Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Chế độ ăn uống cho trẻ bị rối loạn tăng động giảm chú ý

Mặc dù không loại thực phẩm nào có thể chữa khỏi tăng động giảm chú ý nhưng chế độ ăn uống thân thiện với trẻ tăng động giảm chú ý đã được chứng minh góp phần cải thiện chức năng não tổng thể và kiểm soát triệu chứng

1. Rối loạn tăng động giảm chú ý là gì?

Rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) là một rối loạn phát triển thần kinh ảnh hưởng đến nhiều trẻ em trên toàn thế giới và đặt ra những thách thức đáng kể cho trẻ em và gia đình các em.

Tăng động giảm chú ý được đặc trưng bởi các kiểu thiếu chú ý, hiếu động thái quá và bốc đồng cản trở hoạt động hoặc sự phát triển. Những hành vi này vượt xa năng lực và sự tò mò thông thường của trẻ thơ, ảnh hưởng đến kết quả học tập của trẻ ở trường và các mối quan hệ của chúng.

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) Hoa Kỳ, tình trạng rối loạn tăng động giảm chú ý là một trong những tình trạng phát triển thần kinh phổ biến nhất ở thời thơ ấu. Nó ảnh hưởng đến 9,4% trẻ em ở Mỹ và khoảng 5% trẻ em trên toàn cầu.

Mặc dù thuốc và liệu pháp thường là phương pháp điều trị đầu tiên, nhưng bằng chứng ngày càng tăng cho thấy lựa chọn chế độ ăn uống cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc kiểm soát các triệu chứng. Khi cha mẹ và người chăm sóc tìm hiểu sự phức tạp của tăng động giảm chú ý, điều quan trọng là phải hiểu các loại thực phẩm và chiến lược dinh dưỡng nhất định có thể giúp hỗ trợ sức khỏe tổng thể của trẻ như thế nào.

2. Mối liên hệ giữa chế độ ăn kiêng và tăng động giảm chú ý

Nguyên nhân chính xác của tăng động giảm chú ý vẫn chưa được biết, nhưng nghiên cứu chỉ ra rằng di truyền, cấu trúc não và các yếu tố môi trường đều góp phần ảnh hưởng tới sự tiến triển của bệnh. Trong số các yếu tố này, chế độ ăn uống nổi lên như một lĩnh vực có thể can thiệp.

Chế độ ăn uống cho trẻ bị rối loạn tăng động giảm chú ý- Ảnh 1.

Ăn nhiều các thực phẩm tốt cho trí não giúp cải thiện các triệu chứng tăng động giảm chú ý.

Khoa học dinh dưỡng thừa nhận rằng những gì chúng ta ăn ảnh hưởng đến chức năng não và đặc biệt đáng lo ngại đối với trẻ mắc chứng tăng động giảm chú ý. Nhiều nghiên cứu đã đề xuất rằng chế độ ăn uống có thể đóng một vai trò trong ADHD, với một số loại thực phẩm được tìm thấy làm tăng các triệu chứng và những loại khác làm giảm chúng.

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nutritional Neuroscience (Hoa Kỳ), cho thấy rằng chế độ ăn nhiều trái cây và rau quả làm giảm các triệu chứng thiếu chú ý ở trẻ ADHD. Các nhà nghiên cứu kết luận rằng những đứa trẻ ăn nhiều trái cây và rau quả ít bị mất chú ý hơn. Họ gợi ý rằng việc tăng cường ăn những loại thực phẩm này có thể là một cách để giảm bớt các triệu chứng của ADHD.

3. Những thực phẩm tốt cho trẻ bị tăng động giảm chú ý

Thực phẩm giàu acid béo omega-3

Acid béo omega-3, đặc biệt là EPA và DHA, rất quan trọng đối với sức khỏe của não. Được tìm thấy trong cá béo, hạt lanh và hạt chia, những chất dinh dưỡng này có liên quan đến việc cải thiện chức năng nhận thức và giảm các triệu chứng ở một số trẻ bị tăng động giảm chú ý.

Thực phẩm giàu protein

Protein rất quan trọng trong việc sản xuất các chất dẫn truyền thần kinh, như dopamine, chất này thường bị rối loạn điều hòa ở những trẻ em mắc chứng ADHD. Kết hợp thịt nạc, trứng, đậu và các loại hạt vào bữa ăn có thể cung cấp nguồn protein ổn định.

Carbohydrate phức hợp

Carbohydrate phức hợp có trong trái cây, rau và ngũ cốc nguyên hạt cung cấp nguồn glucose ổn định, nguồn năng lượng chính của não. Chúng cũng giúp tránh sự tăng vọt và giảm lượng đường trong máu có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng tăng động giảm chú ý.

Vi chất dinh dưỡng

4. Hướng dẫn thực hiện chế độ ăn kiêng cho trẻ tăng động giảm chú ý

Xây dựng kế hoạch bữa ăn cân bằng

Tạo một kế hoạch bữa ăn cân bằng với cốt lõi là thực phẩm nguyên chất là điều cần thiết. Việc kết hợp các công thức nấu ăn thân thiện với thực đơn giàu rau, trái cây, protein nạc và ngũ cốc nguyên hạt có thể làm cho chế độ ăn uống trở nên thú vị và bổ dưỡng cho trẻ.

Tầm quan trọng của giờ ăn đều đặn

Lịch trình ăn và ăn nhẹ nhất quán giúp duy trì lượng đường trong máu ổn định, có thể làm giảm sự thay đổi tâm trạng và cải thiện khả năng chú ý ở trẻ mắc ADHD.

Chế độ ăn uống cho trẻ bị rối loạn tăng động giảm chú ý- Ảnh 2.

Cho dù con bạn có bị ADHD hay không, hãy đưa con bạn vào một chế độ ăn uống lành mạnh để chúng có thể tập trung tốt hơn và học tốt ở trường.

Nhận biết sự nhạy cảm với thực phẩm

Xác định và tránh các loại thực phẩm mà trẻ nhạy cảm có thể đóng vai trò then chốt trong việc kiểm soát các triệu chứng tăng động giảm chú ý. Điều này đòi hỏi sự quan sát cẩn thận của cha mẹ và người chăm sóc trẻ, đôi khi cần làm việc chuyên gia y tế để có được những nhận định chính xác về tình trạng dị ứng của trẻ.

Khái niệm về chế độ ăn kiêng bao gồm việc loại bỏ một số loại thực phẩm thường gây nhạy cảm hoặc dị ứng, sau đó sử dụng lại từng loại thực phẩm để quan sát những thay đổi tiềm ẩn trong hành vi. Thực phẩm thường được nhắm mục tiêu để loại bỏ bao gồm:

  • Màu nhân tạo và chất bảo quản

  • Các chất gây dị ứng như các loại hạt, sữa và gluten

Khuyến khích ăn vặt lành mạnh

Ăn vặt lành mạnh có thể ngăn chặn tình trạng tăng động quá mức do đói gây ra. Đồ ăn nhẹ giàu chất dinh dưỡng như trái cây, các loại hạt và các sản phẩm ngũ cốc nguyên hạt là những lựa chọn tuyệt vời.

Mặc dù không có giải pháp nào triệt để nào cho chứng tăng động giảm chú ý, nhưng việc kết hợp chế độ ăn kiêng chiến lược cho trẻ em mắc ADHD có thể đóng vai trò hỗ trợ trong việc kiểm soát tình trạng này.

Cha mẹ cần cá nhân hóa chế độ ăn uống của con mình theo nhu cầu di truyền, có khả năng làm giảm mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng ADHD và nâng cao chất lượng cuộc sống của trẻ.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: 11 thực phẩm cung cấp protein từ thực vật đáng ngạc nhiên.

Theo Sức Khỏe & Đời Sống
Bình luận
Tin mới
  • 15/04/2026

    Ăn rau quả đúng cách để có nguồn dinh dưỡng tốt nhất

    Rau quả là nguồn thực phẩm quen thuộc trong mỗi bữa ăn gia đình, đặc biệt trong mùa nắng nóng. Tuy nhiên, không phải ai cũng biết cách sử dụng rau quả đúng để phát huy tối đa giá trị dinh dưỡng.

  • 14/04/2026

    Tránh sai lầm phổ biến khi bố mẹ hướng dẫn con ôn thi học kỳ tiểu học

    Kỳ thi học kỳ ở bậc tiểu học là cơ hội để trẻ rèn luyện kỹ năng tự học và quản lý thời gian, nhưng cũng mang lại áp lực không nhỏ từ lịch học và kỳ vọng gia đình. Nếu thiếu sự hỗ trợ đúng cách, học sinh dễ rơi vào trạng thái căng thẳng, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sự tự tin và niềm yêu thích học tập. Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin giúp phụ huynh nhận diện những sai lầm phổ biến để xây dựng phương pháp đồng hành hiệu quả

  • 14/04/2026

    6 thói quen hằng ngày giúp 'đốt mỡ' thừa hiệu quả

    Duy trì các thói quen lành mạnh mỗi ngày như ăn đủ protein, ngủ đủ giấc, vận động đều đặn và kiểm soát căng thẳng giúp điều hòa chuyển hóa, tăng hiệu quả sử dụng năng lượng và hỗ trợ giảm mỡ bền vững.

  • 14/04/2026

    Khó ngủ, mất ngủ nên ăn uống thế nào?

    Khó ngủ, mất ngủ hoặc ngủ không sâu giấc thường liên quan đến thói quen sinh hoạt và chế độ dinh dưỡng hàng ngày. Việc lựa chọn thực phẩm phù hợp có thể giúp cơ thể điều chỉnh nhịp sinh học, cải thiện chất lượng nghỉ ngơi.

  • 13/04/2026

    Lý do nên bỏ muối vào nước luộc trứng

    Nhiều người nghĩ là cho chút muối khi luộc trứng giúp dễ bóc vỏ hơn. Thực tế, nhúm muối nhỏ là một mẹo khoa học giúp luộc trứng hoàn hảo hơn cả.

  • 13/04/2026

    Bố mẹ nên làm gì để giúp con ôn thi học kỳ tiểu học hiệu quả

    Mỗi khi mùa thi học kỳ đến gần, không khí trong nhiều gia đình lại trở nên căng thẳng hơn bao giờ hết. Với các bạn nhỏ tiểu học, lứa tuổi còn ham vui, dễ xao nhãng và chưa có kỹ năng tập trung kéo dài, kỳ thi không chỉ là thử thách với con mà còn là một cuộc chiến tâm lý đối với cả bố mẹ. Hiểu được những nỗi lo đó, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ thông tin để việc ôn thi học kỳ trở nên nhẹ nhàng hơn. Thay vì áp lực điểm số, sự đồng hành đúng cách của phụ huynh sẽ giúp trẻ vừa nắm vững kiến thức, vừa hình thành được thói quen tự học bền vững.

  • 12/04/2026

    Uống lá chè tươi hay trà khô tốt hơn cho gan?

    Trà xanh chứa các hoạt chất giúp bảo vệ gan hiệu quả. Tuy nhiên, nên lựa chọn lá chè tươi hái vườn hay trà khô để đạt lợi ích cao nhất mà không gây hại cho sức khỏe?

  • 12/04/2026

    Bệnh đái tháo đường type 5

    Bệnh đái tháo đường type 5 (Tiểu đường type 5), trước đây gọi là tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng (MRDM), là một thể bệnh riêng biệt gắn với suy dinh dưỡng mạn tính và thiếu sự chăm sóc y tế. Sau nhiều năm tranh luận, tháng 1/2025, một nhóm chuyên gia quốc tế đã thống nhất phân loại lại tiểu đường liên quan đến suy dinh dưỡng- MRDM thành tiểu đường type 5. Quyết định này được Liên đoàn Đái tháo đường Quốc tế (IDF) phê chuẩn tại Đại hội Đái tháo đường Thế giới 2025 ở Bangkok.

Xem thêm