Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về tiêu cơ vân

Tiêu cơ vân gây nên tình trạng mất nước nặng và dẫn đến suy giảm chức năng thận nghiêm trọng, thường gọi là suy thận cấp.

Những điều cần biết về tiêu cơ vân

Tiêu cơ vân là sự phá hủy của cơ bắp. Đây là một hội chứng lâm sàng khi cơ bắp bắt đầu bị phá hủy và dẫn đến sự thay đổi nồng độ dịch và điện giải trong cơ thể, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng.

Nguyên nhân của tiêu cơ vân

Có nhiều yếu tố liên quan đến tiêu cơ vân như:

  • Thuốc như statin và fibrate (thuốc làm hạ mỡ máu), colchicine (thuốc gout), kháng sinh, steroid,...
  • Hoạt động thể lực gắng sức dẫn đến hiện tượng tiêu cơ vân do tập luyện hoặc tiêu cơ vân do gắng sức.
  • Nhiệt độ cao dẫn đến sốc nhiệt là yếu tố nguy cơ
  • Tự ý dùng thuốc kê đơn như cocaine và amphetamine.

Triệu chứng của tiêu cơ vân

Những bệnh nhân bị ảnh hưởng sẽ có những triệu chứng đau cơ dữ dội, cứng cơ, sưng phù, yếu cơ, và đôi khi nước tiểu sẫm màu. Mất nước là thường gặp, và bệnh nhân có thể có những thay đổi trong tâm lí và hạ huyết áp dẫn đến chóng mặt, mê sảng, giảm lượng nước tiểu,... Sốt cũng có thể xuất hiện.

Tiêu cơ vân ảnh hưởng đến thận

Tiêu cơ vân ảnh hưởng đến chức năng thận theo nhiều cách. Sự phá hủy cơ vân dẫn đến sự vận chuyển các chất và dịch trong các mạch máu đến cơ bị tổn thương, tạo nên tình trạng mất nước nặng.

Điều này đủ để dẫn đến tình trạng suy giảm chức năng thận nghiêm trọng, thường gọi là suy thận cấp. Nồng độ các chất điện giải cũng có thể thay đổi trong máu và có thể biểu hiện bởi:

  • Tăng nồng độ phosphorus
  • Giảm nồng độ canxi
  • Tăng nồng độ kali
  • Tăng nồng độ acid uric

Một tình trạng khác là hệ quả của tiêu cơ vân ảnh hưởng đến thận hiện tượng myoglobin niệu

Myoglobin là một protein tìm thấy trong  cơ. Khi cơ bị phá hủy, myoglobin được giải phóng vào máu sau đó đến thận. Thận không thể đào thảo myoglobin và protein này gây độc cho tế bào thận, sẽ gây tắc nghẽn hệ thống đào thải của thận-ống thận. Điều này có thể dẫn đến suy thận. Trong trường hợp tồi tệ nhất, suy thận do tiêu cơ vân và myoglobin niệu có thể dẫn đến suy thận không hồi phục vàs cần lọc máu kéo dài.

Chẩn đoán tiêu cơ vân

Chẩn đoán tiêu cơ vân phụ thuộc vào biểu hiện lâm sàng bao gồm các triệu chứng và dấu hiệu của đau cơ. Một số những triệu chứng đặc hiệu hơn như nước tiểu màu cocacola. Xét nghiệm được thực hiện để hỗ trợ chẩn đoán và sẽ cho thấy sự tăng nồng độ đáng kể của một chất hóa học trong máu được gọi là CPK (creatinine phosphokinase). Suy thận có thể rõ rằng trên các xét nghiệm máu, với sự tăng nồng độ creatinine. Xét nghiệm nước tiểu có thể cho thấy sự xuất hiện myoglobin, protein bất thường được giải phóng vào nước tiểu khi cơ bị phá hủy.

Điều trị tiêu cơ vân

Bên cạnh điều trị nguyên nhân ban đầu dẫn đến tình trạng này, điều trị tiêu cơ vân là điều chỉnh điện giải và bù nước tích cực ở bệnh nhân bằng truyền dịch.

Có một số tranh cãi về loại dịch truyền nào là tốt nhất cho bệnh nhân trong trường hợp này. Trước đây, kiềm hóa nước tiểu bằng NaHCO3 được dùng trong điều trị chuẩn. Tuy nhiên, tính ưu việt của nó vượt qua những loại dịch truyền khác như saline vẫn chưa được chứng minh.

Điều trị của bác sĩ sẽ theo hướng chức năng thận, trong khi bạn được truyền dịch. Triệu chứng và chức năng thận nên bắt đầu hồi phục sau vài ngày, và nước tiểu bắt đầu trong lại. Ở một số bệnh nhân, thận có thể bị suy đến mức lọc máu cần được thực hiện.

Hãy nhớ rằng, lọc thận là một phương pháp điều trị hỗ trợ. Nó không điều trị được suy thận, nó chỉ thay thế cho chức năng của thận. Nếu thận bắt đầu hồi phục, chúng sẽ tự làm việc trở lại. Tuy nhiên, trong một số trường hợp cá biệt, bệnh nhân có thể phụ thuộc vào lọc máu cả đời.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nước tiểu nói gì về sức khỏe của bạn?

Bình luận
Tin mới
  • 03/02/2026

    Không khí ô nhiễm tàn phá làn da như thế nào?

    Ô nhiễm không khí không chỉ ảnh hưởng đến phổi mà còn gây tổn hại sâu sắc cho làn da. Bụi mịn và khí độc có thể khiến da lão hóa sớm, viêm nhiễm và mất hàng rào bảo vệ tự nhiên.

  • 03/02/2026

    Vụ "hô biến" thịt hết hạn vào trường học: Quy trình an toàn đứt gãy ở đâu?

    TS.BS Trương Hồng Sơn nhận định, quy trình an toàn thực phẩm bị đứt gãy thường là kết quả của thiếu minh bạch, thiếu kiểm tra độc lập và thiếu hệ thống quản lý.

  • 03/02/2026

    Bạn nên ăn bữa cuối cùng trong ngày lúc mấy giờ?

    Một bữa tối muộn có thể khiến bạn khó ngủ, tăng cân và ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch – nhưng nếu ăn quá sớm, bạn lại dễ bị đói về đêm. Lựa chọn đúng thời điểm cho bữa ăn cuối trong ngày tưởng chừng đơn giản, nhưng lại là “bí quyết vàng” để duy trì cân nặng, giấc ngủ và hệ tiêu hóa khỏe mạnh.

  • 02/02/2026

    Ăn gì để không bị mất cơ, giữ dáng săn chắc?

    Phát triển cơ bắp đã khó, duy trì và bảo toàn khối lượng cơ theo thời gian còn khó hơn trong hành trình xây dựng hình thể khỏe đẹp...

  • 02/02/2026

    Bí quyết giảm stress mùa sắm Tết và chuẩn bị cho năm mới

    Mùa Tết luôn mang đến không khí vui tươi, sum họp, nhưng đồng thời cũng là thời điểm tâm lý cuối năm dễ bị ảnh hưởng bởi áp lực từ việc chuẩn bị. Từ việc mua sắm quà tặng, thực phẩm đến dọn dẹp nhà cửa, nhiều người cảm thấy lo âu và mệt mỏi, dẫn đến tình trạng stress kéo dài. Chính vì vậy, việc tìm kiếm những bí quyết giảm stress cho mùa Tết là điều cần thiết để mọi người có thể tận hưởng trọn vẹn không khí xuân an lành. Bài viết này sẽ khám phá các bí quyết khoa học để giảm stress mua sắm và chuẩn bị Tết, giúp bạn đón năm mới với tinh thần thoải mái và năng lượng tích cực.

  • 01/02/2026

    Chiến lược 15 ngày detox cơ thể đón Tết 2026

    Một cơ thể nhẹ nhàng, khỏe khoắn và tràn đầy năng lượng không đến từ việc nhịn ăn khắc nghiệt vài ngày, mà là kết quả của sự tái thiết lập có hệ thống các thói quen chuyển hóa.

  • 31/01/2026

    Uống trà xanh hay trà đen tốt cho sức khỏe hơn?

    Trà xanh và trà đen đều là nguyên liệu từ cây trà. Sự khác biệt chính nằm ở cách chế biến, hàm lượng caffeine và chất chống oxy hóa. Vậy loại nào tốt cho sức khỏe hơn?

  • 31/01/2026

    Thảo dược và tác dụng bảo vệ gan - Góc nhìn khoa học ứng dụng

    Gan là cơ quan chuyển hoá trung tâm của cơ thể, giữ vai trò then chốt trong chuyển hoá dinh dưỡng, tổng hợp protein, bài tiết mật và giải độc.

Xem thêm