vết thương.

Gây mê không phải lúc nào cũng làm bạn ngủ

Gây tê cục bộ chỉ làm tê một vùng nhỏ trên cơ thể để tránh đau khi thực hiện các thủ thuật như nhổ răng, khâu vết cắt sâu hoặc tẩy nốt ruồi. Gây tê vùng giúp giảm đau và cử động ở một vùng rộng hơn trên cơ thể nhưng giúp bạn hoàn toàn tỉnh táo, có thể nói chuyện và trả lời các câu hỏi. Gây tê ngoài màng cứng khi sinh con là một ví dụ.

Gây mê toàn thân ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể, khiến bạn bất tỉnh và không thể cử động. Thường được sử dụng cho các hoạt động lớn và tốn thời gian. Với liều lượng nhỏ hơn, thuốc gây mê toàn thân có thể được sử dụng để tạo ra "giấc ngủ chạng vạng", một loại thuốc gây mê ít mạnh hơn giúp bạn buồn ngủ, thư giãn và khó có thể di chuyển hoặc biết chuyện gì đang xảy ra.

Bị thức tỉnh trong khi phẫu thuật

Tình trạng này cực kỳ hiếm, xảy ra khi bạn nhận thức được môi trường xung quanh và các sự kiện xảy ra trong quá trình phẫu thuật. Những cơn tỉnh giấc như vậy thường diễn ra trong thời gian ngắn và thường không cảm thấy đau. Tình trạng này phổ biến hơn ở những người có nguy cơ cao mắc nhiều bệnh lý hoặc những người đang được điều trị cấp cứu, trong đó liều gây mê thông thường không thể được cung cấp một cách an toàn.

Thừa cân làm tăng nguy cơ biến chứng

Đối với những người thừa cân thì thường sẽ khó đưa ra liều lượng thuốc tốt nhất và truyền thuốc đó qua đường tĩnh mạch so với những người khác. Ngoài ra, thừa cân, béo phì làm tăng nguy cơ ngưng thở khi ngủ, một tình trạng gây ra tình trạng ngừng thở thường xuyên, ảnh hưởng đến quá trình nhận đủ oxy và luồng không khí, đặc biệt là trong quá trình gây mê toàn thân. Giảm cân trước khi phẫu thuật có thể làm giảm nguy cơ biến chứng.

Đọc thêm tại bài viết: Dị ứng thuốc mê

Tìm ra các cách khác nhau để quá trình gây mê hiệu quả hơn

Khi gần đây, gây mê đã trở thành một phần của quá trình phẫu thuật thông thường thì nhiều bác sĩ lại không biết nhiều về cách thức chúng hoạt động. Hiện nay, thuốc gây mê được cho là làm gián đoạn tín hiệu thần kinh bằng cách nhắm vào các phân tử protein đặc hiệu bên trong màng tế bào thần kinh. Theo các bác sĩ tiếp tục tìm hiểu thêm về gây mê, những loại thuốc này sẽ ngày càng hiệu quả hơn.

Những người tóc đỏ không cần gây mê nhiều 

Những người có mái tóc đỏ mang gen gọi là thụ thể melanocortin-1 (MC1R), được cho là làm giảm độ nhạy với thuốc gây mê. Một nghiên cứu cho thấy không có sự khác biệt về mức độ cần gây mê toàn thân, tốc độ hồi phục hoặc mức độ đau sau phẫu thuật giữa các bệnh nhân có mái tóc đỏ hoặc tóc sẫm màu hơn.

Thử áp dụng liệu pháp mùi hương

Một số mùi hương đã được chứng minh là giúp giảm cơn buồn nôn và nôn thường xảy ra sau khi gây mê. Hít tinh dầu gừng hoặc hoa oải hương trong 5 phút giúp giảm mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng đó tốt hơn so với dùng giả dược. Hít thở sâu ba lần trong khi bịt mũi bằng một miếng gạc thấm tinh dầu gừng hoặc kết hợp tinh dầu gừng, bạc hà với thảo quả, giúp bệnh nhân cảm thấy ít buồn nôn hơn sau khi làm thủ thuật và không cần nhiều thuốc để điều trị chứng buồn nôn.

Gây mê có thể ảnh hưởng đến trí nhớ

Gây mê toàn thân có thể gây mất trí nhớ kéo dài nhiều ngày, thậm chí nhiều tháng. Một số hiện tượng mất trí nhớ này có thể là do các yếu tố khác ngoài gây mê, chẳng hạn như viêm nhiễm hoặc căng thẳng do phẫu thuật gây ra. Một số trường hợp có thể là do tác dụng gây mê của các thụ thể gây mất trí nhớ trong não.

Ở bệnh nhân trên 70 tuổi, việc tiếp xúc với thuốc gây mê có thể gây ra sự suy giảm chức năng não.

Vì vậy, dù bạn ở độ tuổi nào, hãy ghi lại những hướng dẫn của bác sĩ sau khi gây mê toàn thân hoặc đi cùng gia đình, người thân để họ có thể đảm bảo những hướng dẫn đó được ghi lại tính chính xác và hỗ trợ bạn khi cần.

Tháng 4 này, Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam hân hoan chào mừng sinh nhật lần thứ 6 với vô vàn ưu đãi và quà tặng khi khám dinh dưỡng. Chương trình ưu đãi áp dụng từ ngày 01/04/2024 đến hết ngày 30/04/2024. Để đặt lịch khám, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline 0935.18.3939 / 024.3633.5678 hoặc đặt lịch trực tiếp TẠI ĐÂY.

BS. Hồ Mai Hương - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Everyday Health
Bình luận
Tin mới
  • 04/11/2026

    Bí quyết giữ ấm mùa đông chuẩn phong cách nhật bản dành cho gia đình Việt

    Mùa đông ở miền Bắc nước ta thường mang theo cái lạnh thấu xương, kèm theo độ ẩm cao khiến nhiều gia đình, đặc biệt là người già và trẻ nhỏ, dễ bị nhiễm lạnh và mắc bệnh. Ở một đất nước có mùa đông giá rét và tuyết rơi dày đặc như Nhật Bản, người dân nơi đây từ lâu đã đúc kết được những phương pháp giữ ấm vô cùng độc đáo, kết hợp giữa truyền thống và các sản phẩm hiện đại. Những bí quyết này không chỉ giúp cơ thể luôn ấm áp, phòng tránh bệnh tật mà còn rất tiết kiệm và dễ dàng áp dụng. Dưới đây là những mẹo giữ ấm chuẩn phong cách Nhật Bản mà các bậc cha mẹ Việt có thể học hỏi và áp dụng ngay cho tổ ấm của mình.

  • 04/11/2026

    Ngửi mùi socola đen trước khi tập gym có thể giúp bạn tập được nhiều hơn?

    Một nghiên cứu mới công bố cho thấy chỉ cần ngửi mùi socola đen trước và trong khi tập luyện cũng có thể giúp cải thiện hiệu suất tập gym, đồng thời làm giảm cảm giác đói bụng sau buổi tập.

  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

Xem thêm