Bệnh Zona

Bệnh zona (Herpes zoster) là nhiễm vi rút da do tái hoạt tính các vi rút trong cơ thể của bệnh thuỷ đậu mắc từ trước.

Dịch tễ học: có tới gần 70% người bị zona trên 50 tuổi, tuy nhiên cũng có gần 5% trường hợp trẻ dưới 15 tuổi. Thông thường, khi mắc zona thường chỉ bị một lần nhưng cũng có một số người bị tái phát. Nguy cơ mắc bệnh cao hơn ở những người có suy giảm miễn dịch như nhiễm HIV, hoặc do sử dụng các thuốc ức chế miễn dịch như thuốc chống ung thư, thuốc chống thải mảnh ghép, corticoid...

Biểu hiện bệnh ban đầu là đau dây thần kinh hoặc dị cảm trước khi xuất hiện thương tổn 2-3 tuần. Biểu hiện đau trước khi mọc mụn nước có thể là đau nhức, cảm giác bỏng rát, ngứa, đôi khi thấy bứt dứt khó chịu ở vùng da sẽ bị mọc mụn nước. Đau trong giai đoạn này có thể nhầm với đau nửa đầu, thiên đầu thống, đau do bệnh lý tim, đau bụng ngoại khoa.

Tại vùng thương tổn khởi đầu là dát đỏ, sau đó vài ngày mụn nước xuất hiện và tồn tại trong 3-5 ngày, sau đó đóng vẩy tiết rồi bong vẩy trong vài ngày đến 2-3 tuần. Giai đoạn mọc mụn nước gọi là giai đoạn hoạt tính của bệnh. Các mụn nước mọc thành chùm, liên kết với nhau thành bọng nước và có ngứa nhưng không đau. Các mụn nước này mọc trong khoảng 1 tuần và chỉ ở một bên của cơ thể theo đường giữa. Vị trí mọc thương tổn vùng lưng ngực khoảng 50%, vùng mặt cổ khoảng 10-20% và thắt lưng cùng 10-20%. Niêm mạc cũng có thể có mụn nước. Hạch vùng lân cận cũng to và đau nhẹ. Trong giai đoạn trước và trong khi mọc mụn nước, người bệnh có thể có triệu chứng toàn thân như cúm: nhức đầu, mệt mỏi và sốt.

Tiến triển của bệnh thường lành tính, khỏi sau vài tuần. Triệu chứng đau sau zona thường khỏi sau 2-6 tháng, chỉ có khoảng 1-2% số người bệnh còn đau kéo dài và có khi đến hàng năm. Giai đoạn đau sau zona người bệnh thường bị trầm cảm. Một số bệnh nhân có biến chứng bội nhiễm các thương tổn da, viêm não-màng não, viêm gan, thận...

Chẩn đoán bệnh zona khi đã xuất hiện mụn nước, bọng nước rất dễ dàng, nhưng chẩn đoán sớm khi mới có triệu chứng đau thì dễ bị nhầm với các bệnh lý đau khác theo khu vực zona khư trú.

Điều trị: mục đích của điều trị là chống bội nhiễm thương tổn da, chống đau dây thần kinh, chống vi rút, phòng tránh các biến chứng nặng và đau sau zona. Acyclovir là thuốc chống vi rút có hiệu quả làm giảm bệnh, giảm đau sau zona nhưng cần dùng sớm khi có tiền triệu hoặc ít nhất 72h sau khi mọc mụn nước. Liều dùng 3,2-4g/ngày trong 7-10 ngày. Trường hợp nặng có thể phối hợp với interferon để trách các biến chứng nặng. Bệnh nhân cũng cần dùng các thuốc giảm đau, nghỉ tĩnh dưỡng trong thời gian điều trị. Điều trị đau sau zona cần được các bác sĩ chuyên khoa chỉ định và tư vấn cẩn thận.

PGS.TS. Nguyễn Duy Hưng - Theo dalieu.vn

Từ khóa:

Bình luận

Tin mới

22/01/2026

Những thói quen ban đêm âm thầm gây hại thận

Thận vẫn âm thầm lọc máu và tạo nước tiểu suốt đêm, nhưng nhiều thói quen tưởng vô hại lại làm tăng áp lực lên hệ tiết niệu. Về lâu dài, những hành vi này có thể ảnh hưởng đến chức năng lọc của thận.
22/01/2026

4 loại rau vừa giàu sắt vừa giúp tăng hấp thụ sắt trong cơ thể

Việc bổ sung sắt khi bị thiếu máu không chỉ đơn thuần là ăn nhiều thực phẩm giàu sắt mà còn nằm ở khả năng hấp thụ. Khoa học đã chứng minh, vitamin C trong rau quả chính là chìa khóa giúp cơ thể hấp thụ tối đa chất sắt.
22/01/2026

Điểm mặt những "hóa chất tử thần" trong thực phẩm và cách nhận biết

Dù là tự tay chuẩn bị từng món nhưng bạn có biết rằng bữa cơm nhà cũng có thể phải đối mặt với những chất độc cực kỳ nguy hiểm? Đó chính là các loại hóa chất công nghiệp được thêm vào thực phẩm hàng ngày như bún, mì, giò, chả, thậm chỉ cả thịt, cá.
21/01/2026

Điều gì xảy ra khi uống nước chanh và hạt chia mỗi sáng?

Uống nước chanh pha hạt chia có thể cải thiện tiêu hóa và giúp ngăn ngừa táo bón. Thức uống này giúp kiểm soát lượng đường trong máu nhờ hàm lượng chất xơ có trong hạt chia và những chất dinh dưỡng có trong chanh.
21/01/2026

Tại sao hàn the bị cấm sử dụng trong thực phẩm?

Từng là bí kíp để giúp giò chả, bánh đúc hay bún trở nên ngon miệng, hương vị hấp dẫn hơn, nhưng hiện nay hàn the đã bị Bộ Y tế liệt vào danh sách cực độc và cấm sử dụng trong thực phẩm. Tại sao một hoạt chất có vẻ "tiện lợi" này lại trở thành kẻ thù của sức khỏe cộng đồng? Trong bài viết này, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ cung cấp thông tin giúp bạn có cái nhìn tổng quan về loại chất cấm này.
20/01/2026

3 hỗn hợp xông hơi giảm nghẹt mũi và đau họng

Ô nhiễm không khí và thời tiết lạnh khiến số ca nghẹt mũi, đau họng, ho, cảm lạnh gia tăng. Xông hơi bằng thảo dược tự nhiên là giải pháp đơn giản giúp thông xoang, làm dịu cổ họng và hỗ trợ đường hô hấp.
20/01/2026

Thực phẩm giàu chất đạm nào giúp tóc khỏe đẹp?

Hầu hết tóc của bạn được cấu tạo từ chất đạm (protein), cụ thể là keratin. Bổ sung chất đạm qua chế độ ăn uống có thể giúp tóc khỏe đẹp...
20/01/2026

3 thời điểm ăn táo tốt nhất để giảm cân

Táo giàu vitamin và chất xơ có lợi cho tiêu hóa. Có thể ăn táo vào bất kỳ thời điểm nào trong ngày nhưng nếu mục đích ăn táo để giảm cân, hãy tham khảo 3 thời điểm hiệu quả nhất.