Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Những điều cần biết về tiêu cơ vân

Tiêu cơ vân gây nên tình trạng mất nước nặng và dẫn đến suy giảm chức năng thận nghiêm trọng, thường gọi là suy thận cấp.

Những điều cần biết về tiêu cơ vân

Tiêu cơ vân là sự phá hủy của cơ bắp. Đây là một hội chứng lâm sàng khi cơ bắp bắt đầu bị phá hủy và dẫn đến sự thay đổi nồng độ dịch và điện giải trong cơ thể, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng.

Nguyên nhân của tiêu cơ vân

Có nhiều yếu tố liên quan đến tiêu cơ vân như:

  • Thuốc như statin và fibrate (thuốc làm hạ mỡ máu), colchicine (thuốc gout), kháng sinh, steroid,...
  • Hoạt động thể lực gắng sức dẫn đến hiện tượng tiêu cơ vân do tập luyện hoặc tiêu cơ vân do gắng sức.
  • Nhiệt độ cao dẫn đến sốc nhiệt là yếu tố nguy cơ
  • Tự ý dùng thuốc kê đơn như cocaine và amphetamine.

Triệu chứng của tiêu cơ vân

Những bệnh nhân bị ảnh hưởng sẽ có những triệu chứng đau cơ dữ dội, cứng cơ, sưng phù, yếu cơ, và đôi khi nước tiểu sẫm màu. Mất nước là thường gặp, và bệnh nhân có thể có những thay đổi trong tâm lí và hạ huyết áp dẫn đến chóng mặt, mê sảng, giảm lượng nước tiểu,... Sốt cũng có thể xuất hiện.

Tiêu cơ vân ảnh hưởng đến thận

Tiêu cơ vân ảnh hưởng đến chức năng thận theo nhiều cách. Sự phá hủy cơ vân dẫn đến sự vận chuyển các chất và dịch trong các mạch máu đến cơ bị tổn thương, tạo nên tình trạng mất nước nặng.

Điều này đủ để dẫn đến tình trạng suy giảm chức năng thận nghiêm trọng, thường gọi là suy thận cấp. Nồng độ các chất điện giải cũng có thể thay đổi trong máu và có thể biểu hiện bởi:

  • Tăng nồng độ phosphorus
  • Giảm nồng độ canxi
  • Tăng nồng độ kali
  • Tăng nồng độ acid uric

Một tình trạng khác là hệ quả của tiêu cơ vân ảnh hưởng đến thận hiện tượng myoglobin niệu

Myoglobin là một protein tìm thấy trong  cơ. Khi cơ bị phá hủy, myoglobin được giải phóng vào máu sau đó đến thận. Thận không thể đào thảo myoglobin và protein này gây độc cho tế bào thận, sẽ gây tắc nghẽn hệ thống đào thải của thận-ống thận. Điều này có thể dẫn đến suy thận. Trong trường hợp tồi tệ nhất, suy thận do tiêu cơ vân và myoglobin niệu có thể dẫn đến suy thận không hồi phục vàs cần lọc máu kéo dài.

Chẩn đoán tiêu cơ vân

Chẩn đoán tiêu cơ vân phụ thuộc vào biểu hiện lâm sàng bao gồm các triệu chứng và dấu hiệu của đau cơ. Một số những triệu chứng đặc hiệu hơn như nước tiểu màu cocacola. Xét nghiệm được thực hiện để hỗ trợ chẩn đoán và sẽ cho thấy sự tăng nồng độ đáng kể của một chất hóa học trong máu được gọi là CPK (creatinine phosphokinase). Suy thận có thể rõ rằng trên các xét nghiệm máu, với sự tăng nồng độ creatinine. Xét nghiệm nước tiểu có thể cho thấy sự xuất hiện myoglobin, protein bất thường được giải phóng vào nước tiểu khi cơ bị phá hủy.

Điều trị tiêu cơ vân

Bên cạnh điều trị nguyên nhân ban đầu dẫn đến tình trạng này, điều trị tiêu cơ vân là điều chỉnh điện giải và bù nước tích cực ở bệnh nhân bằng truyền dịch.

Có một số tranh cãi về loại dịch truyền nào là tốt nhất cho bệnh nhân trong trường hợp này. Trước đây, kiềm hóa nước tiểu bằng NaHCO3 được dùng trong điều trị chuẩn. Tuy nhiên, tính ưu việt của nó vượt qua những loại dịch truyền khác như saline vẫn chưa được chứng minh.

Điều trị của bác sĩ sẽ theo hướng chức năng thận, trong khi bạn được truyền dịch. Triệu chứng và chức năng thận nên bắt đầu hồi phục sau vài ngày, và nước tiểu bắt đầu trong lại. Ở một số bệnh nhân, thận có thể bị suy đến mức lọc máu cần được thực hiện.

Hãy nhớ rằng, lọc thận là một phương pháp điều trị hỗ trợ. Nó không điều trị được suy thận, nó chỉ thay thế cho chức năng của thận. Nếu thận bắt đầu hồi phục, chúng sẽ tự làm việc trở lại. Tuy nhiên, trong một số trường hợp cá biệt, bệnh nhân có thể phụ thuộc vào lọc máu cả đời.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Nước tiểu nói gì về sức khỏe của bạn?

Bình luận
Tin mới
  • 05/04/2026

    Chất 6-BAP dùng để ủ giá đỗ có an toàn không?

    Thông tin về việc một số cơ sở sử dụng chất 6-BAP để ủ giá đỗ đã khiến nhiều người lo lắng. Vậy 6-BAP là gì?

  • 05/04/2026

    5 lợi ích tuyệt vời của nước vo gạo với mái tóc

    Từ xa xưa, phụ nữ Việt Nam đã biết tận dụng nước vo gạo như một bí quyết để duy trì mái tóc dài, đen mượt và óng ả. Phương pháp làm đẹp truyền thống này được nhiều nghiên cứu hiện đại công nhận về hiệu quả phục hồi, nuôi dưỡng tóc vượt trội.

  • 05/04/2026

    Ăn thịt lợn nhiễm Dịch tả châu Phi: Có an toàn không?

    Dịch tả lợn châu Phi đã được ghi nhận tại hơn 50 quốc gia, với tỷ lệ chết trên đàn lợn có thể lên tới gần 100% theo Tổ chức Thú y Thế giới. Tại Việt Nam, trong giai đoạn bùng phát mạnh, hơn 6 triệu con lợn đã bị tiêu hủy theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn.

  • 05/04/2026

    Những điều cần biết về sốt siêu vi

    Sốt siêu vi (hay sốt virus) là tình trạng cơ thể bị sốt mà nguyên nhân là do virus gây ra. Cùng tìm hiểu về sốt siêu vi, các triệu chứng phổ biến và các phương pháp điều trị sốt siêu vi qua bài viết sau đây!

  • 04/04/2026

    5 thức uống giàu chất điện giải giúp bù nước hiệu quả

    Chất điện giải (như natri, kali, magiê...) giữ vai trò then chốt trong cân bằng nước và chức năng cơ thể. Dùng các thức uống giàu chất điện giải phù hợp giúp ngăn ngừa mất nước, hỗ trợ hoạt động thể chất và duy trì sức khỏe trong điều kiện nắng nóng, vận động mạnh…

  • 04/04/2026

    Vì sao bạn nên tránh 10 loại thực phẩm này trước khi đi ngủ

    Ăn những thực phẩm không tốt trước khi đi ngủ, như pizza hoặc kem, có thể gây rối loạn giấc ngủ và dẫn đến chứng khó tiêu hoặc tăng cân vào ban đêm. Biết được những loại thực phẩm nào nên tránh sẽ giúp bạn có giấc ngủ ngon và sức khỏe tốt hơn.

  • 03/04/2026

    Hợp tác cùng Công ty Cổ phần Dược phẩm Pharvina

    Viện Y học ứng dụng Việt Nam thực hiện nghiên cứu và viết các bài báo khoa học giới thiệu sản phẩm do Công ty CP Dược phẩm Pharvina cung cấp.

  • 03/04/2026

    Dùng quả quất thế nào để phát huy lợi ích đối với cơ thể?

    Trong y học cổ truyền, quả quất (kim quất) có vị chua ngọt, tính ấm, quy kinh phế và tỳ, thường được dùng để hành khí, hóa đờm, giảm ho và hỗ trợ tiêu hóa, tăng sức đề kháng khi dùng đúng cách.

Xem thêm