Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sử dụng virus để điều trị ung thư

Virus oncolytic là một dạng liệu pháp miễn dịch sử dụng virus để lây nhiễm và tiêu diệt các tế bào ung thư.

Virus là các phần tử lây nhiễm hoặc xâm nhập vào tế bào của chúng ta, sau đó sử dụng bộ máy di truyền của tế bào để tạo ra các bản sao của chính chúng và sau đó lây lan sang các tế bào không bị nhiễm bệnh xung quanh. Sự lây nhiễm bởi một số loại virus có liên quan đến sự phát triển của một số bệnh ung thư, chẳng hạn như virus viêm gan B (HBV) trong ung thư gan và virus u nhú ở người (HPV) trong ung thư cổ tử cung và ung thư đầu và cổ. Trong trường hợp nhiễm HPV và viêm gan, một loại liệu pháp miễn dịch khác — vaccine ung thư — đã cho thấy khả năng ngăn ngừa nhiễm trùng và bảo vệ chống lại sự hình thành các bệnh ung thư liên quan đến HPV và HBV.

Gần đây, virus đã được sử dụng để nhắm mục tiêu và tấn công các khối u đã hình thành. Những virus này - một số, nhưng không phải tất cả, đều đã được sửa đổi - được gọi là virus gây ung thư và chúng đại diện cho một cách tiếp cận đầy hứa hẹn để điều trị ung thư vì một số lý do:

  • Tế bào ung thư thường bị suy giảm khả năng phòng thủ chống virus khiến chúng dễ bị nhiễm trùng
  • Những loại virus tự nhiên này có thể được thiết kế để mang lại cho chúng những đặc tính có lợi, bao gồm giảm khả năng lây nhiễm các tế bào khỏe mạnh cũng như cho chúng khả năng cung cấp các trọng tải điều trị đặc biệt cho các khối u và tạo ra các phân tử tăng cường miễn dịch khi chúng lây nhiễm các tế bào khối u.
  • Sau khi lây nhiễm, những virus oncolytic này có thể khiến các tế bào ung thư “vỡ tung” - tiêu diệt các tế bào ung thư và giải phóng các kháng nguyên ung thư. Sau đó, những kháng nguyên này có thể kích thích các phản ứng miễn dịch có thể tìm ra và loại bỏ bất kỳ tế bào khối u nào còn sót lại gần đó và có thể ở bất kỳ nơi nào khác trong cơ thể.

Vào năm 2015, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã phê duyệt liệu pháp miễn dịch virus gây ung thư đầu tiên để điều trị ung thư — T-VEC cho khối u ác tính. Phương pháp điều trị này liên quan đến một loại virus herpes đã được thiết kế để ít có khả năng lây nhiễm sang các tế bào khỏe mạnh cũng như khiến các tế bào ung thư bị nhiễm tạo ra protein GM-CSF kích thích miễn dịch.

Lựa chọn điều trị bằng liệu pháp virus oncolytic

Hiện có một liệu pháp virus oncolytic được FDA chấp thuận để điều trị ung thư:

T-VEC (Imlygic®): một loại virus herpes simplex (HSV) đã được sửa đổi, lây nhiễm sang các tế bào khối u và thúc đẩy sự phá hủy của chúng; được chấp thuận cho các nhóm bệnh nhân mắc bệnh u ác tính

Phản ứng phụ

Các tác dụng phụ có thể khác nhau tùy theo loại virus gây ung thư — và mục tiêu chính xác của virus này — và cũng có thể bị ảnh hưởng bởi vị trí và loại ung thư cũng như sức khỏe tổng thể của bệnh nhân. Do có khả năng lây nhiễm sang các tế bào khỏe mạnh cũng như kích thích hoạt động miễn dịch tổng thể, đôi khi virus oncolytic có thể khiến hệ thống miễn dịch tấn công các tế bào khỏe mạnh và việc sử dụng chúng có thể mang lại một số nguy cơ nhiễm trùng.

Các tác dụng phụ thường gặp liên quan đến virus gây ung thư đã được phê duyệt hiện nay có thể bao gồm: ớn lạnh, mệt mỏi, các triệu chứng giống cúm, đau chỗ tiêm, buồn nôn và sốt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Vắc xin ung thư

 

Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (Tổng hợp từ Cancer Research) -
Bình luận
Tin mới
  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

  • 12/11/2026

    Hội chứng dị ứng miệng (OAS) khi ăn trái cây sống

    Nhiều người thường cảm thấy ngứa rát môi, sưng nhẹ lưỡi hoặc ngứa cổ họng ngay khi cắn một miếng táo, đào, dưa hấu hay dưa chuột sống. Đây không phải là ngộ độc thực phẩm mà là biểu hiện của Hội chứng dị ứng miệng (OAS) - một phản ứng chéo kỳ lạ giữa phấn hoa và thực phẩm.

  • 12/11/2026

    Những điều cần biết về bệnh lao

    Bệnh lao (hay còn gọi là tuberculosis) là một bệnh truyền nhiễm do vi trùng lao gây nên. Nếu vi trùng lao thâm nhập vào một cơ quan nào đó trong cơ thể, chúng sẽ sinh sôi và khi cơ thể không thể chống lại, nó sẽ trở thành bệnh lao.

  • 11/11/2026

    Chiều dài cổ tử cung: Tại sao yếu tố này lại quan trọng trong thai kỳ?

    Trong thai kỳ, cổ tử cung có thể bị ngắn lại quá sớm. Tình trạng này làm tăng nguy cơ chuyển dạ sớm và sinh non. Chuyển dạ sinh non thường xảy ra trong khoảng thời gian từ tuần thứ 20 đến tuần thứ 37 của thai kỳ. Sinh non càng sớm thì nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe của em bé càng cao.

  • 11/11/2026

    Thể dục trong mùa đông giúp cải thiện hệ miễn dịch

    Mùa đông không chỉ mang theo cái lạnh mà còn khiến cơ thể dễ mệt mỏi, cảm cúm và suy giảm sức đề kháng. Tuy nhiên, thay vì “ngủ đông”, việc duy trì vận động nhẹ như đi bộ, chạy chậm hay tập yoga lại là cách tự nhiên giúp hệ miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn. Tập thể dục đều đặn giúp tăng tuần hoàn, kích hoạt tế bào bảo vệ và giảm viêm – từ đó giúp cơ thể chống lại virus, giữ năng lượng và tinh thần khỏe mạnh suốt mùa lạnh.

Xem thêm