Béo phì gây tổn thương thận

Béo phì gây tổn thương thận

Chúng ta đang ngày càng béo hơn

Năm 1997, Tổ chức Y tế Thế giới gọi là béo phì là một trong những vấn đề sức khoẻ cộng đồng bị bỏ rơi nhiều nhất trong thời đại chúng ta và có ảnh hưởng đến sức khoẻ tương đương như hút thuốc lá.

Theo thống kê trên thế giới, mỗi năm có gần 3 triệu người tử vong vì bị béo phì. Con số này bằng khoảng một phần năm số người đã chết trong Thế chiến II (15 triệu). Cũng tức là, cứ 5 năm thì số người tử vong trên thế giới sẽ bằng với số người tử vong vì chiến tranh thế giới II!

Chúng ta sống trong một kỷ nguyên của thức ăn rẻ tiền và kích thước khẩu phần ăn rất lớn. Thói quen ăn uống này này có ảnh hưởng rất lớn đến sức khoẻ cộng đồng.

Béo phì gây tổn thương thận không?

Chắc chắn rồi!

Trong 1 thập kỷ qua, một số nghiên cứu đã xác định chỉ số khối cơ thể BMI (Body Mass Index) như một yếu tố nguy cơ cho sự phát triển và tiến triển của bệnh thận. Điều này đúng ngay cả sau khi điều chỉnh huyết áp và tiểu đường. Nói cách khác, những người béo phì có nguy cơ bị suy thận, và không chỉ vậy họ cũng có nguy cơ bị cao huyết áp và tiểu đường cao hơn (hai yếu tố nguy cơ lớn nhất đối với bệnh thận). 

Nói đơn giản thì khi bạn nặng cân hơn, thận của bạn sẽ hoạt động nhiều hơn. Theo quan điểm khoa học, béo phì gây ra một loạt các thay đổi bất thường trong thận dẫn đến bệnh thận mãn tính (CKD). Trong trường hợp xấu nhất, chức năng thận có thể sẽ bị suy giảm đến mức cần phải chạy thận.

1. Béo phì đã có một mối liên quan với các bệnh khác làm tổn thương thận của bạn. Ví dụ như tăng huyết áp, tiểu đường, nồng độ acid uric cao, mức cholesterol cao, v…v… Nhóm các vấn đề này thường đi kèm với chứng béo phì dưới tên gọi hội chứng chuyển hóa. Những tình trạng này dẫn đến bệnh thận, mặc dù theo các cơ chế gián tiếp.

2. Béo phì gây ra trực tiếp những thay đổi về áp lực lọc và áp lực máu tại thận. Những thay đổi này bắt đầu từ rất lâu trước khi có biểu hiện lâm sàng của bệnh béo phì trên thận. Điều này đã được thể hiện trong một nghiên cứu lớn từ Tây Ban Nha đã làm sinh thiết thận cho bệnh nhân béo phì thực hiện kế hoạch giảm cân / phẫu thuật giảm béo.

3. Nếu bạn nghĩ rằng chất béo trong cơ thể chỉ đơn thuần là một kho tích trữ mỡ thụ động ngăn cản bạn hiển thị sáu múi cơ bụng, hãy suy nghĩ lại. Mô hình mới xem mỡ cơ thể như một tuyến nội tiết có thể sản sinh một loại hoóc môn được gọi là "adipokines". Đó là những adipokine gây viêm hệ thống và làm thay đổi lưu lượng máu / huyết áp của thận. Trong số các cơ quan khác thì tình trạng viêm làm tổn thương mạch máu và thận. Khi các tế bào trong thận chết do ảnh hưởng của chứng viêm này, có thể dẫn đến sẹo vĩnh viễn ở thận và cuối cùng dẫn đến bệnh thận. Do đó, chất béo cơ thể là một nguồn gốc của hoạt động nội tiết có hại cho chức năng thận.

Những tổn thương thận do béo phì gây ra có khả năng điều trị hay không?

Giảm cân được biết là làm giảm huyết áp, giảm sự đề kháng insulin, và giảm tình trạng viêm hệ thống được đề cập ở trên. Ngoài việc giảm cân, một số loại thuốc có thể có vai trò trong các tình huống nhất định:

• Ví dụ, một loại bệnh thận  gây ra bởi chứng béo phì là cái gọi là xơ hóa cầu thận khu trú từng đoạn (Focal Segmental Glomerulosclerosis), và có thể kiểm soát được trong giai đoạn đầu bằng thuốc gọi là chất ức chế ACE (ví dụ là lisinopril).

• Các thuốc chống cholesterol như statins có thể hữu ích (ví dụ atorvastatin hoặc Lipitor).

• Metformin, một loại thuốc phổ biến dùng cho bệnh tiểu đường có vai trò trong việc phòng ngừa bệnh thận có liên quan đến béo phì

• Điều trị các yếu tố nguy cơ liên quan như tăng huyết áp, tiểu đường hoặc kháng insulin, ngưng thở khi ngủ, rối loạn lipid máu cũng là cần thiết.

Béo phì là tin xấu cho chức năng thận của bạn. Hãy giảm cân nếu bạn không muốn chạy thận.

Thông tin thêm trong bài viết: Các ảnh hưởng của bệnh béo phì