Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sử dụng virus để điều trị ung thư

Virus oncolytic là một dạng liệu pháp miễn dịch sử dụng virus để lây nhiễm và tiêu diệt các tế bào ung thư.

Virus là các phần tử lây nhiễm hoặc xâm nhập vào tế bào của chúng ta, sau đó sử dụng bộ máy di truyền của tế bào để tạo ra các bản sao của chính chúng và sau đó lây lan sang các tế bào không bị nhiễm bệnh xung quanh. Sự lây nhiễm bởi một số loại virus có liên quan đến sự phát triển của một số bệnh ung thư, chẳng hạn như virus viêm gan B (HBV) trong ung thư gan và virus u nhú ở người (HPV) trong ung thư cổ tử cung và ung thư đầu và cổ. Trong trường hợp nhiễm HPV và viêm gan, một loại liệu pháp miễn dịch khác — vaccine ung thư — đã cho thấy khả năng ngăn ngừa nhiễm trùng và bảo vệ chống lại sự hình thành các bệnh ung thư liên quan đến HPV và HBV.

Gần đây, virus đã được sử dụng để nhắm mục tiêu và tấn công các khối u đã hình thành. Những virus này - một số, nhưng không phải tất cả, đều đã được sửa đổi - được gọi là virus gây ung thư và chúng đại diện cho một cách tiếp cận đầy hứa hẹn để điều trị ung thư vì một số lý do:

  • Tế bào ung thư thường bị suy giảm khả năng phòng thủ chống virus khiến chúng dễ bị nhiễm trùng
  • Những loại virus tự nhiên này có thể được thiết kế để mang lại cho chúng những đặc tính có lợi, bao gồm giảm khả năng lây nhiễm các tế bào khỏe mạnh cũng như cho chúng khả năng cung cấp các trọng tải điều trị đặc biệt cho các khối u và tạo ra các phân tử tăng cường miễn dịch khi chúng lây nhiễm các tế bào khối u.
  • Sau khi lây nhiễm, những virus oncolytic này có thể khiến các tế bào ung thư “vỡ tung” - tiêu diệt các tế bào ung thư và giải phóng các kháng nguyên ung thư. Sau đó, những kháng nguyên này có thể kích thích các phản ứng miễn dịch có thể tìm ra và loại bỏ bất kỳ tế bào khối u nào còn sót lại gần đó và có thể ở bất kỳ nơi nào khác trong cơ thể.

Vào năm 2015, Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) đã phê duyệt liệu pháp miễn dịch virus gây ung thư đầu tiên để điều trị ung thư — T-VEC cho khối u ác tính. Phương pháp điều trị này liên quan đến một loại virus herpes đã được thiết kế để ít có khả năng lây nhiễm sang các tế bào khỏe mạnh cũng như khiến các tế bào ung thư bị nhiễm tạo ra protein GM-CSF kích thích miễn dịch.

Lựa chọn điều trị bằng liệu pháp virus oncolytic

Hiện có một liệu pháp virus oncolytic được FDA chấp thuận để điều trị ung thư:

T-VEC (Imlygic®): một loại virus herpes simplex (HSV) đã được sửa đổi, lây nhiễm sang các tế bào khối u và thúc đẩy sự phá hủy của chúng; được chấp thuận cho các nhóm bệnh nhân mắc bệnh u ác tính

Phản ứng phụ

Các tác dụng phụ có thể khác nhau tùy theo loại virus gây ung thư — và mục tiêu chính xác của virus này — và cũng có thể bị ảnh hưởng bởi vị trí và loại ung thư cũng như sức khỏe tổng thể của bệnh nhân. Do có khả năng lây nhiễm sang các tế bào khỏe mạnh cũng như kích thích hoạt động miễn dịch tổng thể, đôi khi virus oncolytic có thể khiến hệ thống miễn dịch tấn công các tế bào khỏe mạnh và việc sử dụng chúng có thể mang lại một số nguy cơ nhiễm trùng.

Các tác dụng phụ thường gặp liên quan đến virus gây ung thư đã được phê duyệt hiện nay có thể bao gồm: ớn lạnh, mệt mỏi, các triệu chứng giống cúm, đau chỗ tiêm, buồn nôn và sốt.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Vắc xin ung thư

 

Hoàng Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (Tổng hợp từ Cancer Research) -
Bình luận
Tin mới
  • 08/11/2026

    Cúm mùa khi giao mùa: Nhận diện sớm triệu chứng và biện pháp phòng ngừa chủ động

    Cúm mùa là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do virus cúm (Influenza virus) gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt vào thời điểm giao mùa khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho virus phát triển.

  • 08/11/2026

    Top 5 thực phẩm "vàng" nên dự trữ trong mùa mưa bão

    Mỗi khi mùa bão lũ tràn về, nguồn cung ứng thực phẩm và điện nước thường xuyên bị gián đoạn. Để giúp các gia đình chủ động chăm sóc sức khỏe và đảm bảo dinh dưỡng trong những ngày thiên tai, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những gợi ý về việc chuẩn bị thực phẩm dự trữ mùa bão lũ an toàn và khoa học.

  • 07/11/2026

    Các loại vaccine nên tiêm trong mùa đông

    Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về cũng là lúc hệ miễn dịch của trẻ nhỏ phải đối mặt với một thử thách lớn. Mùa đông không chỉ mang theo không khí rét buốt mà còn tạo ra điều kiện môi trường vô cùng lý tưởng để vô số các loại mầm bệnh sinh sôi và lây lan trong không khí.

  • 07/11/2026

    Bí quyết bù nước mỗi ngày cho người mắc bệnh Crohn

    Bệnh Crohn là một dạng bệnh viêm ruột mạn tính, thường gây tiêu chảy kéo dài khiến người bệnh dễ rơi vào tình trạng mất nước và mất cân bằng điện giải. Việc xây dựng thói quen bù nước phù hợp có thể giúp giảm bớt gánh nặng này.

  • 06/11/2026

    5 quan niệm sai lầm phổ biến về sàng lọc ung thư vú

    Sàng lọc ung thư vú là một công cụ quan trọng để phát hiện sớm các trường hợp bệnh và điều trị trước khi chúng có cơ hội lan rộng. Tuy nhiên, một số lầm tưởng và quan niệm sai lầm khiến mọi người không đi khám sàng lọc cần thiết. Bài viết này sẽ đề cập đến những quan niệm sai lầm phổ biến và thảo luận về những phát hiện của nghiên cứu.

  • 06/11/2026

    Các bệnh truyền nhiễm lây lan qua nước bọt

    Nước bọt có thể truyền nhiều bệnh truyền nhiễm khác nhau, bao gồm bệnh tăng bạch cầu đơn nhân, viêm họng do liên cầu khuẩn và nhiễm virus rota. Hiểu rõ cách thức lây lan của các bệnh này giúp bạn thực hiện tốt các biện pháp phòng ngừa.

  • 05/11/2026

    Cẩm nang tiêm chung và phòng bệnh mùa đông cho trẻ

    Thời tiết chuyển lạnh là khoảng thời gian khiến nhiều bậc phụ huynh bắt đầu lo lắng và trăn trở về sức khỏe của con cái. Chúng ta thường có suy nghĩ rằng mùa đông chỉ mang theo những cơn cảm lạnh hay ho sốt thông thường. Tuy nhiên, thực tế cho thấy các bệnh lây nhiễm nguy hiểm, bao gồm cả những căn bệnh do muỗi truyền như sốt xuất huyết, vẫn luôn rình rập và đe dọa trực tiếp đến sức khỏe của trẻ nhỏ, đặc biệt là ở khu vực Đông Nam Á. Để con có một mùa đông thực sự khỏe mạnh và trọn vẹn, việc trang bị kiến thức về tiêm chủng cũng như các biện pháp phòng bệnh tại nhà là điều vô cùng cần thiết. Bài viết dưới đây sẽ giúp cha mẹ hiểu rõ hơn về cách tạo ra một "lớp áo giáp" vững chắc, nhằm bảo vệ con yêu khỏi những tác nhân gây bệnh trong giai đoạn thời tiết khắc nghiệt này.

  • 05/11/2026

    Cà phê có giúp bạn giữ nước không?

    Uống cà phê có thể góp phần bổ sung nước cho cơ thể mỗi ngày, nhưng điều quan trọng là phải uống điều độ. Mặc dù cà phê được tính vào lượng chất lỏng cần thiết, nhưng uống quá nhiều có thể dẫn đến mất nước do tác dụng lợi tiểu của nó.

Xem thêm