Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Hồi phục sau đột quỵ

Trước đây, các nhà khoa học cho rằng não bị tổn thương thì không có khả năng hồi phục. Nhưng đến nay quan điểm này đã thay đổi, vùng não bị tổn thương có khả năng hồi phục và thích ứng. Điều quan trọng là quá trình này có thể được đẩy nhanh hơn nhờ sự quyết tâm của bạn và sự can thiệp của các chuyên gia y tế.

Hồi phục sau đột quỵ


Tổng hợp những thông tin bạn cần biết về hồi phục sau đột quỵ

Điều gì xảy ra sau khi bị đột quỵ?

Đột quỵ ảnh hưởng đến bệnh nhân theo nhiều mức độ khác nhau. Có bệnh nhân hồi phục hoàn toàn. Ngược lại, có những bệnh nhân lại bị di chứng về thần kinh như là liệt nửa người hay là bị cấm khẩu. 

Dưới đây là một số những biểu hiện do đột quỵ gây ra:

- Khả năng nói: Bệnh nhân đột quy đôi khi mất khả năng nói hoặc hiểu lời nói. Thuật ngữ y học trong trường hợp này gọi là thất ngôn. Một số bệnh nhân khác chỉ nói được ú ớ. Y học gọi là loạn vận ngôn

- Khả năng vận động và di chuyển: Bệnh nhân đột quỵ có khi bị yếu hoặc liệt nửa người bên trái hoặc bên phải. Liệt cơ có thể ở vùng mặt, tay và chân. Trường hợp này y học gọi là hội chứng liệt nửa người. Một số bệnh nhân khác lại có rối loạn dáng đi hoặc thăng bằng. Thêm vào, họ mất khả năng vận động có chủ đích, có kiểm soát, thậm chí cả khi đột quỵ không gây liệt hoặc mất cảm giác. Y học gọi là mất dùng động tác. 

- Mất cảm giác: Bệnh nhân đột quỵ có khi bị mất cảm giác một phần hoặc toàn bộ nửa người một bên.

- Vấn đề ăn và nuốt: Bệnh nhân đột quỵ đôi khi có vấn đề về nuốt như khó nuốt hay bị ho sặc khi nuốt. Y học gọi là chứng khó nuốt. Bệnh nhân bị chứng này thì rất dễ bị thức ăn vào phổi, gây viêm phổi do hít. Khi đó, chỉ định đặt ống thông dạ dày cho bệnh nhân là hợp lý nhất.

- Vấn đề về khả năng suy nghĩ và tương tác với mọi người xung quanh: Bệnh nhân đột quy đôi khi bị lú lẫn cấp hoặc mất khả năng tập trung. Họ cũng có thể bị thay đổi những thói quen hàng ngày, điều này dễ gây chú ý với những người trong gia đình họ. Đôi khi họ có những cảm xúc không phù hợp. Họ có thể buồn hoặc tức giận vô cớ.

- Trầm cảm: Bệnh nhân đột quỵ có khi bị trầm cảm. Điều này làm cho đột quỵ hồi phục chậm hơn. Do đó, điều trị trầm cảm sau đột quỵ là rất quan trọng.

- Vấn đề tiểu tiện: Bệnh nhân đột quỵ có thể mất kiểm soát tiểu tiện hoặc rò nước tiểu. Y học gọi là tiểu không tự chủ. Rối loạn này thường đỡ dần theo thời gian.

Điều gì xảy ra trong giai đoạn hồi phục của bệnh nhân đột quỵ?

Trong thời gian hồi phục, bệnh nhân cố gắng luyện tập để phục hồi một số khả năng đã mất. Thậm chí cả vùng não bị tổn thương do đột quỵ cũng có khả năng tái tạo cả về giải phẫu lẫn chức năng.

Bệnh nhân mất khả năng nói có thể học nói nhờ giúp đỡ của các nhà ngôn ngữ liệu pháp hoặc ít nhất là cũng có thể phục hồi một phần để có khả năng duy trì giao tiếp tối thiểu. Tương tự, bệnh nhân không có khả năng di chuyển, đi lại thì nhờ các kỹ thuật viên vật lý trị liệu có thể giúp đi lại được. 

Các nhà ngôn ngữ liệu pháp, kỹ thuật viên vật lý trị liệu….là các chuyên gia trong lĩnh vực phục hồi chức năng. Nếu bạn bị đột quỵ, thì những chuyên gia này có thể giúp bạn:

- Giúp bạn phục hồi một số khả năng đã mất ví dụ: ngôn ngữ, khả năng nuốt…

- Đưa ra cho bạn những lời khuyên giúp bạn đối phó với những vấn đề do đột quỵ gây ra. Ví dụ như để giải quyết vấn đề trầm cảm sau đột quỵ thì ngoài dùng thuốc điều trị trầm cảm thì các chuyên gia về tâm thần có thể sử dụng phối hợp với lý liệu pháp…

Những yếu tố nào tiên lượng khả năng hồi phục hoàn toàn sau đột quỵ?

 

Đột quỵ có hồi phục hoàn toàn hay không thì còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố:

- Kích thước tổn thương to hay nhỏ

- Vị trí vùng tổn thương như thế nào

- Tuổi của bạn già hay trẻ (Nếu trẻ thì có xu hương hồi phục tốt hơn)

- Bạn có bị các bệnh lý kèm theo như là suy tim, loạn nhịp hoàn toàn hoặc ung thư… hay không

- Tình trạng sức khỏe của bạn như thế nào trước khi bị đột quỵ

- Khi đột quỵ xảy ra bạn có được điều trị sớm hay không

Trước đây, các nhà khoa học cho rằng não bị tổn thương thì không có khả năng hồi phục. Nhưng đến nay quan điểm này đã thay đổi, vùng não bị tổn thương có khả năng hồi phục và thích ứng. Điều quan trọng là quá trình này có thể được đẩy nhanh hơn nhờ sự quyết tâm của bạn và sự can thiệp của các chuyên gia y tế. 

Tham khảo thêm thông tin về bài viết: Các bước để cứu sống bệnh nhân đột quỵ

 

TS. BS. Mai Duy Tôn - Theo Bác sỹ nội trú
Bình luận
Tin mới
  • 31/01/2026

    Các vấn đề về tim mạch trong mùa đông

    Thời tiết lạnh có thể khiến bạn cảm thấy sảng khoái, nhưng bạn có biết nguy cơ đau tim tăng mạnh vào mùa đông khi nhiệt độ giảm không? Tim của bạn phải làm việc nhiều hơn khi trời lạnh, điều này khiến các cơn đau tim có dịp xuất hiện ở những người đã có sẵn vấn đề tim mạch. Không khí lạnh có thể gây ra những cơn đau ngực, tăng huyết áp và gây căng thẳng đột ngột cho hệ thống tim mạch của bạn vào mùa đông. Hãy cùng tìm hiểu với bài viết dưới đây để tìm hiểu rõ hơn về vấn đề tim mạch trong mùa đông và cách phòng ngừa.

  • 30/01/2026

    Có nên ăn bánh mì để giảm cân?

    Bánh mì thường bị gắn mác là 'thủ phạm' gây tăng cân và là nguyên nhân gây ra các vấn đề về đường huyết. Tuy nhiên, bánh mì không hoàn toàn xấu mà nằm ở loại bánh mì bạn chọn và cách bạn tiêu thụ nó.

  • 30/01/2026

    “Hãy ăn thực phẩm thật” – sự thay đổi trong tư duy dinh dưỡng

    Ngày 07 tháng 01 năm 2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) công bố Hướng dẫn Chế độ ăn uống giai đoạn 2025 – 2030 (gọi tắt là Hướng dẫn dinh dưỡng) trong bối cảnh sức khỏe của người dân Mỹ đang ở mức báo động: gần 50% người Mỹ có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, 75% người trưởng thành mắc ít nhất 1 bệnh mãn tính và 90% chi phí y tế được dùng để điều trị các bệnh mãn tính.

  • 29/01/2026

    6 thức uống thải độc thận buổi sáng

    Thải độc cơ thể đúng cách, đặc biệt là hỗ trợ chức năng thận, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe lâu dài. Một số loại thức uống buổi sáng giúp thanh lọc thận tự nhiên, tăng cường trao đổi chất, hỗ trợ giảm cân và góp phần ngăn ngừa bệnh gout (gút)

  • 29/01/2026

    Bí kíp lựa chọn thực phẩm Tết an toàn và chất lượng

    Thời điểm này, nguồn cung hàng hóa, thực phẩm Tết hiện khá dồi dào để người tiêu dùng cân nhắc, lựa chọn các mặt hàng phù hợp với nhu cầu của bản thân và gia đình mình. Tất nhiên, tiêu chí chất lượng và an toàn vẫn được đặt lên hàng đầu.

  • 29/01/2026

    Vi khuẩn Bacillus cereus – Thủ phạm gây độc trong các lon sữa

    Bacillus cereus (B. cereus) là một vi sinh vật tiết ra các độc tố có hại, đây cũng chính là thủ phạm gây ra ngộ độc trong các sản phẩm thực phẩm không đạt chuẩn trên thị trường hiện nay, bao gồm một số loại sữa, cơm nguội và các món ăn khác. Bằng cách tiết ra một loại độc tố tên là Cereulide, nó có thể gây ngộ độc thực phẩm với các triệu chứng như tiêu chảy, nôn mửa. Tuy nhiên đấy không phải là tất cả, B. cereus có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng hơn và nguy hiểm đến tính mạng con người. Cùng tìm hiểu về vi khuẩn B. cereus qua bài viết sau đây!

  • 28/01/2026

    Vụ 500 tấn hóa chất natri silicate ngâm ốc bươu, người ăn như 'bỏng hóa học'

    Sau vụ cơ quan chức năng ở TPHCM triệt phá đường dây dùng 500 tấn natri silicate sơ chế 3.000 tấn thịt ốc bươu trước khi đưa ra thị trường, nhiều người lo lắng về mức độ ảnh hưởng tới sức khỏe khi lỡ ăn phải loại thực phẩm này.

  • 28/01/2026

    Nhu cầu dinh dưỡng đặc thù ở người bệnh ung thư gan

    Do đặc điểm bệnh lý ung thư gan liên quan trực tiếp đến chức năng gan – cơ quan chuyển hóa trung tâm – bệnh nhân ung thư gan có nhu cầu dinh dưỡng khác biệt so với người khỏe mạnh, đồng thời thay đổi tùy theo giai đoạn bệnh và tình trạng dinh dưỡng hiện tại…

Xem thêm