Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Muốn cứu người bị tai nạn: Tuyệt đối không nên tự ý di chuyển nạn nhân

Khi thấy người bị tai nạn, rất nhiều người nghĩ rằng, cần đưa ngay nạn nhân đi cấp cứu. Nhưng bạn có biết rằng, trong một số trường hợp, việc di chuyển nạn nhân quá nhanh nhưng không đúng lại có thể gây ra tác hại.

Cách sơ cứu gãy xương
Những sai lầm khi sơ cứu đuối nước
Cấp cứu shock giảm thể tích máu

Để cấp cứu đúng nạn nhân khi bị tai nạn, bạn hãy tham khảo những kĩ năng sau đây:

1. Không di chuyển nạn nhân

Chỉ trong trường hợp nạn nhân nằm ở vị trí nguy hiểm thì mới cần di chuyển nạn nhân vào nơi an toàn nhưng phải thực hiện hết sức cẩn thận, nhẹ nhàng. Còn không, tránh rời người bị thương khỏi vị trí hiện tại vì khi chưa xác định thương tích của nạn nhân, việc di chuyển có thể khiến cho vết thương nặng hơn, thậm chí gãy xương. Đặc biệt, nếu tháo mũ bảo hiểm thì cần nhẹ nhàng để tránh đầu họ bị xoắn hoặc vặn.

Lưu ý: Không bế xốc nạn nhân và đưa vào chỗ an toàn nhanh chóng. Nên nhờ thêm sự hỗ trợ từ những người khác.

2. Gọi xe cấp cứu

Trong trường hợp thấy tai nạn, bạn cần hết sức bình tĩnh để có thể gọi cấp cứu một cách chính xác. Số điện thoại gọi cấp cứu tại Việt Nam là 115.

Khi gọi cấp cứu, cần cung cấp chính xác thông tin liên quan đến:

- Địa chỉ chính xác nơi xảy ra tai nạn, có dấu hiệu gì để chỉ đường

- Số điện thoại để liên hệ

- Tai nạn như thế nào (do tàu, xe hơi hay xe máy...), có bao nhiêu người bị nạn, tình trạng nạn nhân ra sao (nam hay nữ, có tỉnh táo không, có chấn thương ở đâu), ...

3. Sơ cứu tạm thời

Trước khi xe cấp cứu tới, bạn hãy cố gắng giữ cho nạn nhân được an toàn nhất có thể (không gặp tai nạn do các phương tiện khác), nói chuyện với nạn nhân để giữ cho nạn nhân tỉnh táo, đồng thời thực hiện một số kĩ năng sơ cứu đơn giản như:

- Kiểm tra hô hấp của nạn nhân

Trong hầu hết các trường hợp tai nạn, việc đầu tiên là cần kiểm tra xem nạn nhân còn thở không, có gì cản trở đường thở của nạn nhân không. Nếu trong miệng nạn nhân có dị vật như gạch, đất, răng... thì cần bỏ ra ngay. Đồng thời giữ không gian xung quanh thoáng cho nạn nhân dễ thở. Nếu nạn nhân bị nặng, cần tiến hành hô hấp nhân tạo để nạn nhân dễ thở hơn.

- Cầm máu cho nạn nhân

Nếu nạn nhân bị chảy máu, cần cầm máu tại chỗ bằng cách dùng khăn sạch (hoặc bông) buộc chặt vào vết thương để tránh mất máu. Nếu chấn thương có vật nhọn đâm vào thì tuyệt đối không lấy vật đó ra vì có thể làm cho máu chảy nhiều hơn.

Lưu ý:

+ Mang găng tay hoặc túi nilon sạch khi cấp cứu người bị nạn để tránh lây truyền bệnh.

+ Ép chặt mép vết thương để quấn băng gạc.

+ Nếu vết thương chảy máu, dập nát hay đứt chi, cần quấn chặt ở vị trí vết thương 3-5cm.

- Nạn nhân bị gãy xương

Dấu hiệu điển hình của việc gãy xương là đau ở vùng gãy, nhất là khi ấn vào hoặc cử động, có thể kèm theo sưng nề, chảy máu hoặc bầm tím. Lúc này, cần cố định tạm thời vùng bị gãy bằng các loại nẹp từ gỗ, tre... Đặc biệt tránh sự di chuyển để không làm tổn thương thêm mạch máu, thần kinh cơ. Nếu phần xương bị gãy gần các khớp thì phải cố định cả phần khớp.

- Nạn nhân bị chấn thương ở đầu

Chấn thương ở đầu rất nguy hiểm, có thể do va đạp vùng đầu. Lúc này, nếu cấp cứu cần tránh tự ý di chuyển mà nên nhờ sự giúp đỡ của người khác. Nạn nhân bị chấn thương ở đầu có thể vỡ sợ, dập não... dẫn đến xuất huyết trong, co giật... Vì vậy, cần để nạn nhân ở nơi thoáng khí, nếu không chảy máu đầu, cổ thì nên kê đầu cao một chút và giữ ấm. Cách này có tác dụng tránh nguy cơ nhồi máu cơ tim.

- Nạn nhân có biểu hiện nôn ói, co giật

Trong trường hợp này, cần nâng đầu, nới rộng quần áo và để nạn nhân nằm nghiêng 1 bên để tránh hít phải chất nôn. Nếu nạn nhân có dấu hiệu co giật thì  nên cho ngâm vật dài như chiếc đũa ngang miệng để tránh cắn vào lưỡi.

4. Khi cứu thương đến

Hãy cung cấp đầy đủ những biểu hiện và tình trạng của nạn nhân cũng như những sơ cứu mình đã làm cho nhân viên y tế để họ đánh giá tình hình được tốt hơn.

Nguyên Hương - Theo Y học dự phòng/Trí thức trẻ
Bình luận
Tin mới
  • 10/08/2026

    Mối liên hệ giữa thuốc lá, trầm cảm và lo âu

    Mặc dù đã trải qua nhiều thập kỷ, bất chấp nhiều thông điệp truyền thông về tác hại của thuốc lá với sức khỏe, thuốc lá vẫn luôn là kẻ thù số 1 của sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối với những cá nhân mắc các bệnh tâm lý như trầm cảm hoặc lo âu. Đây là 2 bệnh tâm lý liên quan mật thiết với tần suất sử dụng thuốc lá do phụ thuộc vào nicotine. Hiểu rõ mối quan hệ sẽ là chìa khóa để phòng ngừa, điều trị và phục hồi sức khỏe.

  • 09/08/2026

    Chụp cộng hưởng từ (MRI): Chìa khóa "Nhìn thấu" cơ thể không cần bức xạ

    Trong y học hiện đại, việc chẩn đoán chính xác bệnh lý ngay từ giai đoạn đầu là yếu tố sống còn. Để làm được điều này, các bác sĩ thường nhờ đến sự trợ giúp của một công cụ chẩn đoán hình ảnh tiên tiến bậc nhất hiện nay: Chụp cộng hưởng từ, hay còn gọi là MRI. Dù thuật ngữ này khá quen thuộc, nhưng không phải ai cũng hiểu rõ nguyên lý hoạt động cũng như những gì cơ thể sẽ trải qua trong phòng chụp.

  • 08/08/2026

    Muốn làm chậm quá trình lão hóa sinh học? bạn hãy bắt đầu từ giấc ngủ của mình

    Giấc ngủ là một yếu tố quan trọng đối với sức khỏe thể chất và tinh thần của chúng ta. Không chỉ giúp cơ thể phục hồi năng lượng, chất lượng và thời lượng giấc ngủ còn ảnh hưởng đến nhiều cơ quan trong cơ thể.

  • 07/08/2026

    Hướng dẫn sơ cứu đuối nước kịp thời và đúng cách

    Tai nạn đuối nước thường có xu hướng gia tăng vào mùa hè, khi mọi người tìm đến các ao, hồ, sông, suối hay bãi biển để giải nhiệt, nguy hiểm hay gặp nhất là trẻ em. Khi không may xảy ra sự cố, việc sơ cứu kịp thời và đúng cách ngay trong "khoảng thời gian vàng" từ 1-4 phút đầu tiên là yếu tố cốt lõi giúp nạn nhân có cơ hội bình phục tốt hơn, đồng thời hạn chế tối đa biến chứng. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ hướng dẫn chi tiết dựa trên các nguyên tắc y khoa chuẩn, vai trò của hô hấp nhân tạo và các biện pháp hỗ trợ.

  • 06/08/2026

    7 loại thức uống tăng cường sức khỏe

    Các loại thức uống tăng cường sức khỏe, như loại làm từ gừng và nghệ, là những thức uống nhỏ đậm đặc giúp tăng cường năng lượng, cải thiện hệ miễn dịch và hỗ trợ tiêu hóa. Chúng chứa nhiều vitamin và khoáng chất và có thể được pha chế tại nhà, nhưng cần nhiều nghiên cứu hơn nữa về lợi ích của chúng.

  • 05/08/2026

    Thời điểm tốt nhất để uống nước nóng

    Lợi ích của việc giữ đủ nước cho cơ thể đối với sức khỏe và tinh thần được biết đến rộng rãi. Nhiệt độ nước cũng có tác động lớn, đặc biệt là uống nước nóng có thêm lợi ích là tăng cường tuần hoàn máu và hỗ trợ tiêu hóa. Để tối đa hóa những lợi ích này, có những thời điểm nhất định trong ngày nên uống nước nóng (50-70 độ C) để bổ sung nước.

  • 04/08/2026

    Lợi ích của việc tắm nước đá

    Tắm nước đá có thể giúp giảm đau cơ, cải thiện quá trình phục hồi sau khi tập luyện bằng cách giảm viêm và sưng, cải thiện sức khỏe chung. Tắm nước đá có nhiều cách, hiệu quả cũng khác nhau tùy mục tiêu mong muốn, khuyến cáo chung nên ngâm mình trong nước đá khoảng 10 đến 15 phút để đạt được những lợi ích tiềm năng.

  • 03/08/2026

    Phòng ngừa đuối nước hiệu quả cho người lớn và trẻ em

    Cứ mỗi dịp hè đến với cái nắng oi ả, cũng là thời điểm số vụ tai nạn sông nước gia tăng đáng báo động, trở thành mối hiểm họa khôn lường cho cả người lớn và trẻ em. Để bảo vệ sự an toàn cho cộng đồng và giảm thiểu những thương tâm không đáng có, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cần thiết và khoa học dưới đây, giúp bạn chủ động trang bị các giải pháp bảo vệ toàn diện và bảo vệ bản thân cùng gia đình một cách hiệu quả nhất.

Xem thêm