Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tiểu đường type 2 và lời khuyên lựa chọn thực phẩm - Phần 1

Các thực phẩm đóng gói thường được yêu cầu liệt kê các giá trị dinh dưỡng trên nhãn của thực phẩm, bạn cần phải biết một số các thông tin vì nó liên quan đến sức khoẻ, đặc biệt là với bệnh nhân tiểu đường.

Tiểu đường type 2

Tiểu đường type 2 là một tình trạng bệnh mà khi đó cơ thể của chúng ta không thể sử dụng được hormone insulin một cách hiệu quả - được gọi là tình trạng kháng insulin cũng như việc tuyến tụy của cơ thể không thể sản xuất đủ insulin để bù đắp được sự đề kháng này.

Insulin là một hormone quan trọng, cho phép đường từ máu có thể đi vào tế bào.

Việc đường trong máu bắt đầu tăng cao là kết quả của tiểu đường type 2. Đường máu càng lên cao càng nguy hiểm, nếu không kiểm soát tốt có thể gây biến chứng trên mắt, thận, thần kinh và tim mạch. Một trong những phương pháp điều trị chính của tiểu đường type 2 đó là tuân thủ một chế độ ăn thân thiện với bệnh tiểu đường.

Tại sao chế độ ăn lại quan trọng đối với người tiểu đường?

Mỗi loại thực phẩm sẽ ảnh hưởng đến đường máu theo một cách khác nhau. Điều đó lý giải tại sao việc ăn uống cân đối rất quan trọng đối với người tiểu đường.

Carbohydrate trong thực phẩm là thủ phạm gây tăng đường máu, trong khi đó, protein và chất béo trong thực phẩm thì không. Các thực phẩm giàu carbohydrate mà có nhiều chất xơ và ít xay xát sẽ giúp ổn định đường máu trong khi nhưng loại cũng giàu carbohydrate nhưng ít xơ, xay xát kỹ sẽ đẩy đường máu tăng cao.

Các chế độ ăn lành mạnh đối với hệ tim mạch thường được khuyên dùng cho người tiểu đường vì thừa cân là một yếu tố nguy cơ có tác động tới cả tiểu đường và bệnh tim mạch, cụ thể:

  • Cần kiểm soát lượng chất béo bão hòa và chất béo dạng trans.
  • Theo dõi lưỡng muối ăn vào.
  • Chọn thực phẩm nguyên cám giàu chất xơ, ăn đủ rau quả và trái cây.

Chỉ số đường huyết glycemic index (GI) là một công cụ được dùng để đánh giá tốc độ làm tăng mức đường huyết của thực phẩm. Thực phẩm có GI cao gây tăng nhanh mức đường huyết sau ăn, ngược lại với GI thấp. Và một điều cần lưu ý là thực phẩm có chỉ số GI thấp thường có nhiều chất xơ.

Những điều cần biết về carbohydrate

Carbohydrate (hay tinh bột nói chung) sau khi được tiêu hóa sẽ tạo ra đường đơn. Tinh bột được coi là carbohydrate phức hợp và đường kính được gọi là carbohydrate đơn giản.

Carbohydrate đến từ thực phẩm được xay xát kỹ thì thường không tốt cho sức khỏe, ví dụ cho loại carbohydrate này đến từ cơm gạo xay xát trắng, mỳ ống trắng, bánh mỳ trắng, các loại kẹo và nước ngọt.

Carbohydrate phức hợp ít được xay xát và chế biến công nghiệp hơn, chúng chứa nhiều chất xơ hơn là những loại carbohyrate đơn giảm, ví dụ: gạo lứt, đậu đỗ, rau quả tươi, mỳ ống nguyên cám, bánh mỳ đen, kê, yến mạch nguyên cám.

Carbohydrate đơn giản tiêu hóa nhanh làm đường máu tăng vọt. Các loại carbohydrate phức hợp có nhiều chất xơ thì ngược lại, tiêu hóa chậm ơn nhiều, điều này sẽ giúp chúng ta thấy no lâu hơn, vì tiêu hóa chậm hơn nên đường máu sẽ tăng từ từ.

Người bị tiểu đường type 2 cần có một chế độ ăn để đảm bảo giữ đường huyết ở mức ổn định và an toàn. Hiệp hội tiểu đường Hoa Kỳ khuyến nghị sử dụng các nguồn carbohydrate đến từ các thực phẩm sau:

  • Các loại trái cây có chỉ số GI thấp
  • Các loại rau
  • Sữa ít béo và chế phẩm sữa ít béo
  • Thực phẩm nguyên cám và đậu đỗ

(... còn tiếp...)

Mời các bạn đón đọc phần tiếp theo tại website: vienyhocungdung.vn

Thông tin thêm tham khảo tại bài viết: Mối liên quan giữa viêm gan C và tiểu đường

Ts.Bs.Trương Hồng Sơn- Viện Y học ứng dụng Việt Nam- Tổng hợp từ Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 02/04/2026

    Ăn tỏi và mật ong có lợi gì cho sức khỏe?

    Tỏi và mật ong là hai thực phẩm quen thuộc trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Ngoài giá trị dinh dưỡng, chúng còn được nghiên cứu về một số tác dụng sinh học có lợi cho sức khỏe khi sử dụng hợp lý.

  • 02/04/2026

    Lợi ích của thiền định: Nâng cao sức khỏe thể chất và tinh thần

    Thiền định không chỉ bắt nguồn từ truyền thống tâm linh mà còn được khoa học chứng minh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe thể chất và tinh thần trong cuộc sống hiện đại. Thực hành thiền giúp giảm stress hàng ngày, hỗ trợ điều trị bệnh lý mãn tính, và tạo sự cân bằng nội tại bền vững. Chỉ vài phút thiền mỗi ngày có thể tạo ra những thay đổi sinh học tích cực, như giảm hormone căng thẳng cortisol và cải thiện chức năng hệ miễn dịch. Bài viết này nhằm tổng hợp các bằng chứng khoa học về lợi ích của thiền và cung cấp hướng dẫn thực hành đơn giản cho người mới bắt đầu.

  • 02/04/2026

    Những nguy hại ít người biết trong trào lưu kiêng sữa, bỏ ngũ cốc

    Thời gian gần đây, trào lưu “ăn chống viêm”, “thải độc” hay “tăng miễn dịch cấp tốc” với những lời khuyên “bỏ sữa ngay để trị mụn”, “gluten (ngũ cốc) là thủ phạm gây viêm não” trở nên phổ biến trên mạng xã hội.

  • 02/04/2026

    6 thói quen thầm lặng có thể đang hủy hoại sức khỏe của bạn

    Việc có những ngày sinh hoạt đều đặn có thể giúp bạn cảm thấy ổn định hơn khi cuộc sống trở nên căng thẳng. Nhưng một số thói quen nhỏ, thường bị bỏ qua, lại có thể gây hại cho sức khỏe của bạn, dẫn đến căng thẳng về thể chất hoặc tinh thần theo thời gian.

  • 01/04/2026

    Chế độ dinh dưỡng cho học sinh mùa thi

    Kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 tại Hà Nội sẽ diễn ra vào ngày 30 và 31-5-2026. Trong cuộc đua nước rút đầy áp lực, bên cạnh việc ôn luyện kiến thức, chế độ dinh dưỡng đóng vai trò quyết định đến phong độ của thí sinh. Chuyên gia dinh dưỡng khuyến cáo, bổ sung dưỡng chất đúng cách để đảm bảo sức khỏe, trí não hoạt động bền bỉ trong giai đoạn cao điểm.

  • 01/04/2026

    2 loại ngũ cốc ngon nhất nên ăn để giảm cân

    Muốn giảm cân, nhiều người thường cắt giảm tinh bột nhưng cơ thể cần đủ tinh bột để hoạt động. Vì vậy nên chọn đúng loại tinh bột và ăn đúng cách giúp giảm cân mà không cần phải nhịn đói khổ sở.

  • 01/04/2026

    Trẻ em trên 6 tuổi có cần tiêm vaccine nữa không?

    Nhiều người lầm tưởng rằng hệ miễn dịch của trẻ sau 6 tuổi đã trưởng thành và đủ sức chống chọi với thế giới. Tuy nhiên, thực tế khoa học lại cho thấy điều ngược lại: Đây là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng cần được củng cố miễn dịch.

  • 31/03/2026

    Chạy bộ bao lâu thì mỡ bụng bắt đầu giảm?

    Chạy bộ giúp tiêu hao năng lượng hiệu quả và cải thiện sức khỏe tim mạch nhưng mỡ bụng không thể giảm ngay sau vài buổi tập. Thời điểm cơ thể bắt đầu huy động mỡ phụ thuộc vào cường độ vận động, thời gian duy trì, chế độ dinh dưỡng và khả năng thích nghi chuyển hóa của từng người.

Xem thêm