Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Viêm kết mạc dị ứng

Viêm kết mạc dị ứng là một trong những lý do rất thường gặp trong các phòng khám các bệnh về mắt, nó hiện chiếm đến gần 20% trong các bệnh khám chuyên khoa. Về tần suất mắc bệnh, hiện có đến 7-10% cộng đồng mắc các bệnh về viêm dị ứng kết mạc mắt.

Viêm kết mạc dị ứng là gì?

Khi mắt của bạn phải tiếp xúc với các tác nhân dị ứng như phấn hoa, nấm mốc, mắt có thể trở nên đỏ, ngứa và chảy nước. Đây là các triệu chứng của viêm kết mạc dị ứng, là một bệnh viêm tại mắt gây ra do phản ứng dị ứng với một số chất như phấn hoa hay nấm mốc.

Giống như tất cả các bệnh dị ứng, viêm kết mạc dị ứng xảy ra khi hệ thống miễn dịch xác định một chất vô hại như là một chất gây dị ứng. Điều này làm cho hệ thống miễn dịch phản ứng quá mức và sản xuất các kháng thể được gọi là globulin miễn dịch (IgE). Những kháng thể này đi đến các tế bào và giải phóng các hóa chất trung gian gây ra phản ứng dị ứng.

Bên trong của mí mắt và bao quanh nhãn cầu có một màng gọi là kết mạc. Kết mạc là cơ quan rất dễ nhạy cảm bởi các tác nhân kích thích như chất gây dị ứng theo mùa. Viêm kết mạc dị ứng là một căn bệnh khá phổ biến.

Phân loại viêm kết mạc dị ứng

Viêm kết mạc dị ứng cấp tính

Bệnh có diễn biến cấp tính trong một thời gian ngắn chủ yếu vào mùa dị ứng. Mí mắt của bạn sẽ bỗng nhiên bị sưng vù, ngứa và nóng rát. Bạn cũng có thể bị chảy nước mũi.

Viêm kết mạc dị ứng mãn tính

Căn bệnh này ít phổ biến hơn và có thể diễn biến quanh năm. Đây là một đáp ứng miễn dịch nhẹ hơn với các tác nhân dị ứng như thực phẩm, bụi và lông động vật. Các triệu chứng phổ biến như nóng và ngứa mắt và nhạy cảm với ánh sáng thường xảy ra rồi lại hết quanh năm.

Nguyên nhân gây viêm kết mạc dị ứng

Bạn thường bị viêm kết mạc dị ứng khi cơ thể bạn diễn ra những phản ứng chống lại những tác nhân lạ xâm nhập trong đó có sự giải phóng histamine. Các tác nhân gây dị ứng phổ biến bao gồm:

  • Bụi nhà
  • Phấn hoa
  • Nấm mốc
  • Lông động vật
  • Các chất tạo mùi như nước hoa, dung dịch tẩy rửa

Một số người có thể bị viêm kết mạc dị ứng khi bị một số loại thuốc hay hóa chất nào đó rơi vào mắt như dung dịch kính áp tròng hay thuốc nhỏ mắt.

Những đối tượng có nguy cơ cao bị viêm kết mạc dị ứng

Những người bị mắc bệnh dị ứng thường có xu hướng dễ bị viêm kết mạc dị ứng. Theo Hiệp hội hen và bệnh dị ứng Hoa Kỳ, bệnh dị ứng có ảnh hưởng đến 30% người trưởng thành và 40% trẻ em và thường có xu hướng di truyền trong gia đình.

Dị ứng có thể tác động đến mọi lứa tuổi, mặc dù chúng thường phổ biến hơn ở trẻ em và thanh thiếu niên. Nếu bạn có cơ địa dễ mắc dị ứng và đồng thời lại sống ở khu vực có lượng phấn hoa dày đặc thì bạn sẽ rất dễ bị khởi phát căn bệnh viêm kết mạc dị ứng.

Các triệu chứng của viêm kết mạc dị ứng

Đỏ, ngứa, chảy nước mắt và nóng rát tại mắt là các triệu chứng điển hình và phổ biến của viêm kết mạc dị ứng. Người bệnh cũng thường thức dậy buổi sáng với đôi mắt sưng húp.

Chẩn đoán

Bác sỹ sẽ kiểm tra mắt và hỏi tiền sử dị ứng. Phần củng mạc trắng chuyển sang màu đỏ và có những mụn nhỏ ở bên trong mí mắt là các dấu hiệu dễ nhận thấy của viêm kết mạc. Bác sỹ có thể chỉ định một trong những xét nghiệm sau đây:

  • Test dị ứng trên da: cho da tiếp xúc với một số dị nguyên nhất định và kiểm tra các phản ứng trên da xem da có bị đỏ và sưng không.
  • Xét nghiệm máu để xác định xem cơ thể có sản xuất ra các protein hay kháng thể chống lại dị nguyên hay không.
  • Nạo mô kết mạc để kiểm tra sự có mặt của tế bào bạch cầu.

Điều trị

Chăm sóc tại nhà

Điều trị viêm kết mạc dị ứng tại nhà bao gồm sự kết hợp giữa các biện pháp phòng và cả giảm nhẹ triệu chứng. Để giảm tối đa việc phơi nhiễm với các tác nhân dị ứng:

  • Đóng cửa sổ và cửa ra vào khi lượng phấn hoa trong không khí cao
  • Giữ cho nhà sạch sẽ, ít bụi
  • Sử dụng thiết bị lọc không khí trong nhà
  • Tránh tiếp xúc với các loại hóa chất, thuốc nhuộm và nước hoa

Để giảm nhẹ các triệu chứng, cần tránh dụi mắt. Chườm lạnh lên mắt có thể giúp giảm viêm và ngứa.

Thuốc điều trị

Trong những trường hợp nặng, chăm sóc tại nhà có thể là chưa đủ để làm giảm nhẹ triệu chứng. Khi đó, bác sỹ có thể chỉ định sử dụng các thuốc sau:

  • Thuốc kháng histamine dạng uống để ngăn chặn giải phóng histamine
  • Thuốc nhỏ mắt kháng viêm và thuốc kháng viêm dạng uống
  • Thuốc nhỏ mắt để làm co các mạch máu bị tắc nghẽn
  • Thuốc nhỏ mắt chứa steroid

Triển vọng điều trị

Nếu được điều trị đúng và kịp thời, các triệu chứng của bạn sẽ giảm đáng kể. Tuy nhiên nếu tiếp tục tiếp xúc với các tác nhân dị ứng thì các triệu chứng trên sẽ lại tái phát.

Phòng viêm kết mạc dị ứng

Việc tránh tiếp xúc hoàn toàn với các yếu tố có thể gây viêm kết mạc dị ứng trong môi trường có thể khá khó khăn. Cách tốt nhất là nên hạn chế tiếp xúc càng nhiều càng tốt. Ví dụ như nếu bạn bị dị ứng với nước hoa hay bụi nhà, bạn có thể chuyển sang sử dụng xà phòng và chất tẩy rửa không mùi và nên cân nhắc việc lắp đặt thiết bị lọc không khí trong nhà.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Vì sao mắt trở nên mỏi mệt sau một ngày dài làm việc?

Bình luận
Tin mới
  • 17/03/2026

    4 loại mặt nạ tự chế tốt nhất cho da khô

    Đối với người sở hữu làn da khô, cảm giác căng rát và sự xuất hiện của những vảy da nhỏ là nỗi ám ảnh suốt những ngày lạnh. Thay vì phụ thuộc vào các loại mặt nạ giấy đóng gói sẵn, nên sử dụng những nguyên liệu tự nhiên tự chế loại mặt nạ làm dịu làn da.

  • 17/03/2026

    Sử dụng màn hình quá nhiều có thể gây hại cho mắt không?

    Nhiều người trong chúng ta dán mắt vào điện thoại, màn hình máy tính và các thiết bị kỹ thuật số khác cả ngày, có thể gây khó chịu và các triệu chứng như khô mắt, nhìn mờ, đau đầu. Những triệu chứng đó thường chỉ là tạm thời, nếu bạn biết chăm sóc đúng cách, đôi mắt có thể vẫn sắc nét và khỏe mạnh; Nhưng điều đó đòi hỏi bạn phải chú ý đến vị trí đặt màn hình, thời điểm nghỉ ngơi và mức độ quan tâm đến các triệu chứng mỏi mắt.

  • 16/03/2026

    Tại sao cam thảo có mặt trong nhiều loại trà thảo mộc?

    Cam thảo là một trong những thành phần xuất hiện rất phổ biến trong các loại trà thảo mộc, từ trà pha thủ công, trà túi lọc đến đồ uống thảo mộc đóng chai. Cam thảo có tên khoa học là Glycyrrhiza glabra. Tại Việt Nam, thường gặp các dạng dược liệu được gọi chung là cam thảo như cam thảo bắc, cam thảo nam và cam thảo dây, với nguồn gốc và đặc điểm dược tính khác nhau.

  • 16/03/2026

    Cần ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

    Ngủ đủ và ngủ chất lượng đóng vai trò then chốt trong quá trình phục hồi cơ bắp và nâng cao hiệu suất tập luyện. Thời lượng và chất lượng giấc ngủ ảnh hưởng trực tiếp đến sửa chữa mô cơ, giảm đau nhức và phòng ngừa chấn thương ở người tập luyện thường xuyên. Vậy, ngủ bao nhiêu tiếng mỗi ngày để cơ bắp phục hồi?

  • 16/03/2026

    Đau đầu do hạ đường huyết

    Hạ đường huyết (lượng đường trong máu thấp) có thể gây dấu hiệu đau đầu. Đau đầu do hạ đường huyết thường gặp như đau âm ỉ ở thái dương. Nếu bạn bị chứng đau nửa đầu, lượng đường trong máu thấp có thể kích hoạt một cơn đau nửa đầu. Bài viết này thảo luận về lý do tại sao lượng đường trong máu thấp có thể gây đau đầu và chứng đau nửa đầu, cũng như cách phòng ngừa và điều trị chúng.

  • 15/03/2026

    7 siêu thực phẩm giúp da sáng mịn từ bên trong

    Làn da sáng mịn, khỏe đẹp không chỉ phụ thuộc vào mỹ phẩm hay các xu hướng chăm sóc da bên ngoài. Nhiều nghiên cứu dinh dưỡng cho thấy, chế độ ăn uống hằng ngày có ảnh hưởng trực tiếp đến độ ẩm, đàn hồi và tốc độ lão hóa của làn da.

  • 15/03/2026

    Cách để giữ ấm trẻ vào ban đêm trong mùa đông

    Thời tiết đang vào mùa đông và trời đã bắt đầu lạnh hơn, những đợt gió mùa ùa về cũng là lúc bạn lo lắng rằng liệu em trẻ đã đủ ấm áp chưa hay mặc bao nhiêu đồ khi cho trẻ đi ngủ là đủ? Đừng lo lắng và đọc bài viết sau đây để giữ ấm cho trẻ đúng cách vào ban đêm trong mùa đông nhé!

  • 14/03/2026

    Trà thảo mộc – Thức uống giá trị góc nhìn khoa học

    Theo nhiều ghi chép lịch sử và truyền thuyết dân gian Đông Á, trà có nguồn gốc từ rất sớm và từ lâu đã được xem là thức uống vừa giúp giải khát, vừa mang ý nghĩa bồi bổ sức khỏe. Dù các câu chuyện như truyền thuyết Thần Nông mang màu sắc văn hóa – biểu tượng, chúng phản ánh thực tế rằng con người đã sớm khai thác thực vật như một phần của chăm sóc sức khỏe qua hàng nghìn năm. Các bằng chứng khảo cổ và tư liệu lịch sử cũng cho thấy trà và các chế phẩm thảo mộc đã được sử dụng rộng rãi trong chế độ ăn và y học dân gian của nhiều nền văn minh, đặc biệt tại châu Á.

Xem thêm