Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tìm hiểu về bệnh võng mạc và thoái hóa hoàng điểm

Võng mạc là bộ phận có nhiệm vụ tiếp nhận ánh sáng từ thủy tinh thể hội tụ lại và chuyển năng lượng ánh sáng thành tín hiệu thị lực, gửi về trung khu phân tích tại vỏ não (thông qua dây thần kinh thị giác).

Do đó, đây là bộ phận quan trọng nhất của mắt, giúp chúng ta cảm nhận ánh sáng và nhìn thấy hình ảnh xung quanh.

Ngoài các bệnh lý võng mạc liên quan đên thoái hóa, bộ phận này cũng thường rất dễ bị tổn thương do các bệnh lý nội khoa như tăng huyết áp, bệnh tiểu đường; chấn thương hoặc do tác hại của khói thuốc là, rượu bia, thuốc điều trị...

Không ít trường hợp bệnh nhân suy giảm thị lực, thậm chí mù lòa là do chưa nhận thức đúng và không có biện pháp kịp thời trong phòng tránh, điều trị từ sớm các bệnh về mắt liên quan đến võng mạc, đặc biệt là tại vùng hoàng điểm.

I. Các bệnh lý võng mạc

1.Bệnh võng mạc do bệnh lý nội khoa và chấn thương

Các bệnh lý nội khoa như tăng huyết áp, bệnh tiểu đường...có thể gây biến chứng tổn thương cho võng mạc mắt như bong võng mạc, xuất huyết võng mạc.
Võng mạc cũng có thể tổn thương do tác hại của khói thuốc lá, rượu bia, thuốc điều trị hoặc chấn thương mắt.

2.   Các bệnh võng mạc khác

Ngoài các bệnh lý võng mạc do các bệnh lý như cao huyết áp, tiểu đường, các bệnh lý viêm, các loại chấn thương liên quan đến phần bán sau, võng mạc còn có thể mắc một số chứng bệnh khác như: bệnh phù võng mạc mắt, bệnh tắc tĩnh mạch trung tâm võng mạc, ung thư võng mạc, hắc võng mạc trung tâm thanh dịch.

3.   Bệnh thoái hóa võng mạc nguy hiểm
Nếu như nguyên nhân làm mất thị lực, mù lòa do chấn thương, viêm nhiễm chỉ chiếm 10% nhưng lại được quan tâm giải quyết sớm thì những triệu chứng như nhìn mờ, đau nhức, đục mắt, giảm hay mất thị lực trung tâm hoặc không thể nhìn xa, nhìn rõ… thường xuyên bị bỏ qua.
Trong các bệnh lý võng mạc, thoái hóa võng mạc (thoái hóa hoàng điểm) là bệnh lý phổ biến, chiếm tỉ lệ cao và chính là “thủ phạm” gây mù lòa phổ biến nhất. Bệnh thường tiến triển từ từ và làm mất thị lực không hồi phục.
Căn bệnh này là nguyên nhân chính gây mù lòa ở người cao tuổi, khoảng 58% người trên 55 tuổi bị thoái hóa hoàng điểm tuổi già.

Các chuyên gia nhãn khoa khuyến cáo, đối với bệnh võng mạc do tổn thương và liên quan đến các bệnh lý nội khoa, cần hạn chế, tránh các yếu tố bên ngoài làm hại mắt và kiểm soát các yếu tố nguy cơ, điều trị tốt các bệnh lý, tránh biến chứng lên mắt.

Riêng đối với bệnh thoái hóa võng mạc, cần có biện pháp chăm sóc từ bên trong bằng dưỡng chất chuyên biệt để làm chậm quá trình thoái hóa võng mạc, ngăn ngừa suy giảm thị lực, mù lòa.

II.Thoái hóa hoàng điểm – bệnh võng mạc nguy hiểm nhất

1.   Triệu chứng

Khi bị thoái hóa hoàng điểm, mắt sẽ có một số triệu chứng như giảm dần thị lực (nhìn mờ) vùng trung tâm, đôi khi nhìn mờ đột ngột, thể nặng sẽ gây mù mắt hoàn toàn; Nhìn hình biến dạng, méo mó; Nhìn có ám điểm (điểm mờ đen) trước mắt; Rối loạn thị lực màu: nhìn mọi vật mờ và nhạt màu, song thị (nhìn thành hai hình).

2.   Nguyên nhân

Tế bào biểu mô sắc tố võng mạc (RPE) là lớp tế bào duy nhất có khả năng tiếp xúc với các tế bào thần kinh thị giác. Do đó, toàn bộ việc nuôi dưỡng các tế bào thị giác đều do RPE đảm nhiệm.

Thoái hóa hoàng điểm do là tế bào biểu mô sắc tố võng mạc (RPE) bị thoái hóa dần theo tuổi tác, chức năng của các tế bào bị suy giảm không còn được bù trừ bởi các tế bào còn lại.

Nhiều nghiên cứu cho thấy thoái hóa hoàng điểm không chỉ là bệnh của người lớn tuổi mà xuất hiện ở cả những người trong độ tuổi đôi mươi do thường xuyên tiếp xúc với các yếu tố nguy cơ khác như môi trường độc hại và ánh sáng xanh nguy hại.

 
3.   Điều trị

Khi bệnh thoái hóa hoàng điểm ở giai đoạn cuối thì hầu như không thể điều trị được.

Tuy nhiên, thoái hóa hoàng điểm thường tiến triển chậm qua một thời gian dài nên có thể ngăn chặn sự tiến triển đó bằng chế độ dinh dưỡng và chăm sóc mắt thích hợp.

Tốt nhất có thể làm giảm nguy cơ tiến triển của thoái hóa hoàng điểm bằng cách bổ sung dưỡng chất chuyên biệt cho mắt và hạn chế yếu tố nguy cơ.

III.Phòng ngừa và bảo vệ mắt bằng cách chăm sóc mắt từ bên trong

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), 75% trường hợp mù lòa trên thế giới có thể phòng, chữa được nếu có biện pháp chăm sóc và điều trị tốt các bệnh về mắt, đặc biệt là bảo vệ thủy tinh thể và võng mạc.

Nghiên cứu mới nhất của các nhà khoa học Mỹ đã chỉ ra nguyên nhân của nhiều bệnh lý nguy như thoái hóa hoàng điểm chủ yếu là do sự suy giảm chức năng của lớp tế bào biểu mô sắc tố võng mạc - RPE.

Nhờ sự tiến bộ của công nghệ sinh học phân tử, mới đây các nhà khoa học Mỹ đã tìm ra tinh chất Broccophane thiên nhiên (chiết xuất từ một loại bông cải xanh rất giàu Sulforaphane) giúp tăng cường Thioredoxin - loại protein phân tử nhỏ, có khả năng bảo vệ tế bào biểu mô sắc tố võng mạc ưu việt. Thioredoxin giúp gia tăng hoạt động và bảo vệ lớp tế bào biểu mô sắc tố võng mạc - RPE bằng 3 cơ chế:  hoạt hóa, chuyển mã thông tin giữa các tế bào; làm chậm quá trình thoái hóa tế bào và bảo vệ tế bào thị giác trước sự tấn công của các chất gây hại sinh ra trong các phản ứng oxy hóa.

Đại học Y khoa Johns Hopkins (Mỹ) cũng kết luận, tinh chất Broccophane có khả năng phòng ngừa thoái hóa hoàng điểm và các bệnh về mắt khác từ bên trong, giữ cho mắt luôn tinh anh, khỏe mạnh

IV.Lưu ý trong chăm sóc mắt hàng ngày

Bên cạnh việc bổ sung dưỡng chất cho mắt, các bác sĩ nhãn khoa cũng khuyến cáo người dân nên khám mắt định kỳ tại các bệnh viện uy tín để kịp thời phát hiện và xử trí sớm các bệnh lý về mắt.

Nên đeo kính râm khi ra đường để giảm sự nguy hại từ các tia cực tím. Tránh tiếp xúc với nguồn nước bẩn, khói bụi, tia hàn,…Giảm thời gian xem tivi, sử dụng máy tính, điện thoại để hạn chế tác hại từ ánh sáng xanh màn hình.

Trừ lúc ngủ, mắt làm việc trung bình từ 16-18 giờ mỗi ngày. Do vậy, cần chú ý cho mắt nghỉ ngơi, vệ sinh mắt thường xuyên.

Chủ động chăm sóc mắt từ sớm và bảo vệ từ bên trong chính là biện pháp an toàn và hữu hiệu để phòng ngừa tổn thương mắt, hạn chế suy giảm thị lực và mù lòa, nâng cao chất lượng cuộc sống.

Theo ecogreen.com.vn
Bình luận
Tin mới
  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

  • 09/03/2026

    5 hậu quả nghiêm trọng lâu dài của việc la mắng đối với trẻ

    Các bậc cha mẹ luôn muốn điều tốt nhất cho con cái của mình. Đó là lý do tại sao rất nhiều bậc cha mẹ phải vật lộn với những lựa chọn nuôi dạy con. Và xét cho cùng, chúng ta cũng chỉ là con người, việc cảm thấy bực bội với con cái là điều bình thường, đặc biệt là khi chúng cư xử không đúng mực. Nhưng cách bạn thể hiện sự bực bội và giải quyết tình huống có thể ảnh hưởng lớn đến sự phát triển nhân cách và sức khỏe lâu dài của trẻ. Cùng đọc tiếp để tìm hiểu xem các nghiên cứu lâm sàng đã phát hiện ra về tác động lâu dài của việc la mắng đối với trẻ em!

  • 08/03/2026

    Uống trà gì cân bằng nội tiết một cách tự nhiên?

    Rối loạn nội tiết có thể ảnh hưởng đến giấc ngủ, cân nặng, chu kỳ kinh nguyệt và tâm trạng. Bên cạnh điều trị y khoa, một số loại trà được nghiên cứu cho thấy có thể hỗ trợ điều hòa hormone ở mức độ nhất định.

  • 08/03/2026

    Kim ngân hoa với các tác dụng chống viêm

    Trong xu hướng tìm kiếm các hợp chất tự nhiên để hỗ trợ sức khỏe, Kim ngân hoa nổi lên như một nguyên liệu tiềm năng nhờ khả năng can thiệp vào các lộ trình tín hiệu liên quan đến stress oxy hóa và viêm.

Xem thêm