Theo PGS Lê Bạch Mai - Phó viện trưởng Viện dinh dưỡng Quốc gia, thói quen sử dụng chất béo của chúng ta đang rất sai lầm khi coi dầu thực vật tốt hơn mỡ động vật.
Mỗi người thường nhận 3 nhóm chất dinh dưỡng, đó là chất bột đường, chất béo và chất đạm. Các chất này được lấy từ 8 nhóm thực phẩm lương thực; trứng các loại, sữa và chế phẩm từ sữa; thịt, cá và thủy sản; hạt thực vật giàu đạm; rau củ quả có màu sắc rực rỡ; các loại rau củ quả khác; dầu mỡ; trong đó nhóm dầu mỡ là bắt buộc.
Theo PGS Mai, chất béo là thực phẩm giúp chế biến thức ăn và gây nên béo. Tuy nhiên, quan điểm hiện này cho rằng dầu thực vật không gây béo mà mỡ động vật mới gây béo là không đúng. Cả hai chất này đều gây béo, nhưng không phải vì thế mà ta không ăn.
Thực tế hiện nay, mỡ động vật đang lãng quên, ít nhà có bát mỡ dự trữ, mà người ta thay thế nó bằng các chai dầu thực vật. Đặc biệt là các loại mỡ từ cá càng không quan tâm. Các bà nội trợ khi mua cá, cỗ lòng có nhiều chất béo nhất thì bỏ ngay tại chợ. Cá rán, nấu lên nhiều người bỏ da cá đi. Người nội trợ không biết rằng các chất béo đều tích tụ ở da cá, lòng cá. Nếu sử dụng thực phẩm như thế là chưa hợp lý.
Ngay kể cả trong cách chế biến, PGS Mai nhận định người dân hay có thói quen kéo dài tuổi thọ của chất béo, tức là sử dụng dầu mỡ chiên đi chiên lại nhiều lần mà quên rằng 'kéo dài tuổi thọ chất béo là cắt ngắn tuổi thọ của chúng ta'.
Không chỉ trong bữa cơm gia đình, nỗi lo về sử dụng chất béo kéo dài, đáng báo động nhất là ở các cửa hàng đồ ăn nhanh, các cửa hàng bán đồ ăn nấu chín. PGS Mai chia sẻ, nếu ăn một cái nem rán ở ngoài cửa hàng chắc chắn người ăn sẽ thấy khé ở cổ. Đó là do chất béo đã chiên đi chiên lại nhiều lần. Còn chiên tại nhà sẽ không có vị khé ở cổ.
Ngoài ra, một vài chất béo không có lợi cho sức khoẻ đó là các chất béo từ bánh kem của bánh gato. Bà Mai cho biết các chất béo dùng để phun chữ, tạo hình trên bánh gato không nên ăn vì chất béo này đã bị bẻ gãy chuỗi và biến đổi, ăn vào không tốt cho sức khoẻ.
Người ta sợ chất béo vì nghĩ nó ảnh hưởng tới sức khoẻ con người như làm tăng lượng cholesterol, tuy nhiên PGS Mai cho biết, chất béo phải được sử dụng cùng với các chất khác. Nó cũng có vai trò cung cấp năng lượng cho cơ thể. 1gr chất béo có 9kilo Kalo, chất béo cung cấp nhiều dinh dưỡng và có thể gây béo gấp 2 lần so với bột đường và đạm, nên phải sử dụng kiểm soát thực phẩm giàu chất béo nhưng không phải loại nó ra hoàn toàn như hiện nay.
Chất béo tham gia cấu tạo 60% não, trong đó gồm 3 loại chất béo: chất béo bão hoà có trong mỡ động vật, chất béo bão hoà đơn (không no trong các dầu thực vật) chất béo trong dầu cá. Các loại mỡ từ động vật đóng góp rất nhiều trong việc hình thành trí thông minh ở não.
Nếu không ăn mỡ của các động vật, chỉ ăn mỡ thực vật sẽ ảnh hưởng đến việc hình thành và phát triển não. Các axit béo cần thiết chủ yếu đến từ mỡ động vật. Chính vì thế, ăn mỡ động vật từ các loại mỡ cá, mỡ gà, mỡ lợn đều rất tốt nhưng ăn phải có kiểm soát.
Đặc biệt là cần ăn nhiều mỡ cá vì omega 3 ở trong mỡ cá là chất cần thiết cho phát triển trí thông minh của trẻ nhỏ.
Bà bầu, bổ sung ăn nhiều mỡ cá, tổng hợp thành omega 3 có thể giúp thai nhi hấp thụ được DHA qua nhau thai. Các chất béo omega 3 và omega 6 không thể tự sinh ra mà nó chỉ được tổng hợp trong quá trình ăn uống. Bà Mai cho biết nhiều bà bầu không ăn cá vì sợ tanh. Điều này không tốt cho sự phát triển của thai nhi, trí thông minh của đứa trẻ sau này.
Quả bơ giàu dưỡng chất, vị béo ngậy, được sử dụng trong chế độ ăn và y học cổ truyền. Dùng đúng cách giúp bổ sung dinh dưỡng và phát huy giá trị của loại quả này.
Một nghiên cứu trình bày tại hội nghị Tuần lễ Tiêu hóa châu Âu (UEG Week) 2025 cho thấy việc tăng cường hai loại chất xơ lên men là beta-glucan và inulin có thể liên quan đến việc giảm khoảng 30% nguy cơ mắc bệnh Crohn ở nhóm người có nguy cơ cao. Đây được xem là một hướng đi tiềm năng trong phòng ngừa bệnh lý viêm ruột này.
Khi những cơn gió lạnh đầu mùa ùa về và ngày dần ngắn lại, chúng ta không chỉ đón nhận sự thay đổi của thời tiết mà còn phải đối mặt với sự gia tăng đột biến của các ca mắc cảm cúm. Virus cúm, hay còn gọi là influenza, dường như luôn chọn mùa đông làm thời điểm "vàng" để bùng phát, mang theo hàng loạt triệu chứng khó chịu như sốt cao, đau nhức toàn thân và các vấn đề về đường hô hấp. Tại sao loài virus này lại phát triển mạnh mẽ và lây lan nhanh chóng đến vậy khi nhiệt độ xuống thấp? Bài viết này sẽ đi sâu vào những cơ sở khoa học giải thích cho sự bùng phát của bệnh cúm vào mùa đông, từ đó cung cấp các biện pháp phòng ngừa thiết thực để bảo vệ sức khỏe cho bạn và gia đình.
Lạc giàu protein thực vật, chất béo không bão hòa, chất xơ cùng nhiều vitamin và khoáng chất. Ăn lượng đúng cách có thể giúp bổ sung nhiều dưỡng chất.
Bơi lội là môn thể thao toàn thân được nhiều người yêu thích nhờ khả năng vừa rèn luyện thể lực vừa giúp thư giãn tinh thần. Với cùng một khoảng thời gian vận động, bơi lội có thể tiêu hao lượng calo tương đương chạy bộ nhưng lại ít gây áp lực lên xương khớp hơn.
Trên thị trường hiện có nhiều loại thực phẩm chức năng được quảng cáo với công dụng hỗ trợ giảm cholesterol máu, thu hút sự quan tâm của người có rối loạn lipid máu.
Chuối giàu kali, việc bổ sung đủ khoáng chất thiết yếu này có thể hỗ trợ sức khỏe tim mạch, giảm nguy cơ mắc các bệnh nói chung.
Các thuốc nhóm GLP-1 như semaglutide hiện được kê đơn chủ yếu để điều trị đái tháo đường type 2 và béo phì.