6 bài kiểm tra sức khoẻ dành cho người hút thuốc lá
Nếu bạn đã và đang hút thuốc, thì thuốc lá đã có tác động rất lớn đến cơ thể của bạn. Những người hút thuốc sẽ nhạy cảm hơn với nhiều bệnh tật, từ ung thư cho đến bệnh về phổi hoặc bệnh tim mạch. Khói thuốc lá sẽ có hại với nữ giới hơn nam giới do nữ giới có phổi nhỏ hơn. Do vậy, với cùng mức độ hút thuốc, thì nữ giới thường sẽ phải gánh chịu hậu quả nặng hơn. Vậy, cách tốt nhất là gì? Cai thuốc lá. Tuy nhiên, trong khoảng thời gian bạn có thể cai hẳn việc hút thuốc, bạn sẽ cần phải tiến hành một số xét nghiệm sàng lọc thường xuyên hơn so với những người không hút thuốc.
Hô hấp ký
Tất cả những người hút thuốc nên được xét nghiệm hô hấp ký và chụp X quang vùng ngực. Hô hấp ký là một bài kiểm ta về khả năng thở rất đơn giản và không tốn kém. Hô hấp ký được sử dụng tốt nhất để chẩn đoán sớm bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính COPD.
Hô hấp ký sẽ giúp kiểm tra xem phổi của bạn đã bị phá huỷ bao nhiêu. Những người hút thuốc nên tiến hành kiểm tra hô hấp ký định kỳ hàng năm hoặc bất cứ khi nào đi khám hô hấp. Nếu kết quả hô hấp ký cho thấy dưới 50% dung tích phổi không còn tốt, thì đó là một điều không tốt. Nếu bạn cần phải phẫu thuật, thì nguy cơ biến chứng sau phẫu thuật sẽ cao hơn. Nếu bạn tiếp tục hút thuốc, chức năng và dung tích phổi sẽ tiếp tục giảm xuống. Nhưng ngay khi bạn ngừng hút thuốc, một số tổn thương (không phải tất cả) sẽ bắt đầu dược hồi phục.
Chụp X quang phổi
Một số bác sĩ cho rằng tất cả những người hút thuốc nên chụp X quang phổi định kỳ hàn năm. Chụp X quang phổi sẽ giúp cho thấy hình ảnh tim và các vấn đề ở mạch máu có thể sẽ nặng hơn do hút thuốc. Chụp X quang cũng sẽ giúp bác sĩ xem được hình ảnh của các động mạch bị tắc nghẽn hoặc các vấn đề khác về tim, từ đó có thể sắp xếp lịch phẫu thuật trước khi tiến triển thành cơn nhồi máu cơ tim. Ngoài ra, chụp X quang phổi có thể giúp phát hiện các bất thường liên quan đến ung thư.
Tuy nhiên, chụp X quang phổi không hiệu quả trong việc phát hiện sớm tình trạng ung thư phổi, theo kết quả một nghiên cứu năm 2011. Nhiều bác sĩ sẽ thích chụp cộng hưởng từ (CT scan) để phát hiện sớm ung thư phổi hơn.
Chụp CT
Chụp CT sẽ giúp phát hiện được các vấn đề như ung thư phổi ở giai đoạn sớm hơn so với chụp X quang phổi. Chẩn đoán sớm ung thư phổi có thể giúp cứu sống tính mạng của nhiều người. Vì nếu được chẩn đoán ở giai đoạn sớm, vẫn có thể tiến hành phẫu thuật để điều trị ở giai đoạn sớm. Có tới 85% số trường hợp ung thư phổi không thể điều trị được bằng phương pháp phẫu thuật tại thời điểm được phát hiện, và phẫu thuật được coi là phương pháp điều trị tốt nhất cho bệnh ung thư phổi.
Những người bị ung thư giai đoạn 1 có khả năng sống từ 60-70% sau 5 năm nếu phẫu thuật. Tỷ lệ này chỉ là 5-30% ở những người ung thư phổi giai đoạn cuối.
Kể cả khi bạn đã cai thuốc lá, bạn vẫn nên tiến hành chụp CT phổi. Nếu bạn là người hút thuốc lá và trên 40 tuổi, hoặc có tiền sử hút thuốc trên 20 năm (hút 1 bao/ngày trong vòng 20 năm hoặc 2 bao/ngày trong 10 năm), bạn nên tiến hành chụp CT cho dù hiện tại bạn đã không hút thuốc lá nữa.
Điện tâm đồ
Nếu bạn đã hút thuốc trong thời gian dài, bác sĩ có thể sẽ tiến hành đo điện tâm đồ cho bạn trong những lần khám sức khoẻ định kỳ để phát hiện ra các vấn đề về tim mạch. Điện tâm đồ sẽ đo lường tốc độ và sự thường xuyên của nhịp tim và giúp xác định liệu đã có tổn thương nào xảy ra với tim hay chưa. Nguyên nhân là do hút thuốc lá có thể đe doạ tính mạng và gây tổn thương đến tim, bao gồm cả nguy cơ đột tử do nhịp nhanh thất. CO2 trong khói thuốc lá sẽ gắn với hemoglobin trong tế bào hồng câu và ngăn chặn không cho oxy đi vào tim từ đó gây ảnh hưởng đến chức năng tim mạch. Khói thuốc lá cũng có thể gây hẹp và cứng các động mạch ở tim, làm cản trở tuần hoàn.
Nếu điện tâm đồ cho thấy tim bạn có vấn đề, bác sĩ có thể chỉ định thêm các xét nghiệm khác như xét nghiệm tim mạch gắng sức để kiểm tra lưu lượng tuần hoàn của bạn trong khi luyện tập thể thao.
Sàng lọc tiểu đường
Những người hút thuốc lá rất nhạy cảm với các bệnh mạn tính liên quan đến tuổi, bao gồm cả bệnh tiểu đường type 2. Những người hút dưới 1 bao thuốc một ngày sẽ tăng 44% nguy cơ bị tiểu đường, so với những người không hút thuốc. Thời gian hút thuốc càng dài và hút với tần suất càng liên tục, nguy cơ tiểu đường sẽ càng cao. Các xét nghiệm sàng lọc tiểu đường bao gồm:
- Xét nghiệm đường huyết lúc đói
- Xét nghiệm khả năng dung nạp glucose đường uống
- Xét nghiệm HbA1c.
Nếu bạn bỏ thuốc lá ngay hôm nay, nguy cơ bị tiểu đường của bạn sẽ giảm đi nhưng nguy cơ sẽ không bao giờ biến mất hoàn toàn, đặc biệt là nếu bạn bị thừa cân. Đó là lý do vì sao những người hút thuốc nên sàng lọc tiểu đường thường xuyên.
Xét nghiệm vitamin D
Nếu bạn đã hoặc đang hút thuốc và trên 50 tuổi, bạn nên xét nghiệm máu để kiểm tra nồng độ vitamin D định kỳ. Có hơn 95% số người hút thuốc không có đủ mức vitamin D trong mùa đông. Thiếu vitamin D (nồng độ vitamin D dưới 20ng/dL) có liên quan đến rất nhiều vấn đề về phổi.
Đối với những người hút thuốc, thiếu vitamin D có thể làm giảm chức năng phổi và suy giảm sức khoẻ phổi nhanh hơn. Ánh nắng mặt trời giúp cơ thể tạo ra vitamin D những rất nhiều người cần phải bổ sung 600 đơn vị/ngày. Một số bác sĩ còn đề nghị bổ sung liều lớn hơn để tăng lượng vitamin D trong máu. Hãy hỏi ý kiến bác sĩ xem nồng độ bao nhiêu là phù hợp với bạn.
Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Hút thuốc lá điện tử liên quan trực tiếp đến tình trạng thở khò khè và khó thở
-
Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc
Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.
-
Tại sao mùa hè là thời điểm vàng để trẻ phát triển chiều cao?
Mùa hè không chỉ là khoảng thời gian nghỉ ngơi sau một năm học tập vất vả mà còn là cơ hội tuyệt vời để trẻ phát triển chiều cao một cách tốt nhất. Đây là lúc trẻ có nhiều thời gian tự do hơn để xây dựng những thói quen lành mạnh về ăn uống, vận động, ngủ nghỉ và tiếp xúc với ánh nắng. Tất cả những yếu tố này đều góp phần quan trọng giúp hormone tăng trưởng hoạt động hiệu quả, hỗ trợ xương và sụn khớp phát triển tối ưu. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin khoa học và thực tế để cha mẹ hiểu rõ hơn tại sao mùa hè lại là thời điểm vàng cho sự tăng trưởng chiều cao của trẻ.
-
4 chế độ ăn kiêng điển hình làm da khô
Da khô là một trong những vấn đề da liễu phổ biến mà nhiều người gặp phải. Tình trạng này không chỉ ảnh hưởng đến vẻ ngoài mà còn có thể gây ra cảm giác khó chịu, ngứa ngáy và thậm chí là tổn thương cho da. Một trong những nguyên nhân tiềm ẩn làm khô da là chế độ ăn uống không hợp lý.
-
Mỗi người cần ngủ bao nhiêu giờ?
Đối với nhiều người, sẽ luôn có một cảm giác bạn luôn thiểu ngủ nhưng không biết chính xác mình cần ngủ bao nhiêu là đủ? Giấc ngủ không phải là một sự xa xỉ, đó là nhu cầu sinh học thiết yếu. Ngủ đủ giấc có thể tạo nên sự khác biệt giữa một ngày trần đầy năng lượng và một ngày mệt mỏi rã rời.
-
4 bài tập giúp cải thiện mỡ bụng hiệu quả nhất
Để giảm mỡ bụng không thể tập trung vào một bài tập mà cần phối hợp bài tập toàn thân để tăng tiêu hao năng lượng, duy trì khối cơ và cải thiện chuyển hóa.
-
8 loại thực phẩm thường ngày có thể chứa vi nhựa
Vi nhựa có nhiều kích thước, hình dạng, màu sắc và thành phần polymer khác nhau, kèm các phụ gia hóa học; sự đa dạng này khiến việc phát hiện và đánh giá tác động sức khỏe của vi nhựa trở nên phức tạp. Hiện chưa có định nghĩa chuẩn toàn cầu cho vi nhựa và nano nhựa, cũng như chưa có phương pháp tiêu chuẩn để định lượng chính xác trong thực phẩm.
-
3 cách tự làm mặt nạ từ chanh giúp làn da sáng mịn tức thì
Chanh là một trong những nguyên liệu tự nhiên quen thuộc nhất trong gian bếp của mọi gia đình, đồng thời cũng là thành phần làm đẹp hữu hiệu nhờ chứa lượng lớn vitamin C và các acid tự nhiên.
-
Phòng và điều trị chấy rận
Chấy rận do ký sinh trùng trên da gây ra, gồm 3 loại là chấy, rận và rận mu. Tuy không gây hiểm, nhưng bệnh rất dễ lây truyền, đồng thời gây cảm giác vô cùng khó chịu cho bệnh nhân. Hiểu rõ bệnh sẽ giúp người đọc cách phòng ngừa và điều trị kịp thời.
