Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Muối mật: Tác dụng và tại sao bạn cần chúng?

Mật là một chất lỏng có chức năng để tiêu hóa được sản xuất bởi gan và có chứa muối mật cũng như nhiều hợp chất khác giúp tiêu hóa chất béo từ chế độ ăn của bạn

Bạn bị chướng bụng, đầy hơi, đau bụng và bị vàng da. Bạn có thể đã gặp vấn đề gì đó với mật hoặc thiếu hụt muối mật. Rối loạn chức năng mật có thể gây ảnh hưởng đến độ khỏe mạnh của gan, túi mật, đại trạng và da dẫn tới viêm và tăng lắng đọng chất béo cũng như chất độc. Nhưng chính xác mật là gì, và tại sao muối mật lại quan trọng đến thế?. Chà vấn đề này khá là phức tạp và là một câu hỏi rất đa chiều. Nhưng trong bài viết này sẽ chỉ rõ cho bạn hiểu hơn về vấn đề này.

Mật là một chất lỏng có chức năng để tiêu hóa được sản xuất bởi gan và có chứa muối mật cũng như nhiều hợp chất khác giúp tiêu hóa chất béo từ chế độ ăn của bạn. Mỗi ngày, gan lại sản xuất ra khoảng 500-600ml mật có chứa nước và điện giải nhưng đồng thời chúng cũng chứa các hợp hất vô cơ khác như muối mật, cholesterol, phospholipid, bilirubin và hợp chất tiêu hóa như các protein.

Mật có màu xanh vàng hỗ trợ chuyển hóa chất béo ở tá tràng và phần đầu ruột non. Những chất thải cũng được loại bỏ khỏi cơ thể khi mật được tiết ra.

Mật cũng liên tục được tiết ra từ tế bào gan và đi qua túi mật. Mật được lưu trữ tại túi mật và được hút hết nước và những điện giải nhỏ. Cơ thể sẽ trữ mật và các chất tiết khác cho đến khi chúng cần mật để tiêu hóa. Sau khi chúng ta ăn, ống mật mở ra cho phép mật, các enzyme và các chất tiết khác để chúng làm việc.

Muối mật là thành phần hữu cơ nhiều nhất có mặt trong muối mật. Chúng cho phép cơ thể bài tiết cholesterol và các hợp chất độc hại tiềm ẩn như bilirubin và chất chất chuyển hóa. Muối mật được tổng hợp trong tế bào gan được lưu trữ ở túi mật vào đoạn đầu của ruột non. Sau đó chúng được tái hấp thu và quay trở lại gan nơi chúng được tái chế thành mật mới để cơ thể sử dụng trong những lần tiếp theo.

9 công dụng của muối mật

  • Loại bỏ cholesterol và chất độc
  • Chống lại các mầm bệnh gây nhiễm trùng
  • Kích thích chức năng của túi mật và gan
  • Giúp đánh tan sỏi mật
  • Giúp tiêu hóa hấp thu chất béo cũng như dưỡng chất
  • Ảnh hưởng đến vi khuẩn đường ruột
  • Giúp kiểm soát đường máu
  • Giúp giải phong glutathione
  • Loại bỏ bilirubin

Cơ chế làm việc của muối mật

Để hiểu rõ cơ chế của muối mật, chúng ta hãy làm quen với vai trò của mật trong cơ thể trước đã. Mật giúp các enzyme phá vỡ chất béo phức thành acid béo - cần thiết cho nhiều chức năng của cơ thể.

Muối mật là thành phần chủ yếu của mật được nhào trộn với chất béo với nước, điện giải và ngăn ngừa sự hình thành sự lắng đọng các tinh thể. Những loại muối này được tạo ra trong cơ thể một cách tự nhiên nhưng có một vài người lại thích sử dụng thực phẩm chức năng để cải thiện sức khỏe.

Thiếu hụt muối mật

Thiếu hụt muối mật có thể gây ra những triệu chứng sau:

  • Thiếu hụt vitamin: nếu bạn thiếu muối mật cũng gây thiếu hụt các vitamin tan trong dầu như vitamin A, D, E và K
  • Ợ nóng: thiếu muối mật dẫn đến không thể trung hòa các loại thực phẩm có tính acid, dẫn đến hình thành triệu chứng ợ nóng
  • Đầy bụng và đau bụng: không có mật và muối mật trong đường tiêu hóa, bạn khó có thể tiêu hóa được chất béo do đó gây ra chướng bụng và đau bụng.
  • Các vấn đề tiêu hóa: những chất béo đi qua ruột mà chưa bị muối mật phá vỡ có thể gây ra nhiều vấn dề tiêu hóa như tiêu chảy, đầy hơi, đau bụng.
  • Sỏi mật: không có muối mật sẽ dẫn đến hình thành sỏi mật được tạo ra do sự lắng đọng với canxi và cholesterol cùng với nhiều khoáng chất khác. Khi bị sỏi mật bạn sẽ bị đau cứng bụng và buồn nôn.
  • Vàng da: không có muối mật sẽ không thể loại bỏ bilirubin khỏi cơ thể do đó cũng gây ra vàng da.
  • Mất cân bằng hormone: những chất béo không được tiêu hóa cũng gây rối loạn sự cân bằng hormone trong cơ thể.
  • Nồng độ cholesterol thấp: nồng độ cholesterol thấp hơn 170 là dấu hiệu chỉ điểm của việc thiếu hụt muối mật.
  • Phá hủy gan: Khi muối mật không được tạo ra và giải phóng có thể dẫn đến hinh thành những chất độc hại gây phá hủy gan.

Bệnh lý liên quan đến thiếu hụt muối mật?

Rối loạn tổng hợp acid mật là một rối loạn chuyển hóa hiếm gặp liên quan đến việc tạo ra acid mật. Khi cơ thể không thể sản xuất ra các acid mật có chức năng sinh học, các chất độc sẽ tích lũy lại và ảnh hưởng đến các cơ quan trong cơ thể. Rối loạn tổng hợp acid mật gây ra bởi đột biến gen đặc biệt, và có thể dẫn đến những vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như xơ gan và suy gan. Những rối loạn này thường được điều trị bằng các loại thuốc thay thế muối mật.

Nguyên nhân gây ra thiếu hụt muối mật

Bất thường trong muối mật hoặc tổng hợp acid mật là hậu quả của những bất thường trong tổng hợp mật, thường gây ra bởi đột biến gen đặc biệt. Bất thường này có thể xảy ra ở gan, nơi chính thức diễn ra quá trình tổng hợp mật. Hoặc cũng có thể fo những bất thường của tụy hoặc túi mật.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Những ai dễ mắc sỏi túi mật?

Bs. Đào Ngọc - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Draxe
Bình luận
Tin mới
  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

  • 09/03/2026

    6 loại trái cây có chỉ số đường huyết thấp tốt cho người bệnh tiểu đường

    Trái cây vẫn có thể xuất hiện trong thực đơn của người bệnh tiểu đường nếu lựa chọn đúng loại và kiểm soát khẩu phần. Các chuyên gia khuyến nghị ưu tiên thực phẩm có chỉ số đường huyết (GI) thấp để hỗ trợ ổn định glucose máu.

  • 09/03/2026

    7 biện pháp phòng bệnh hô hấp hiệu quả mùa nồm ẩm

    Giai đoạn chuyển mùa từ đông sang xuân tại miền Bắc thường xuất hiện hiện tượng nồm ẩm và mưa phùn, khiến độ ẩm tăng cao và tạo điều kiện cho vi khuẩn, nấm mốc phát triển mạnh. Kiểu thời tiết này đặc biệt nguy hiểm đối với trẻ em, người cao tuổi và những người có bệnh lý nền, do các bệnh về đường hô hấp dễ dàng bùng phát và trở nặng. Nhằm giúp người dân chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin về các biện pháp khoa học và thiết thực nhất ngay dưới đây.

Xem thêm