Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Stress do nhiệt độ ở người cao tuổi

Stress do nhiệt độ có thể ảnh hưởng tới người cao tuổi nhiều hơn so với các lứa tuổi khác. Một số người từ 65 tuổi trở lên thường có nguy cơ về các bệnh liên quan đến nhiệt độ cao hơn và cần sự chăm sóc đặc biệt trong thời tiết nắng nóng. Các yếu tố nguy cơ bao gồm: sống một mình, mắc bệnh mạn tính hoặc nhiều bệnh khác.

Stress do nhiệt độ ở người cao tuổi

Stress do nhiệt độ xảy ra khi cơ thể không thể tự làm mát và duy trì nhiệt độ ổn định. Bình thường, cơ thể thường tự hạ nhiệt bằng cách ra mồ hôi nhưng đôi khi ra mồ hôi thôi vẫn chưa đủ và nhiệt độ cơ thể vẫn tiếp tục tăng lên. Stress do nhiệt độ còn được biết đến với cái tên chứng thân nhiệt cao.

Các bệnh liên quan đến nhiệt có thể từ mức độ nhẹ như phát ban hoặc chuột rút đến mức độ trầm trọng và có khả năng đe dọa tính mạng như say nóng.

Các triệu chứng của stress do nhiệt độ cao

Triệu chứng còn phụ thuộc vào các bệnh liên quan đến nhiệt độ, nhưng có thể bao gồm:

  • Da nóng và khô
  • Nhợt nhạt, xanh xao
  • Tăng nhịp tim
  • Chuột rút
  • Mất phương hướng và lú lẫn
  • Mê sảng
  • Ngất hoặc hôn mê
  • Các vấn đề sức khỏe vốn có chuyển biến nặng hơn
Các yếu tố nguy cơ gây stress do nhiệt ở người cao tuổi

Các yếu tố làm tăng nguy cơ stress do nhiệt ở người cao tuổi bao gồm:

  • Các vấn đề về khả năng tự chăm sóc bản thân – một số người cao tuổi rất yếu hoặc bị suy giảm khả năng di chuyển và các vấn đề tâm thần. Những yếu tố này sẽ khiến người cao tuổi khó có thể tự chăm sóc bản thân một cách đầy đủ trong thời tiết nắng nóng.
  • Sống một mình
  • Các thay đổi về cơ thể – cơ thể người già sẽ không thể ứng phó nhanh được với các stress đột ngột như ở người trẻ tuổi. Chẳng hạn như, vào những ngày nóng, da của người già không thể tiết ra nhiều mồ hôi và làm mát cơ thể hiệu quả như ở da người trẻ tuổi.
  • Các bệnh mạn tính – người lớn tuổi thường dễ mắc các bệnh mạn tính. Một số bệnh sẽ khiến cơ thể trở nên dễ dàng bị tổn thương bởi stress do nhiệt hơn.
  • Thuốc – Những người cao tuổi mắc các bệnh mạn tính thường phải uống thuốc hằng ngày. Một số loại thuốc có thể cản trở khả năng duy trì nhiệt độ bình thường của cơ thể.
  • Các bệnh về thận – nếu bạn phải sử dụng thuốc do các vấn đề về thận, bạn cần nói chuyện với bác sĩ trước khi bạn tăng lượng nước bạn uống vào.

Thuốc và thời tiết nắng nóng

Một số loại thuốc sẽ làm tăng nguy cơ bị stress do nhiệt độ. Những ảnh hưởng này khác nhau tùy vào từng loại thuốc, ví dụ như:

  • Thuốc chống trầm cảm, thuốc dị ứng, phenothiazine và anticholinergic (là các thuốc dùng trong các trường hợp bệnh tâm thần) sẽ tác động đến các vùng ở não điều khiển khả năng tiết mồ hôi của da.
  • Thuốc ức chế Beta (dùng trong điều trị các bệnh về tim) sẽ làm giảm khả năng của tim và phổi trong việc ứng phó với các tác nhân stress bao gồm thời tiết nóng bức.
  • Amphetamine làm tăng nhiệt độ cơ thể.
  • Thuốc lợi niệu sẽ tác động lên thận và kích thích làm tăng lượng dịch mất đi. Điều này nhanh chóng dẫn đến tình trạng thiếu nước trong điều kiện thời tiết nắng nóng.
  • Thuốc giảm đau hoặc thuốc ngủ có thể làm giảm nhận thức của người sử dụng đối với những khó chịu của cơ thể, cũng có nghĩa là các triệu chứng của stress do nhiệt có thể bị bỏ qua.

Trên đây chỉ là một vài ví dụ. Hãy thảo luận với bác sĩ hoặc dược sĩ về các loại thuốc bạn đang sử dụng.

Những gợi ý để người lớn tuổi có thể tự bảo vệ bản thân tránh khỏi stress do nhiệt độ

Những hiểu biết khi thời tiết đang nắng nóng là rất quan trọng, chẳng hạn như ở trong nhà, tránh các hoạt động nặng, mặc quần áo thoáng mát và uống nước mát thường xuyên trong suốt cả ngày.

Những phương pháp đơn giản khác để giảm các nguy cơ gây stress do nhiệt độ bao gồm:

  • Chú ý đến các bản tin dự báo thời tiết – nhiệt độ trên 37˚C đã được coi là nguy hiểm. Hãy phòng chống stress do nhiệt vào những ngày mà nhiệt độ được dự đoán là trên 30 ˚C . Lưu ý cả về độ ẩm nữa, vì ra mồ hôi sẽ không hiệu quả trong việc làm giảm nhiệt độ khi thời tiết có độ ẩm cao.
  • Hãy nói với bác sĩ về các loại thuốc của bạn – nếu bạn đang phải uống thuốc, hãy hỏi bác sĩ xem bạn có phải đang có nguy cơ gặp phải stress do nhiệt cao hơn không. Bác sĩ có thể đưa ra lời khuyên về việc tránh một số loại thuốc hoặc điều chỉnh lượng thuốc uống trong mùa hè.
  • Giảm lượng caffein và cồn bởi những đồ uống có chứa các chất này sẽ gây lợi tiểu mức độ nhẹ. Hạn chế uống trà, cà phê và đồ uống có cồn trong thời tiết nắng nóng.

Hãy chú ý đến màu sắc nước tiểu của bạn: nước tiểu nâu hoặc vàng sậm là dấu hiệu của thiếu nước.

Giữ cơ thể mát bằng cách kéo mành hoặc rèm xuống, và bật điều hòa để ở chế độ mát. Nếu bạn không có điều hòa, hãy thử tắm nước mát hoặc sử dụng khăn ẩm và ngồi trước quạt.

Làm thế nào để giúp đỡ người cao tuổi mà bạn quen biết

Có rất nhiều cách bạn có thể sử dụng đề giúp đỡ người cao tuổi tránh khỏi stress do nhiệt độ. Bao gồm:

  • Hãy xin một bản thông tin của họ. Bản thông tin này nên bao gồm: các thông tin liên lạc trong trường hợp khẩn cấp, danh sách thuốc và các vấn đề sức khỏe, số điện thoại của bác sĩ hoặc chuyên gia. Những thông tin này sẽ giúp bạn nhanh chóng tìm được sự giúp đỡ trong các trường hợp nguy hiểm.
  • Hãy thường xuyên thăm hỏi họ để đảm bảo họ vẫn khỏe. Để ý các dấu hiệu của stress do nhiệt độ như da khô và nóng, chóng mặt, đau đầu và chuột rút. Những người có nguy cơ cao bị stress do nhiệt độ như người sống một mình, người yếu, nằm liệt giường hoặc mắc các bệnh tâm thần cần được thăm ít nhất 2 lần một ngày.
  • Nếu họ không có điều hòa tại nhà, hãy đưa họ đến những nơi có điều hòa như trung tâm mua sắm hoặc thư viện.
  • Hãy chắc rằng nhà của họ đủ thông thoáng. Quạt điện sẽ làm không khí chuyển động giúp cho việc bay hơi của mồ hôi và giữ cho cơ thể mát mẻ.

Sơ cứu khi bị stress do nhiệt

Nếu người quen của bạn hoặc bạn bè có vẻ đang gặp phải stress do nhiệt độ, hãy hạ nhiệt cơ thể họ nhanh chóng. Sử dụng những thứ có sẵn, ví dụ như miếng hút nước hoặc quạt cho họ, đưa họ vào tắm nước mát hoặc làm ướt người họ bằng vòi tưới nước. Tìm kiếm sự hỗ trợ về mặt y tế ngay lập tức.

Bạn luôn luôn có thể tìm kiếm sự giúp đỡ từ bác sĩ.

Điều cần nhớ

Những người từ 65 tuổi trở lên có nguy cơ cao hơn đối với các bệnh liên quan đến nhiệt độ và cần sự chăm sóc đặc biệt trong thời tiết nắng nóng.

Các yếu tố nguy cơ bao gồm sống một mình, mắc các bệnh mạn tính hoặc đang sử dụng thuốc.

Hãy phòng chống stress do nhiệt trong những ngày mà nhiệt độ được dự đoán cao hơn 30°C.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những sự thật thú vị về nhiệt độ cơ thể

CTV Thu Hiền - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Better Health
Bình luận
Tin mới
  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

  • 18/11/2026

    Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế, Phó Chủ tịch Tổng hội Y học Việt Nam giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế

    Quyết định số 3366/QĐ-BGDĐT ngày 17/11/2026: Bổ nhiệm Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Vũ Quốc Huy, Quyền Giám đốc Đại học Huế, Hiệu trưởng Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế giữ chức vụ Giám đốc Đại học Huế. Thời hạn giữ chức vụ là 05 năm.

  • 18/11/2026

    Bữa sáng ảnh hưởng thế nào đến trí nhớ và khả năng tập trung của trẻ?

    Sau một đêm ngủ, cơ thể trẻ đã trải qua nhiều giờ không được cung cấp năng lượng. Các nghiên cứu cho thấy việc ăn sáng có liên quan đến kết quả tốt hơn ở các bài kiểm tra trí nhớ và sự chú ý, đặc biệt ở những trẻ có tình trạng dinh dưỡng kém.

  • 17/11/2026

    Stress ảnh hưởng đến ham muốn tình dục như thế nào?

    Căng thẳng tâm lý (stress) kéo dài là một trong những nguyên nhân thường gặp gây giảm ham muốn tình dục ở cả nam và nữ. Tác động này diễn ra đồng thời qua cơ chế nội tiết, thần kinh và hành vi, và có thể cải thiện nếu được nhận biết sớm và kiểm soát đúng cách.

  • 17/11/2026

    Những dấu hiệu cảnh báo phụ nữ cần đi khám phụ khoa sớm

    Nhiều phụ nữ có tâm lý e ngại nên thường trì hoãn việc khám phụ khoa cho đến khi triệu chứng trở nên nghiêm trọng. Vậy những dấu hiệu nào cho thấy bạn nên đi khám sớm thay vì chờ đợi?

  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

Xem thêm