Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tổn thương của não bộ bình phục nhờ giấc ngủ

Giấc ngủ có vai trò rất quan trọng trong chu kì sống hàng ngày của con người. Giấc ngủ giúp cơ thể tái sản xuất sức lao động và điều hòa mọi rối loạn chức năng các cơ quan.

Vì sao giấc ngủ quan trọng với sức khỏe con người?

Các nhà khoa học từ trước đến nay đều thừa nhận rằng: Giấc ngủ đóng vai trò quan trọng trong phục hồi  sức khỏe của con người. Một giấc ngủ ngon có thể giúp ổn định chức năng tim mạch. Giấc ngủ có thể giúp tăng cường hệ miễn dịch và bảo vệ cơ thể khỏi những bệnh lí về chuyển hóa, chẳng hạn bệnh đái tháo đường.

Con người dành xấp xỉ 1/3 cuộc đời để ngủ. Nghiên cứu mới của các nhà khoa học tại Đại học Bar-Ilan ở Ramat-Gan (Isarel), đã tìm ra một yếu tố quan trọng để lý giải: Vì sao giấc ngủ không thể thiếu. Đó chính là tác dụng phục hồi và sửa chữa tổn thương các tế bào não trong khi ngủ.

Não vẫn làm việc trong khi ta ngủ

ton-thuong-cua-nao-bo-binh-phuc-nho-giac-ngu-1

Một nghiên cứu đã cho thấy mọi người có thể nhớ thông tin tốt hơn sau khi ngủ. Thậm chí, các nhà khoa học nói rằng họ có thể “đọc” thấy não bộ đang nhớ lại điều gì khi đang ngủ.

"Chúng ta khá chắc chắn rằng những kỷ niệm đã được tái hoạt trong não suốt quá trình giấc ngủ diễn ra, nhưng chúng ta không biết các quá trình thần kinh thực sự diễn ra như thế nào”, giáo sư tâm lý học Scott Cairney đến từ Đại học York nói.

Một nghiên cứu của Đại học Y khoa Freiburg ở Đức tìm hiểu về chức năng của giấc ngủ và mối liên hệ giữa giấc ngủ với các rối loạn sức khỏe cho thấy não và cơ thể khá bận rộn trong khi chúng ta đang ngủ. Theo các nhà nghiên cứu, trong khi ngủ, não bộ hoạt động mạnh hơn để chuẩn bị sẵn sàng cho ngày hôm sau. Và có thể bộ não phải "dọn dẹp" những chất có hại ra khỏi cơ thể trong thời gian này. Nghiên cứu sử dụng chuột để thí nghiệm, các nhà nghiên cứu tiêm chất nhuộm màu vào não chuột, sau đó theo dõi não của chúng. Kết quả, họ thấy bộ não của những con chuột đang ngủ hoạt động rất mạnh.

Ngủ là cơ hội chữa lành tổn thương ở các tế bào não

ton-thuong-cua-nao-bo-binh-phuc-nho-giac-ngu-2

Các nhà khoa học đã nghiên cứu trên cá ngựa vằn vì sự tương đồng đáng ngạc nhiên giữa chúng và con người: Khoảng 70% bộ gen người cũng có trên cá ngựa vằn. Bằng phương pháp hình ảnh “tua nhanh thời gian” 3D, các nhà khoa học đã nghiên cứu và quan sát những tác động của giấc ngủ ở mức độ siêu nhỏ lên từng tế bào thần kinh và tế bào não.

Nhờ công nghệ hình ảnh với độ phân giải cao đã cho phép nhóm nghiên cứu theo dõi những chuyển động của ADN và các protein trong các tế bào não. Và họ đã tìm thấy: Trong quá trình cơ thể ngủ, các tế bào thần kinh có thể thực hiện các hoạt động bảo trì nhân tế bào, là yếu tố trung tâm chứa hầu hết các vật chất di truyền của tế bào.

Khi nhân tế bào bị tổn thương nặng, các vật chất di truyền mà tế bào đó mang cũng sẽ bị tổn thương. Sự tổn thương đó sẽ gây ra lão hóa, bệnh tật, và suy giảm hoạt động của cơ quan hoặc tổ chức. Nhóm nghiên cứu cũng giải thích rằng: Trong khi ngủ, các tế bào thần kinh có cơ hội để phục hồi sau những áp lực tích tụ trong cả một ngày và có thể “sửa chữa” những tổn thương đó.

Ngủ giúp tăng cường hoạt động nhiễm sắc thể

Các nhà khoa học cho biết: Khi cơ thể đang trong trạng thái tỉnh, các tế bào não không thể thực hiện việc bảo trì các ADN một cách chính xác so với khi ngủ.

Như vậy theo nghiên cứu này, các nhà khoa học đã tìm ra một mối liên quan trực tiếp giữa giấc ngủ, động học nhiễm sắc thể, hoạt động của tế bào thần kinh cùng quá trình thương tổn và sửa chữa ADN với quá trình sinh lí của toàn bộ cơ thể sinh vật. Giấc ngủ giúp sửa chữa những tổn thương gây ra cho ADN tích tụ trong quá trình cơ thể thức.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những thói quen tốt trước khi đi ngủ
BS. Bùi Văn Phú - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 07/06/2026

    Nắng nóng và sức khỏe

    Mùa hè mới bắt đầu nhưng nhiều khu vực trên cả nước đã phải đối mặt với những đợt nắng nóng gay gắt, đe dọa sức khỏe cộng đồng.

  • 07/06/2026

    Ăn nhiều nhãn, vải thiều có gây mụn nhọt, hại cho da không?

    Nhiều người cho rằng ăn nhiều nhãn, vải dễ gây 'nóng trong', nổi mụn hay nhiệt miệng. Thực tế, điều này có liên quan đến hàm lượng đường cao và cách cơ thể phản ứng với chế độ ăn, đặc biệt khi tiêu thụ quá mức.

  • 07/06/2026

    Bệnh hắc lào – Bệnh da liễu nguy hiểm

    Hắc lào là bệnh nhiễm trùng da do vi nấm nhóm Dermatophytes gây ra, biểu hiện bằng các mảng đỏ, ngứa, có vảy, hình vòng hoặc tròn như đồng tiền, thường xuất hiện ở vùng da ẩm ướt (bẹn, kẽ chân, mông) và có thể lây lan nhanh qua tiếp xúc trực tiếp, đồ dùng cá nhân, động vật hoặc đất bẩn, phát triển mạnh trong thời tiết nóng ẩm

  • 06/06/2026

    Sau tuổi 50, nhịn ăn để giảm cân gây ảnh hưởng gì cho cơ thể?

    Nhiều người sau tuổi 50 chọn nhịn ăn để giảm cân vì nghĩ càng ăn ít càng nhanh xuống cân. Tuy nhiên, ở độ tuổi này, việc cắt giảm năng lượng quá mức có thể gây ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe.

  • 06/06/2026

    Bí quyết ngăn ngừa mất cơ ở tuổi già

    Sau tuổi 30, cơ thể chúng ta bắt đầu một quá trình hao mòn thầm lặng: cứ mỗi thập kỷ, khoảng 3% - 5% khối lượng cơ bắp sẽ biến mất. Nếu không có biện pháp can thiệp, sự suy giảm này sẽ dẫn đến hội chứng mất cơ, khiến những việc đơn giản như mở nắp lọ hay đứng dậy khỏi ghế cũng trở thành một thử thách với người cao tuổi.

  • 05/06/2026

    3 lợi ích bất ngờ khi tăng số bước đi bộ mỗi ngày trong 3 tháng

    Đi bộ là một trong những hình thức vận động đơn giản và dễ duy trì nhất. Chỉ cần tăng số bước mỗi ngày và duy trì đều đặn trong vài tháng, cơ thể đã có nhiều thay đổi tích cực từ vóc dáng, năng lượng đến tinh thần.

  • 05/06/2026

    5 mùi hương có thể giúp tăng cường năng lượng và sự tỉnh táo của bạn trong mùa thi

    Việc ăn uống rõ ràng có thể giúp tăng cường năng lượng nhưng chỉ cần ngửi mùi một số loại thực phẩm cũng có tác dụng tương tự. Những thực phẩm này chứa các hợp chất giúp não bộ tỉnh táo hơn, cải thiện tâm trạng và khả năng nhận thức trong mùa thi cử. Tuy nhiên, tác dụng này không giống như caffeine hay việc tiêu thụ calo.

  • 04/06/2026

    Bữa sáng với trứng luộc và cà phê có giúp giảm cân?

    Trứng luộc và cà phê là bữa sáng quen thuộc trong thực đơn giảm cân nhờ cảm giác gọn nhẹ, ít calo, tiện lợi. Tuy nhiên, liệu bộ đôi này có thực sự giúp kiểm soát cân nặng hiệu quả hay không?

Xem thêm