6 bài kiểm tra sức khoẻ dành cho người hút thuốc lá
Nếu bạn đã và đang hút thuốc, thì thuốc lá đã có tác động rất lớn đến cơ thể của bạn. Những người hút thuốc sẽ nhạy cảm hơn với nhiều bệnh tật, từ ung thư cho đến bệnh về phổi hoặc bệnh tim mạch. Khói thuốc lá sẽ có hại với nữ giới hơn nam giới do nữ giới có phổi nhỏ hơn. Do vậy, với cùng mức độ hút thuốc, thì nữ giới thường sẽ phải gánh chịu hậu quả nặng hơn. Vậy, cách tốt nhất là gì? Cai thuốc lá. Tuy nhiên, trong khoảng thời gian bạn có thể cai hẳn việc hút thuốc, bạn sẽ cần phải tiến hành một số xét nghiệm sàng lọc thường xuyên hơn so với những người không hút thuốc.
Hô hấp ký
Tất cả những người hút thuốc nên được xét nghiệm hô hấp ký và chụp X quang vùng ngực. Hô hấp ký là một bài kiểm ta về khả năng thở rất đơn giản và không tốn kém. Hô hấp ký được sử dụng tốt nhất để chẩn đoán sớm bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính COPD.
Hô hấp ký sẽ giúp kiểm tra xem phổi của bạn đã bị phá huỷ bao nhiêu. Những người hút thuốc nên tiến hành kiểm tra hô hấp ký định kỳ hàng năm hoặc bất cứ khi nào đi khám hô hấp. Nếu kết quả hô hấp ký cho thấy dưới 50% dung tích phổi không còn tốt, thì đó là một điều không tốt. Nếu bạn cần phải phẫu thuật, thì nguy cơ biến chứng sau phẫu thuật sẽ cao hơn. Nếu bạn tiếp tục hút thuốc, chức năng và dung tích phổi sẽ tiếp tục giảm xuống. Nhưng ngay khi bạn ngừng hút thuốc, một số tổn thương (không phải tất cả) sẽ bắt đầu dược hồi phục.
Chụp X quang phổi
Một số bác sĩ cho rằng tất cả những người hút thuốc nên chụp X quang phổi định kỳ hàn năm. Chụp X quang phổi sẽ giúp cho thấy hình ảnh tim và các vấn đề ở mạch máu có thể sẽ nặng hơn do hút thuốc. Chụp X quang cũng sẽ giúp bác sĩ xem được hình ảnh của các động mạch bị tắc nghẽn hoặc các vấn đề khác về tim, từ đó có thể sắp xếp lịch phẫu thuật trước khi tiến triển thành cơn nhồi máu cơ tim. Ngoài ra, chụp X quang phổi có thể giúp phát hiện các bất thường liên quan đến ung thư.
Tuy nhiên, chụp X quang phổi không hiệu quả trong việc phát hiện sớm tình trạng ung thư phổi, theo kết quả một nghiên cứu năm 2011. Nhiều bác sĩ sẽ thích chụp cộng hưởng từ (CT scan) để phát hiện sớm ung thư phổi hơn.
Chụp CT
Chụp CT sẽ giúp phát hiện được các vấn đề như ung thư phổi ở giai đoạn sớm hơn so với chụp X quang phổi. Chẩn đoán sớm ung thư phổi có thể giúp cứu sống tính mạng của nhiều người. Vì nếu được chẩn đoán ở giai đoạn sớm, vẫn có thể tiến hành phẫu thuật để điều trị ở giai đoạn sớm. Có tới 85% số trường hợp ung thư phổi không thể điều trị được bằng phương pháp phẫu thuật tại thời điểm được phát hiện, và phẫu thuật được coi là phương pháp điều trị tốt nhất cho bệnh ung thư phổi.
Những người bị ung thư giai đoạn 1 có khả năng sống từ 60-70% sau 5 năm nếu phẫu thuật. Tỷ lệ này chỉ là 5-30% ở những người ung thư phổi giai đoạn cuối.
Kể cả khi bạn đã cai thuốc lá, bạn vẫn nên tiến hành chụp CT phổi. Nếu bạn là người hút thuốc lá và trên 40 tuổi, hoặc có tiền sử hút thuốc trên 20 năm (hút 1 bao/ngày trong vòng 20 năm hoặc 2 bao/ngày trong 10 năm), bạn nên tiến hành chụp CT cho dù hiện tại bạn đã không hút thuốc lá nữa.
Điện tâm đồ
Nếu bạn đã hút thuốc trong thời gian dài, bác sĩ có thể sẽ tiến hành đo điện tâm đồ cho bạn trong những lần khám sức khoẻ định kỳ để phát hiện ra các vấn đề về tim mạch. Điện tâm đồ sẽ đo lường tốc độ và sự thường xuyên của nhịp tim và giúp xác định liệu đã có tổn thương nào xảy ra với tim hay chưa. Nguyên nhân là do hút thuốc lá có thể đe doạ tính mạng và gây tổn thương đến tim, bao gồm cả nguy cơ đột tử do nhịp nhanh thất. CO2 trong khói thuốc lá sẽ gắn với hemoglobin trong tế bào hồng câu và ngăn chặn không cho oxy đi vào tim từ đó gây ảnh hưởng đến chức năng tim mạch. Khói thuốc lá cũng có thể gây hẹp và cứng các động mạch ở tim, làm cản trở tuần hoàn.
Nếu điện tâm đồ cho thấy tim bạn có vấn đề, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm khác như xét nghiệm tim mạch gắng sức để kiểm tra lưu lượng tuần hoàn của bạn trong khi luyện tập thể thao.
Sàng lọc tiểu đường
Những người hút thuốc lá rất nhạy cảm với các bệnh mạn tính liên quan đến tuổi, bao gồm cả bệnh tiểu đường type 2. Những người hút dưới 1 bao thuốc một ngày sẽ tăng 44% nguy cơ bị tiểu đường, so với những người không hút thuốc. Thời gian hút thuốc càng dài và hút với tần suất càng liên tục, nguy cơ tiểu đường sẽ càng cao. Các xét nghiệm sàng lọc tiểu đường bao gồm:
- Xét nghiệm đường huyết lúc đói
- Xét nghiệm khả năng dung nạp glucose đường uống
- Xét nghiệm HbA1c.
Nếu bạn bỏ thuốc lá ngay hôm nay, nguy cơ bị tiểu đường của bạn sẽ giảm đi nhưng nguy cơ sẽ không bao giờ biến mất hoàn toàn, đặc biệt là nếu bạn bị thừa cân. Đó là lý do vì sao những người hút thuốc nên sàng lọc tiểu đường thường xuyên.
Xét nghiệm vitamin D
Nếu bạn đã hoặc đang hút thuốc và trên 50 tuổi, bạn nên xét nghiệm máu để kiểm tra nồng độ vitamin D định kỳ. Có hơn 95% số người hút thuốc không có đủ mức vitamin D trong mùa đông. Thiếu vitamin D (nồng độ vitamin D dưới 20ng/dL) có liên quan đến rất nhiều vấn đề về phổi.
Đối với những người hút thuốc, thiếu vitamin D có thể làm giảm chức năng phổi và suy giảm sức khoẻ phổi nhanh hơn. Ánh nắng mặt trời giúp cơ thể tạo ra vitamin D những rất nhiều người cần phải bổ sung 600 đơn vị/ngày. Một số bác sĩ còn đề nghị bổ sung liều lớn hơn để tăng lượng vitamin D trong máu. Hãy hỏi ý kiến bác sĩ xem nồng độ bao nhiêu là phù hợp với bạn.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Hút thuốc lá điện tử liên quan trực tiếp đến tình trạng thở khò khè và khó thở
-
3 loại trái cây “ngậm” nhiều hóa chất nhất và cách xử lý trước khi ăn
Nhiều đợt khảo sát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trên nông sản tại Mỹ, dựa trên số liệu kiểm nghiệm của cơ quan nông nghiệp nước này, cho thấy có ba loại trái cây quen thuộc thường xuyên đứng đầu danh sách phát hiện nhiều dư lượng hóa chất nông nghiệp bao gồm: dâu tây, nho và táo.
-
Vắc xin EV71 giải pháp phòng ngừa bệnh tay chân miệng hiệu quả cho trẻ
Bệnh tay chân miệng là căn bệnh truyền nhiễm phổ biến ở trẻ em dưới 6 tuổi, gây ra nhiều nỗi lo lắng cho các bậc phụ huynh do tốc độ lây lan nhanh chóng. Bệnh thường có các dấu hiệu điển hình như sốt, loét niêm mạc miệng và nổi các nốt phỏng nước trên lòng bàn tay, bàn chân. Mặc dù đa phần các ca bệnh đều ở thể nhẹ, sự xuất hiện của các chủng vi rút độc lực cao luôn tiềm ẩn nguy cơ gây ra biến chứng nặng nề. Nhằm giúp cha mẹ nâng cao kiến thức bảo vệ sức khỏe cho con em mình, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những thông tin chi tiết và chuyên sâu dưới đây.
-
Rối loạn kinh nguyệt ở người trẻ:
Chu kỳ kinh nguyệt được ví như chiếc gương phản chiếu sức khỏe sinh sản và trạng thái nội tiết của phái đẹp. Tuy nhiên, áp lực từ công việc và gia đình trong nhịp sống hiện đại đang khiến hệ nội tiết phụ nữ rơi vào trạng thái quá tải, gây ra tình trạng rối loạn kinh nguyệt.
-
Tại sao ăn ít mà bụng vẫn to?
Bụng to không phải lúc nào cũng do ăn nhiều, cũng như ăn ít chưa chắc đã là cách ăn phù hợp để kiểm soát cân nặng và giữ vòng eo thon gọn.
-
Phòng ngừa dị ứng thức ăn cho trẻ khi bắt đầu ăn dặm
Giai đoạn trẻ tròn 6 tháng tuổi và bắt đầu làm quen với những muỗng thức ăn đầu đời luôn là một cột mốc vô cùng đáng nhớ đối với bất kỳ gia đình nào. Bên cạnh niềm vui khi thấy trẻ khám phá những hương vị mới, một trong những nỗi lo lắng lớn nhất của các bậc làm cha mẹ chính là nguy cơ trẻ bị dị ứng.
-
Tăng huyết áp có nên ăn cá ngừ?
Cá ngừ là nguồn cung cấp protein và axit béo omega-3 tuyệt vời, những chất dinh dưỡng có liên quan đến huyết áp khỏe mạnh. Tuy nhiên, loại cá ngừ bạn chọn, cách đóng gói và phương pháp chế biến đều ảnh hưởng mạnh mẽ đến tác dụng của nó đối với chế độ ăn uống.
-
5 cách loại bỏ vi nhựa khỏi cơ thể bạn
Các nghiên cứu ban đầu đã xác định được mối tương quan tiềm tàng giữa vi nhựa (các mảnh nhựa nhỏ hơn 5 milimét) và các vấn đề sức khỏe như stress oxy hóa, viêm nhiễm và phản ứng miễn dịch bất thường.
-
Xây dựng thói quen chăm sóc bản thân cho người bệnh Crohn
Bệnh Crohn không chỉ gây ra những triệu chứng khó chịu về thể chất như đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi mà còn có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần của người bệnh. Xây dựng một thói quen chăm sóc bản thân phù hợp chính là cách để sống chung với bệnh nhẹ nhàng hơn.
