Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tổng quan về các loại dị ứng thuốc

Phản ứng với thuốc là rất phổ biến với 15 đến 30% số trường hợp bệnh nhân nhập viện đã từng trải qua một phản ứng ngoài ý muốn do thuốc. Tuy nhiên, dị ứng thật sự đối với thuốc chỉ chiếm khoảng 1 % trong tổng số trường hợp phản ứng với thuốc.

Tổng quan về các loại dị ứng thuốc

Con người có thể bị dị ứng với bất kỳ loại thuốc nào. Đa số các phản ứng dị ứng có thể dự đoán trước được, nhưng có những phản ứng không thể dự đoán trước được hoặc có những phản ứng chỉ xảy ra với người này mà không xảy ra với người kia.

Phản ứng dị ứng với thuốc

Các phản ứng dị ứng thật sự với thuốc thường có các đặc điểm sau:

  • Lần đầu tiên bạn uống sẽ không có phản ứng gì. Các phản ứng dị ứng sẽ đến trong các lần sử dụng sau đó và thường nặng nề hơn.
  • Phản ứng dị ứng với thuốc khác với phản ứng phụ do thuốc.
  • Phản ứng dị ứng thường liên quan đến tình trạng dị ứng hoặc sốc phản vệ.
  • Các triệu chứng của phản ứng dị ứng sẽ biến mất trong vòng vài ngày sau khi bạn ngừng dùng thuốc.

Các triệu chứng của phản ứng dị ứng và miễn dịch

Phát ban da là các triệu chứng thông thường nhất của các phản ứng dị ứng của thuốc.Mề đay và phù mạch (phát ban và sưng) gợi ý nguyên nhân về dị ứng và miễn dịch, trong khi phồng rộp, bong da và cảm giác nóng rát tại da sẽ gợi ý các nguyên nhân không do dị ứng miễn dịch.

Các triệu chứng không phải do dị ứng miễn dịch có thể bao gồm:

  • Sốt
  • Suy thận
  • Viêm gan
  • Các vấn đề về máu (chẳng hạn như thiếu máu)

Dị ứng với Penicillin

Các báo cáo ghi nhận, cứ 10 người sẽ có 1 người được cho là dị ứng với penicillin,  nhưng trong số này, chỉ có dưới 10% số người thực sự bị dị ứng với penicillin.

Dị ứng thực sự với penicillin có thể rất nặng, gây ra sốc phản vệ và gây đe dọa tính mạng.

Dị ứng với Cephalosporins

Phản ứng nghiêm trọng với cephalosporin, một loại kháng sinh, ít gặp hơn penicillin. Tuy nhiên, vẫn có khả năng nếu bạn bị dị ứng với penicillin thì  bạn cũng có thể bị dị ứng với cephalosporin.

Dị ứng thuốc NSAIDs

Các thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs) bao gồm thuốc giảm đau như aspirin, ibuprofen và naproxen. Dị ứng với những thuốc này có thể gây ra phát ban do dị ứng và không do dị ứng, sưng nề, làm nặng thêm tình trạng hen suyễn, và gây quá mẫn.

Phản ứng với thuốc cản quang tĩnh mạch

Phản ứng với thuốc cản quang tĩnh mạch không phải do dị ứng nhưng có thể dẫn tới sốc phản vệ vì nồng độ cao của thuốc cản quang có thể khiến các tế bào mast giải phóng các chất hóa học của chúng, bắt chước phản ứng dị ứng.

Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp, bạn có thể dùng thuốc cản quang một cách an toàn bằng cách sử dụng steroid đường uống và thuốc kháng histamine vài giờ trước khi dùng thuốc cản quang.

Dị ứng thuốc với thuốc gây tê cục bộ

Các phản ứng dị ứng với thuốc gây tê cục bộ (Novocaine, lidocaine) rất hiếm gặp và thường do các thành phần khác của thuốc như chất bảo quản hoặc epinephrine.

Phản ứng không phải dị ứng với thuốc chống co giật

Nhiều loại thuốc chống co giật được sử dụng để điều trị động kinh gây ra phản ứng không phải dị ứng do thiếu một số enzyme nhất định. Các triệu chứng có thể bao gồm:

  • Phát ban
  • Sốt
  • Nhức mỏi cơ thể
  • Viêm gan

Kiểm soát phản ứng dị ứng

Nếu bạn nghĩ rằng bạn đang có phản ứng dị ứng với thuốc, bạn snên ngừng dùng thuốc và gọi cho bác sĩ, để xem bạn nên làm gì tiếp theo.

Nếu bạn đã uống thuốc và hiện đang bị khó thở hoặc bất kỳ triệu chứng nào khác khiến bạn lo ngại, hãy tìm trợ giúp y tế ngay. Đối với các phản ứng dị ứng gây phát ban và mẩn đỏ, bác sĩ có thể khuyên bạn nên dùng kem bôi steroid tại chỗ. Bác sỹ cũng có thể khuyên bạn nên dùng thuốc kháng histamine không cần kê đơn khi các triệu chứng vẫn tồn tại hoặc gây khó chịu. Phản ứng có thể trở nên trầm trọng hơn khi tiếp tục sử dụng thuốc, do đó bạn nên ngưng dùng thuốc., trừ khi bác sỹ có chỉ định khác.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Các thuốc chống dị ứng đến từ thiên nhiên

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 22/11/2026

    Thoái hóa điểm vàng dạng teo địa lý: Bệnh tiến triển như thế nào và có thể kiểm soát ra sao?

    Thoái hóa hoàng điểm dạng teo địa lý là giai đoạn tiến triển của thoái hóa điểm vàng thể khô, có thể gây mất thị lực trung tâm vĩnh viễn. Vậy bệnh tiến triển theo thời gian như thế nào và người bệnh có thể làm gì để bảo tồn thị lực còn lại?

  • 21/11/2026

    Ngừng đột ngột thuốc giảm cân GLP-1 có thể làm tăng nguy cơ đau tim và đột quỵ

    Một nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn theo dõi người bệnh sau khi ngưng sử dụng các loại thuốc giảm cân nhóm GLP-1 (như Ozempic, Wegovy, Mounjaro) vừa đưa ra lời cảnh báo: các lợi ích bảo vệ tim mạch có thể biến mất nhanh chóng sau khi dừng thuốc, đi kèm với nguy cơ biến cố nhồi máu cơ tim và đột quỵ tăng tới 22%.

  • 21/11/2026

    Rối loạn cương dương ở nam giới trẻ: Nguyên nhân và cách khắc phục

    Rối loạn cương dương không còn là vấn đề riêng của nam giới lớn tuổi. Ngày càng nhiều nam giới trẻ gặp phải tình trạng này do lối sống và áp lực tâm lý. Vậy nguyên nhân do đâu và làm thế nào để cải thiện?

  • 20/11/2026

    Nhịn ăn gián đoạn: Cơ chế, lợi ích và những người không nên áp dụng

    Nhịn ăn gián đoạn là chế độ ăn tập trung vào thời điểm ăn thay vì loại thực phẩm được ăn. Một số nghiên cứu ghi nhận lợi ích đối với cân nặng và chuyển hóa, tuy nhiên phương pháp này không phù hợp với tất cả mọi người.

  • 20/11/2026

    Xem tivi quá nhiều ở tuổi 40-50 có thể ảnh hưởng đến sức khỏe não bộ

    Nhiều người coi việc xem tivi là cách thư giãn sau một ngày làm việc mệt mỏi. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây cho thấy thói quen này ở độ tuổi trung niên có thể để lại hậu quả không nhỏ cho não bộ khi về già.

  • 19/11/2026

    Liệt mặt hai bên: Những điều cần biết

    Liệt mặt hai bên là tình trạng yếu cơ ở cả hai bên mặt cùng lúc, đây là tình trạng bệnh lý hiếm gặp và thường là dấu hiệu cảnh báo một bệnh lý tiềm ẩn về toàn thân, thần kinh hoặc nhiễm trùng cần được thăm khám kỹ lưỡng. Cùng tìm hiểu về bệnh lý này qua bài viết sau!

  • 19/11/2026

    Bệnh khàn tiếng kéo dài ở giáo viên và cách phòng ngừa hiệu quả

    Khàn tiếng là vấn đề sức khỏe phổ biến ở giáo viên do đặc thù giảng dạy trong các lớp đông học sinh, phải nói liên tục nhiều tiết mỗi ngày với âm lượng lớn khiến dây thanh quản chịu nhiều áp lực. Theo thời gian, các tổn thương này tích tụ dần, dẫn đến tình trạng khàn tiếng cũng như viêm thanh quản. Nhằm hỗ trợ giáo viên bảo vệ giọng nói và duy trì chức năng phát âm bền vững, Viện Y học ứng dụng Việt Nam sẽ chia sẻ cơ chế bệnh, dấu hiệu nhận biết cùng những biện pháp phòng ngừa khàn tiếng.

  • 18/11/2026

    Đồ ăn công nghiệp: Bạn đang ăn nhiều đến mức nào?

    Đồ ăn công nghiệp (thực phẩm siêu chế biến) chiếm tỷ trọng ngày càng lớn trong khẩu phần của người trưởng thành do tiện lợi, bảo quản được lâu và có vị hấp dẫn. Nhiều nghiên cứu ghi nhận mối liên quan giữa việc tiêu thụ nhiều nhóm thực phẩm này với béo phì, đái tháo đường và bệnh tim mạch.

Xem thêm