Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Lưu ý khi sử dụng thuốc không kê đơn cho trẻ

Thuốc "Không kê đơn" (OTC) có nghĩa là bạn có thể mua thuốc mà không cần đơn của bác sĩ. Tuy nhiên, thuốc không kê đơn vẫn có thể gây nguy hiểm cho cả người lớn và trẻ em nếu không được sử dụng đúng cách. Hãy hỏi ý kiến của bác sỹ trước khi cho trẻ uống bất kỳ loại thuốc nào, đặc biệt là với những thuốc lần đầu tiên sử dụng.

Trong mọi trường hợp, khi sử dụng bất kì sản phẩm thuốc nào bạn cũng phải lưu ý cẩn thận, dù đó là thuốc không kê đơn.

Tất cả các loại thuốc không kê đơn đều bắt buộc phải có nhãn thuốc cung cấp thông tin quan trọng về thuốc. Thông tin ghi trên nhãn thuốc sẽ cho biết tác dụng của thuốc dùng để làm gì, sử dụng thuốc như thế nào, các thành phần có trong thuốc và những gì cần chú ý. Những thông tin nhãn thuốc này thường được dán trên vỏ của hộp thuốc hoặc trên tờ hướng dẫn sử dụng.

Lưu ý khi đọc nhãn thuốc

Trước khi cho trẻ sử dụng thuốc bạn nên kiểm tra thông tin về liều dùng trên nhãn để biết lượng thuốc cần dùng cho trẻ. Thông thường các loại thuốc sử dụng cho trẻ nhỏ thường hướng dẫn liều theo cân nặng của trẻ vậy nên nếu bạn biết cân nặng của con mình, hãy sử dụng thông tin đó để làm căn cứ. Nếu bạn không biết cân nặng của trẻ bạn cũng có thể dựa theo độ tuổi để sử dụng thuốc cho trẻ đúng liều.

Cha mẹ nên kiểm tra kĩ nhãn sử dụng thuốc để đảm bảo loại thuốc đó an toàn cho trẻ nhỏ đặc biệt là trẻ dưới 6 tuổi. Nếu sau khi đọc các thông tin ghi trên nhãn thuốc bạn vẫn cảm thấy không chắc chắn thì tốt nhất bạn nên hỏi ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ để được tư vấn đầy đủ.

 

Những thông tin cha mẹ nên trao đổi với bác sĩ hoặc dược sĩ

Trước khi cho con bạn dùng bất kỳ loại thuốc nào, hãy chắc chắn rằng bạn biết cách sử dụng đúng đắn. Dưới đây là những câu hỏi cha mẹ có thể đặt cho bác sĩ hoặc dược sĩ:

  • Thuốc này sẽ có tác dụng gì với trẻ?
  • Cách sử dụng thuốc như thế nào?
  • Nên cho trẻ uống liều lượng thuốc như thế nào? Uống vào thời điểm nào?Uống trong bao lâu?
  • Thuốc có tác dụng phụ gì không ?
  • Thuốc là dạng viên nhai hay dạng lỏng?
  • Nên làm gì khi trẻ không hợp tác uống thuốc, nôn trớ khi uống thuốc?
  • Có loại thuốc nào khác không nên dùng cùng lúc với thuốc này không?
  • Cách bảo quản thuốc như thế nào lúc mới mua về và khi đã mở ra?

Ngoài ra bạn cũng nên cung cấp thêm thông tin cho bác sĩ hoặc dược sĩ biết về các loại thuốc trẻ đang sử dụng, tiền sử bệnh tật hoặc dùng thuốc của trẻ.

Bạn nên cho trẻ đi khám khi trẻ gặp phải các dấu hiệu như: trẻ bị nôn nhiều hoặc bị phát ban sau khi uống bất kỳ loại thuốc nào. Ngay cả khi thuốc đó an toàn, trẻ vẫn có thể bị dị ứng với thuốc đó.

Lưu ý về một số loại thuốc không kê đơn

#Acetaminophen và ibuprofen giúp hạ sốt, giảm đau cho trẻ. Tuy nhiên bạn cần lưu ý:

  • Không bao giờ cho trẻ dưới 6 tháng tuổi dùng ibuprofen.
  • Nếu con bạn mắc bệnh thận, hen suyễn, loét hoặc bệnh mãn tính (lâu dài) khác, hãy hỏi bác sĩ trước khi cho dùng ibuprofen.
  • Không cho dùng acetaminophen hoặc ibuprofen cùng lúc với các loại thuốc OTC khác, trừ khi bác sĩ cho phép.

#Aspirin

Cha mẹ tuyệt đối không cho trẻ dùng aspirin trừ khi bác sĩ điều trị của trẻ cho phép. Thuốc aspirin có nguy cơ làm gia tăng hội chứng Reye ở trẻ em, chính vì thế, loại thuốc này không nên sử dụng cho trẻ dưới 16 tuổi, trừ khi có chỉ định đặc biệt từ bác sĩ.

Hội chứng Reye thường có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng nó thường gặp nhất ở trẻ em và thanh thiếu niên đang hồi phục sau nhiễm virus phổ biến nhất là bệnh cúm hoặc thủy đậu.

#Lưu ý khi sử dụng thuốc ho và cảm lạnh

Thuốc ho hoặc cảm lạnh không kê đơn không được khuyến cáo cho trẻ dưới 6 tuổi.

Cha mẹ cần lưu ý các loại thuốc cảm thường có nhiều loại thuốc được trộn với nhau trong một chai trong đó có thể bao gồm thuốc hạ sốt hoặc giảm đau, như acetaminophen. Vì vậy cha mẹ không nên cho trẻ dùng dùng thuốc hạ sốt hoặc giảm đau nếu bạn đã cho uống thuốc cảm có chứa thuốc hạ sốt hoặc giảm đau.

Những lời khuyên an toàn khác khi sử dụng thuốc không kê đơn

  • Sử dụng dụng cụ định lượng đi kèm với thuốc để đo lượng thuốc đúng theo liều lượng và đảm bảo dụng cụ đo và thuốc ở cùng chỗ để tiện cho mỗi lần lấy thuốc;
  • Giữ thuốc ở xa khỏi tầm mắt của trẻ nhỏ;
  • Sử dụng nhật ký để theo dõi thời gian cho trẻ uống thuốc. Điều này đặc biệt hữu ích khi có nhiều người cùng chăm sóc một đứa trẻ. Cách này sẽ giúp bạn theo dõi những loại thuốc trẻ đang dùng, liều lượng uống và thời điểm uống, tránh hiện tượng bị uống quá liều thuốc.
  • Kiểm tra nhãn thuốc và đọc ngày hết hạn. Ngày hết hạn là ngày mà sau đó thuốc không được sử dụng nữa. Thuốc hết hạn có thể không có tác dụng tốt và có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ.

Đọc thêm tại bài viết: Những điều cần biết về các loại thuốc không cần kê đơn

Dấu hiệu cảnh báo ngộ độc thuốc

Khi trẻ có bất kì các dấu hiệu triệu chứng dưới đây sau khi uống thuốc, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế nơi gần nhất hoặc gọi cấp cứu để được hỗ trợ:

  • Trẻ hôn mê, bất tỉnh;
  • Trẻ khó thở;
  • Trẻ co giật;
  • Trẻ có hành động kỳ lạ bất thường.
Bác sĩ Nguyễn Hoài Thu - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthy children
Bình luận
Tin mới
  • 19/10/2026

    8 bài tập giúp xương chắc khỏe, phòng ngừa loãng xương

    Loãng xương khiến xương trở nên giòn, dễ gãy, đặc biệt ở người lớn tuổi.

  • 18/10/2026

    Hiện tượng “dòng thác kê đơn” khi sử dụng thuốc – mối hiểm họa rình rập

    Bạn bắt đầu bằng một viên thuốc hạ huyết áp, vài tuần sau xuất hiện phù chân, bác sĩ kê thêm thuốc lợi tiểu. Sau khi uống thuốc lợi tiểu, bạn xét nghiệm thấy tăng axit uric gây đau khớp, và thế là bạn lại được kê thêm thuốc giảm đau. Vòng xoáy nguy hiểm này trong y khoa được gọi là “Dòng thác kê đơn - Prescribing Cascade” - một cái bẫy với nhiều hiểm họa và rất phổ biến ở người cao tuổi.

  • 18/10/2026

    FDA phê duyệt Foundayo – viên uống giảm cân GLP-1 dùng một lần mỗi ngày

    Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) vừa chính thức phê duyệt Foundayo (hoạt chất orforglipron) – một loại thuốc uống thuộc nhóm GLP-1 dùng một lần mỗi ngày, giúp hỗ trợ giảm cân và duy trì cân nặng lâu dài ở người trưởng thành thừa cân, béo phì.

  • 17/10/2026

    Những lợi ích tuyệt vời của việc duy trì quan hệ tình dục đều đặn

    Tình dục không đơn thuần là hành vi mang tính bản năng hay phục vụ mục đích duy trì nòi giống, mà còn đóng vai trò cốt lõi trong việc chăm sóc sức khỏe toàn diện cho con người. Việc duy trì hoạt động tình dục đều đặn, lành mạnh mang lại hàng loạt tác động tích cực về cả thể chất lẫn tinh thần. Nhằm giúp bạn đọc có cái nhìn khoa học và đúng đắn hơn về chủ đề này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin và phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 17/10/2026

    Nhận diện các loại côn trùng thường gặp và cách xử trí

    Ve, muỗi, kiến lửa, bọ chét hay nhện độc... là những "vị khách không mời" quen thuộc trong sinh hoạt hằng ngày, đặc biệt vào mùa mưa ẩm.

  • 16/10/2026

    Xét nghiệm máu: Phương pháp mới giúp đánh giá sớm nguy cơ ung thư

    Một nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Medicine cho thấy việc theo dõi sự thay đổi của các chỉ số xét nghiệm máu theo thời gian có thể giúp nhận diện nguy cơ ung thư sớm hơn so với việc chỉ đánh giá kết quả của một lần xét nghiệm.

  • 16/10/2026

    7 yếu tố nguy cơ đột quỵ và cách phòng ngừa hiệu quả

    Đột quỵ là biến cố cấp tính nguy hiểm xảy ra khi dòng máu nuôi não bị tắc nghẽn hoặc bị gián đoạn, khiến tế bào não bị hoại tử nhanh chóng. Nếu không được cấp cứu trong "thời gian vàng", bệnh có thể gây tử vong hoặc để lại di chứng nặng nề như liệt, rối loạn ngôn ngữ. Hiện nay, căn bệnh này đang có xu hướng trẻ hóa, đặc biệt là ở nam giới. Nhằm giúp cộng đồng chủ động bảo vệ sức khỏe, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ những thông tin cốt lõi giúp nhận diện nguyên nhân và phòng ngừa đột quỵ hiệu quả.

  • 15/10/2026

    Ngũ cốc nguyên hạt và sức khỏe tim mạch: Nên ăn bao nhiêu mỗi ngày?

    Ngũ cốc nguyên hạt từ lâu đã được khuyến cáo trong chế độ ăn có lợi cho tim mạch.

Xem thêm