Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Liệu pháp chống ô xy hóa từ than

Liệu pháp chống oxy hóa là một cách để chống lại stress oxy hóa. Các chất chống oxy hóa tự nhiên, như là enzyme superoxide dismutase, thường bị đàn áp bởi các gốc tự do oxy hóa (ROS).

Chất chống oxy hóa nhân tạo có thể giúp các chất chống oxy hóa tự nhiên trong cơ thể chống lại ROS – và một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra một chất đáng ngạc nhiên nữa có tác dụng chống ô xy hóa được chiết xuất từ than.

Các chấn thương đối với cơ thể, như chấn thương não, đột quỵ, và đau tim ảnh hưởng tới hàng triệu người mỗi năm và có thể gây tử vong. Tổ chức y tế thế giới WHO cho biết đột quỵ là kẻ giết người đứng thứ hai thế giới. Tất cả các bệnh này đều liên quan đến stress oxy hóa (oxidative stress), sự mất cân bằng giữa hàm lượng gốc tự do và chất chống oxy hóa trong cơ thể.

Trong trường hợp của sang chấn não, số lượng gốc tự do gia tăng, gây ra tổn thương mô và có thể gây suy phủ tạng. Sự mất cân bằng này cũng có thể dẫn tới các hậu quả lâu dài của đau tim và đột quỵ.

Liệu pháp chống oxy hóa là một cách để chống lại stress oxy hóa. Các nhà khoa học vẫn đang nghiên cứu tính hiệu quả của nó, nhưng rất nhiều người cho đó là một liệu pháp đầy hứa hẹn. Tuy nhiên, các chất chống oxy hóa tự nhiên, như là enzyme superoxide dismutase, thường bị đàn áp bởi các gốc tự do oxy hóa (ROS). Chất chống oxy hóa nhân tạo có thể giúp các chất chống oxy hóa tự nhiên trong cơ thể chống lại ROS – và một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra một chất đáng ngạc nhiên nữa có tác dụng chống ô xy hóa được chiết xuất từ than.

lieu-phap-chong-o-xy-hoa-tu-than-1

Theo các nhà khoa học tại Đại học Rice, HoaKỳ, chất chống oxy hóa này được chuyển hóa từ các chấm lượng tử graphene (GQD) được các nhà khoa học chiết xuất từ than năm 2013. Các chấm lượng tử graphene này là các phân tử bán dẫn tí hon mà các nhà khoa học có thể điều khiển theo một số cách nhất định. Phát hiện gần đây nhất của họ cho thấy các chấm này có thể giúp chống lại stress oxy hóa.

Các nhà hóa học trước đây đã thấy rằng thêm polyethylene glycol (PEG) vào các cụm ưa nước có thể làm giảm stress oxy hóa. Một hạt nano có thể diệt được hàng ngàn phân tử ROS. Nhưng than có thể cho chúng ta một giải pháp tiện lợi và rẻ hơn nhiều. Các nhà khoa học thấy rằng thêm PEG vào các chấm lượng tử chiết xuất từ than cũng mang lại hiệu quả tương đương.

Các nhà khoa học thử nghiệm các chấm than lên tế bào sống lấy từ các loài gặm nhấm. Kết quả cho thấy một số nồng độ khác nhau của chất này làm giảm hoạt động của ROS. Họ quan sát được kết quả tích cực khi đưa các hạt lượng tử vào tế bào 15 phút sau khi đưa hydrogen peroxide. Hydrogen peroxide là một chất kích thích stress oxy hóa.

Các nhà khoa học trích xuất hạt lượng tử từ cả than bitum và than antraxit. Hạt của than bitum nhỏ hơn và là chất chống oxy hóa ít hiệu quả hơn. Mặt khác, các hạt than antraxit có thể bảo toàn nhiều tế bào hơn, kể cả khi ở nồng độ thấp hơn. Tuy nhiên, nhà hóa học James Tour ở đại học Rice cho biết: “Ở một cá thể sống, các phân tử nhỏ hơn có thể có tác dụng tốt hơn. Các phân tử to có thể sẽ gặp khó khăn khi vào não.”

Mặc dù các nhà khoa học sẽ phải làm nhiều nghiên cứu hơn về liệu pháp chống oxy hóa này, nhưng nhà hóa học James Tour, Đại học Rice tin rằng chất mới này sẽ rất có ích trong tương lai. Ông cho biết: “Thay thế các hạt nano của chúng tôi trước đây với các chấm lượng tử trích xuất từ than khiến quá trình sản xuất vật liệu trị liệu trở nên đơn giản và rẻ hơn rất nhiều. Nó mở ra cánh cửa mới tới các phương pháp trị liệu giá rẻ cho cộng đồng.”

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Xu thế mới trong chăm sóc sức khỏe cho người bệnh

 
Ngọc Bích - Theo Sức khỏe & Đời sống
Bình luận
Tin mới
  • 27/04/2026

    Máu khó đông là gì? Hiểu đúng để không hoảng sợ.

    Bệnh máu khó đông (Hemophilia) là một rối loạn di truyền khiến cơ thể không có khả năng cầm máu hiệu quả do thiếu hụt yếu tố đông máu. Sự thiếu hiểu biết về căn bệnh này thường dẫn đến tâm lý lo âu và những lầm tưởng không đáng có, gây rào cản trong việc phát hiện và hỗ trợ người bệnh. Viện Y học Ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin chính xác về căn bệnh này. Việc hiểu đúng bản chất khoa học không chỉ giúp bệnh nhân chủ động quản lý sức khỏe mà còn tạo môi trường thấu hiểu, giúp họ tự tin hòa nhập xã hội.

  • 26/04/2026

    Ăn nấm mỗi ngày có tác dụng gì?

    Ăn nấm mỗi ngày trong một tuần có thể mang lại lợi ích rõ rệt cho tiêu hóa, miễn dịch và năng lượng...

  • 26/04/2026

    Cảnh giác những bệnh phổ biến có thể lây từ thú cưng sang người

    Thú cưng mang lại niềm vui và lợi ích tinh thần to lớn cho chúng ta. Tuy nhiên, chó, mèo và các vật nuôi khác cũng có thể mang theo mầm bệnh nguy hiểm. Dưới góc độ y tế, những căn bệnh này được gọi là bệnh lây truyền từ động vật sang người. Việc hiểu rõ các nguy cơ này không phải để xa lánh thú cưng, mà để chúng ta có biện pháp bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình và vật nuôi.

  • 25/04/2026

    Nguồn tự nhiên cung cấp vitamin và khoáng chất thiết yếu tốt nhất

    Vitamin và khoáng chất đóng vai trò thiết yếu với mọi hoạt động sống của cơ thể. Hiểu rõ nhu cầu, công dụng và các nguồn thực phẩm tự nhiên giàu các vi chất, giúp xây dựng chế độ ăn cân đối, khoa học.

  • 25/04/2026

    Ung thư tiền liệt tuyến ở nam giới

    Ung thư tiền liệt tuyến là một trong những bệnh lý thường gặp ở nam giới cao tuổi trên toàn cầu. Mặc dù tỉ lệ giống sót sau 5 năm vẫn tương đối cao, nhưng ung thư tiền liệt tuyến vẫn là nguyên nhân gây tử vong thứ hai tại các nước Tây. Bài viết dưới đây sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về cơ chế bệnh, các yếu tố nguy cơ và môi trường phát triển bệnh, những tiến bộ của y học trong chẩn đoán và điều trị bệnh, cũng như vấn đề giám sát chủ động.

  • 24/04/2026

    5 lợi ích khi đi bộ 1 km mỗi ngày

    Chỉ cần đi bộ 1 km mỗi ngày, tương đương 10–15 phút, có thể mang lại nhiều lợi ích cho tim mạch, tinh thần và cân nặng. Đây là thói quen đơn giản, dễ duy trì, phù hợp với người bận rộn.

  • 24/04/2026

    Dấu hiệu cảnh báo đau tim ở phụ nữ

    Các dấu hiệu của cơn đau tim có thể khác nhau ở phụ nữ so với nam giới, ngoài các dấu hiệu chung như đau ngực, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa...

  • 23/04/2026

    Cách phòng ngừa sỏi thận không dùng thuốc

    Sỏi thận có tỷ lệ tái phát cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều chỉnh lối sống và chế độ ăn uống hợp lý. Uống đủ nước, ăn nhạt, kiểm soát dinh dưỡng là những biện pháp quan trọng giúp bảo vệ thận lâu dài.

Xem thêm