Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Viêm màng não sơ sinh

Tại Hoa Kỳ, cứ 100.000 trẻ sơ sinh sinh sống sẽ có khoảng 300 đến 400 trường hợp viêm màng não sơ sinh.

Viêm màng não sơ sinh

Viêm màng não sơ sinh là một bệnh hiếm gặp, thậm chí đe dọa tính mạng của trẻ sơ sinh, thường do các vi khuẩn gây ra, bao gồm liên cầu nhóm B, E. coli và listeria.

Nguyên nhân phổ biến nhất của viêm màng não sơ sinh ở Hoa Kỳ là liên cầu beta tan huyết nhóm B. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ, 10 đến 30 % phụ nữ mang thai có mang vi khuẩn liên cầu nhóm B, và có thể lây truyền sang cho con của họ vào hoặc gần thời điểm sinh nở, dẫn đến viêm màng não trẻ sơ sinh.

Viêm màng não sơ sinh cũng có thể gây ra bởi Escherichia coli (E. coli), và trong một số ít trường hợp là listeria monocytogenes (listeria). Phụ nữ mang thai nằm trong số những người có nguy cơ cao mắc bệnh listeriosis - một bệnh nhiễm khuẩn listeria từ thực phẩm. Khi mẹ bầu ăn các loại thực phẩm bị nhiễm listeria như pho mát mềm, xúc xích và thịt, chưa được nấu chín kỹ có thể bị mắc bệnh. Listeria có thể được truyền qua nhau thai trong thai kỳ và gây nên bệnh listeriosis cho trẻ sơ sinh, trong đó có viêm màng não sơ sinh.

Các triệu chứng của viêm màng não sơ sinh

Các dấu hiệu của viêm màng não sơ sinh có thể bao gồm:

  • Trẻ bú kém hoặc không chịu ăn
  • Quấy khóc, mệt mỏi hoặc li bì
  • Khó thở
  • thóp phồng
  • tiêu chảy
  • Thân nhiệt quá nóng hoặc quá lạnh

Vì viêm màng não sơ sinh có thể gây tử vong nhanh chóng, bất kỳ trẻ sơ sinh nào có triệu chứng kể trên phải được đưa đến phòng cấp cứu ngay lập tức.

Chẩn đoán và điều trị viêm màng não ở trẻ sơ sinh

Khi bị nghi ngờ viêm màng não sơ sinh, trẻ sơ sinh sẽ được chọc tủy sống để lấy dịch tủy sống làm xét nghiệm giúp chẩn đoán xác định.

Trẻ sơ sinh bị viêm màng não sơ sinh thường được điều trị bằng truyền dịch và các thuốc kháng sinh để chống vi khuẩn gây viêm màng não.

Tùy theo triệu chứng và mức độ nặng nhẹ của bệnh, trẻ sơ sinh có thể cần các phương pháp theo dõi và điều trị như:

  • Thuốc chống co giật, nếu trẻ bị co giật
  • Theo dõi với thiết bị đo áp lực nội sọ
  • Đánh giá tình trạng áp xe não
  • Đánh giá tình trạng não úng thủy

Làm thế nào để ngăn ngừa viêm màng não ở trẻ sơ sinh?

Ngăn ngừa nguy cơ do nhiễm liên cầu nhóm B

Thai phụ cần xét nghiệm liên cầu nhóm B trong 3 tháng cuối thai kì. Nếu các kết quả xét nghiệm khẳng định mẹ bầu nhiễm liên cầu nhóm B, bà mẹ sẽ được dùng thuốc kháng sinh trong quá trình chuyển dạ, điều này làm giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh viêm màng não do liên cầu nhóm B của trẻ sơ sinh. Tuy nhiên, vẫn có một nguy cơ nhỏ trẻ vẫn bị  viêm màng não sơ sinh do liên cầu nhóm B gây nên.

Thai phụ phải dùng kháng sinh trong quá trình chuyển dạ bao gồm những người:

  • Trước đây đã có tiền sử sinh ra trẻ bị nhiễm liên cầu nhóm B
  • Nhiễm trùng đường niệu do liên cầu nhóm B gây ra
  • Có vi khuẩn liên cầu nhóm B, nhưng chưa bị bệnh

Viêm màng não ở trẻ sơ sinh: Tránh Listeriosis

Có rất nhiều cách để làm giảm nguy cơ mắc bệnh listeriosis. Dưới đây là một số cách thường dùng và có hiệu quả cao với các mẹ bầu:

  • Không ăn sống, nấu chín kỹ bất kỳ thực phẩm nào có nguồn gốc động vật. Không ăn các món làm từ thịt sống như nem chua... không ăn các loại thịt hun khói 
  • Rửa rau sạch trước khi ăn
  • Không uống sữa không được khử trùng hoặc ăn các sản phẩm được làm bằng sữa không được khử trùng bằng phương pháp tiệt trùng

Viêm màng não sơ sinh là một tình trạng bệnh nghiêm trọng. Do vậy, mẹ bầu nên tìm hiểu kỹ về vấn đề này ngay từ trước khi có con để biết được các dấu hiệu cảnh báo và phòng ngừa, loại trừ nguy cơ lây nhiễm cho con bạn.

Tham khảo thêm thông tin tại bài viết: Các loại viêm màng não thường gặp

Bình luận
Tin mới
  • 16/11/2026

    Làm sao để giảm ho sau cảm cúm: Nguyên nhân và cách xử lý hiệu quả

    Ho kéo dài sau khi đã khỏi các triệu chứng cấp tính của cảm cúm là tình trạng phổ biến, có thể kéo dài từ vài ngày đến vài tuần sau khi hết sốt và nghẹt mũi.

  • 16/11/2026

    Dầu cá với bệnh viêm khớp

    Dầu cá từ lâu đã được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ trong điều trị viêm khớp, và ngày càng có nhiều bằng chứng khoa học cho thấy những lợi ích tiềm năng của nó. Tác dụng này chủ yếu liên quan đến hàm lượng axit béo omega-3, vốn có khả năng điều hòa phản ứng viêm thông qua việc ức chế một số chất trung gian gây viêm trong cơ thể.

  • 15/11/2026

    Tình yêu tuổi học trò và hành trình bảo vệ sức khỏe giới tính cho con

    Tuổi học trò đánh dấu giai đoạn trẻ bắt đầu chớm nở những rung động đầu đời và dần định hình nhận thức về bản thân cùng các mối quan hệ xung quanh. Những biến đổi tâm sinh lý dồn dập vừa mang lại cảm giác háo hức, vừa khiến trẻ không khỏi lúng túng, bối rối. Nếu không có sự định hướng đúng đắn, trẻ rất dễ tiếp nhận thông tin lệch lạc và đưa ra những quyết định gây ảnh hưởng đến bản thân. Để giúp cha mẹ trở thành người đồng hành đáng tin cậy, trang bị cho con kiến thức khoa học cùng kỹ năng tự bảo vệ, Viện Y học ứng dụng Việt Nam xin chia sẻ những góc nhìn chi tiết trong bài viết dưới đây.

  • 15/11/2026

    Vaccine cúm – Tầm quan trọng của tiêm chủng trong mùa đông

    Mùa đông là thời điểm virus cúm hoạt động mạnh, khiến số ca mắc tăng nhanh, đặc biệt ở người già, trẻ nhỏ và người có bệnh mạn tính. Tiêm vaccine cúm không chỉ giúp phòng bệnh hiệu quả mà còn giảm nguy cơ biến chứng nặng, nhập viện và tử vong trong mùa dịch.

  • 14/11/2026

    Dấu hiệu rụng trứng và cách xác định ngày dễ thụ thai

    Rụng trứng là thời điểm noãn trưởng thành được phóng ra khỏi buồng trứng và có thể gặp tinh trùng để thụ tinh. Nhận biết đúng các dấu hiệu rụng trứng giúp các cặp vợ chồng xác định khoảng thời gian có khả năng thụ thai cao nhất trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt.

  • 14/11/2026

    Rhino Virus – Nguyên nhân gây cảm trong lúc giao mùa

    Đây là một nguyên nhân gây bệnh cảm lạnh và viêm hô hấp thường gặp ở vào thời tiết ẩm ướt, thời tiết đặc trưng trong lúc giao mùa đông sang xuân.

  • 13/11/2026

    Hội chứng alpha-gal là gì?

    Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng nghiêm trọng, có khả năng đe dọa tính mạng, được kích hoạt bởi vết cắn của ve và gây ra dị ứng với một phân tử đường có trong thịt, các sản phẩm từ động vật có vú. Cùng tìm hiểu về hội chứng alpha-gal qua bài viết sau!

  • 13/11/2026

    Cách phòng ngừa "nước ăn chân" và ghẻ lở mùa mưa lũ

    Mùa mưa lũ không chỉ mang đến thiệt hại về tài sản và môi trường sống mà còn tạo ra môi trường lý tưởng cho nhiều loại bệnh da liễu phát triển mạnh. Nước ngập bẩn chứa hỗn hợp vi khuẩn, vi nấm, ký sinh trùng và hóa chất trở thành mối đe dọa nghiêm trọng đối với hàng rào bảo vệ tự nhiên của da.

Xem thêm