Cấp cứu sản khoa: Đẻ khó do kẹt vai của thai nhi

Kẹt vai xảy ra khi đầu của thai nhi đã đi qua được âm đạo nhưng vai của thai nhi vẫn bị kẹt trong khung chậu của mẹ. Đây là một cấp cứu sản khoa khá nguy hiểm có thể gây nhiều nguy cơ cho cả mẹ và con.

Mặc dù có những yếu tố nguy cơ khiến hiện tượng kẹt vai xảy ra thường xuyên hơn nhưng các bác sỹ thường không thể dự đoán chính xác hoặc ngăn ngừa được hiện tượng này. Thường thì nó chỉ được phát hiện trong khi người mẹ sinh con. Trường hợp thai quá lớn trước khi sinh, bác sỹ thường khuyến cáo người mẹ nên chọn phương pháp sinh mổ.

Những đối tượng có nguy cơ gặp phải hiện tượng kẹt vai khi sinh

Một phụ nữ mang thai sẽ có nguy cơ cao bị kẹt vai thai nhi khi sinh nếu:

• Thai nhi quá lớn (tuy nhiên trong hầu hết các ca kẹt vai khi sinh, đứa bé đều có cân nặng bình thường)
• Mẹ bị tiểu đường
• Mang thai đa
• Mẹ bị béo phì
• Sinh muộn sau ngày sinh dự kiến
• Đã từng có tiền sử bị kẹt vai khi sinh đứa con trước
• Người mẹ được kích thích đẻ
• Người mẹ được gây tê ngoài màng cứng khi sinh.
• Người mẹ sinh thường nhưng sử dụng các công cụ hỗ trợ (ví dụ như bác sỹ sử dụng các dụng cụ như kẹp hoặc máy hút để đưa trẻ ra ngoài qua đường âm đạo)

Tuy nhiên, hiện tượng kẹt vai có thể xảy ra ở bất cứ đối tượng nào ngay cả khi người mẹ không có những yếu tố nguy cơ nêu trên.

Liệu thai nhi có an toàn không nếu hiện tượng kẹt vai xảy ra trong khi sinh

Trong hầu hết các trường hợp, trẻ vẫn sẽ được sinh ra một cách an toàn. Các bác sỹ thường sẽ xử trí theo các bước sau:

• Ấn hai đùi của người mẹ vào bụng
• Tác dụng một lực lên phần xương mu của người mẹ
• Cắt nới rộng tầng sinh môn tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện các thủ thuật trong âm đạo
• Điều chỉnh phần vai của đứa trẻ khi trẻ vẫn còn trong bụng mẹ

Biến chứng có thể gặp phải khi thai nhi bị kẹt vai

Một số biến chứng thai nhi có thể gặp phải bao gồm:

• Tổn thương đám rối thần kinh vai, cánh tay và bàn tay, có thể gây ra hiện tượng rung hay tê liệt các bộ phận này. Thường thì các triệu chứng trên sẽ biến mất khi trẻ được 6 – 12 tháng.
• Thiếu oxy lên não. Trong trường hợp thiếu oxy nặng (thường là hiếm), trẻ có thể bị tổn thương não thậm chí tử vong.

Một số biến chứng gây ra cho mẹ:

• Xuất huyết nghiêm trọng sau sinh
• Rách tử cung, âm đạo, cổ tử cung hoặc trực tràng

Tuy nhiên, các bác sỹ đều có thể điều trị và kiểm soát tốt được các biến chứng trên.