Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm thế nào để bảo vệ bản thân và gia đình khỏi ô nhiễm không khí?

Cứ 10 người trên thế giới thì có 9 người đang phải hít thở không khí có nồng độ ô nhiễm cao, theo báo cáo của WHO.

Ô nhiễm không khí là gì?

Ô nhiễm không khí là sự hiện diện trong trong không khí các chất từ tự nhiên hoặc do con người tạo ra có thể gây hại cho sức khỏe của con người và môi trường. Các hạt từ đốt than, nhiên liệu hóa thạch và gỗ có thể thâm nhập sâu vào phổi của chúng ta và lan ra các mạch máu khắp cơ thể.

Theo một báo cáo năm 2013 của Tổ chức Y tế Thế giới, ô nhiễm không khí ngoài trời được xem là một nguy cơ lớn đối với sức khỏe con người. Các chất gây ô nhiễm không khí có thể làm trầm trọng thêm bệnh hen suyễn, tăng ho và giảm chức năng phổi. Bên cạnh đó, nó có thể làm tăng nguy cơ viêm phế quản, nhức đầu, rối loạn nhịp tim và các cơn đau tim đột ngột khiến người bệnh tử vong sớm hơn so với những người bị các bệnh về tim phổi thông thường.  

Các nguyên nhân góp phần không nhỏ vào sự ô nhiễm không khí đó là khí thải từ các phương tiện xe hơi, xe buýt, máy bay, ozon mặt đất, động cơ và các khí thải từ nhiên liệu các nhà máy. Mưa axit được hình thành trong không khí do các thành phần trong không khí tương tác với NO2 và SO2 được thải ra từ các phương tiện giao thông và các nhà máy điện đốt than hoặc dầu.

Những ai có thể chịu ảnh hưởng?

Tất cả chúng ta đều chịu ảnh hưởng của ô nhiễm không khí. Và dưới đây là một số đối tượng đặc biệt có nguy cơ cao:

  • Những người bị hen suyễn
  • Người bị bệnh tim
  • Người bị bệnh đường hô hấp
  • Trẻ em
  • Người lớn hoạt động thể dục ngoài trời
  • Người cao tuổi
  • Người bị tiểu đường
  • Phụ nữ mang thai

Đo lường mức độ ô nhiễm không khí như thế nào?

Cơ quan Bảo vệ môi trường Hoa Kỳ  (EPA) sử dụng Chỉ số chất lượng không khí (AQI) để cung cấp cho mọi người một cách dễ dàng nhằm hiểu được chất lượng không khí của địa phương mình đang cư trú vào bất kỳ ngày nào. AQI quy định cho chất lượng không khí nằm trong thang điểm từ 0 đến 300.

Giá trị AQI càng cao thì mối quan tâm về vấn đề sức khỏe càng lớn. Khi mức AQI đạt trên 100, chất lượng không khí càng giảm.

Khi nồng độ đạt từ 101 đến 150, các nhóm đối tượng đặc biệt ở trên phải giảm thời gian tiếp xúc ngoài trời hoặc thời gian tập thể dục ngoài trời vì tập thể dục làm tăng lượng không khí nạp vào. Khi AQI đạt đến mức độ không lành mạnh trong khoảng trên, mọi người đều nên hạn chế tiếp xúc.

Khi mức độ đạt từ 201 đến 300, nó được coi là không lành mạnh cho các nhóm nhạy cảm, đặc biệt là những người bị bệnh tim. Những người có nguy cơ nên tránh mọi hoạt động ngoài trời.

Làm thế nào để bảo vệ sức khỏe mọi người?

Ô nhiễm không khí cao nhất trong thời gian nắng nóng trong ngày. Vì vậy bạn hãy lên kế hoạch cho các hoạt động của mình vào sáng sớm hoặc tối muộn.Tránh đi bộ hoặc đạp xe trên các tuyến đường phố đông đúc. Nếu bạn đang ở một nơi mà không thể thoát khỏi việc ô nhiễm, hãy thử sử dụng một chiếc khẩu trang che mặt và mũi để giúp lọc khí và khói bụi.

Các loại thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như trái cây và rau quả cũng có thể giúp bảo vệ cơ thể bạn khỏi những tác hại của các gốc tự do do ô nhiễm không khí tạo ra.

Cuối cùng, đừng quên rằng trong nhà bạn cũng có thể bị ô nhiễm. Để hạn chế ô nhiễm trong nhà, hãy làm theo các khuyến cáo sau:

  • Cân nhắc mua máy lọc không khí trong nhà.
  • Tránh sử dụng các mát làm mát không khí, nến.
  • Giữ bộ lọc trên máy điều hòa không khí và máy sưởi sạch sẽ.
  • Thường xuyên hút chân không.
  • Giặt giũ khăn trải giường và đồ chơi nhồi bông để loại bỏ bụi bẩn.
  • Giữ đồ dùng sạch sẽ để loại bỏ nấm mốc bề mặt.
  • Mở cửa sổ để lưu thông không khí vào những ngày chất lượng không khí không tốt.

Với một chút nỗ lực, bạn và gia đình mình có thể hít thở không khí sạch hơn và tận hưởng sức khỏe tốt hơn.

Thông tin chi tiết tham khảo thêm tại: Ô nhiễm không khí: Làm thế nào để tự bảo vệ?

Ths.Lê Thanh Hà - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 12/03/2026

    Những ai nên tránh ăn rau cải bẹ xanh?

    Dù có nhiều lợi ích cho sức khỏe nhưng rau cải bẹ xanh vẫn tiềm ẩn nguy cơ có hại cho sức khỏe với một số người. Nếu ăn uống thiếu kiến thức, loại rau này có thể khiến bệnh tình trở nên tồi tệ hơn.

  • 12/03/2026

    Cách giảm mỡ mặt - 8 mẹo hiệu quả giúp khuôn mặt thon gọn tự nhiên

    Bạn đang cảm thấy tự ti với đôi má bánh bao, nọng cằm hay vùng cổ kém thon gọn? Bạn không đơn độc. Mặc dù trên thị trường có rất nhiều loại đai định hình hay thiết bị massage được quảng cáo là "thần dược" giúp mặt thon gọn, nhưng thực tế có rất ít bằng chứng khoa học ủng hộ các phương pháp này.

  • 11/03/2026

    Tăng cường miễn dịch như thế nào cho đúng cách?

    Tăng cường miễn dịch đúng cách là một lộ trình dài hạn dựa trên việc giảm thiểu stress oxy hóa và duy trì hoạt động ổn định của các tế bào lympho. Các nghiên cứu về dược liệu học gần đây đã chỉ ra rằng, các hợp chất sinh học có trong thảo mộc truyền thống như Kim ngân hoa, Cúc hoa hay Cam thảo không chỉ có khả năng trung hòa gốc tự do mà còn hỗ trợ điều hòa các chất trung gian gây viêm.

  • 11/03/2026

    4 nguồn thực phẩm bù đắp lượng vitamin D bị thiếu hụt trong mùa đông

    Dù cơ thể có thể tự sản sinh vitamin D từ ánh nắng mặt trời nhưng thực phẩm cũng là một nguồn cung cấp vitamin D quan trọng giúp bù đắp sự thiếu hụt vitamin D trong những tháng thiếu nắng mùa đông.

  • 11/03/2026

    Đau thần kinh tọa vào mùa đông

    Khi trời trở lạnh, việc đau thần kinh tọa sẽ trở nên vô cùng đau đớn, đôi lúc còn có chuyển biến xấu. Thời tiết lạnh có thể làm các cơ cột sống của bạn co cứng lại, và cơn đau của bạn có thể trầm trọng hơn do áp suất khí quyển và căng thẳng thể chất. May mắn thay, có những bước bạn có thể thực hiện để giúp giảm đau thần kinh tọa.

  • 10/03/2026

    Thảo mộc và các bệnh mạn tính không lây

    Bệnh mạn tính không lây (non-communicable diseases - NCDs) là nhóm bệnh bao gồm các bệnh như bệnh tim mạch, đột quỵ, tiểu đường type 2, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), rối loạn mỡ máu, béo phì, một số loại ung thư, hen… Bệnh mạn tính không lây là nguyên nhân tử vong và tàn phế hàng đầu ở nhiều quốc gia và đặt gánh nặng lớn lên hệ thống y tế và xã hội.

  • 10/03/2026

    Ăn chất béo từ các loại hạt giúp giảm cân hiệu quả, vì sao?

    Trái với nỗi sợ tăng cân, khoa học chứng minh việc ăn các loại hạt giúp giảm cân, đánh bay mỡ thừa hiệu quả hơn các chế độ ăn kiêng khắt khe. Bí mật nằm ở cơ chế chuyển hóa đặc biệt, kích hoạt quá trình đốt mỡ tự nhiên mà ít ai biết tới.

  • 10/03/2026

    Các nguyên nhân gây ợ nóng thường gặp

    Ợ nóng là cảm giác đau rát ở ngực, thỉnh thoảng xuất hiện, hoặc trở nên tồi tệ hơn sau khi ăn, vào ban đêm, khi nằm xuống hoặc cúi người. Đây là một triệu chứng của bệnh trào ngược dạ dày thực quản (GERD).

Xem thêm