Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Sử dụng máy khí dung cho trẻ em

Máy khí dung rất hữu ích trong việc điều trị một số bệnh về đường hô hấp

Máy khí dung là gì?

Máy khí dung là một thiết bị đặc biệt làm ấm hoặc thay đổi dung dịch lỏng thành sương mịn dễ hít vào. Máy khí dung rất hữu ích trong việc điều trị một số bệnh về đường hô hấp. Các bác sĩ thường sử dụng loại máy này cho trẻ sơ sinh. Máy khí dung cho phép trẻ sơ sinh uống thuốc trong khi thở như bình thường. Khi em bé hít hơi sương từ máy thở khí dung, thuốc có thể đi sâu vào phổi, nơi thuốc có thể hoạt động để giúp thở dễ dàng hơn. Các bác sĩ có thể kê đơn thuốc khí dung, nhưng bạn có thể học cách cho bé sử dụng những loại thuốc này tại nhà nếu cần.

Máy khí dung điều trị những bệnh gì?

Các bác sĩ có thể kê đơn máy thở khí dung cho các bệnh mãn tính ở trẻ sơ sinh. Ví dụ, bệnh hen suyễn là tình trạng gây ra phản ứng miễn dịch gây kích ứng đường thở. Các bệnh lý khác mà bác sĩ có thể kê đơn máy khí dung bao gồm:

  • Viêm thanh khí phế quản: Đây là kết quả của một trong những loại vi-rút gây cảm lạnh thông thường. Nó gây sưng đường thở khiến trẻ bị ho, sổ mũi hoặc sốt.
  • Bệnh xơ nang. Căn bệnh di truyền này có thể khiến chất nhầy dày tích tụ trong đường thở, làm tắc nghẽn chúng và khiến trẻ khó thở hơn.
  • Viêm nắp thanh quản. Tình trạng hiếm gặp này là kết quả của vi khuẩn Haemophilus influenzae loại B có thể gây viêm phổi. Nó gây sưng đường thở nghiêm trọng dẫn đến âm thanh the thé bất thường khi thở.
  • Viêm phổi. Viêm phổi là một căn bệnh nghiêm trọng liên quan đến phổi bị viêm. Bệnh lý này thường phải nhập viện ở trẻ sơ sinh. Các triệu chứng bao gồm sốt, khó thở và thay đổi trạng thái tỉnh táo của trẻ.
  • Virus hợp bào hô hấp (RSV). RSV là một tình trạng thường gây ra các triệu chứng nhẹ, giống như cảm lạnh. Mặc dù các triệu chứng nghiêm trọng không phổ biến ở trẻ lớn hơn, nhưng trẻ sơ sinh có thể bị viêm đường hô hấp nhỏ (viêm tiểu phế quản).

Máy khí dung có thể là một giải pháp thay thế cho ống hít. Các thiết bị này cung cấp các đợt thuốc ngắn khi hít vào. Máy khí dung cung cấp thuốc trong một khoảng thời gian, thường là 10 đến 15 phút. Chúng không yêu cầu em bé hợp tác để uống thuốc. Mặc dù ống hít có thể được gắn với mặt nạ và được sử dụng ngay cả với trẻ nhỏ, nhưng máy thở khí dung được ưu tiên hơn, tùy thuộc vào loại thuốc và lý do sử dụng.

Đọc thêm bài viết: Đau họng nên ăn uống thế nào?

Máy khí dung hoạt động như thế nào?

Hai tùy chọn năng lượng khác nhau tồn tại cho máy thở khí dung:

  • Một máy khí dung phản lực hoặc máy nén
  • Máy khí dung siêu âm

Máy khí dung dạng nén có động cơ kiểu pít-tông sử dụng khí nén để tạo ra sương mù. Loại máy nén này có thể kêu to khi hoạt động để tạo ra sương mù. Nó thường có kích thước hạt sương có thể điều chỉnh và có thể thay đổi về thời gian xử lý. Máy khí dung siêu âm tạo ra các rung động siêu âm biến nước thành sương mù để phân phối thuốc. Phương pháp này có nghĩa là máy thở khí dung rất yên tĩnh so với máy nén phản lực. Một máy thở khí dung siêu âm thường sẽ cung cấp một phương pháp điều trị trong khoảng sáu phút. Tuy nhiên, không phải tất cả các loại thuốc đều có thể được cung cấp bằng máy thở khí dung siêu âm. Máy khí dung siêu âm làm nóng thuốc nên có thể ảnh hưởng đến chất lượng của một số loại thuốc. Nếu bạn đang cân nhắc sử dụng máy thở khí dung siêu âm, hãy hỏi ý kiến bác sĩ.

Phương thức vận chuyển thuốc qua khí dung:

Các nhà sản xuất máy khí dung đã chế tạo để làm cho máy thở khí dung trở nên thân thiện hơn với trẻ em. Một số phương pháp vận chuyển thuốc bao gồm mặt nạ hoặc núm vú giả đính kèm cho trẻ sơ sinh. Mặt nạ được ưa thích hơn cho trẻ sơ sinh, vì chúng thường thở bằng mũi thay vì miệng. Khi trẻ lớn hơn (thường từ 6 tuổi trở lên), trẻ có thể sử dụng ống ngậm cầm tay thay vì đeo mặt nạ. Điều này cho phép nhiều thuốc đi vào phổi hơn thay vì thoát ra xung quanh mặt nạ.

Các loại thuốc

Các bác sĩ có thể kê toa các loại thuốc khác nhau mà máy khí dung có thể cung cấp. Ví dụ về các loại thuốc này bao gồm:

  • Thuốc kháng sinh dạng hít. Một số loại kháng sinh có sẵn thông qua điều trị bằng máy thở khí dung. Một ví dụ là TOBI. Đó là một dạng tobramycin được sử dụng để điều trị một số bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn.
  • Thuốc chủ vận beta dạng hít. Những loại thuốc này bao gồm albuterol hoặc levoalbuterol. Chúng được sử dụng để thư giãn đường thở và giúp thở dễ dàng hơn.
  • Corticosteroid dạng hít. Những thuốc này có thể điều trị chứng viêm do hen suyễn.
  • Dornaza alfa (Pulmozyme). Thuốc này giúp điều trị bệnh xơ nang bằng cách làm lỏng chất nhầy dày trong đường thở.

How You Can Breathe Easily with a Nebulizer | Banner Heath

Hướng dẫn sử dụng máy khí dung

Mặc dù một số yếu tố của việc sử dụng máy khí dung phụ thuộc vào loại máy cụ thể, dưới đây là một ví dụ chung về quy trình sử dụng máy khí dung:

Cho thuốc vào máy khí dung. Một số thuốc có sẵn ở dạng lỏng. Những loại khác là chất lỏng hoặc bột phải được trộn với nước vô trùng hoặc dung dịch muối. Đọc kỹ hướng dẫn trước khi đổ thuốc vào cốc.

  • Nối một đầu của ống dẫn với cốc thuốc và đầu kia với máy khí dung.
  • Kết nối mặt nạ hoặc núm vú giả với cốc.
  • Giữ mặt nạ trên mặt của trẻ. Mặc dù nhiều mặt nạ dành cho trẻ sơ sinh có kèm theo dây để quấn quanh đầu trẻ, nhưng hầu hết trẻ sơ sinh không thích những dây này. Có thể dễ dàng hơn khi nhẹ nhàng giữ mặt nạ chạm vào mặt trẻ và che mũi và miệng trẻ.
  • Bật máy khí dung.
  • Giữ mặt nạ trên mặt của trẻ trong khi phun sương bên trong mặt nạ.
  • Khi cốc thuốc hết thuốc và khô, đó là lúc quy trình sử dụng khí dung đã hoàn thành
  • Làm sạch mặt nạ và máy thở khí dung sau mỗi lần sử dụng.

Đọc thêm bài viết: Chăm sóc trẻ sơ sinh viêm đường hô hấp trên

Lời khuyên khi sử dụng với trẻ sơ sinh

Trẻ có thể vặn vẹo, điều này khiến cho việc điều trị bằng máy khí dung trở nên khó khăn. Dưới đây là một số lời khuyên có thể hữu ích:

  • Sử dụng máy thở khí dung vào những thời điểm trẻ dễ buồn ngủ hơn và chịu đựng các phương pháp điều trị tốt hơn. Điều này bao gồm sau bữa ăn, trước khi ngủ trưa hoặc trước khi đi ngủ buổi tối.
  • Nếu tiếng ồn của máy có vẻ làm phiền trẻ, hãy đặt máy thở khí dung lên một chiếc khăn hoặc tấm thảm để giảm tiếng ồn do rung động. Sử dụng ống dài hơn cũng có thể hữu ích vì phần ồn ào nhất không ở gần trẻ.
  • Giữ trẻ thẳng đứng trong lòng bạn trong khi điều trị. Ngồi thẳng lưng giúp đưa nhiều thuốc vào phổi hơn vì trẻ có thể hít thở sâu hơn.
  • Quấn trẻ lại nếu trẻ cảm thấy thoải mái hơn theo cách đó trong quá trình điều trị.

Nếu bạn có câu hỏi hoặc thắc mắc cụ thể liên quan đến việc cho bé điều trị bằng máy khí dung, hãy hỏi bác sĩ chuyên khoa.

Vệ sinh máy khí dung

Điều rất quan trọng là bạn phải vệ sinh máy khí dung sau mỗi lần sử dụng. Vi khuẩn và nấm có thể phát triển mạnh trong môi trường ẩm ướt. Nếu máy khí dung không được làm sạch, những vi trùng này có thể tích tụ trong máy. Khi bạn sử dụng máy khí dung không sạch cho trẻ, vi khuẩn và nấm có thể được đưa trực tiếp vào phổi của trẻ. Nếu bạn không có hướng dẫn đặc biệt đi kèm với máy khí dung về việc vệ sinh, đây là các hướng dẫn chung:

  • Tháo phần nhựa của thiết bị. Ngâm nó trong nước xà phòng ấm trong ít nhất 15 phút.
  • Nếu muốn, bạn cũng có thể khử trùng máy  khí dung bằng 2 thìa cà phê thuốc tẩy clo với 2 cốc nước máy. Luôn giữ chất khử trùng ngoài tầm với của trẻ em.
  • Sau khi ngâm, rửa kỹ máy. Để máy khô tự nhiên.
  • Bảo quản máy khí dung trong môi trường khô ráo, sạch sẽ khi không sử dụng.

Đọc kỹ hướng dẫn của nhà sản xuất để biết khi nào bạn nên thay bộ lọc của máy khí dung. Nếu bất kỳ bộ phận nào của bộ phun sương bị bẩn, hãy thay thế hoặc vệ sinh bộ phận đó.

Những ưu và khuyết điểm của việc sử dụng máy khí dung là gì?

Một số ưu và nhược điểm của phương pháp điều trị bằng máy thở khí dung bao gồm:

Ưu điểm Nhược điểm
Là phương pháp hiệu quả để sử dụng thuốc dạng khí dung Có thể làm khí dung bị ô nhiễm nếu không vệ sinh đúng cách sau mỗi lần sử dụng
Có các thiết bị hỗ trợ đi kèm như núm vú giả hoặc mặt nạ Mất nhiều thời gian hơn việc sử dung ống hít và cần thay rửa thường xuyên
Có thể dễ dàng mang theo ra ngoài Có thể dẫn đến một số tác dụng phụ, tùy thuộc vào loại thuốc được sử dụng

Máy khí dung là một cách an toàn và hiệu quả để cung cấp thuốc cho trẻ sơ sinh. Luôn tham khảo ý kiến bác sĩ nếu vì bất kỳ lý do gì mà con bạn có vẻ khó thở hơn sau khi điều trị hô hấp. Một số trẻ sơ sinh có thể có phản ứng ngược lại với dự kiến sau khi điều trị. Xem xét các tác dụng phụ có thể xảy ra bằng cách nói chuyện với bác sĩ có thể giúp bạn xác định các triệu chứng này nhanh hơn.

Khi bạn bị đau họng, cảm giác nóng rát và khó chịu do đau họng có thể khiến bạn khó uống hoặc ăn. Hãy tiếp tục đọc để tìm ra những thực phẩm tốt nhất để ăn và uống khi bạn bị đau họng và những thực phẩm bạn cần tránh. Liên hệ với Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM trực thuộc Viện Y học ứng dụng Việt Nam TẠI ĐÂY hoặc Hotline 0935 18 3939/ 024 3633 5678 để được tư vấn chế độ dinh dưỡng phù hợp với trẻ bị viêm amidan tư vấb bởi các chuyên gia đầu ngành.

BS. Đoàn Thu Hồng - Phòng khám chuyên khoa dinh dưỡng VIAM - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 29/01/2026

    Vi khuẩn Bacillus cereus – Thủ phạm gây độc trong các lon sữa

    Bacillus cereus (B. cereus) là một vi sinh vật tiết ra các độc tố có hại, đây cũng chính là thủ phạm gây ra ngộ độc trong các sản phẩm thực phẩm không đạt chuẩn trên thị trường hiện nay, bao gồm một số loại sữa, cơm nguội và các món ăn khác. Bằng cách tiết ra một loại độc tố tên là Cereulide, nó có thể gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như tiêu chảy, nôn mửa. Tuy nhiên đấy không phải là tất cả, B. cereus có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn và nguy hiểm đến tính mạng con người. Cùng tìm hiểu về vi khuẩn B. cereus qua bài viết sau đây!

  • 28/01/2026

    Vụ 500 tấn hóa chất natri silicate ngâm ốc bươu, người ăn như 'bỏng hóa học'

    Sau vụ cơ quan chức năng ở TPHCM triệt phá đường dây dùng 500 tấn natri silicate sơ chế 3.000 tấn thịt ốc bươu trước khi đưa ra thị trường, nhiều người lo lắng về mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe khi lỡ ăn phải loại thực phẩm này.

  • 28/01/2026

    Nhu cầu dinh dưỡng đặc thù ở người bệnh ung thư gan

    Do đặc điểm bệnh lý ung thư gan liên quan trực tiếp đến chức năng gan – cơ quan chuyển hóa trung tâm – bệnh nhân ung thư gan có nhu cầu dinh dưỡng khác biệt so với người khỏe mạnh, đồng thời thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh và tình trạng dinh dưỡng hiện tại…

  • 28/01/2026

    Hiểm họa từ thực phẩm ngâm "thủy tinh lỏng" Natri Silicate

    Thời gian gần đây, natri silicate bị lợi dụng nhờ đặc tính tạo màng và giữ nước để bảo quản thực phẩm. Khi ngâm thực phẩm vào dung dịch này, hóa chất thẩm thấu giúp tăng trọng lượng ảo, làm nguyên liệu trương nước và tạo vẻ ngoài bóng bẩy, tươi mới.

  • 28/01/2026

    Hen phế quản: Kiểm soát cơn hen, thở dễ dàng hơn

    Hen phế quản là một bệnh lý hô hấp mạn tính phổ biến, gây ra tình trạng viêm và co thắt đường thở, dẫn đến các triệu chứng như khó thở, khò khè, ho và cảm giác nặng ngực. Mặc dù không thể chữa khỏi hoàn toàn, nhưng với sự hiểu biết đúng đắn và các biện pháp kiểm soát hiệu quả, người bệnh có thể sống khỏe mạnh và giảm thiểu nguy cơ xảy ra các cơn hen cấp tính. Bài viết này sẽ cung cấp thông tin chi tiết về cách nhận biết, xử lý và kiểm soát hen phế quản.

  • 27/01/2026

    5 vị thuốc giúp ngủ ngon trong mùa đông

    Khi thời tiết lạnh, dương khí dễ bị tổn thương, huyết mạch lưu thông kém, tinh thần khó an định, từ đó sinh ra mất ngủ. Việc sử dụng các vị thuốc y học cổ truyền một cách hợp lý cũng là một cách hỗ trợ cải thiện giấc ngủ hiệu quả, an toàn.

  • 27/01/2026

    Những điều cần biết về virus Nipah

    Nipah là loại virus có tỷ lệ gây tử vong cao, chưa có vaccine và thuốc để điều trị. Virus Nipah được Tổ chức Y tế Thế giới xếp vào nhóm tác nhân gây bệnh nguy cơ cao.

  • 27/01/2026

    Hiểu đúng về natri silicate và nguy cơ đối với sức khỏe

    Vụ việc phát hiện ốc bươu được ngâm trong hóa chất công nghiệp natri silicate (thủy tinh lỏng) vừa bị cơ quan chức năng triệt phá đã làm dấy lên lo ngại lớn về an toàn thực phẩm. Natri silicate là chất gì, vì sao bị cấm trong chế biến thực phẩm và ăn phải có thể gây hại như thế nào cho sức khỏe? Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu!

Xem thêm