Ung thư vú di căn lên não và những điều bạn cần biết

Di căn não là gì?

Di căn não xảy ra khi ung thư bắt đầu ở một khu vực, chẳng hạn như vú, lan đến não. Não là một trong những vị trí di căn phổ biến của ung thư vú. Các vị trí di căn khác có thể kể đến như xương, phổi và gan.

Triệu chứng di căn não do ung thư vú

Các triệu chứng của di căn não phụ thuộc vào vị trí não bị ảnh hưởng, có thể bao gồm:

• Đau đầu
• Chóng mặt
• Buồn nôn hoặc nôn
• Yếu hoặc tê ở chân tay
• Thay đổi thị lực, như mờ mắt hoặc mất thị lực đột ngột
• Khó nói hoặc nói ngọng
• Khó giữ thăng bằng
• Ảnh hưởng đến trí nhớ
• Những thay đổi về tính cách
• Co giật

Các triệu chứng chung khác cho thấy ung thư vú đã di căn bao gồm:

• Mệt mỏi
• Cảm thấy không khỏe hoặc khó chịu
• Giảm sự thèm ăn
• Giảm cân không chủ ý

Đọc thêm tại bài viết: Ung thư vú di căn: tiên lượng và tuổi thọ?

Nguyên nhân ung thư vú gây di căn não

Di căn xảy ra khi các tế bào ung thư tách ra khỏi vị trí khối u ban đầu. Những tế bào này sử dụng hệ thống tuần hoàn hoặc bạch huyết để di chuyển đến một vị trí xa hơn của cơ thể, như não, và hình thành khối u mới.

Yếu tố nguy cơ gây di căn não

Các yếu tố nguy cơ di căn não tương tự như các yếu tố nguy cơ gây di căn do ung thư vú. Chúng bao gồm:

• Ung thư vú với một số đặc điểm nhất định, chẳng hạn như ung thư vú bộ ba âm tính hoặc ung thư vú có thụ thể tăng trưởng biểu bì 2 (HER2) ở người dương tính.
• Một khối u có mức độ mô học cao, có nghĩa là các tế bào trông bất thường hơn dưới kính hiển vi và có nhiều khả năng phát triển và lan rộng nhanh chóng.
• Ung thư vú đã lan đến các mô hoặc hạch bạch huyết lân cận.
• Chẩn đoán ung thư vú khi còn nhỏ.

Chẩn đoán di căn não

Ban đầu, bác sĩ sẽ yêu cầu xét nghiệm máu để kiểm tra sức khỏe và chức năng của các cơ quan.

• Một bảng chuyển hóa cơ bản để đánh giá chức năng gan và thận, nồng độ chất điện giải trong máu
• Công thức máu toàn bộ
• Xét nghiệm tìm các dấu hiệu khối ung thư vú, đó là các protein mà tế bào ung thư vú có thể sản xuất ra
• Chụp MRI não để xác định chẩn đoán di căn não.

Điều trị di căn não

Phương pháp điều trị phụ thuộc vào một số yếu tố:

• Số lượng các điểm di căn khác nhau xuất hiện ở não
• Vị trí di căn trong não
• HER2 dương tính và ER dương tính
• Xác định ung thư đã di căn sang các khu vực khác của cơ thể hay chưa
• Những thay đổi di truyền xuất hiện trong bệnh ung thư
• Tuổi tác và tình trạng sức khỏe hiện tại
• Mong muốn của cá nhân.

Các bác sĩ thường chia các phương pháp điều trị thành hai loại là tại chỗ và toàn thân.

Bác sĩ sẽ chỉ định các phương pháp điều trị tại chỗ tại vị trí khối u di căn. Phương pháp điều trị toàn thân có tác dụng trên toàn bộ cơ thể. Tùy thuộc vào tình trạng của cơ thể mà các bác sĩ có thể sử dụng kết hợp các phương pháp điều trị tại chỗ và toàn thân.

Phương pháp điều trị tại chỗ

Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể loại bỏ di căn não bằng phẫu thuật. Phương pháp này thường được khuyến nghị cho những người có sức khỏe tốt và một số di căn não dễ tiếp cận.

Xạ phẫu định vị là một phương pháp tiềm năng khác được sử dụng cho những người có ít di căn. Sử dụng chùm tia phóng xạ lên chính xác vào khối u chứ không phải mô xung quanh.

Nếu có nhiều di căn não, việc điều trị có thể bao gồm xạ trị toàn bộ não trong nhiều đợt thay vì điều trị tại chỗ.

Phương pháp điều trị toàn thân

Liệu pháp hormone ngăn chặn hoạt động của các hormone như estrogen và progesterone trên các tế bào ung thư dương tính với ER. Điều này làm giảm sự phát triển và phân chia của các tế bào ung thư. Các bác sĩ có thể khuyên dùng liệu pháp này kết hợp với liệu pháp nhắm trúng đích.

Liệu pháp nhắm trúng đích hoạt động bằng cách can thiệp vào hoạt động của các protein cụ thể trên hoặc bên trong tế bào ung thư. Ví dụ như các protein mục tiêu là HER2 và kinase phụ thuộc cyclin (CDK), là các protein liên quan đến sự phát triển của tế bào.

Liệu pháp miễn dịch giúp hệ thống miễn dịch chống lại ung thư. Một loại thuốc gọi là thuốc ức chế điểm kiểm soát miễn dịch có thể mang lại hiệu quả cho bệnh ung thư vú bộ ba âm tính. Loại ung thư vú này khó điều trị hơn bằng liệu pháp nhắm trúng đích và các bác sĩ không thể điều trị bằng liệu pháp hormone.

Các phương pháp điều trị khác

Những người bị di căn não thường bị phù quanh não. Để giúp giảm bớt tình trạng này, các bác sĩ sẽ kê đơn thuốc steroid như dexamethasone.

Động kinh cũng là một triệu chứng tiềm ẩn của di căn não. Nếu bị co giật, bác sĩ sẽ kê đơn thuốc chống động kinh để giúp ngăn ngừa chúng.

Tiên lượng điều trị

Tiên lượng về di căn não nói chung là thấp, một số yếu tố gây ảnh hưởng như:

• Tình trạng HER2 và HR của bệnh ung thư, trong đó ung thư vú bộ ba âm tính có tiên lượng thấp nhất
• Số lượng di căn xuất hiện trong não
• Bệnh ung thư đã di căn sang các khu vực khác của cơ thể hay chưa
• Loại phương pháp điều trị và phản ứng của cơ thể với phương pháp đó
• Tuổi tác và tình trạng sức khỏe.