Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Thiếu máu thiếu sắt do chế độ ăn - Phần 2

Thiếu sắt là gì? Thiếu máu thiếu sắt có phải là tình trạng thứ phát do chế độ ăn thiếu sắt?

Thiếu máu thiếu sắt do chế độ ăn (Phần 1)

Người thiếu máu có số lượng hồng cầu (RBC) thấp hơn so với người khỏe mạnh. Thiếu máu có thể gây đau đầu, yếu, mệt mỏi, và nhiều triệu chứng khác và cũng có thể dẫn đến các vấn đề sức khoẻ lâu dài nếu không được điều trị.

Nếu thiếu sắt cơ thể sẽ sản xuất ít tế bào hồng cầu hơn hoặc hồng cầu sẽ nhỏ hơn bình thường. Nguyên nhân của tình trạng này hầu hết là do thiếu chất sắt trong khẩu phần ăn. Nói cách khác, thiếu máu là do không nhận đủ thức ăn mà bạn cần.

Có nhiều nguyên nhân gây thiếu máu, nhưng thiếu sắt là phổ biến nhất. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), thiếu sắt là chứng rối loạn dinh dưỡng hàng đầu trên thế giới. Nghiên cứu cho thấy có đến 80% người trên thế giới không có đủ chất sắt trong cơ thể và có tới 30% người bị thiếu máu là do thiếu sắt kéo dài.

Biến chứng

Hầu hết các trường hợp thiếu máu do thiếu sắt đều nhẹ và không gây biến chứng. Tuy nhiên, nếu sắt không được bổ sung vào chế độ ăn của bạn, nó có thể dẫn đến các vấn đề sức khỏe khác.

Thiếu máu khiến tim bạn bơm thêm máu để bù đắp cho lượng oxy thấp. Suy tim hoặc cơ tim phì to hơn có thể xảy ra nếu tình trạng thiếu máu thiếu sắt kéo dài.

Ở phụ nữ có thai, những trường hợp thiếu sắt nghiêm trọng có thể khiến trẻ sơ sinh sinh sớm hoặc có cân nặng khi sinh thấp. Hầu hết phụ nữ mang thai sử dụng chất bổ sung sắt như là một phần của chăm sóc trước khi sinh để ngăn ngừa điều này xảy ra.

Trẻ sơ sinh và trẻ thiếu sắt nghiêm trọng có thể chậm phát triển. Chúng cũng dễ bị nhiễm trùng hơn.

Điều trị thiếu máu thiếu sắt

Thực phẩm bổ sung

Viên sắt có thể giúp bạn khôi phục mức độ sắt trong cơ thể. Bạn có thể cần phải bổ sung trong vài tháng. Chất bổ sung sắt có thể gây táo bón hoặc phân có màu đen. Các chất bổ sung sắt từ thực vật có thể được dung nạp dễ dàng hơn và ít triệu chứng tiêu hóa hơn.

Nếu bác sĩ xác định rằng bạn thiếu các vitamin và khoáng chất khác, bác sĩ cũng có thể kê toa các vitamin khác.

Chế độ ăn uống

Bạn nên ăn một chế độ ăn nhiều thực phẩm giàu sắt và vitamin C để ngăn ngừa mức độ sắt trong máu thấp. Các bà mẹ nên đảm bảo cho trẻ bú mẹ hoặc là sữa mẹ hoặc sữa công thức bổ sung sắt. Các loại ngũ cốc cho trẻ sơ sinh có bổ sung chất sắt cũng có thể được sử dụng khi trẻ sẵn sàng bắt đầu ăn thức ăn đặc.

Chế độ ăn nhiều thịt đỏ, rau lá màu sẫm, quả khô và các loại hạt, ngũ cốc tăng cường chất sắt, hoặc các thực phẩm khác giàu sắt bao gồm:

  • Thịt, chẳng hạn như thịt cừu, thịt lợn, thịt gà và thịt bò
  • Đậu, bao gồm cả đậu nành
  • Bí ngô và hạt bí
  • Rau lá xanh, chẳng hạn như rau chân vịt
  • Nho và các loại trái cây sấy khô khác
  • Đậu hũ
  • Trứng
  • Hải sản, như trai, cá mòi, tôm và hàu
  • Ngũ cốc được tăng cường chất sắt

Vitamin C giúp cơ thể hấp thụ chất sắt mà bạn ăn. Nếu bạn đang dùng viên sắt, bác sĩ có thể đề nghị dùng thuốc viên cùng với vitamin C.

  • Quả cam quýt, như cam, bưởi, dâu tây, kiwi, đu đủ, dứa, dưa và xoài
  • Bông cải xanh
  • Ớt chuông đỏ và xanh lá cây
  • Súp lơ
  • Cà chua
  • Lá xanh

Người ăn chay nên đảm bảo rằng họ đang ăn đủ đậu, đậu hũ, trái cây khô, rau chân vịt, và các loại rau có lá sẫm màu khác. Họ nên bổ sung thức ăn giàu chất sắt vào chế độ ăn uống của họ thường xuyên.

Truyền máu

Trong những trường hợp nặng, truyền máu có thể thay thế hoặc bổ sung sắt một cách nhanh chóng.

Bạn hãy nhớ điều này: thiếu máu do thiếu chất sắt trong chế độ ăn là một tình trạng phổ biến. Thật dễ dàng để phát hiện và điều trị thông qua thay đổi chế độ ăn uống và bổ sung.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những câu hỏi về thiếu máu - Phần 1

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 04/05/2026

    Cách ăn nghệ giúp hỗ trợ phục hồi tổn thương gan

    Nghệ không chỉ tạo màu sắc, hương vị cho nhiều món ăn mà còn là một vị thuốc tốt. Các nghiên cứu gần đây đã nhấn mạnh vai trò của curcumin - một polyphenol quý giá trong thân rễ nghệ - có tiềm năng trong hỗ trợ điều trị và phục hồi tổn thương gan.

  • 04/05/2026

    Các vấn đề về mắt ở trẻ sinh non

    Trẻ sinh trước 31 tuần có nguy cơ cao mắc bệnh võng mạc và các tật về mắt gây mù lòa. Khám sàng lọc sớm và điều trị đúng giai đoạn là chìa khóa vàng để ngăn ngừa biến chứng, giúp trẻ duy trì thị lực khỏe mạnh.

  • 03/05/2026

    3 món ăn nhẹ buổi sáng từ yến mạch giúp giảm cân hiệu quả

    Yến mạch giàu chất xơ, giúp bạn no lâu và có thể hỗ trợ mục tiêu giảm cân khi được kết hợp vào chế độ ăn uống cân bằng.

  • 03/05/2026

    6 triệu chứng bạn không nên bỏ qua

    Hầu hết các cơn đau nhức hiếm khi là vấn đề lớn. Nhưng có một số triệu chứng quan trọng mà bạn nên kiểm tra càng sớm càng tốt. Hãy đi khám bác sĩ nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào sau đây.

  • 02/05/2026

    4 loại hạt tốt nhất giúp hạ đường huyết tự nhiên

    Ăn các loại hạt có thể giúp giữ mức đường huyết ổn định bằng cách làm chậm quá trình tiêu hóa và ngăn ngừa sự tăng đột biến. Vậy những loại hạt nào giúp hạ đường huyết tự nhiên?

  • 02/05/2026

    Đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh: Có hiệu quả không?

    Việc đổ mồ hôi để chữa cảm lạnh, bằng các phương pháp như xông hoặc tập thể dục, có thể giúp giảm các triệu chứng nghẹt mũi, ho và đau họng. Tuy nhiên, hiệu quả tạm thời này không có nghĩa là bạn có thể nhanh chóng khỏi cảm lạnh.

  • 01/05/2026

    Cách thoa kem chống nắng đúng cách

    Bạn không phải là người duy nhất bị cháy nắng dù đã dành thời gian thoa kem chống nắng. Các chuyên gia khuyên bạn nên thoa kem chống nắng hàng ngày, nhưng không phải lúc nào cũng cung cấp hướng dẫn sử dụng đúng cách.

  • 30/04/2026

    3 cách ăn quả lựu tốt nhất giúp chống lão hóa

    Quả lựu từ lâu được xem là thực phẩm hỗ trợ làm đẹp da nhờ giàu chất chống oxy hóa. Các hoạt chất này giúp bảo vệ tế bào, làm chậm lão hóa, nên lựu được ứng dụng rộng rãi trong mỹ phẩm và thực phẩm chức năng.

Xem thêm