Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tổn thương của não bộ bình phục nhờ giấc ngủ

Giấc ngủ có vai trò rất quan trọng trong chu kì sống hàng ngày của con người. Giấc ngủ giúp cơ thể tái sản xuất sức lao động và điều hòa mọi rối loạn chức năng các cơ quan.

Vì sao giấc ngủ quan trọng với sức khỏe con người?

Các nhà khoa học từ trước đến nay đều thừa nhận rằng: Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng trong phục hồi  sức khỏe của con người. Một giấc ngủ ngon có thể giúp ổn định chức năng tim mạch. Giấc ngủ có thể giúp tăng cường hệ miễn dịch và bảo vệ cơ thể khỏi những bệnh lí về chuyển hóa, chẳng hạn bệnh đái tháo đường.

Con người dành xấp xỉ 1/3 cuộc đời để ngủ. Nghiên cứu mới của các nhà khoa học tại Đại học Bar-Ilan ở Ramat-Gan (Isarel), đã tìm ra một yếu tố quan trọng để lý giải: Vì sao giấc ngủ không thể thiếu. Đó chính là tác dụng phục hồi và sửa chữa tổn thương các tế bào não trong khi ngủ.

Não vẫn làm việc trong khi ta ngủ

ton-thuong-cua-nao-bo-binh-phuc-nho-giac-ngu-1

Một nghiên cứu đã cho thấy mọi người có thể nhớ thông tin tốt hơn sau khi ngủ. Thậm chí, các nhà khoa học nói rằng họ có thể “đọc” thấy não bộ đang nhớ lại điều gì khi đang ngủ.

"Chúng ta khá chắc chắn rằng những kỷ niệm đã được tái hoạt trong não suốt quá trình giấc ngủ diễn ra, nhưng chúng ta không biết các quá trình thần kinh thực sự diễn ra như thế nào”, giáo sư tâm lý học Scott Cairney đến từ Đại học York nói.

Một nghiên cứu của Đại học Y khoa Freiburg ở Đức tìm hiểu về chức năng của giấc ngủ và mối liên hệ giữa giấc ngủ với các rối loạn sức khỏe cho thấy não và cơ thể khá bận rộn trong khi chúng ta đang ngủ. Theo các nhà nghiên cứu, trong khi ngủ, não bộ hoạt động mạnh hơn để chuẩn bị sẵn sàng cho ngày hôm sau. Và có thể bộ não phải "dọn dẹp" những chất có hại ra khỏi cơ thể trong thời gian này. Nghiên cứu sử dụng chuột để thí nghiệm, các nhà nghiên cứu tiêm chất nhuộm màu vào não chuột, sau đó theo dõi não của chúng. Kết quả, họ thấy bộ não của những con chuột đang ngủ hoạt động rất mạnh.

Ngủ là cơ hội chữa lành tổn thương ở các tế bào não

ton-thuong-cua-nao-bo-binh-phuc-nho-giac-ngu-2

Các nhà khoa học đã nghiên cứu trên cá ngựa vằn vì sự tương đồng đáng ngạc nhiên giữa chúng và con người: Khoảng 70% bộ gen người cũng có trên cá ngựa vằn. Bằng phương pháp hình ảnh “tua nhanh thời gian” 3D, các nhà khoa học đã nghiên cứu và quan sát những tác động của giấc ngủ ở mức độ siêu nhỏ lên từng tế bào thần kinh và tế bào não.

Nhờ công nghệ hình ảnh với độ phân giải cao đã cho phép nhóm nghiên cứu theo dõi những chuyển động của ADN và các protein trong các tế bào não. Và họ đã tìm thấy: Trong quá trình cơ thể ngủ, các tế bào thần kinh có thể thực hiện các hoạt động bảo trì nhân tế bào, là yếu tố trung tâm chứa hầu hết các vật chất di truyền của tế bào.

Khi nhân tế bào bị tổn thương nặng, các vật chất di truyền mà tế bào đó mang cũng sẽ bị tổn thương. Sự tổn thương đó sẽ gây ra lão hóa, bệnh tật, và suy giảm hoạt động của cơ quan hoặc tổ chức. Nhóm nghiên cứu cũng giải thích rằng: Trong khi ngủ, các tế bào thần kinh có cơ hội để phục hồi sau những áp lực tích tụ trong cả một ngày và có thể “sửa chữa” những tổn thương đó.

Ngủ giúp tăng cường hoạt động nhiễm sắc thể

Các nhà khoa học cho biết: Khi cơ thể đang trong trạng thái tỉnh, các tế bào não không thể thực hiện việc bảo trì các ADN một cách chính xác so với khi ngủ.

Như vậy theo nghiên cứu này, các nhà khoa học đã tìm ra một mối liên quan trực tiếp giữa giấc ngủ, động học nhiễm sắc thể, hoạt động của tế bào thần kinh cùng quá trình thương tổn và sửa chữa ADN với quá trình sinh lí của toàn bộ cơ thể sinh vật. Giấc ngủ giúp sửa chữa những tổn thương gây ra cho ADN tích tụ trong quá trình cơ thể thức.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những thói quen tốt trước khi đi ngủ
BS. Bùi Văn Phú - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 29/06/2026

    Chìa khóa giúp cải thiện sức khỏe tim thần trong 5 phút

    Trong bối cảnh hiện đại, những thông điệp về chăm sóc sức khỏe tim thần thường gắn liền với những thay đổi mang tính hệ thống như: cai nghiện mạng xã hội hoàn toàn, thiết lập chế độ tập luyện khắc nghiệt hay thay đổi toàn bộ nhịp sinh học. Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng chính áp lực từ tư duy "tất cả hoặc không có gì" này lại trở thành rào cản tâm lý, khiến chúng ta dễ cảm thấy quá tải.

  • 28/06/2026

    Liệu các biện pháp tự nhiên có thể cải thiện sức khỏe túi mật?

    Các biện pháp tự nhiên, như sử dụng magie và bồ công anh, có thể hỗ trợ sức khỏe túi mật, trong khi chế độ ăn uống cũng đóng vai trò quan trọng. Việc chú trọng bổ sung chất xơ và chất béo lành mạnh, đồng thời hạn chế tinh bột tinh chế và chất béo chuyển hóa là một cách tiếp cận chủ động để phòng ngừa bệnh túi mật.

  • 27/06/2026

    Cách bảo vệ hệ thần kinh cho người hâm mộ hay thức khuya xem bóng đá

    Mỗi mùa World Cup hay các giải bóng đá lớn khởi tranh luôn là ngày hội lớn đối với người hâm mộ môn thể thao vua. Tuy nhiên, do sự khác biệt về múi giờ quốc tế, phần lớn các trận đấu thường diễn ra vào khung giờ đêm muộn hoặc rạng sáng. Để thỏa mãn niềm đam mê, nhiều người sẵn sàng thiết lập chế độ "sinh hoạt ngược", liên tục thức đêm để đồng hành cùng quả bóng tròn.

  • 27/06/2026

    Tổ chức Hội đồng xét duyệt đề cương đề tài về tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân

    Trong khuôn khổ hoạt động tư vấn, phản biện và giám định xã hội năm 2027, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam đã tổ chức phiên họp Hội đồng tư vấn xét duyệt đề cương đề tài: “Đánh giá thực trạng và nhu cầu khám sức khỏe định kỳ của người dân và đề xuất chính sách, giải pháp nhằm tăng cường khám sức khỏe định kỳ cho người dân tại y tế cơ sở theo Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị”

  • 27/06/2026

    Những dấu hiệu sớm của bệnh tiểu đường bạn cần biết

    Bệnh tiểu đường (hay đái tháo đường) là một căn bệnh mạn tính liên quan đến cách cơ thể sản xuất hoặc sử dụng insulin. Theo thống kê, hàng triệu người đang sống chung với căn bệnh này nhưng một phần lớn trong số đó không hề biết mình mắc bệnh cho đến khi xuất hiện biến chứng.

  • 26/06/2026

    Phòng tránh sốc nhiệt mùa hè: Hướng dẫn toàn diện bảo vệ sức khỏe

    Sốc nhiệt là tình trạng nguy hiểm đe dọa tính mạng khi cơ thể không thể điều hòa nhiệt độ hiệu quả trong môi trường nắng nóng.

  • 26/06/2026

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề tiêu hóa khác không?

    Sỏi thận có thể gây táo bón và các vấn đề về đường tiêu hóa khác, ngoài các triệu chứng "điển hình" như đau vùng hông và đi tiểu thường xuyên. Nhiều vấn đề trong số này là do sự gián đoạn tín hiệu thần kinh giữa ruột và não, gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, buồn nôn, táo bón, tiêu chảy và nôn mửa.

  • 25/06/2026

    Phòng chống các bệnh lây truyền qua đường hô hấp ở nơi công cộng

    Trong bối cảnh đô thị hóa và mật độ dân số cao, các khu vực công cộng trung tâm thương mại, giao thông, sự kiện đông người hay trường học là nơi lý tưởng để các bệnh hô hấp lây lan qua không khí hoặc tiếp xúc. Việc hiểu cơ chế lây truyền và áp dụng biện pháp phòng ngừa là then chốt để bảo vệ bản thân và duy trì sức khỏe cộng đồng bền vững.

Xem thêm