Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sử dụng máy khí dung cho trẻ em

Máy khí dung rất hữu ích trong việc điều trị một số bệnh về đường hô hấp

Máy khí dung là gì?

Máy khí dung là một thiết bị đặc biệt làm ấm hoặc thay đổi dung dịch lỏng thành sương mịn dễ hít vào. Máy khí dung rất hữu ích trong việc điều trị một số bệnh về đường hô hấp. Các bác sĩ thường sử dụng loại máy này cho trẻ sơ sinh. Máy khí dung cho phép trẻ sơ sinh uống thuốc trong khi thở như bình thường. Khi em bé hít hơi sương từ máy thở khí dung, thuốc có thể đi sâu vào phổi, nơi thuốc có thể hoạt động để giúp thở dễ dàng hơn. Các bác sĩ có thể kê đơn thuốc khí dung, nhưng bạn có thể học cách cho bé sử dụng những loại thuốc này tại nhà nếu cần.

Máy khí dung điều trị những bệnh gì?

Các bác sĩ có thể kê đơn máy thở khí dung cho các bệnh mãn tính ở trẻ sơ sinh. Ví dụ, bệnh hen suyễn là tình trạng gây ra phản ứng miễn dịch gây kích ứng đường thở. Các bệnh lý khác mà bác sĩ có thể kê đơn máy khí dung bao gồm:

  • Viêm thanh khí phế quản: Đây là kết quả của một trong những loại vi-rút gây cảm lạnh thông thường. Nó gây sưng đường thở khiến trẻ bị ho, sổ mũi hoặc sốt.
  • Bệnh xơ nang. Căn bệnh di truyền này có thể khiến chất nhầy dày tích tụ trong đường thở, làm tắc nghẽn chúng và khiến trẻ khó thở hơn.
  • Viêm nắp thanh quản. Tình trạng hiếm gặp này là kết quả của vi khuẩn Haemophilus influenzae loại B có thể gây viêm phổi. Nó gây sưng đường thở nghiêm trọng dẫn đến âm thanh the thé bất thường khi thở.
  • Viêm phổi. Viêm phổi là một căn bệnh nghiêm trọng liên quan đến phổi bị viêm. Bệnh lý này thường phải nhập viện ở trẻ sơ sinh. Các triệu chứng bao gồm sốt, khó thở và thay đổi trạng thái tỉnh táo của trẻ.
  • Virus hợp bào hô hấp (RSV). RSV là một tình trạng thường gây ra các triệu chứng nhẹ, giống như cảm lạnh. Mặc dù các triệu chứng nghiêm trọng không phổ biến ở trẻ lớn hơn, nhưng trẻ sơ sinh có thể bị viêm đường hô hấp nhỏ (viêm tiểu phế quản).

Máy khí dung có thể là một giải pháp thay thế cho ống hít. Các thiết bị này cung cấp các đợt thuốc ngắn khi hít vào. Máy khí dung cung cấp thuốc trong một khoảng thời gian, thường là 10 đến 15 phút. Chúng không yêu cầu em bé hợp tác để uống thuốc. Mặc dù ống hít có thể được gắn với mặt nạ và được sử dụng ngay cả với trẻ nhỏ, nhưng máy thở khí dung được ưu tiên hơn, tùy thuộc vào loại thuốc và lý do sử dụng.

Đọc thêm bài viết: Đau họng nên ăn uống thế nào?

Máy khí dung hoạt động như thế nào?

Hai tùy chọn năng lượng khác nhau tồn tại cho máy thở khí dung:

  • Một máy khí dung phản lực hoặc máy nén
  • Máy khí dung siêu âm

Máy khí dung dạng nén có động cơ kiểu pít-tông sử dụng khí nén để tạo ra sương mù. Loại máy nén này có thể kêu to khi hoạt động để tạo ra sương mù. Nó thường có kích thước hạt sương có thể điều chỉnh và có thể thay đổi về thời gian xử lý. Máy khí dung siêu âm tạo ra các rung động siêu âm biến nước thành sương mù để phân phối thuốc. Phương pháp này có nghĩa là máy thở khí dung rất yên tĩnh so với máy nén phản lực. Một máy thở khí dung siêu âm thường sẽ cung cấp một phương pháp điều trị trong khoảng sáu phút. Tuy nhiên, không phải tất cả các loại thuốc đều có thể được cung cấp bằng máy thở khí dung siêu âm. Máy khí dung siêu âm làm nóng thuốc nên có thể ảnh hưởng đến chất lượng của một số loại thuốc. Nếu bạn đang cân nhắc sử dụng máy thở khí dung siêu âm, hãy hỏi ý kiến bác sĩ.

Phương thức vận chuyển thuốc qua khí dung:

Các nhà sản xuất máy khí dung đã chế tạo để làm cho máy thở khí dung trở nên thân thiện hơn với trẻ em. Một số phương pháp vận chuyển thuốc bao gồm mặt nạ hoặc núm vú giả đính kèm cho trẻ sơ sinh. Mặt nạ được ưa thích hơn cho trẻ sơ sinh, vì chúng thường thở bằng mũi thay vì miệng. Khi trẻ lớn hơn (thường từ 6 tuổi trở lên), trẻ có thể sử dụng ống ngậm cầm tay thay vì đeo mặt nạ. Điều này cho phép nhiều thuốc đi vào phổi hơn thay vì thoát ra xung quanh mặt nạ.

Các loại thuốc

Các bác sĩ có thể kê toa các loại thuốc khác nhau mà máy khí dung có thể cung cấp. Ví dụ về các loại thuốc này bao gồm:

  • Thuốc kháng sinh dạng hít. Một số loại kháng sinh có sẵn thông qua điều trị bằng máy thở khí dung. Một ví dụ là TOBI. Đó là một dạng tobramycin được sử dụng để điều trị một số bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn.
  • Thuốc chủ vận beta dạng hít. Những loại thuốc này bao gồm albuterol hoặc levoalbuterol. Chúng được sử dụng để thư giãn đường thở và giúp thở dễ dàng hơn.
  • Corticosteroid dạng hít. Những thuốc này có thể điều trị chứng viêm do hen suyễn.
  • Dornaza alfa (Pulmozyme). Thuốc này giúp điều trị bệnh xơ nang bằng cách làm lỏng chất nhầy dày trong đường thở.

How You Can Breathe Easily with a Nebulizer | Banner Heath

Hướng dẫn sử dụng máy khí dung

Mặc dù một số yếu tố của việc sử dụng máy khí dung phụ thuộc vào loại máy cụ thể, dưới đây là một ví dụ chung về quy trình sử dụng máy khí dung:

Cho thuốc vào máy khí dung. Một số thuốc có sẵn ở dạng lỏng. Những loại khác là chất lỏng hoặc bột phải được trộn với nước vô trùng hoặc dung dịch muối. Đọc kỹ hướng dẫn trước khi đổ thuốc vào cốc.

  • Nối một đầu của ống dẫn với cốc thuốc và đầu kia với máy khí dung.
  • Kết nối mặt nạ hoặc núm vú giả với cốc.
  • Giữ mặt nạ trên mặt của trẻ. Mặc dù nhiều mặt nạ dành cho trẻ sơ sinh có kèm theo dây để quấn quanh đầu trẻ, nhưng hầu hết trẻ sơ sinh không thích những dây này. Có thể dễ dàng hơn khi nhẹ nhàng giữ mặt nạ chạm vào mặt trẻ và che mũi và miệng trẻ.
  • Bật máy khí dung.
  • Giữ mặt nạ trên mặt của trẻ trong khi phun sương bên trong mặt nạ.
  • Khi cốc thuốc hết thuốc và khô, đó là lúc quy trình sử dụng khí dung đã hoàn thành
  • Làm sạch mặt nạ và máy thở khí dung sau mỗi lần sử dụng.

Đọc thêm bài viết: Chăm sóc trẻ sơ sinh viêm đường hô hấp trên

Lời khuyên khi sử dụng với trẻ sơ sinh

Trẻ có thể vặn vẹo, điều này khiến cho việc điều trị bằng máy khí dung trở nên khó khăn. Dưới đây là một số lời khuyên có thể hữu ích:

  • Sử dụng máy thở khí dung vào những thời điểm trẻ dễ buồn ngủ hơn và chịu đựng các phương pháp điều trị tốt hơn. Điều này bao gồm sau bữa ăn, trước khi ngủ trưa hoặc trước khi đi ngủ buổi tối.
  • Nếu tiếng ồn của máy có vẻ làm phiền trẻ, hãy đặt máy thở khí dung lên một chiếc khăn hoặc tấm thảm để giảm tiếng ồn do rung động. Sử dụng ống dài hơn cũng có thể hữu ích vì phần ồn ào nhất không ở gần trẻ.
  • Giữ trẻ thẳng đứng trong lòng bạn trong khi điều trị. Ngồi thẳng lưng giúp đưa nhiều thuốc vào phổi hơn vì trẻ có thể hít thở sâu hơn.
  • Quấn trẻ lại nếu trẻ cảm thấy thoải mái hơn theo cách đó trong quá trình điều trị.

Nếu bạn có câu hỏi hoặc thắc mắc cụ thể liên quan đến việc cho bé điều trị bằng máy khí dung, hãy hỏi bác sĩ chuyên khoa.

Vệ sinh máy khí dung

Điều rất quan trọng là bạn phải vệ sinh máy khí dung sau mỗi lần sử dụng. Vi khuẩn và nấm có thể phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt. Nếu máy khí dung không được làm sạch, những vi trùng này có thể tích tụ trong máy. Khi bạn sử dụng máy khí dung không sạch cho trẻ, vi khuẩn và nấm có thể được đưa trực tiếp vào phổi của trẻ. Nếu bạn không có hướng dẫn đặc biệt đi kèm với máy khí dung về việc vệ sinh, đây là các hướng dẫn chung:

  • Tháo phần nhựa của thiết bị. Ngâm nó trong nước xà phòng ấm trong ít nhất 15 phút.
  • Nếu muốn, bạn cũng có thể khử trùng máy  khí dung bằng 2 thìa cà phê thuốc tẩy clo với 2 cốc nước máy. Luôn giữ chất khử trùng ngoài tầm với của trẻ em.
  • Sau khi ngâm, rửa kỹ máy. Để máy khô tự nhiên.
  • Bảo quản máy khí dung trong môi trường khô ráo, sạch sẽ khi không sử dụng.

Đọc kỹ hướng dẫn của nhà sản xuất để biết khi nào bạn nên thay bộ lọc của máy khí dung. Nếu bất kỳ bộ phận nào của bộ phun sương bị bẩn, hãy thay thế hoặc vệ sinh bộ phận đó.

Những ưu và khuyết điểm của việc sử dụng máy khí dung là gì?

Một số ưu và nhược điểm của phương pháp điều trị bằng máy thở khí dung bao gồm:

Ưu điểm Nhược điểm
Là phương pháp hiệu quả để sử dụng thuốc dạng khí dung Có thể làm khí dung bị ô nhiễm nếu không vệ sinh đúng cách sau mỗi lần sử dụng
Có các thiết bị hỗ trợ đi kèm như núm vú giả hoặc mặt nạ Mất nhiều thời gian hơn việc sử dung ống hít và cần thay rửa thường xuyên
Có thể dễ dàng mang theo ra ngoài Có thể dẫn đến một số tác dụng phụ, tùy thuộc vào loại thuốc được sử dụng

Máy khí dung là một cách an toàn và hiệu quả để cung cấp thuốc cho trẻ sơ sinh. Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ nếu vì bất kỳ lý do gì mà con bạn có vẻ khó thở hơn sau khi điều trị hô hấp. Một số trẻ sơ sinh có thể có phản ứng ngược lại với dự kiến sau khi điều trị. Xem xét các tác dụng phụ có thể xảy ra bằng cách nói chuyện với bác sĩ có thể giúp bạn xác định các triệu chứng này nhanh hơn.

Khi bạn bị đau họng, cảm giác nóng rát và khó chịu do đau họng có thể khiến bạn khó uống hoặc ăn. Hãy tiếp tục đọc để tìm ra những thực phẩm tốt nhất để ăn và uống khi bạn bị đau họng và những thực phẩm bạn cần tránh. Liên hệ với Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam TẠI ĐÂY hoặc Hotline 0935 18 3939/ 024 3633 5678 để được tư vấn chế độ dinh dưỡng phù hợp với trẻ bị viêm amidan tư vấb bởi các chuyên gia đầu ngành.

BS. Đoàn Thu Hồng - Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 30/07/2026

    Bệnh ghẻ ở trẻ em

    Bệnh ghẻ (scabies) là một trong những bệnh da liễu thường gặp ở trẻ em, đặc biệt trong môi trường đông đúc, vệ sinh chưa đảm bảo như nhà trẻ, trường học hoặc khu dân cư có điều kiện sinh hoạt hạn chế. Theo ước tính của Tổ chức Y tế Thế giới, mỗi năm trên toàn cầu ghi nhận từ 200–300 triệu ca mắc ghẻ, một con số cho thấy mức độ phổ biến đáng báo động.

  • 29/07/2026

    Cảm lạnh do điều hòa

    Bước vào những ngày hè oi bức của năm 2026, đặc biệt là tại khu vực Thủ đô và các tỉnh miền Bắc, chiếc điều hòa nhiệt độ đã trở thành "vị cứu tinh" không thể thiếu trong các gia đình và văn phòng. Tuy nhiên, việc lạm dụng điều hòa, đặc biệt là thói quen cài đặt nhiệt độ quá thấp để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì, lại chính là thủ phạm hàng đầu dẫn đến hội chứng "cảm lạnh điều hòa".

  • 28/07/2026

    Cách chăm sóc và phòng bệnh viêm tai giữa cho trẻ sau khi đi bơi

    Mùa hè là thời điểm tuyệt vời để trẻ bơi lội rèn luyện thể chất và phát triển toàn diện. Tuy nhiên, hoạt động này cũng tiềm ẩn nguy cơ viêm tai đặc biệt là viêm tai giữa ở trẻ nhỏ, do nguồn nước hồ bơi hoặc cách vệ sinh chưa đúng. Nhằm giúp cha mẹ xua tan nỗi lo khi con bị đau tai, ngứa ngáy hay chảy dịch sau khi bơi, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ tổng hợp các biện pháp chăm sóc và phòng ngừa khoa học, giúp trẻ tận hưởng mùa hè một cách an toàn nhất.

  • 27/07/2026

    Lợi ích bất ngờ của việc ‘ăn xả’ khi đang giảm cân

    Có nên 'ăn xả' khi đang giảm cân là một câu hỏi của nhiều người. Việc 'ăn xả' đúng cách không phá vỡ hành trình giảm cân mà ngược lại có thể là chiến lược thông minh để giữ được tinh thần thoải mái và động lực đi đường dài.

  • 27/07/2026

    Rụng tóc từng vùng là gì? Triệu chứng, nguyên nhân, chẩn đoán và điều trị

    Rụng tóc từng vùng là một loại rụng tóc xảy ra khi hệ thống miễn dịch tấn công các nang tóc của bạn. Theo các chuyên gia, rụng tóc từng vùng là một căn bệnh tự miễn, tức là cơ thể bạn tự chiến đấu với chính nó.

  • 26/07/2026

    5 nhóm người nên thận trọng khi sử dụng hạt chia

    Do khả năng tương tác với một số tình trạng sức khỏe và thuốc điều trị, một số nhóm người cần thận trọng và nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi đưa hạt chia vào chế độ ăn hàng ngày.

  • 26/07/2026

    Vận động sau hè: Giữ gìn sức khỏe thể chất cho học sinh

    Kỳ nghỉ hè là thời điểm trẻ em dễ rơi vào lối sống ít vận động, dành nhiều giờ trước màn hình, dẫn đến nguy cơ thừa cân và các vấn đề sức khỏe. Bài viết này khám phá lợi ích của vận động trong mùa hè, gợi ý các hoạt động thể thao phù hợp, cách xây dựng lịch tập luyện, vai trò của gia đình, và cách hạn chế sử dụng thiết bị điện tử để duy trì sức khỏe thể chất tuổi teen.

  • 25/07/2026

    4 yếu tố khiến một số người ăn nhiều nhưng khó tăng cân

    Trong khi có những người đang nỗ lực giảm cân thì một số người rất khó tăng cân mặc dù họ ăn rất nhiều. Tìm hiểu 4 nguyên nhân chính cản trở mục tiêu tăng cân.

Xem thêm