Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm thế nào để bảo vệ bản thân và gia đình khỏi ô nhiễm không khí?

Cứ 10 người trên thế giới thì có 9 người đang phải hít thở không khí có nồng độ ô nhiễm cao, theo báo cáo của WHO.

Ô nhiễm không khí là gì?

Ô nhiễm không khí là sự hiện diện trong trong không khí các chất từ tự nhiên hoặc do con người tạo ra có thể gây hại cho sức khỏe của con người và môi trường. Các hạt từ đốt than, nhiên liệu hóa thạch và gỗ có thể thâm nhập sâu vào phổi của chúng ta và lan ra các mạch máu khắp cơ thể.

Theo một báo cáo năm 2013 của Tổ chức Y tế Thế giới, ô nhiễm không khí ngoài trời được xem là một nguy cơ lớn đối với sức khỏe con người. Các chất gây ô nhiễm không khí có thể làm trầm trọng thêm bệnh hen suyễn, tăng ho và giảm chức năng phổi. Bên cạnh đó, nó có thể làm tăng nguy cơ viêm phế quản, nhức đầu, rối loạn nhịp tim và các cơn đau tim đột ngột khiến người bệnh tử vong sớm hơn so với những người bị các bệnh về tim phổi thông thường.  

Các nguyên nhân góp phần không nhỏ vào sự ô nhiễm không khí đó là khí thải từ các phương tiện xe hơi, xe buýt, máy bay, ozon mặt đất, động cơ và các khí thải từ nhiên liệu các nhà máy. Mưa axit được hình thành trong không khí do các thành phần trong không khí tương tác với NO2 và SO2 được thải ra từ các phương tiện giao thông và các nhà máy điện đốt than hoặc dầu.

Những ai có thể chịu ảnh hưởng?

Tất cả chúng ta đều chịu ảnh hưởng của ô nhiễm không khí. Và dưới đây là một số đối tượng đặc biệt có nguy cơ cao:

  • Những người bị hen suyễn
  • Người bị bệnh tim
  • Người bị bệnh đường hô hấp
  • Trẻ em
  • Người lớn hoạt động thể dục ngoài trời
  • Người cao tuổi
  • Người bị tiểu đường
  • Phụ nữ mang thai

Đo lường mức độ ô nhiễm không khí như thế nào?

Cơ quan Bảo vệ môi trường Hoa Kỳ  (EPA) sử dụng Chỉ số chất lượng không khí (AQI) để cung cấp cho mọi người một cách dễ dàng nhằm hiểu được chất lượng không khí của địa phương mình đang cư trú vào bất kỳ ngày nào. AQI quy định cho chất lượng không khí nằm trong thang điểm từ 0 đến 300.

Giá trị AQI càng cao thì mối quan tâm về vấn đề sức khỏe càng lớn. Khi mức AQI đạt trên 100, chất lượng không khí càng giảm.

Khi nồng độ đạt từ 101 đến 150, các nhóm đối tượng đặc biệt ở trên phải giảm thời gian tiếp xúc ngoài trời hoặc thời gian tập thể dục ngoài trời vì tập thể dục làm tăng lượng không khí nạp vào. Khi AQI đạt đến mức độ không lành mạnh trong khoảng trên, mọi người đều nên hạn chế tiếp xúc.

Khi mức độ đạt từ 201 đến 300, nó được coi là không lành mạnh cho các nhóm nhạy cảm, đặc biệt là những người bị bệnh tim. Những người có nguy cơ nên tránh mọi hoạt động ngoài trời.

Làm thế nào để bảo vệ sức khỏe mọi người?

Ô nhiễm không khí cao nhất trong thời gian nắng nóng trong ngày. Vì vậy bạn hãy lên kế hoạch cho các hoạt động của mình vào sáng sớm hoặc tối muộn.Tránh đi bộ hoặc đạp xe trên các tuyến đường phố đông đúc. Nếu bạn đang ở một nơi mà không thể thoát khỏi việc ô nhiễm, hãy thử sử dụng một chiếc khẩu trang che mặt và mũi để giúp lọc khí và khói bụi.

Các loại thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như trái cây và rau quả cũng có thể giúp bảo vệ cơ thể bạn khỏi những tác hại của các gốc tự do do ô nhiễm không khí tạo ra.

Cuối cùng, đừng quên rằng trong nhà bạn cũng có thể bị ô nhiễm. Để hạn chế ô nhiễm trong nhà, hãy làm theo các khuyến cáo sau:

  • Cân nhắc mua máy lọc không khí trong nhà.
  • Tránh sử dụng các mát làm mát không khí, nến.
  • Giữ bộ lọc trên máy điều hòa không khí và máy sưởi sạch sẽ.
  • Thường xuyên hút chân không.
  • Giặt giũ khăn trải giường và đồ chơi nhồi bông để loại bỏ bụi bẩn.
  • Giữ đồ dùng sạch sẽ để loại bỏ nấm mốc bề mặt.
  • Mở cửa sổ để lưu thông không khí vào những ngày chất lượng không khí không tốt.

Với một chút nỗ lực, bạn và gia đình mình có thể hít thở không khí sạch hơn và tận hưởng sức khỏe tốt hơn.

Thông tin chi tiết tham khảo thêm tại: Ô nhiễm không khí: Làm thế nào để tự bảo vệ?

Ths.Lê Thanh Hà - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 22/11/2026

    Thoái hóa điểm vàng dạng teo địa lý: Bệnh tiến triển như thế nào và có thể kiểm soát ra sao?

    Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?

  • 21/11/2026

    Ngừng đột ngột thuốc giảm cân GLP-1 có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ

    Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.

  • 21/11/2026

    Rối loạn cương dương ở nam giới trẻ: Nguyên nhân và cách khắc phục

    Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?

  • 20/11/2026

    Nhịn ăn gián đoạn: Cơ chế, lợi ích và những người không nên áp dụng

    Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.

  • 20/11/2026

    Xem tivi quá nhiều ở tuổi 40-50 có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ

    Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.

  • 19/11/2026

    Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

    Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

Xem thêm