Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Làm thế nào để bảo vệ bản thân và gia đình khỏi ô nhiễm không khí?

Cứ 10 người trên thế giới thì có 9 người đang phải hít thở không khí có nồng độ ô nhiễm cao, theo báo cáo của WHO.

Ô nhiễm không khí là gì?

Ô nhiễm không khí là sự hiện diện trong trong không khí các chất từ tự nhiên hoặc do con người tạo ra có thể gây hại cho sức khỏe của con người và môi trường. Các hạt từ đốt than, nhiên liệu hóa thạch và gỗ có thể thâm nhập sâu vào phổi của chúng ta và lan ra các mạch máu khắp cơ thể.

Theo một báo cáo năm 2013 của Tổ chức Y tế Thế giới, ô nhiễm không khí ngoài trời được xem là một nguy cơ lớn đối với sức khỏe con người. Các chất gây ô nhiễm không khí có thể làm trầm trọng thêm bệnh hen suyễn, tăng ho và giảm chức năng phổi. Bên cạnh đó, nó có thể làm tăng nguy cơ viêm phế quản, nhức đầu, rối loạn nhịp tim và các cơn đau tim đột ngột khiến người bệnh tử vong sớm hơn so với những người bị các bệnh về tim phổi thông thường.  

Các nguyên nhân góp phần không nhỏ vào sự ô nhiễm không khí đó là khí thải từ các phương tiện xe hơi, xe buýt, máy bay, ozon mặt đất, động cơ và các khí thải từ nhiên liệu các nhà máy. Mưa axit được hình thành trong không khí do các thành phần trong không khí tương tác với NO2 và SO2 được thải ra từ các phương tiện giao thông và các nhà máy điện đốt than hoặc dầu.

Những ai có thể chịu ảnh hưởng?

Tất cả chúng ta đều chịu ảnh hưởng của ô nhiễm không khí. Và dưới đây là một số đối tượng đặc biệt có nguy cơ cao:

  • Những người bị hen suyễn
  • Người bị bệnh tim
  • Người bị bệnh đường hô hấp
  • Trẻ em
  • Người lớn hoạt động thể dục ngoài trời
  • Người cao tuổi
  • Người bị tiểu đường
  • Phụ nữ mang thai

Đo lường mức độ ô nhiễm không khí như thế nào?

Cơ quan Bảo vệ môi trường Hoa Kỳ  (EPA) sử dụng Chỉ số chất lượng không khí (AQI) để cung cấp cho mọi người một cách dễ dàng nhằm hiểu được chất lượng không khí của địa phương mình đang cư trú vào bất kỳ ngày nào. AQI quy định cho chất lượng không khí nằm trong thang điểm từ 0 đến 300.

Giá trị AQI càng cao thì mối quan tâm về vấn đề sức khỏe càng lớn. Khi mức AQI đạt trên 100, chất lượng không khí càng giảm.

Khi nồng độ đạt từ 101 đến 150, các nhóm đối tượng đặc biệt ở trên phải giảm thời gian tiếp xúc ngoài trời hoặc thời gian tập thể dục ngoài trời vì tập thể dục làm tăng lượng không khí nạp vào. Khi AQI đạt đến mức độ không lành mạnh trong khoảng trên, mọi người đều nên hạn chế tiếp xúc.

Khi mức độ đạt từ 201 đến 300, nó được coi là không lành mạnh cho các nhóm nhạy cảm, đặc biệt là những người bị bệnh tim. Những người có nguy cơ nên tránh mọi hoạt động ngoài trời.

Làm thế nào để bảo vệ sức khỏe mọi người?

Ô nhiễm không khí cao nhất trong thời gian nắng nóng trong ngày. Vì vậy bạn hãy lên kế hoạch cho các hoạt động của mình vào sáng sớm hoặc tối muộn.Tránh đi bộ hoặc đạp xe trên các tuyến đường phố đông đúc. Nếu bạn đang ở một nơi mà không thể thoát khỏi việc ô nhiễm, hãy thử sử dụng một chiếc khẩu trang che mặt và mũi để giúp lọc khí và khói bụi.

Các loại thực phẩm giàu chất chống oxy hóa như trái cây và rau quả cũng có thể giúp bảo vệ cơ thể bạn khỏi những tác hại của các gốc tự do do ô nhiễm không khí tạo ra.

Cuối cùng, đừng quên rằng trong nhà bạn cũng có thể bị ô nhiễm. Để hạn chế ô nhiễm trong nhà, hãy làm theo các khuyến cáo sau:

  • Cân nhắc mua máy lọc không khí trong nhà.
  • Tránh sử dụng các mát làm mát không khí, nến.
  • Giữ bộ lọc trên máy điều hòa không khí và máy sưởi sạch sẽ.
  • Thường xuyên hút chân không.
  • Giặt giũ khăn trải giường và đồ chơi nhồi bông để loại bỏ bụi bẩn.
  • Giữ đồ dùng sạch sẽ để loại bỏ nấm mốc bề mặt.
  • Mở cửa sổ để lưu thông không khí vào những ngày chất lượng không khí không tốt.

Với một chút nỗ lực, bạn và gia đình mình có thể hít thở không khí sạch hơn và tận hưởng sức khỏe tốt hơn.

Thông tin chi tiết tham khảo thêm tại: Ô nhiễm không khí: Làm thế nào để tự bảo vệ?

Ths.Lê Thanh Hà - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline
Bình luận
Tin mới
  • 04/11/2026

    Ngửi mùi socola đen trước khi tập gym có thể giúp bạn tập được nhiều hơn?

    Một nghiên cứu mới công bố cho thấy chỉ cần ngửi mùi socola đen trước và trong khi tập luyện cũng có thể giúp cải thiện hiệu suất tập gym, đồng thời làm giảm cảm giác đói bụng sau buổi tập.

  • 03/11/2026

    Tác hại của việc ăn đêm với sức khỏe

    Sau một ngày dài tất bật với công việc cơ quan và chăm lo cho con cái, khoảng thời gian tĩnh lặng lúc đêm muộn thường là lúc các bậc phụ huynh mới thực sự có giây phút thư giãn cho riêng mình. Đi cùng với một bộ phim hay hay những trang mạng xã hội thường là thói quen nhâm nhi một bát mì nóng hổi, một chút bánh kẹo ngọt hay những món đồ ăn vặt còn sót lại trong tủ lạnh. Sự chiều chuộng bản thân này tưởng chừng như vô hại và giúp giải tỏa căng thẳng rất tốt, nhưng thực chất lại đang âm thầm tạo ra những ảnh hưởng tiêu cực đến cơ thể. Việc thường xuyên nạp thức ăn vào thời điểm cơ thể cần nghỉ ngơi sẽ phá vỡ nhịp độ tự nhiên, kéo theo hàng loạt rủi ro về bệnh lý và làm suy giảm chất lượng cuộc sống của chúng ta.

  • 03/11/2026

    Sởi và Rubella trong mùa đông

    Mùa thu đông là thời điểm dễ bùng phát các bệnh truyền nhiễm do virus, đặc biệt là sởi và Rubella – hai căn bệnh có khả năng lây lan nhanh và gây biến chứng nguy hiểm, nhất là ở trẻ nhỏ và phụ nữ mang thai. Dù đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả, song sự chủ quan và thiếu tiêm chủng đầy đủ khiến nguy cơ dịch bệnh vẫn luôn hiện hữu. Việc hiểu rõ đặc điểm, triệu chứng và cách phòng tránh sởi, Rubella là chìa khóa để bảo vệ sức khỏe trong mùa lạnh.

  • 02/11/2026

    Tình trạng mất cơ khi dùng thuốc GLP-1: Những điều cần biết

    Các loại thuốc GLP-1 có thể giúp kiểm soát lượng đường trong máu và hỗ trợ giảm cân. Tuy nhiên, một số người có thể lo ngại về tình trạng mất cơ trong quá trình sử dụng các loại thuốc này.

  • 02/11/2026

    Cúm, COVID-19, viêm phổi và RSV – 4 bệnh truyền nhiễm dễ bùng phát khi trời lạnh

    Mùa lạnh là “thời điểm vàng” cho nhiều loại virus đường hô hấp phát triển. Nhiệt độ thấp và độ ẩm giảm khiến hệ miễn dịch suy yếu, niêm mạc mũi họng bị khô, giảm khả năng lọc và tiêu diệt mầm bệnh. Ngoài ra, khi trời lạnh, con người có xu hướng ở trong không gian kín, hạn chế thông gió, tạo điều kiện cho virus dễ lây lan qua giọt bắn và không khí.

  • 01/11/2026

    Chiến dịch Movember và hành trình chủ động bảo vệ sức khỏe phái mạnh

    Để nâng cao nhận thức cộng đồng và khuyến khích nam giới chủ động chăm sóc bản thân, tháng 11 hằng năm đã được chọn là tháng hành động vì sức khỏe nam giới toàn cầu.

  • 01/11/2026

    Lợi ích của hoạt động ngoài trời trong mùa đông

    Khi mùa đông bắt đầu, nhiều người sẽ cảm thấy thiếu sức sống, thiếu năng lượng và cảm thấy buồn chán. Đây là một dạng rối loạn cảm xúc theo mùa (SAD), ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

  • 31/10/2026

    Nguy cơ đột quỵ và bệnh tim mạch gia tăng khi trời lạnh: Cơ chế và cách phòng ngừa

    Nhiều nghiên cứu dịch tễ học ghi nhận tỷ lệ nhập viện do nhồi máu cơ tim, đột quỵ và suy tim tăng rõ rệt trong những tháng mùa đông so với các thời điểm khác trong năm.

Xem thêm