Tổng hội y học Việt Nam

Viện y học ứng dụng Việt Nam
ứng dụng y học vì sức khỏe người việt nam

Tổng quan về các loại dị ứng thuốc

Phản ứng với thuốc là rất phổ biến với 15 đến 30% số trường hợp bệnh nhân nhập viện đã từng trải qua một phản ứng ngoài ý muốn do thuốc. Tuy nhiên, dị ứng thật sự đối với thuốc chỉ chiếm khoảng 1 % trong tổng số trường hợp phản ứng với thuốc.

Tổng quan về các loại dị ứng thuốc

Con người có thể bị dị ứng với bất kỳ loại thuốc nào. Đa số các phản ứng dị ứng có thể dự đoán trước được, nhưng có những phản ứng không thể dự đoán trước được hoặc có những phản ứng chỉ xảy ra với người này mà không xảy ra với người kia.

Phản ứng dị ứng với thuốc

Các phản ứng dị ứng thật sự với thuốc thường có các đặc điểm sau:

  • Lần đầu tiên bạn uống sẽ không có phản ứng gì. Các phản ứng dị ứng sẽ đến trong các lần sử dụng sau đó và thường nặng nề hơn.
  • Phản ứng dị ứng với thuốc khác với phản ứng phụ do thuốc.
  • Phản ứng dị ứng thường liên quan đến tình trạng dị ứng hoặc sốc phản vệ.
  • Các triệu chứng của phản ứng dị ứng sẽ biến mất trong vòng vài ngày sau khi bạn ngừng dùng thuốc.

Các triệu chứng của phản ứng dị ứng và miễn dịch

Phát ban da là các triệu chứng thông thường nhất của các phản ứng dị ứng của thuốc.Mề đay và phù mạch (phát ban và sưng) gợi ý nguyên nhân về dị ứng và miễn dịch, trong khi phồng rộp, bong da và cảm giác nóng rát tại da sẽ gợi ý các nguyên nhân không do dị ứng miễn dịch.

Các triệu chứng không phải do dị ứng miễn dịch có thể bao gồm:

  • Sốt
  • Suy thận
  • Viêm gan
  • Các vấn đề về máu (chẳng hạn như thiếu máu)

Dị ứng với Penicillin

Các báo cáo ghi nhận, cứ 10 người sẽ có 1 người được cho là dị ứng với penicillin,  nhưng trong số này, chỉ có dưới 10% số người thực sự bị dị ứng với penicillin.

Dị ứng thực sự với penicillin có thể rất nặng, gây ra sốc phản vệ và gây đe dọa tính mạng.

Dị ứng với Cephalosporins

Phản ứng nghiêm trọng với cephalosporin, một loại kháng sinh, ít gặp hơn penicillin. Tuy nhiên, vẫn có khả năng nếu bạn bị dị ứng với penicillin thì  bạn cũng có thể bị dị ứng với cephalosporin.

Dị ứng thuốc NSAIDs

Các thuốc kháng viêm không steroid (NSAIDs) bao gồm thuốc giảm đau như aspirin, ibuprofen và naproxen. Dị ứng với những thuốc này có thể gây ra phát ban do dị ứng và không do dị ứng, sưng nề, làm nặng thêm tình trạng hen suyễn, và gây quá mẫn.

Phản ứng với thuốc cản quang tĩnh mạch

Phản ứng với thuốc cản quang tĩnh mạch không phải do dị ứng nhưng có thể dẫn tới sốc phản vệ vì nồng độ cao của thuốc cản quang có thể khiến các tế bào mast giải phóng các chất hóa học của chúng, bắt chước phản ứng dị ứng.

Tuy nhiên, trong hầu hết các trường hợp, bạn có thể dùng thuốc cản quang một cách an toàn bằng cách sử dụng steroid đường uống và thuốc kháng histamine vài giờ trước khi dùng thuốc cản quang.

Dị ứng thuốc với thuốc gây tê cục bộ

Các phản ứng dị ứng với thuốc gây tê cục bộ (Novocaine, lidocaine) rất hiếm gặp và thường do các thành phần khác của thuốc như chất bảo quản hoặc epinephrine.

Phản ứng không phải dị ứng với thuốc chống co giật

Nhiều loại thuốc chống co giật được sử dụng để điều trị động kinh gây ra phản ứng không phải dị ứng do thiếu một số enzyme nhất định. Các triệu chứng có thể bao gồm:

  • Phát ban
  • Sốt
  • Nhức mỏi cơ thể
  • Viêm gan

Kiểm soát phản ứng dị ứng

Nếu bạn nghĩ rằng bạn đang có phản ứng dị ứng với thuốc, bạn snên ngừng dùng thuốc và gọi cho bác sĩ, để xem bạn nên làm gì tiếp theo.

Nếu bạn đã uống thuốc và hiện đang bị khó thở hoặc bất kỳ triệu chứng nào khác khiến bạn lo ngại, hãy tìm trợ giúp y tế ngay. Đối với các phản ứng dị ứng gây phát ban và mẩn đỏ, bác sĩ có thể khuyên bạn nên dùng kem bôi steroid tại chỗ. Bác sỹ cũng có thể khuyên bạn nên dùng thuốc kháng histamine không cần kê đơn khi các triệu chứng vẫn tồn tại hoặc gây khó chịu. Phản ứng có thể trở nên trầm trọng hơn khi tiếp tục sử dụng thuốc, do đó bạn nên ngưng dùng thuốc., trừ khi bác sỹ có chỉ định khác.

Tham khảo thêm thông tin trong bài viết: Các thuốc chống dị ứng đến từ thiên nhiên

Võ Dung - Viện Y học ứng dụng Việt Nam - Theo Verywell
Bình luận
Tin mới
  • 23/07/2026

    Cách phục hồi hệ tiêu hóa cho trẻ sau sử dụng kháng sinh

    Có một kịch bản quá quen thuộc tại các gia đình Việt Nam: Con chớm ho, sốt, viêm họng… đi khám hoặc tự mua thuốc uống một đợt kháng sinh 5-7 ngày. Con hết sốt, cắt ho, cha mẹ thở phào nhẹ nhõm, nghĩ rằng "cuộc chiến" đã kết thúc.

  • 23/07/2026

    Sốc nhiệt mùa nắng nóng: Nhận biết dấu hiệu và xử trí khẩn cấp đúng cách

    Sốc nhiệt là tình trạng cấp cứu y tế nguy hiểm xảy ra khi nhiệt độ cơ thể tăng vọt vượt ngưỡng an toàn, có thể gây tổn thương não và các cơ quan nội tạng, thậm chí tử vong nếu không được xử lý ngay lập tức. Trong những ngày nắng nóng đỉnh điểm tại Việt Nam, hiểu biết về sốc nhiệt có thể cứu sống một người.

  • 22/07/2026

    Mùa hè uống gì tốt nhất?

    Vào mùa hè, nhu cầu bổ sung nước và dưỡng chất của cơ thể tăng cao. Bên cạnh nước lọc, một số đồ uống giúp cung cấp vitamin, chất chống oxy hóa, hỗ trợ tiêu hóa và góp phần duy trì sức khỏe nếu sử dụng hợp lý.

  • 22/07/2026

    Tại sao người Nhật có sức khỏe tốt?

    Nhật Bản không chỉ giữ kỷ lục về tuổi thọ, mà tỷ lệ béo phì, thừa cân ở Nhật Bản cũng luôn được duy trì ở mức thấp nhất trên thế giới (3%). Hãy cùng Viện Y học ứng dụng Việt Nam tìm hiểu bí quyết sức khỏe của người Nhật.

  • 21/07/2026

    Uống nước lá đinh lăng, lạc tiên có tác dụng gì?

    Nước lá đinh lăng, lạc tiên là sự kết hợp giữa hai loại thảo dược phổ biến trong y học cổ truyền Việt Nam, bao gồm lá đinh lăng và lạc tiên. Cả hai loại thảo dược này đều có nhiều công dụng cho sức khỏe.

  • 21/07/2026

    Sai lầm thường gặp của cha mẹ khiến trẻ “bỏ lỡ” tăng trưởng mùa hè

    Mùa hè chính là "giai đoạn vàng" để trẻ bứt phá chiều cao nhờ quỹ thời gian thoải mái, giúp dễ dàng thiết lập các thói quen tốt.

  • 20/07/2026

    Phụ nữ mang thai có nên ăn gạo lứt?

    Tỷ lệ rối loạn đường huyết và đái tháo đường thai kỳ ở Việt Nam tăng lên, khiến nhiều phụ nữ mang thai lo lắng. Vì vậy, nhiều mẹ bầu lựa chọn gạo lứt thay thế gạo trắng trong bữa ăn. Điều này có thực sự tốt cho thai kỳ?

  • 20/07/2026

    Những dấu hiệu trẻ mắc bệnh tay chân miệng nặng mà bố mẹ không nên bỏ qua

    Bệnh tay, chân, miệng có thể gặp ở bất cứ trẻ nào với những triệu chứng phổ biến như sốt nhẹ, loét miệng, phát ban trên da và hoàn toàn có thể tự chăm sóc ở nhà. Tuy nhiên, bệnh tay chân miệng có thể trở nặng nhanh chóng và gây nguy hiểm cho trẻ. Có một số dấu hiệu mà bố mẹ cần chú ý để biết trẻ đang trở nặng và cần chăm sóc y tế ngay. Cùng tìm hiểu qua bài viết sau đây!

Xem thêm