Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tiểu đường type 2 và lời khuyên lựa chọn thực phẩm - Phần 1

Các thực phẩm đóng gói thường được yêu cầu liệt kê các giá trị dinh dưỡng trên nhãn của thực phẩm, bạn cần phải biết một số các thông tin vì nó liên quan đến sức khoẻ, đặc biệt là với bệnh nhân tiểu đường.

Tiểu đường type 2

Tiểu đường type 2 là một tình trạng bệnh mà khi đó cơ thể của chúng ta không thể sử dụng được hormone insulin một cách hiệu quả - được gọi là tình trạng kháng insulin cũng như việc tuyến tụy của cơ thể không thể sản xuất đủ insulin để bù đắp được sự đề kháng này.

Insulin là một hormone quan trọng, cho phép đường từ máu có thể đi vào tế bào.

Việc đường trong máu bắt đầu tăng cao là kết quả của tiểu đường type 2. Đường máu càng lên cao càng nguy hiểm, nếu không kiểm soát tốt có thể gây biến chứng trên mắt, thận, thần kinh và tim mạch. Một trong những phương pháp điều trị chính của tiểu đường type 2 đó là tuân thủ một chế độ ăn thân thiện với bệnh tiểu đường.

Tại sao chế độ ăn lại quan trọng đối với người tiểu đường?

Mỗi loại thực phẩm sẽ ảnh hưởng đến đường máu theo một cách khác nhau. Điều đó lý giải tại sao việc ăn uống cân đối rất quan trọng đối với người tiểu đường.

Carbohydrate trong thực phẩm là thủ phạm gây tăng đường máu, trong khi đó, protein và chất béo trong thực phẩm thì không. Các thực phẩm giàu carbohydrate mà có nhiều chất xơ và ít xay xát sẽ giúp ổn định đường máu trong khi nhưng loại cũng giàu carbohydrate nhưng ít xơ, xay xát kỹ sẽ đẩy đường máu tăng cao.

Các chế độ ăn lành mạnh đối với hệ tim mạch thường được khuyên dùng cho người tiểu đường vì thừa cân là một yếu tố nguy cơ có tác động tới cả tiểu đường và bệnh tim mạch, cụ thể:

  • Cần kiểm soát lượng chất béo bão hòa và chất béo dạng trans.
  • Theo dõi lưỡng muối ăn vào.
  • Chọn thực phẩm nguyên cám giàu chất xơ, ăn đủ rau quả và trái cây.

Chỉ số đường huyết glycemic index (GI) là một công cụ được dùng để đánh giá tốc độ làm tăng mức đường huyết của thực phẩm. Thực phẩm có GI cao gây tăng nhanh mức đường huyết sau ăn, ngược lại với GI thấp. Và một điều cần lưu ý là thực phẩm có chỉ số GI thấp thường có nhiều chất xơ.

Những điều cần biết về carbohydrate

Carbohydrate (hay tinh bột nói chung) sau khi được tiêu hóa sẽ tạo ra đường đơn. Tinh bột được coi là carbohydrate phức hợp và đường kính được gọi là carbohydrate đơn giản.

Carbohydrate đến từ thực phẩm được xay xát kỹ thì thường không tốt cho sức khỏe, ví dụ cho loại carbohydrate này đến từ cơm gạo xay xát trắng, mỳ ống trắng, bánh mỳ trắng, các loại kẹo và nước ngọt.

Carbohydrate phức hợp ít được xay xát và chế biến công nghiệp hơn, chúng chứa nhiều chất xơ hơn là những loại carbohyrate đơn giảm, ví dụ: gạo lứt, đậu đỗ, rau quả tươi, mỳ ống nguyên cám, bánh mỳ đen, kê, yến mạch nguyên cám.

Carbohydrate đơn giản tiêu hóa nhanh làm đường máu tăng vọt. Các loại carbohydrate phức hợp có nhiều chất xơ thì ngược lại, tiêu hóa chậm ơn nhiều, điều này sẽ giúp chúng ta thấy no lâu hơn, vì tiêu hóa chậm hơn nên đường máu sẽ tăng từ từ.

Người bị tiểu đường type 2 cần có một chế độ ăn để đảm bảo giữ đường huyết ở mức ổn định và an toàn. Hiệp hội tiểu đường Hoa Kỳ khuyến nghị sử dụng các nguồn carbohydrate đến từ các thực phẩm sau:

  • Các loại trái cây có chỉ số GI thấp
  • Các loại rau
  • Sữa ít béo và chế phẩm sữa ít béo
  • Thực phẩm nguyên cám và đậu đỗ

(... còn tiếp...)

Mời các bạn đón đọc phần tiếp theo tại website: vienyhocungdung.vn

Thông tin thêm tham khảo tại bài viết: Mối liên quan giữa viêm gan C và tiểu đường

Ts.Bs.Trương Hồng Sơn- Viện Y học ứng dụng Việt Nam- Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

  • 12/04/2026

    Bệnh đái tháo đường type 5

    Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.

  • 11/04/2026

    Mối liên quan giữa giấc ngủ và tăng trưởng ở trẻ từ 5 – 8 tuổi

    Ngủ đủ giấc là yếu tố vô cùng quan trọng đối với trẻ bởi nhiều lý do khác nhau, từ việc hồi phục năng lượng cho cơ thể hoạt động cho tới hoàn thiện các chức năng não bộ. Các bằng chứng khoa học còn chỉ ra rằng giấc ngủ giúp hỗ trợ cho quá trình tăng trưởng và phát triển của trẻ.

  • 11/04/2026

    6 loại thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều

    Mọi người thường nghe nhiều về canxi nhưng ít chú ý đến magie - khoáng chất liên quan đến hàng trăm phản ứng sinh hóa trong cơ thể như ổn định nhịp tim, thư giãn cơ bắp, củng cố hệ thần kinh, kiểm soát đường huyết. Tham khảo một số thực phẩm có hàm lượng magie cao hơn hạt điều.

  • 11/04/2026

    Bệnh tay chân miệng : Dấu hiệu và phòng tránh cho trẻ

    Bệnh tay chân miệng là một bệnh phổ biến ở trẻ em, thường bùng phát trong những tháng giao mùa trời lạnh do điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển. Với tốc độ lây lan nhanh qua đường tiếp xúc và tiềm ẩn nguy cơ gây biến chứng nguy hiểm, việc hiểu rõ dấu hiệu nhận biết và cách phòng ngừa bệnh tay chân miệng là điều cần thiết để bảo vệ sức khỏe trẻ nhỏ. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin khoa học, thực tiễn giúp phụ huynh nhận diện sớm bệnh và áp dụng các biện pháp phòng tránh hiệu quả.

  • 11/04/2026

    Các nhà khoa học phát hiện yếu tố dự đoán tuổi thọ trong một nghiên cứu gây bất ngờ

    Các nhà khoa học cho biết họ đã xác định được một chỉ số quan trọng giúp dự đoán tuổi thọ con người. Kết quả cho thấy yếu tố di truyền có thể đóng vai trò lớn hơn nhiều so với những gì từng ước tính. Tuy vậy, các chuyên gia nhấn mạnh rằng lối sống lành mạnh vẫn giữ vai trò thiết yếu trong việc sống lâu và sống khỏe.

  • 10/04/2026

    Có giảm được mỡ bụng không nếu ngừng ăn đường?

    Có giảm được mỡ bụng không nếu ngừng ăn đường?

  • 10/04/2026

    7 lợi ích sức khỏe của quả thanh long có thể bạn chưa biết

    Quả thanh long không chỉ giải nhiệt mà còn là 'siêu thực phẩm' với nhiều lợi ích cho sức khỏe. Khám phá cách loại quả này giúp hệ tiêu hóa khỏe mạnh, ngăn ngừa bệnh mạn tính và tăng cường sức đề kháng tự nhiên mỗi ngày.

Xem thêm