Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Bạn cần chuẩn bị những gì trước khi thực hiện chuyển dạ có can thiệp?

Kích thích chuyển dạ là quá trình sử dụng các loại thuốc hoặc các phương pháp để bắt đầu chuyển dạ không tự nhiên thay vì chờ đến lúc bắt đầu chuyển dạ tự nhiên. Sản phụ sẽ được đề nghị khởi phát chuyển dạ nếu bác sĩ cho rằng sản phụ nên sinh sớm thay vì tiếp tục thai để an toàn hơn cho thai nhi. Kích thích chuyển dạ có thể là một quá trình kéo dài. Bài viết này sẽ giải thích về những điều mà sản phụ có thể mong đợi, nguy cơ và lợi ích của khởi phát chuyển dạ để giúp sản phụ có thể đưa ra lựa chọn cho mình.

Tại sao lại cần kích thích chuyển dạ?

Kích thích chuyển dạ được đề nghị vì việc tiếp tục thai kỳ có thể dẫn đến các nguy cơ cho sức khỏe của sản phụ hoặc thai nhi. Sau đây là một số lý do thường gặp cần đề nghị kích thích chuyển dạ:

  • Thai kỳ kéo dài (hơn 41 tuần);
  • Vỡ ối nhưng chưa bắt đầu chuyển dạ;
  • Tiểu đường thai kỳ;
  • Thai nhi nhỏ và/hoặc chậm tăng trưởng;
  • Tình trạng đe dọa đến sức khỏe của sản phụ hoặc thai nhi (ví dụ như tăng huyết áp, bệnh thận);
  • Các lo ngại cho thai nhi (ít nước ối, thai nhi ít cử động).

Kích thích chuyển dạ thường được lên kế hoạch trước. Sản phụ có thể thảo luận về các thuận lợi và bất lợi của kích thích chuyển dạ với nữ hộ sinh và bác sĩ. Quá trình kích thích chuyển dạ có thể khác nhau ở mỗi người; hầu hết sản phụ sẽ sinh con trong vòng 24 giờ, nhưng đối với một số người thì kích thích chuyển dạ có thể mất từ hai đến ba ngày. Kích thích chuyển dạ thành công giúp sinh con qua đường âm đạo sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, một trong những yếu tố đó là độ mở và độ xóa cổ tử cung. Nếu cổ tử cung của sản phụ có độ mở và độ xóa càng lớn thì khả năng sinh con qua đường âm đạo càng cao. Đôi khi cơn gò tử cung sẽ không xuất hiện và sản phụ không thể chuyển dạ sau khi đã vỡ ối. Trong trường hợp này, bác sĩ sẽ đề nghị sinh mổ. 

Phương pháp kích thích chuyển dạ nào phù hợp với sản phụ?

Có nhiều cách để kích thích chuyển dạ. Để xác định phương pháp kích thích chuyển dạ tốt nhất cho sản phụ, bác sĩ hoặc nữ hộ sinh sẽ thăm khám âm đạo để kiểm tra cổ tử cung của sản phụ. Dựa vào kết quả thăm khám, bác sĩ hoặc nữ hộ sinh sẽ đưa ra một trong các phương pháp kích thích chuyển dạ sau:

  • Hormone prostaglandin: Prostaglandin là loại hormone sản sinh tự nhiên giúp cơ thể chuẩn bị cho việc chuyển dạ. Các loại hormone tổng hợp cũng được tạo ra có tác dụng tương tự như hormone tự nhiên trong cơ thể. Loại hormone này được đặt vào âm đạo dưới dạng gel, viên nén hoặc thuốc đạn  giúp làm chín muồi (mềm) cổ tử cung của sản phụ. Sau khi đặt prostaglandin vào âm đạo, thai nhi sẽ được theo dõi và sản phụ cần phải nhập viện.
  • Ống thông: Prostaglandins không phải luôn phù hợp cho tất cả các sản phụ, ví dụ như sản phụ đã từng sinh mổ hoặc có phản ứng với prostaglandins trước đây. Vì vậy, bác sĩ có thể đề nghị dùng ống thông để làm chín muồi cổ tử cung. Ống thông này là một loại ống mỏng được đặt vào cổ tử cung sau đó bơm phồng bóng để tạo áp lực lên cổ tử cung. Áp lực này giúp làm mềm và mở cổ tử cung. Ống thông sẽ được giữ lại trong vài giờ cho đến khi ống tự tuột ra ngoài (điều này cho biết cổ tử cung đã mở) hoặc cho đến khi tái khám cho sản phụ. Các phương pháp nong cơ học khác như nong cổ tử cung bằng cách hút ẩm giúp tạo áp lực và kích thích mở cổ tử cung. Nếu sản phụ không chuyển dạ sau khi sử dụng các phương pháp này, bác sĩ có thể đề nghị sản phụ tiếp tục thực hiện phương pháp kích thích chuyển dạ khác.
  • Bấm ối: Nếu sản phụ chưa vỡ ối, bác sĩ có thể đề nghị bấm ối. Phương pháp này chỉ thực hiện khi cổ tử cung đã mềm, mở một phần và ngôi thai bình thường. Trong khi thăm khám âm đạo, bác sĩ hoặc nữ hộ sinh sẽ chọc một lỗ nhỏ vào màng hoặc túi nước ối bao quanh thai nhi. Thủ thuật chỉ có thể thực hiện khi cổ tử cung đã mở bằng một dụng cụ nhỏ trong khi thăm khám âm đạo. Khi đã vỡ ối, các cơn co thắt có thể bắt đầu một cách tự nhiên, nếu không thì bác sĩ sẽ bắt đầu cho truyền oxytocin (Oxytocin).
  • Hormone oxytocin: Oxytocin là một loại hormone tổng hợp có tác dụng tương tự như hoóc môn tự nhiên trong cơ thể. Hormone này được truyền qua đường tĩnh mạch giúp kích thích các cơn co thắt của tử cung. Tốc độ truyền oxytocin sẽ tăng dần cho đến khi các cơn co thắt trở nên mạnh hơn và thường xuyên hơn và sẽ được tiếp tục truyền cho đến sau khi em bé chào đời. Khi bắt đầu truyền oxytocin, nhịp tim thai sẽ được theo dõi trong suốt quá trình chuyển dạ bằng máy đo tim thai. Các cơn co tử cung do oxytogin gây ra thường có khuynh hướng mạnh hơn các cơn co tử cung tự nhiên. Vì vậy sản phụ nên được đề nghị thực hiện giảm đau ngoài màng cứng.

Quá trình khởi phát chuyển dạ sẽ khác nhau ở mỗi  sản phụ và có thể cần kết hợp với một trong các phương pháp này.

Các nguy cơ liên quan khi kích thích chuyển dạ

Với một số phương pháp, tử cung của thai phụ có thể được kích thích quá mức, khiến cơn co tử cung trở nên quá thường xuyên. Quá nhiều cơn co xuất hiện có thể dẫn đến những thay đổi trong nhịp tim của thai nhi, các vấn đề dây rốn, và các vấn đề khác. Các nguy cơ khác của việc làm chín mềm cổ tử cung và khởi phát chuyển dạ có thể gặp những biến chứng sau đây:

  • Bệnh nhiễm trùng ở mẹ và bé
  • Vỡ tử cung
  • Tăng nguy cơ sinh mổ
  • Tử vong thai nhi.

Một vài bệnh lý nội khoa phát hiện trước khi mang thai hoặc xảy ra trong khi mang thai cũng có thể góp phần vào việc xuất hiện các biến chứng này. Tất cả các phương pháp khởi phát chuyển dạ đều có những chỉ định và chống chỉ định chặt chẽ. Ngoài ra khi thực hiện các phương pháp này phải được thực hiện ở những cơ sở y tế có khả năng phẫu thuật. Vì không phải lúc nào khởi phát chuyển dạ cũng giúp thai phụ có thể sinh thường được, khi thất bại hoặc khi có thai biến phải chuyển sản phụ mổ lấy thai ngay để đảm bảo tính mạng cho thai phụ và thai nhi.

Những điều cần lưu ý khi kích thích chuyển dạ

Nên lựa chọn phương pháp kích thích chuyển dạ nào?

Trước khi quyết định lựa chọn phương pháp kích thích chuyển dạ, bác sĩ sẽ tiến hành khám âm đạo, đánh giá tình trạng cổ tử cung cũng như chỉ định thêm một số xét nghiệm cần thiết. Dựa vào các kết quả đó, các bác sĩ sẽ chỉ định cũng như tư vấn cho thai phụ phương pháp an toàn, phù hợp và hiệu quả nhất, áp dụng một hoặc cần kết hợp các phương pháp với nhau.

Nên lựa chọn bác sĩ và bệnh viện nào để thực hiện?

Tất cả các phương pháp kích thích chuyển dạ đều sẽ có những chỉ định và chống chỉ định nhất định. Bên cạnh đó, những trường hợp không thành công có thể phải mổ lấy thai gấp, đảm bảo tính mạng và sự an toàn cho thai phụ và thai nhi. Do đó, thai phụ phải được thực hiện tại các cơ sở y tế uy tín, có bác sĩ – kỹ thuật gây mê hồi sức, có phòng mổ và có bác sĩ sơ sinh để cùng phối hợp can thiệp kịp thời trong trường hợp cần thiết.

Có thể kích thích chuyển dạ tự nhiên không?

Kích thích chuyển dạ là quá trình sử dụng thuốc hoặc các phương pháp cơ học để tạo ra chuyển dạ khi tử cung thai phụ không tự có cơn cơ chuyển dạ được. Do đó, chờ đợi để có chuyển dạ tự nhiên vẫn luôn là sự lựa chọn tốt nhất, nhưng sẽ không là chờ đợi khi thai kỳ trở nên khó theo dõi hoặc bắt đầu đe dọa mẹ và thai. Chuyển dạ tự nhiên có nhiều lợi ích, gồm:

  • Tăng cơ hội sinh thường, gắn kết tình mẫu tử và có lợi về mặt sức khỏe lâu dài.
  • Tăng cơ hội sinh an toàn, khỏe mạnh, ít nguy cơ biến chứng cho những lần mang thai kế tiếp.
  • Giảm nguy cơ mẹ bị huyết khối tĩnh mạch.
  • Thời gian hồi phục nhanh chóng, rút ngắn thời gian nằm viện.

Hãy đến với Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM để được chuyên gia tư vấn chế độ ăn khoa học và sinh hoạt hợp lý sau khi sinh để giúp cơ thể luôn khỏe mạnh bạn nhé! Mọi thông tin xin liên hệ Hotline: 0935.18.3939 hoặc Fanpage Phòng khám chuyên khoa Dinh dưỡng VIAM tại địa chỉ https://www.facebook.com/viamclinic hoặc webstie viamclinic.vn

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Các dấu hiệu chuyển dạ là gì?

 

Hà Linh - Viện Y học ứng dụng Việt Nam (Theo Healthline) -
Bình luận
Tin mới
  • 06/02/2026

    Những xét nghiệm máu được dùng để chẩn đoán thiếu máu

    Có một số loại xét nghiệm máu có thể được sử dụng để chẩn đoán thiếu máu. Trong đó công thức máu toàn phần là xét nghiệm phổ biến nhất, các loại xét nghiệm khác tuy ít phổ biến hơn nhưng cũng có thể hữu ích trong việc giúp xác định nguyên nhân gây thiếu máu. Cùng tìm hiểu về những loại xét nghiệm này qua bài viết sau!

  • 05/02/2026

    Rượu bia - Kẻ thù thầm lặng phá hoại sức khỏe sinh lý nam giới

    Theo thống kê từ Tổ chức Y tế Thế giới, năm 2019 có tới 2,6 triệu ca tử vong do tiêu thụ rượu, trong đó 2 triệu ca là nam giới.

  • 05/02/2026

    Đăng ký tham gia tập huấn trực tuyến: Phòng chống tai nạn thương tích trong dịp Tết Nguyên đán

    Dịp Tết Nguyên đán là thời điểm gia tăng các hoạt động giao thương, đi lại và sinh hoạt cộng đồng. Đây cũng là giai đoạn tiềm ẩn nhiều nguy cơ về tai nạn thương tích (TNTT) trong đời sống hàng ngày.

  • 05/02/2026

    Phòng ngừa các bệnh do rượu bia mùa lễ hội: Uống có trách nhiệm

    Mùa lễ hội là dịp để mọi người quây quần, gặp gỡ và chia sẻ niềm vui bên những bữa tiệc. Tuy nhiên, việc tiêu thụ rượu bia không kiểm soát trong những sự kiện này có thể dẫn đến nhiều hệ lụy nghiêm trọng cho sức khỏe và an toàn. Từ các bệnh lý mạn tính như xơ gan, bệnh tim mạch đến những tai nạn giao thông đáng tiếc, tác hại rượu bia không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn gây tổn thất cho xã hội. Để tận hưởng mùa lễ hội một cách an toàn, việc uống rượu an toàn và phòng say xỉn là điều cần thiết. Hãy là người uống có trách nhiệm !

  • 04/02/2026

    Thực phẩm bẩn có thể gây ra những bệnh ung thư nào?

    Việc sử dụng thực phẩm bẩn trong thời gian dài làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh ung thư trong đó có ung thư dạ dày, đại tràng và ung thư vòm họng.

  • 04/02/2026

    Những điều cha mẹ cần biết về rối loạn tiêu hóa ở trẻ

    Mùa xuân là thời điểm trẻ nhỏ thường đối mặt với nhiều nguy cơ về sức khỏe đường ruột do sự thay đổi đột ngột trong chế độ ăn uống và sinh hoạt. Sự kết hợp giữa các bữa tiệc tùng dịp lễ Tết và điều kiện môi trường nồm ẩm đặc trưng của mùa xuân tạo cơ hội cho các tác nhân gây hại tấn công hệ tiêu hóa non nớt của trẻ. Để giúp phụ huynh có cái nhìn đầy đủ và chủ động bảo vệ sức khỏe cho con trẻ trong giai đoạn này, hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu nguyên nhân cũng như các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

  • 03/02/2026

    Không khí ô nhiễm tàn phá làn da như thế nào?

    Ô nhiễm không khí không chỉ ảnh hưởng đến phổi mà còn gây tổn hại sâu sắc cho làn da. Bụi mịn và khí độc có thể khiến da lão hóa sớm, viêm nhiễm và mất hàng rào bảo vệ tự nhiên.

  • 03/02/2026

    Vụ "hô biến" thịt hết hạn vào trường học: Quy trình an toàn đứt gãy ở đâu?

    TS.BS Trương Hồng Sơn nhận định, quy trình an toàn thực phẩm bị đứt gãy thường là kết quả của thiếu minh bạch, thiếu kiểm tra độc lập và thiếu hệ thống quản lý.

Xem thêm